II SA/Wa 1513/24

II SA/Wa 1513/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-07-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-09-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Pośpiech-Kłak
Ewa Radziszewska-Krupa /sprawozdawca/
Łukasz Krzycki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 154§1,§6 i §7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , Protokolant specjalista Monika Gieroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2025 r. sprawy ze skargi J. M. na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 617/23 1. wymierza Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości 2.000 (słownie: dwa tysiące złotych); 2. stwierdza, że bezczynność Komendanta Głównego Policji w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2024 r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego J. M. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Skarżący – J. M. wniósł 29 sierpnia 2024r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji (zwany dalej "KGP") wyroku WSA w Warszawie z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23, zobowiązującego KGP do rozpatrzenia wniosku Skarżącego z [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dniu od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Skarżący zwrócił się o wymierzenie KGP grzywny w wysokości nie niższej niż 1% maksymalnego wymiaru za każdy rozpoczęty tydzień opóźnienia liczony od daty doręczenia prawomocnego wyroku do dnia wydania orzeczenia lub załatwienia wniosku, w zależności co nastąpi wcześniej oraz o zasądzenie od KGP na rzecz Skarżącego kosztów postępowania.
Skarżący w uzasadnieniu skargi podniósł, że ze względu na brak działań ze strony KGP wysłał [...] czerwca 2024r., przez epuap, wezwanie do realizacji ww. wyroku. KGP odpowiedział, że nie otrzymał akt sprawy, a zgodnie z informacją WSA w Warszawie, wysłaną do pełnomocnika 23 lipca 2024r., Sąd wraz z odpisem wyroku przesłał akta administracyjne. Tak więc termin na realizację punktu 1 wyroku upłynął po 14 dniach od 29 maja 2024r. KGP do dnia sporządzenia skargi nie wykonał wyroku.
2. KGP w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując, że WSA w Warszawie przy piśmie z 29 maja 2024r. doręczył organowi prawomocny wyrok, ale bez zwrotu akt. Pełnomocnik KGP pismami z 18 czerwca i 3 lipca 2024r. zwrócił się do Sądu o zwrot akt sprawy, ale do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę nie zostały one zwrócone, co uniemożliwia prawidłowe rozpatrzenie winsoku o udostępnienie informacji publicznej. KGP podniósł, że pismem z [...] lipca 2024r. [...] organ odpowiedział na wezwania Skarżącego do wykonania ww. prawomocnego wyroku.
3. Zarządzeniem Sędziego sprawozdawcy z 23 lipca 2025r. wezwano pełnomocnika KGP o wyjaśnienie, czy KGP wykonał ww. wyrok WSA w Warszawie z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23.
4. Pełnomocnik KGP w piśmie z 23 lipca 2025r., wysłanym emailem, wyjaśnił, że organ wykonał ww. wyrok WSA w Warszawie i udzielił Skarżącemu odpowiedzi. Do pisma załączono odpowiedź KGP z 9 grudnia 2024r., skierowaną do Skarżącego w związku z wnioskiem z [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, w której poinformowano Skarżącego, że w 2023r. KGP nie podejmował żadnych działań w zakresie edukacji policjantów KWP w [...] w przedmiocie stosowania przepisów dotyczących stosowania znaków [...].
5. WSA w Warszawie na rozprawie 24 lipca 2025r., stosownie do art. 106 § 3 P.p.s.a. dopuścił z urzędu, jako dowody w sprawie wydruk z dokumentu elektronicznego znajdującego się w aktach sprawy o sygn. akt II SAB/Wa 617/23 w postaci pisma informacyjnego skierowanego przez Sąd 23 lipca 2024r. do pełnomocnika KGP wraz z potwierdzeniem kopii wydruku z dokumentem elektronicznym i z urzędowym poświadczeniem przedłożenia. W ww. piśmie z 23 lipca 2024r. wyjaśniono, że Sąd przesłał przy piśmie z 29 maja 2024r. odpis wyroku z 22 marca 2024r. (ze stwierdzeniem daty jego prawomocności i uzasadnieniem) oraz akta administracyjne (1 karta + 1 plik). Sąd nie dysponuje większą ilością akt administracyjnych w sprawie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga na niewykonanie wyroku zasługuje na uwzględnienie.
2. Sąd zauważa, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r., poz. 935 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a.") Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Sąd wymierza ww. grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 P.p.s.a.).
Z treści art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione, aby Sąd mógł wymierzyć grzywnę organowi administracji. Po pierwsze, organ nie wykonuje wyroku Sądu uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania prawomocnego wyroku.
3. Zdaniem Sądu w świetle akt sprawy obie przesłanki z art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a. zostały spełnione.
3.1. Po pierwsze należy wskazać, że w świetle dokumentów, którymi dysponuje Sąd, w tym dopuszczonego, na mocy art. 106 § 3 P.p.s.a., wydruku z dokumentu elektronicznego znajdującego się w aktach sądowych sprawy o sygn. II SAB/Wa 617/23 - w postaci pisma informacyjnego skierowanego przez Sąd 23 lipca 2024r. do pełnomocnika KGP wraz z potwierdzeniem kopii wydruku z dokumentem elektronicznym i z urzędowym poświadczeniem przedłożenia - należało uznać, że odpis prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23, zobowiązującego KGP do rozpatrzenia wniosku Skarżącego z [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy (1 karta + 1 plik) doręczono KGP 6 czerwca 2024r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 111 akt sądowych sprawy o sygn. akt II SAB/Wa 617/23). Również ww. pismo skierowane 23 lipca 2024r. przez WSA w Warszawie do pełnomocnika KGP wskazuje, że Sąd przesłał przy piśmie z 29 maja 2024r. odpis wyroku z 22 marca 2024r. (ze stwierdzeniem daty jego prawomocności i uzasadnieniem) oraz akta administracyjne (1 karta + 1 plik). Dopuszczenie tego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy II SAB/Wa 617/23, jako dowodu w sprawie niniejszej było niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie (co do terminu przekazania przez Sąd akt KGP wraz z prawomocnym wyrokiem) i nie spowodowało nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zachowane zostały zatem przesłanki z art. 106 § 3 P.p.s.a.
Zgodnie zaś z art. 286 § 2 P.p.s.a., termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Tym samym termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Sąd upłynął 20 czerwca 2024r. (czwartek). KGP dopiero 9 grudnia 2024r. skonstruował odpowiedź KGP - w związku z wnioskiem z [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, w której poinformowano Skarżącego, że w 2023r. KGP nie podejmował żadnych działań w zakresie edukacji policjantów KWP w [...] w przedmiocie stosowania przepisów dotyczących stosowania znaków [...].
KGP nie wskazał, w jakim terminie doręczono Skarżącemu ww. odpowiedź z 9 grudnia 2024r. Natomiast na rozprawie przed WSA w Warszawie 24 lipca 2024r. Skarżący oświadczył, na pytanie sędziego sprawozdawcy, że ww. odpowiedź KGP na ww. wniosek z [...] września 2023r. otrzymał 9 grudnia 2024r.
Tym samym należało uznać, że KGP 9 grudnia 2024r. wykonał ww. wyrok WSA w Warszawie z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23.
3.2. Sąd stwierdza po drugie, że z analizy akt sprawy wynika również, że w sprawie spełniony został drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w art. 154 § 1 P.p.s.a., dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku Sądu. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo Skarżącego z 29 czerwca 2024r. (k. 21 akt sądowych), w którym Skarżący wezwał KGP do wykonania wyroku z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23.
Sąd zauważa ponadto, że wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w art. 154 § 1 P.p.s.a. nie stanowi podstawy do umorzenia postepowania lub oddalenia skargi, zgodnie z art. 154 § 3 P.p.s.a. Okoliczność wykonania ww. wyroku przed wydaniem orzeczenia przez Sąd może mieć jedynie wpływ na wymiar grzywny.
4. Sąd, mając powyższe na względzie przyjął, że w sprawie spełniono przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i zasadne było wymierzenie KGP grzywny w wysokości wskazanej w punkcie pierwszym sentencji. Stosownie do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1 wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Sąd, rozpoznając sprawę, stwierdza jednocześnie - w myśl art. 154 § 2 zd. 2 P.p.s.a. - czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W ocenie składu orzekającego WSA w Warszawie w świetle okoliczności wynikających z akt sprawy należało uznać, że skoro KGP dopiero 9 grudnia 2024r. wykonał zobowiązanie Sądu wyrażonego w punkcie 1 ww. wyroku z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23 (doręczonym KGP 6 czerwca 2024r.), to do wykonania ww. wyroku przez KGP doszło ze znaczącym przekroczeniem czternastodniowego terminu. Brak działania organu przez blisko 6 miesięcy w zestawieniu z udzieloną odpowiedzią wskazywał na rażący charakter niewykonania ww. orzeczenia sądowego. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia lub lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2013r. sygn. akt I OSK 1181/13; dostępny a www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Rażące naruszenie prawa oznacza więc wadliwość kwalifikowaną oraz wskazuje, że zachowanie organu posiadało pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji w tym zakresie uznaniu Sądu orzekającego, opierającemu się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (por. wyrok WSA w Łodzi z 31 stycznia 2023r. sygn. akt II SAB/Łd 199/22).
Zdaniem Sądu w okolicznościach sprawy, biorąc pod uwagę długość przekroczenia (blisko 6 miesięcy) oraz wyznaczony termin na załatwienie sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem z 22 marca 2024r. sygn. akt II SAB/Wa 617/23 (14 dni), należało uznać, że bezczynność KGP miała charakter rażącego naruszenia prawa. Od doręczenia bowiem KGP ww., prawomocnego wyroku WSA w Warszawie (6 czerwca 2024r.) upłynęło blisko 6 miesięcy do czasu, gdy KGP podjął czynność i sporządził pismo z 9 grudnia 2024r., stanowiące odpowiedź KGP na ww. wniosek Skarżącego z [...] września 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, informując jedynie, że KGP w 2023r. nie podejmował działań w zakresie edukacji policjantów KWP w [...] w przedmiocie stosowania przepisów dotyczących stosowania znaków [...].
Sąd, uznając, że KGP w sposób rażący przekroczył ww., czternastodniowy termin na wykonanie prawomocnego wyroku WSA w Warszawie o sygn. akt II SAB/Wa 617/23, orzekł o wymierzeniu grzywny w wysokości 2000 złotych, biorąc pod uwagę udzielną przez organ odpowiedź oraz czas, jaki upłynął od dnia, w którym organ powinien wykonać wyrok, a ponadto zakres wniosku Skarżącego o udzielenie informacji publicznej oraz jego znaczenie dla dobra ogółu. Skoro bowiem KGP - przed wydaniem w niniejszej sprawie orzeczenia przez Sąd - sporządził jedynie krótkie pismo kończące postępowanie w związku z ww. wnioskiem Skarżącego o udzielenie informacji publicznej i uczynił to blisko 6 miesięcy po tym, jak otrzymał prawomocny wyrok, to należało uznać, że grzywna w ww. wysokości 2000 zł będzie adekwatną sankcją za niewykonanie przez KGP ww. wyroku WSA w Warszawie.
5. Sąd w związku z tym, na podstawie art. 154 § 1, § 6 i § 7 P.p.s.a., orzekł jak w punktach 1, 2 sentencji.
6. Sąd w zakresie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji) postanowił na podstawie art. 200, art. 209 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a, zasądzając od KGP na rzecz Skarżącego jedynie wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.
Sąd nie uwzględnił w pozostałym zakresie wniosku Skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów w związku z dwukrotnym przejazdem do Sądu (w następstwie zdjęcia sprawy z terminu). Skarżący na rozprawie nie przedłożył bowiem zestawienia poniesionych wydatków w związku z przybiciem do Sądu, ograniczając się do odwołania się do stawki ryczałtowej 1,15 zł za kilometr i wskazując na odległość 300 km na trasie [...]. Warto natomiast wskazać, że przepis art. 205 § 1 P.p.s.a. odwołuje się do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście, wskazując, że zalicza się do nich koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony – poniesione – a nie hipotetycznie poniesione przez Skarżącego. Sąd nie może zatem domniemywać konkretnych wydatków związanych z nieobowiązkowym stawiennictwem strony w postępowaniu sądowym. Sąd dodatkowo stwierdza, że stawiennictwo Skarżącego w WSA w Warszawie nie stanowiło czynności koniecznej do realizacji prawa strony oraz nie przyczyniło się do uwzględnienia skargi przez Sąd (punkt 1 i 2 sentencji wyroku). Tym samym jedynie wpis sądowy, którego poniesienie zostało w sposób dostateczny udokumentowane, był wydatkiem koniecznym do podjęcia przez Sąd rozstrzygnięć zawartych w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku.
Sąd wskazuje ponadto, że podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z 17 stycznia 2017r. sygn. akt II SAB/Bk 115/16, że skuteczne domaganie się zwrotu kosztów dojazdu do Sądu jest możliwe tylko w sytuacji, gdy Sąd zarządzi osobiste stawiennictwo strony. Nie miało to jednak miejsca w sprawie. Skoro stawiennictwo Skarżącego na dwóch zaplanowanych posiedzeniach sądowych nie było obowiązkowe, o czym został poinformowany, a ponadto stawiennictwo, o czym mowa wyżej, nie stanowiło czynności niezbędnej do realizacji prawa strony i nie przyczyniło się do uwzględnienia skargi przez Sąd, to należało uznać, że kosztem niezbędnym i poniesionym przez stronę był jedynie wpis sądowy od skargi, a Skarżący, nie wykazując konkretnie poniesionych wydatków dojazdu do Sądu, nie mógł skutecznie domagać się ich zwrotu.