II SA/OL 141/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący H.G. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy w Giżycku z dnia 25 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Giżycko – wieś Sterławki Małe. Skarżący domagał się zmiany uchwały poprzez przyznanie terenom oznaczonym określonymi symbolami statusu drogi publicznej oraz zasądzenia kosztów postępowania. Argumentował, że uchwała naruszyła jego interes prawny, pozbawiając go prawa do żądania wykupienia przez gminę działek stanowiących przedmiotową drogę, która jego zdaniem ma charakter drogi publicznej, a nie wewnętrznej. Podkreślał intensywne użytkowanie drogi przez różne służby i mieszkańców, a także powołał się na wyrok ETPCz w sprawie Bugajny i inni przeciwko Polsce. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, wskazując, że działki te powstały w wyniku podziału na wniosek skarżącego z przeznaczeniem na drogi wewnętrzne i że władztwo planistyczne gminy obejmuje samodzielne ustalenie przeznaczenia terenów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego w dacie uchwalenia planu, ponieważ nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych, takich jak protest czy zarzut, w toku procedury planistycznej. Podkreślono, że ocena zgodności planu z prawem dotyczy daty jego uchwalenia, a późniejsze zdarzenia, w tym sprzedaż części działek przez skarżącego, nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały. Sąd stwierdził, że skarżący akceptował ustalenia planu w dacie jego uchwalenia, a jego późniejsze argumenty dotyczące charakteru drogi publicznej i wyroku ETPCz pozostają bez wpływu na ocenę legalności uchwały w kontekście procedury planistycznej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie dopuszczalności skargi na uchwałę planistyczną na podstawie art. 101 u.s.g. oraz znaczenie skorzystania ze środków prawnych w procedurze planistycznej.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów o planowaniu przestrzennym i postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skupia się na procedurze, a nie na meritum planowania przestrzennego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny właściciela nieruchomości, który nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych w toku procedury planistycznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli właściciel nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych (protestu, zarzutu) w toku procedury planistycznej, nie można uznać, że jego interes prawny został naruszony w dacie uchwalenia planu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że ocena zgodności planu z prawem dotyczy daty jego uchwalenia. Brak skorzystania przez skarżącego z przysługujących mu instrumentów prawnych (protestu, zarzutu) w przewidziany prawem sposób oznacza, że w czasie uchwalania planu nie oceniał on ustaleń jako nadmiernie ingerujących w jego prawo własności. Późniejsze zdarzenia nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały.
Czy działka przeznaczona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako droga wewnętrzna, która jest intensywnie użytkowana przez różne podmioty, może być uznana za drogę publiczną?
Odpowiedź sądu
Nie, w kontekście oceny legalności uchwały planistycznej, jeśli właściciel nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego w dacie jej uchwalenia, argumenty dotyczące późniejszego charakteru drogi pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że argumenty skarżącego dotyczące spełniania przez przedmiotowe tereny przesłanek do uznania ich za drogi publiczne pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ nie stwierdzono naruszenia jego interesu prawnego w dacie uchwalenia uchwały. Orzeczenie ETPCz w sprawie Bugajny nie dotyczy zgodności zapisów planu miejscowego z przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Przepisy (14)
Główne
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Pomocnicze
u.z.p. art. 12 § ust. 2 i 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Rada gminy podejmuje rozstrzygnięcie o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z własnej inicjatywy lub na wniosek.
u.z.p. art. 18 § ust. 2 pkt 5
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Procedura planistyczna obejmuje m.in. zawiadomienie o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu.
u.z.p. art. 23 § ust. 1 i 2
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu, w terminie nie dłuższym niż 14 dni po upływie okresu wyłożenia.
u.z.p. art. 24 § ust. 1, 2 i 3
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Zarzut może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu, w terminie nie dłuższym niż 14 dni po upływie okresu wyłożenia. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały.
u.z.p. art. 85 § ust. 2
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
W stosunku do uchwał podjętych przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, znajdują zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 147
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, stwierdza nieważność uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że uchwała wydana została z naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznając skargę na akt prawa miejscowego sąd ocenia jedynie, czy przy jego podejmowaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego lub procesowego, obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 53 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skargę na uchwałę rady gminy wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa (w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2017 r.).
Ustawa o drogach publicznych art. 1
Definicja drogi publicznej.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Właściciel może korzystać z gruntu, rozporządzać nim i dokonywać jego zabudowy zgodnie ze swoją wolą, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego.
u.s.g. art. 7
Ustawa o samorządzie gminnym
Do zadań własnych gminy należy w szczególności organizacja ruchu drogowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego w dacie uchwalenia planu, ponieważ nie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych (protestu, zarzutu) w toku procedury planistycznej. • Ocena zgodności planu z prawem dotyczy daty jego uchwalenia, a późniejsze zdarzenia (np. sprzedaż części działek) nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały.
Odrzucone argumenty
Uchwała naruszyła interes prawny skarżącego przez pozbawienie go prawa do żądania wykupienia przez gminę działek stanowiących drogę. • Działki drogowe spełniają przesłanki drogi publicznej, a nie drogi wewnętrznej. • Gmina przerzuciła na podmiot prywatny obowiązek zaspokajania potrzeb związanych z komunikacją. • Niedopuszczalna jest odmowa wywłaszczenia skarżącego z działek za odszkodowaniem tylko z powodu przeznaczenia ich w planie na drogę wewnętrzną.
Godne uwagi sformułowania
każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. • każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą. • Ustawodawca, dostrzegając możliwość powstawania konfliktów między interesami obywateli, wspólnot samorządowych i państwa w sprawach dotyczących zagospodarowania przestrzennego, wprowadził określone gwarancje działania zgodnego z prawem. • Prawnie obojętne są więc wszelkie okoliczności, które miały miejsce po uchwaleniu zaskarżonego planu miejscowego, w tym aktualne indywidualne uwarunkowania ówczesnego lub obecnego właściciela nieruchomości objętej planem.
Skład orzekający
Tadeusz Lipiński
przewodniczący sprawozdawca
Beata Jezielska
sędzia
Piotr Chybicki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności skargi na uchwałę planistyczną na podstawie art. 101 u.s.g. oraz znaczenie skorzystania ze środków prawnych w procedurze planistycznej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów o planowaniu przestrzennym i postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skupia się na procedurze, a nie na meritum planowania przestrzennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważny aspekt procedury planistycznej i możliwości kwestionowania uchwał planistycznych przez obywateli, podkreślając znaczenie aktywności prawnej w toku postępowania.
“Czy milczenie w procedurze planistycznej oznacza zgodę? Sąd wyjaśnia, kiedy można skarżyć uchwałę planistyczną.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.