III SA/Kr 548/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2021-08-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo o ruchu drogowymegzekucja administracyjnakoszty usunięcia pojazdumiejsce dla niepełnosprawnychodpowiedzialność solidarnawłaściciel pojazduużytkownik pojazdukoszty postępowaniazarzut egzekucyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właściciela pojazdu na postanowienie o uznaniu zarzutu egzekucyjnego za nieuzasadniony, potwierdzając jego solidarną odpowiedzialność za koszty odstąpienia od usunięcia pojazdu.

Skarżący, właściciel pojazdu zaparkowanego na miejscu dla niepełnosprawnych, kwestionował obciążenie go kosztami związanymi z odstąpieniem od usunięcia pojazdu, mimo że pojazd był w momencie interwencji w posiadaniu innej osoby. Twierdził, że odpowiedzialność właściciela i użytkownika jest solidarna, a egzekucja powinna być skierowana do użytkownika. Sąd oddalił skargę, wyjaśniając, że solidarna odpowiedzialność właściciela i użytkownika pojazdu za koszty odstąpienia od jego usunięcia, zgodnie z przepisami Prawa o ruchu drogowym i Kodeksu cywilnego, daje wierzycielowi prawo wyboru, do którego z dłużników skieruje egzekucję.

Sprawa dotyczyła skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o uznaniu zarzutów egzekucyjnych za nieuzasadnione. Zarzuty te dotyczyły obciążenia skarżącego, jako właściciela pojazdu, kosztami związanymi z odstąpieniem od jego usunięcia z miejsca przeznaczonego dla osób niepełnosprawnych. Skarżący podnosił, że odpowiedzialność właściciela i użytkownika pojazdu jest solidarna, a egzekucja powinna być skierowana do użytkownika, który faktycznie władał pojazdem w momencie interwencji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając ją za nieuzasadnioną. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 130a ust. 2a Prawa o ruchu drogowym, do pokrycia kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu obowiązany jest właściciel. Jednocześnie, zgodnie z art. 130a ust. 10i tej ustawy, osoba władająca pojazdem na podstawie innego tytułu niż własność, jest zobowiązana solidarnie do pokrycia tych kosztów. Sąd powołał się na definicję zobowiązania solidarnego z Kodeksu cywilnego, podkreślając, że wierzyciel może dochodzić całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna. W związku z tym, skierowanie egzekucji wyłącznie do właściciela pojazdu było zasadne, a zarzut skierowania egzekucji do osoby władającej jako jedynej był bezpodstawny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, właściciel pojazdu nie jest wyłącznie odpowiedzialny, ale ponosi odpowiedzialność solidarną z osobą, która faktycznie władała pojazdem w chwili interwencji.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że przepisy Prawa o ruchu drogowym (art. 130a ust. 2a i 10i) oraz Kodeksu cywilnego (art. 366) ustanawiają solidarną odpowiedzialność właściciela i użytkownika pojazdu za koszty odstąpienia od jego usunięcia. Daje to wierzycielowi prawo wyboru, do którego z dłużników skieruje egzekucję.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.r.d. art. 130a § ust. 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 130a § ust. 2a

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 130a § ust. 10i

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

k.c. art. 366 § § 1

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Definicja zobowiązania solidarnego dłużników.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.r.d. art. 130a § ust. 10h

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

k.c. art. 369

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Solidarna odpowiedzialność właściciela i użytkownika pojazdu za koszty odstąpienia od usunięcia pojazdu. Prawo wierzyciela do skierowania egzekucji do dowolnego z dłużników solidarnych.

Odrzucone argumenty

Obciążenie wyłącznie właściciela pojazdu obowiązkiem zapłaty kosztów, pomimo faktu, iż odpowiedzialność korzystającego z pojazdu i właściciela jest solidarna. Zarzut nieistnienia obowiązku lub błędu co do osoby zobowiązanego, oparty na twierdzeniu, że egzekucja powinna być skierowana do osoby władającej pojazdem.

Godne uwagi sformułowania

Solidarność dłużników nie można domniemywać, co wprost potwierdza art. 369 k.c. stanowiący, że zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że skoro właściciel i osoba władająca pojazdem są solidarnie zobowiązani do pokrycia kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu, to uprawnieniem wierzyciela jest skierowanie egzekucji albo do majątku właściciela, albo osoby władającej lub łącznie do majątków obu tych osób.

Skład orzekający

Maria Zawadzka

przewodniczący

Renata Czeluśniak

członek

Bogusław Wolas

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady solidarnej odpowiedzialności właściciela i użytkownika pojazdu za koszty związane z odstąpieniem od jego usunięcia z drogi, a także prawa wierzyciela do wyboru dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z parkowaniem na miejscu dla niepełnosprawnych i kosztami odstąpienia od usunięcia pojazdu. Interpretacja przepisów o odpowiedzialności solidarnej może być stosowana w innych kontekstach, gdzie ustawa przewiduje taką formę odpowiedzialności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu parkowania na miejscach dla niepełnosprawnych i odpowiedzialności za koszty związane z interwencją. Wyjaśnienie zasad odpowiedzialności solidarnej jest istotne dla zrozumienia praw i obowiązków.

Kto płaci za nielegalne parkowanie? Sąd wyjaśnia solidarną odpowiedzialność właściciela i kierowcy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 548/21 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2021-08-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas /sprawozdawca/
Maria Zawadzka /przewodniczący/
Renata Czeluśniak
Symbol z opisem
6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 888/22 - Wyrok NSA z 2023-05-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
Art. 33
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Maria Zawadzka Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Bogusław Wolas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 lutego 2021 r., nr: [...], w przedmiocie uznania zarzutu egzekucyjnego za nieuzasadniony oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2021 r Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2020 r uznające za niezasadne zarzuty zgłoszone w toku postępowania egzekucyjnego.
Na podstawie tytułu wykonawczego [...] z dnia 28 września 2020 r organ egzekucyjny podjął czynności zmierzające do wyegzekwowania kosztów związanych z odstąpieniem od usunięcia pojazdu marki SKODA nr rej. [...]. Pojazd ten był w dniu 16 września 2018 r zaparkowany na miejscu przeznaczonym dla osoby niepełnosprawnej przy Placu na [...] w K. Straż Miejska odstąpiła od jego usunięcia z powodu przybycia na miejsce kierującego tym pojazdem, tzn jego użytkowanika Pana O. S., którego tożsamość ustalono na podstawie dokumentu driving licenve. Właścicielem powyższego pojazdu jest natomiast skarżący Pan D. W.
Decyzją z dnia [...] 2019 r Prezydent Miasta ustalił wysokość kosztów związanych z odstąpieniem od usunięcia tego pojazdu na kwotę 227 zł 22 gr i zobowiązał do ich zapłaty d. W. Ponieważ skarżący nie uregulował tej należności wystawiony ostał wskazany na wstępie tytuł egzekucyjny, a następnie dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącego.
W zgłoszonych zarzutach D. W. podniósł zarzuty nieistnienia obowiązku, oraz błędu co do osoby zobowiązanego. Nie ustalono bowiem kto faktycznie korzystał z powyższego pojazdu, tzn kto nim faktycznie władał
Postanowieniem z dnia [...] 2020 r Prezydent Miasta oddalił powyższe zarzuty. Po rozpoznaniu zażalenia strony SKO postanowieniem z dnia 19 lutego 2021 r utrzymało w mocy powyższe postanowienie
W skardze zarzucono naruszenie art. 130a ust. 10h i 10i Prawa o ruchu drogowym poprzez obciążenie wyłącznie właściciela pojazdu – D. W.
obowiązkiem zapłaty kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h tej ustawy, pomimo faktu, iż odpowiedzialność korzystającego z pojazdu i właściciela jest solidarna. W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości; oraz zasądzenie od organu administracji publicznej na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podkreślono, ze zgodnie z treścią skarżonego postanowienia doszło do ustalenia osoby władającej pojazdem, jednakże to wyłącznie na właściciela pojazdu został nałożony obowiązek pokrycia kosztów. Tymczasem zgodnie z powołanymi wyżej przepisami odpowiedzialność władającego pojazdem i właściciela jest solidarna, a osoby te są strona postępowania jako solidarnie zobowiązane do ponoszenia kosztów usunięcia pojazdu. Powołano się przy tym na orzeczenia Sądów administracyjnych
W odpowiedzi na skargę wniesiono ojej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga jest nieuzasadniona
Art. 130 a ust 1 ustawy prawo o ruchu drogowym wymienia przypadki w których pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela. W pkt 4 ustawodawca wymienił pozostawienia pojazdu nieoznakowanego kartą parkingową, w miejscu przeznaczonym dla pojazdu kierowanego przez osoby niepełnosprawne. Przy czym zgodnie z ust 2a tego przepisu od usunięcia pojazdu odstępuje się, jeżeli przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania pojazdu ustaną przyczyny jego usunięcia. Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia jest obowiązany właściciel pojazdu. Przy czym przepis ust. 10i stosuje się odpowiednio. Ustęp ten stanowi natomiast, że jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobowiązana solidarnie do pokrycia tych kosztów.
W omawianej sprawie zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowody wskazuje na to, że w dniu 16 września 2018 r pojazd marki SKODA nr rej [...] będący własnością skarżącego został zaparkowany przy [...] w K na miejscu dla osoby niepełnosprawnej. Ponieważ w trakcie usuwania pojazdu przybył na miejsce kierujący tym pojazdem O. S. odstąpiono od usunięcia pojazdu. Powstałe jednak z tego tytułu koszty ustalono na kwotę 227 zł 55 gr . Ponieważ kwota ta nie została uregulowana pomimo upomnienia, zasadne było wszczęcie postępowania egzekucyjnego.
Zarzuty skarżącego opierają cię na nieprawidłowy skierowaniu egzekucji wyłącznie w stosunku do skarżącego.
Zgodnie z art. 33 § 2 ust 1 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: nieistnienie obowiązku, oraz błąd co do zobowiązanego.
W rozpoznawanej sprawie zarzuty te są nieuzasadnione. Art. 130 a ust 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, że do pokrycia kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu obowiązany jest właściciel. Bezsporne jest przy tym, że osobą ta jest skarżący.
Co prawa w chwili usuwania pojazdu znajdował się on we władaniu O. S., co w świetle, mającego w sprawie zastosowanie, art. 130a ust 10 i ustawy Prawo o ruchu drogowym rodziło jego odpowiedzialność do pokrycia tych kosztów. Jednakże jak wynika z powyższego przepisu odpowiedzialność ta ma charakter solidarny.
Znaczenie tego pojęcia nie zostało uregulowane na gruncie ustawy Prawo o ruchu drogowym. W tej sytuacji należy odwołać się do definicji zobowiązania solidarnego dłużników zawartej wart. 366 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121 j.t. - dalej jako k.c.) stosownie do którego kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników). (§ 1) i że aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani. (§ 2). Zatem z definicji zobowiązania dłużników wynika, że jest ona z założenia statuowana w interesie wierzyciela, gdyż zwiększa grono współdłużników (z zastrzeżeniem odmienności zobowiązania - art. 368 k.c.), z drugiej zaś strony z definicji zwiększa odpowiedzialność każdego z dłużników solidarnych, skoro wierzyciel może żądać całości świadczenia-od każdego z dłużników z osobna i że aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani, abstrahując od treści istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego, czyli prawa regresu unormowanego w art. 376 k.c. Ta właśnie cecha, tj. zwiększenie zakresu odpowiedzialności każdego z współdłużników sprawia, że solidarności dłużników (tzw. biernej) nie można domniemywać, co wprost potwierdza art. 369 k.c. stanowiący, że zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej. Przenosząc powyższe na grunt prawa administracyjnego materialnego oczywistym pozostaje, że samoistnym źródłem odpowiedzialności nie może być tylko i wyłącznie decyzja (orzeczenie) administracyjna, skoro jej istotą jest wiążące, autorytarne określenie sytuacji prawnej strony przez organ administracji publicznej działający w oparciu o obowiązujący system prawny. Zatem źródłem owej solidarności stron postępowania powinna być ustawa, z wykluczeniem aktu podstawowego z uwagi na materię regulacji, właśnie z uwagi na jednostronne ukształtowanie treści stosunku administracyjnego przez organ administracji publicznej w relacji do którego strona postępowania nie zajmuje samodzielnej i równorzędnej pozycji procesowej. Ewidentnym przykładem powyższego rozumowania jest art. 130a ust. 10! ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że skoro właściciel i osoba władająca pojazdem są solidarnie zobowiązani do pokrycia kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu, to uprawnieniem wierzyciela jest skierowanie egzekucji albo do majątku właściciela, albo osoby władającej lub łącznie do majątków obu tych osób. Bezpodstawny jest zatem zarzut, że egzekucja powinna być skierowana do osoby władającej. Bez podstawny jest także zarzut, że jest ona strona postępowania skierowanego do właściciela pojazdu. Kłóci się to bowiem z omówioną wyżej zasadą solidarności.
Z tych też względów orzeczono jak w sentencji na podstawie wyżej powołanych przepisów oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI