II SA/Gd 1621/01

II SA/Gd 1621/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-02-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jolanta Górska /sprawozdawca/
Mariola Jaroszewska
Stanisław Nowakowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
art. 51 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski, Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.), Protokolant Karolina Wielgosz-Rogocz, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2001 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wstrzymania robót budowlanych uchyla zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 marca 2001r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych zawiązanych z budową sieci wodno-kan., deszczową, drogami dojazdowymi z chodnikami i parkingami na działce położonej w B. przy ul. W. i nakazał zabezpieczyć teren budowy przed powstaniem zagrożenia bezpieczeństwa życia i mienia.
Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 123 Kpa oraz art. 50 ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. z 2000r. Dz.U. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.).
W uzasadnieniu wskazano, że na skutek pisma A S.A. w B. przeprowadzono kontrolę nieruchomości położonej w B. przy ul. W. W trakcie kontroli ustalono, ze B S.A. w W. Oddział w B. realizuje budowę budynku wielofunkcyjnego O TVP B. wraz z sieciami wod-kan. i deszczówką, drogami dojazdowymi i chodnikami oraz parkingami. Na budowę budynku wielofunkcyjnego O TVP B. zostało udzielone pozwolenie nr [...] z dnia 29 lutego 2000r. przez Prezydenta. Pozostałe inwestycje realizowane są bez wymaganego przez przepisy prawa pozwolenia. Ponadto stwierdzono, że część realizowanych sieci oraz droga z chodnikiem znajduje się na działce nie będącej własnością B S.A. lecz A w B.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła B S.A. w W. Oddział w B. zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 33 ust. 1 i 2 w związku z art. 3 ustawy Prawo budowlane. Wskazano, iż projekt budowlany zawierał zarówno projekt architektoniczno-budowlany oraz projekt zagospodarowania terenu. Realizacja budowy odbywa się zgodnie z zatwierdzonym projektem i warunkami pozwolenia na budowę, nie ma więc podstaw do wstrzymania robót budowlanych.
Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2001r. Nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 123 w związku z art. 144 i art. 138 § 1 pkt 2 Kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. z 2000r. Dz.U. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wskazano, że na podstawie przedłożonych akt sprawy ustalono, że przedmiotowe roboty budowlane związane z budynkiem wielofunkcyjnym OTVP, dotyczące realizacji sieci wodn-kan. i deszczowej oraz drogi dojazdowej z chodnikami i parkingami zostały wstrzymane zaskarżonym postanowieniem jako prowadzone bez pozwolenia na budowę.
Inwestor w dniu 19 stycznia 2000r. wystąpił z wnioskiem do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku wielofunkcyjnego OTVP. Organ ten postanowieniem z dnia 8 lutego 2000r. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia w terminie do dnia 30 kwietnia 2000r. braków i nieprawidłowości występujących w przedłożonym wniosku. Brak było m.in. projektu zieleni i docelowej obsługi komunikacyjnej z uwzględnieniem zapisu ustaleń co do miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Osiedla W.
Inwestor braki te uzupełnił i uzyskał w dniu 29 lutego 2000r. znak: [...] decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Integralną częścią tej decyzji jest "Dokumentacja projektowa", która zawiera także "planszę zbiorczą sieci" oraz podstawową planszę dróg, parkingów i zieleni.
Organ udzielający pozwolenia na budowę uznał, że inwestor przedłożył wszystkie wymagane przepisami szczegółowymi uzgodnienia, pozwolenia i opinie, w tym również wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ ten ani w decyzji o pozwoleniu na budowę, ani innym dokumentem nie postawił inwestorowi warunków zobowiązujących go do przedłożenia projektów budowlanych w zakresie szczegółowych rozwiązań poszczególnych sieci zewnętrznych i przyłączy. Roboty budowlane realizowane są w oparciu o właściwe pozwolenie na budowę.
Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosły A S.A. w B. domagając się jego uchylenia z uwagi na naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. W skardze podniesiono, że dla prawidłowego wykonania inwestycji konieczne było ułożenie sieci uzbrojenia terenu. Sieć ta w części przebiegać miała przez grunty należące w owym czasie do Przedsiębiorstwa Państwowego A w B. W dniu 21 marca 2000r. Dyrektor Oddziału B S.A. w B. zwrócił się do ówczesnego właściciela (A S.A. powstałej z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego) z prośbą o ustanowienie służebności gruntowej. Do podpisania aktu notarialnego ustanawiającego służebność nie doszło, a B S.A. rozpoczęła roboty na terenie należącym do Skarbu Państwa i pozostającym we władaniu skarżącej. Inwestor, zdaniem skarżącej, nie wykazał w żaden sposób prawa do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane. Samowolnie rozpoczął roboty budowlane na terenie, do którego dysponowania żadnych uprawnień nie posiada.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa procesowego, co uzasadnia jego uchylenie.
Z uzasadnienia postanowienia organu odwoławczego wynika, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe wskutek braku podstaw do wstrzymania robót budowlanych prowadzonych na podstawie pozwolenia na budowę. W ocenie organu nadzoru budowlanego decyzja o pozwoleniu na budowę przesądza o losach realizowanej inwestycji i wniosek złożony przez skarżącą dotyczący prowadzenia robót budowlanych na terenie jej nieruchomości jest bezprzedmiotowy.
Zgodnie z art. 105 § 1 Kpa postępowanie podlega umorzeniu jeżeli stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe.
Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego niejednokrotnie wskazywało, że bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy i należy odróżnić przypadki bezprzedmiotowości od braku przesłanek do uwzględnienia żądania strony.
W sprawie niniejszej organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazuje w istocie na bezzasadność żądania skarżących zobowiązania inwestora do wykazania się pozwoleniem na budowę i prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W świetle podstawowych zasad postępowania administracyjnego strona ma prawo do merytorycznego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy stanowiącej przedmiot postępowania. Umorzenie postępowania administracyjnego, stanowiące niemerytoryczne zakończenie postępowania w sprawie, jest instytucją procesową stanowiąca wyjątek od tej zasady. (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 1998 r. III ARN 20/96 OSNAP 1996, Nr 22 poz. 330, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 stycznia 2000 r. IISA/Wr 148/99 OSP 2001 z. 1 poz. 16).
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA "organ odwoławczy, który uchylił decyzję organu I instancji, nie ma uzasadnienia do jednoczesnego umorzenia postępowania przed tą instancją, jeżeli odwołujący się żąda rozpatrzenia sprawy co do jej istoty; żądanie takie świadczy bowiem o tym, że postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe" (wyrok z dnia 25.07.1986 r., IV SA 316/86 GAP 16/87).
Postanowienie, w którym organ po ustaleniu stanu faktycznego, dokonuje oceny istnienia przesłanek wydania określonego rozstrzygnięcia i stwierdza brak podstaw do jego wydania, jest więc rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, a nie formalnoprocesowym i winno przybrać formę rozstrzygnięcia merytorycznego a nie orzeczenia o umorzeniu postępowania. Bezzasadność żądania strony winna być zatem stwierdzona w orzeczeniu załatwiającym sprawę co do istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania. I tak w niniejszej sprawie w razie nieistnienia podstaw do wstrzymania robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane należało wydać merytoryczne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie.
Z tych względów należało uchylić zaskarżone postanowienie, jako wydane z naruszeniem przepisów postępowania. Ponownie rozstrzygając sprawę organ odwoławczy winien rozpoznać zażalenie B S.A. w W. Oddział w B. od postanowienia organu pierwszej instancji mając na uwadze powyższe wskazania.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.