II SA/Ol 1327/16

II SA/Ol 1327/16 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2016-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-11-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Adam Matuszak
Ewa Osipuk
S. Beata Jezielska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 568/17 - Wyrok NSA z 2019-01-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 23
art. 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
art. 73
Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Adam Matuszak Protokolant st. referent Maciej Lipiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi S. K. Ź. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"r., Nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o rejestracji pojazdu oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia "[...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta O z dnia "[...]"r. dotyczącej zarejestrowania pojazdu marki Toyota Avensis pod numerem rejestracyjnym "[...]" na J Ź. W uzasadnieniu podano, że w dniu "[...]"r. S Ź wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O z wnioskiem o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji na podstawie art. 156 §1 pkt 2 i 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując że jest właścicielem przedmiotowego pojazdu. Podał, że faktura VAT potwierdzająca nabycia pojazdu przez J Ź została podrobiona oraz że na fakturze widnieje podpis osoby, która takiej faktury nigdy nie wystawiała. Postanowieniem z dnia "[...]"r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji z dnia "[...]"r. podając, że w ustawie z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. nr. 108, poz. 908 ze zm. – tekst obowiązujący na dzień wydania decyzji o rejestracji pojazdu - dalej jako: P.r.d.) oraz przepisach wykonawczych do tej ustawy brak jest przepisu o charakterze materialno-prawnym, z którego można wywodzić, iż poprzedni właściciel pojazdu ma interes prawny w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zarejestrowania pojazdu na aktualnego właściciela pojazdu. W związku z tym uznano, że S Ź nie był uprawniony do występowania z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji, której nie był stroną. Na skutek złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanowieniem z dnia "[...]"r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O utrzymało w mocy własne postanowienie. Jednakże wyrokiem z dnia 28 stycznia 2016r. (sygn. akt. II SA/Ol 1364/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie utrzymane nim w mocy. W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności jest dwuetapowe. W pierwszej fazie dokonuje się oceny co do kwestii formalnych warunkujących wszczęcie postępowania, a dopiero w kolejnym etapie bada się przesłanki określone w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Uznanie przez organ, że strona nie jest legitymowana do żądania wszczęcia postępowania, powoduje wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia tego postępowania, bez badania czy przyczyny nieważności rzeczywiście wystąpiły. W przypadku gdy decyzja rozstrzygająca o prawach i obowiązkach jednego podmiotu, odnosi skutek wobec praw i obowiązków innego podmiotu, postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku tego innego podmiotu w sposób pośredni, a przepis art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stawia wymogu, aby postępowanie administracyjne dotyczyło interesu prawnego podmiotu w sposób bezpośredni. Sąd wskazał na konieczność dokonania w tym zakresie niezbędnych ustaleń oraz - uwzględniając okoliczności oraz stan prawny konkretnej sprawy – rozważenia, komu w tej sprawie przyznać status strony. W związku z tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia "[...]"r. w sprawie zarejestrowania pojazdu. Odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium wskazało, że wnioskodawca jest właścicielem przedmiotowego pojazdu, który został na zarejestrowany na niego decyzją Prezydenta O z dnia "[...]"r. Następnie pojazd ten został zarejestrowany na J Ź na mocy decyzji, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności. Podstawę faktyczną tej decyzji stanowiła faktura VAT z dnia "[...]"r., a podstawę prawną - przepis art. 73 P.r.d. zgodnie z którym rejestracji pojazdu dokonuje na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania (siedzibę), wydając dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną, jeżeli jest wymagana, z zastrzeżeniem ust. 2-5. W związku z tym Kolegium uznało, że wnioskodawca posiada interes prawny w stwierdzeniu nieważności przedmiotowej decyzji, gdyż wywodzi go z prawa własności, a w sprawie o rejestrację pojazdu i wydanie dowodu rejestracyjnego podstawowe znaczenie ma wykazanie prawa własności przez osobę, która ubiega się o zarejestrowanie pojazdu na jej rzecz. Kolegium podkreśliło, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy decyzja – której dotyczy postępowanie – dotknięta jest jedną z wad wymienionych wyczerpująco w art. 156 §1 Kodeku postępowania administracyjnego. Podano, że decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wydanie decyzji o rejestracji nastąpiło na podstawie art. 73 P.r.d. Nie miało także miejsca rażące naruszenie tego przepisu, gdyż decyzja wydana została a podstawie dokumentów, z których wynikało, że J Ź jest właścicielem pojazdu tj. faktury VAT wystawionej przez C S K Ź podpisanej przez osobę upoważnioną w ramach tej działalności do reprezentowania właściciela (pieczątka – C S K Ź; z upoważnienia K M). Odnosząc się do zarzutu podrobienia faktury wskazano, że w postępowaniu nadzorczym nie prowadzi się postępowania mającego zastąpić działanie organu, którego decyzja jest badana. Nie jest zatem dopuszczalne w tym postępowaniu rozważanie, czy organ powinien powziąć wątpliwość co do autentyczności podpisu lub co do zakresu umocowania sprzedającego. Nie ma przy tym możliwości poszerzenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie rozstrzyganej w postępowaniu zwykłym, ani możliwości ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, a zatem rozstrzygania o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danej sytuacji prawnej. Odnosząc się do wskazywanej przez wnioskodawcę drugiej podstawy do stwierdzenia nieważności, polegającej na skierowaniu decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego) Kolegium wskazało, że taka wada prawna decyzji zachodzić będzie wówczas, gdy podmiot do którego skierowano decyzję, nie miał przymiotu strony postępowania w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. Sytuacja taka nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie, gdyż postępowanie wszczęte zostało na wniosek J Ź, która przedłożyła niezbędne do jego rozpatrzenia dokumenty i do niej skierowana została decyzja wydana w sprawie. Wyjaśniono przy tym, że nawet w przypadku, gdyby organ dokonał odmiennej oceny przedstawionych dowodów i stwierdził, że przeniesienie prawa własności przedmiotowego pojazdu budzi wątpliwości, również adresatem rozstrzygnięcia w tym postępowaniu byłaby J Ź. Wskazano ponadto, że z analizy akt sprawy wynika, że decyzja będąca przedmiotem postępowania nie jest dotknięta którakolwiek z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
S Ź złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie:
- art. 96 Kodeksu cywilnego poprzez błędną jego wykładnię polegająca na przyjęciu, że upoważnienie do działania w imieniu skarżącego może wynikać z oświadczenia innej osoby niż reprezentowany;
- art. 7, 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, polegającą na uznaniu, że z faktury VAT przedłożonej przez J Ź wynika, iż jest ona właścicielką pojazdu Toyota Avensis oraz uznaniu, że K M jest osobą upoważnioną do sprzedaży samochodu, gdyż tak wynika z wystawionej przez niego faktury;
- art. 156 §1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, że decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a jej podstawę stanowił przepis art. 73 P.r.d., podczas gdy rażące naruszenie prawa w niniejszej sprawie miało miejsce w związku z oczywistym naruszeniem art. 96 Kodeksu cywilnego oraz art. 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż organ wydający decyzję w zakresie rejestracji pojazdu nie przeprowadził postępowania zmierzającego do ustalenia, czy wystawca faktury był upoważniony przez osobę w imieniu której działał i pomimo braku takiego upoważnienia (pełnomocnictwa) przyjął, że takie upoważnienie posiadał i w efekcie wydał decyzję z rażącym naruszeniem art. 73 P.r.d.;
Odwołujący się zarzucił, że Kolegium powieliło błędy popełnione przez organ dokonujący rejestracji pojazdu, które stanowią o wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W jego ocenie kluczowe jest ustalenie kto był właścicielem pojazdu w momencie złożenia wniosku o jego rejestrację przez J Ź. Wskazał, że na fakturze mającej potwierdzić dokonany przez nią zakup samochodu podpisał się K M, a fakt jego upoważnienia do sprzedaży samochodu organ wywodził jedynie z oświadczenia osoby, która fakturę podpisała. Zgodnie jednak z art. 96 Kodeksu cywilnego umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie albo na oświadczeniu reprezentowanego, a w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek upoważnienia od właściciela samochodu dla jego rzekomego sprzedawcy. W związku z tym nie można uznać, że właścicielką pojazdu jest J Ż, gdyż faktura potwierdzająca tan fakt została wystawiona przez podmiot nieuprawniony. W ocenie odwołującego się uznanie prze Kolegium, że z dokumentów przedłożonych przez J Ź wynika, że doszło do skutecznej sprzedaży auta na jej rzecz nastąpiło z oczywistym naruszeniem art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym nastąpiło rażące naruszenie prawa materialnego w postaci wydania decyzji o rejestracji pojazdu z naruszeniem art. 96 Kodeksu cywilnego, gdyż organ I instancji bez jakiegokolwiek pełnomocnictwa od odwołującego się dla wystawcy faktury uznał, że działał on w imieniu reprezentowanego, co w efekcie doprowadziło do wydania decyzji o rejestracji pojazdu na osobę, która samochodu skutecznie nie nabyła.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia "[...]"r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O utrzymało w całości w mocy własną decyzję z dnia "[...]"r. W uzasadnieniu Kolegium podzieliło pogląd wyrażony w decyzji z dnia "[...]"r., wskazując że wydanie decyzji, której dotyczy postępowanie nie nastąpiło ani bez podstawy prawnej, ani z rażącym naruszeniem art. 73 P.r.d. Podkreślono, że w postępowaniu nadzwyczajnym, którego celem jest poddanie ocenie decyzji pod kątem przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nie bada się sprawy merytorycznie, w tym nie przeprowadza dowodów, ani ich nie ocenia. Istotą tego postępowania jest ocena, czy decyzja stanowiąca przedmiot uwagi organu jest zgodna z prawem i nie zawiera wad powodujących nieważność, czy zatem przeprowadzone postępowanie i dowody dawały podstawę do wydania takiego rozstrzygnięcia, jakie z badanej decyzji wynika. W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie materiały zgromadzone w postępowaniu o zarejestrowanie pojazdu dawały organowi podstawę do wydania kwestionowanej decyzji o zarejestrowaniu. Przedłożona faktura była wprawdzie podpisana przez inną osobę, jednak miało to miejsce w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, zaś faktura wystawiona została przez osobę upoważnioną w ramach tej działalności do reprezentowania właściciela. Kolegium nie podzieliło twierdzeń odwołującego się, że nastąpiło rażące naruszenia art. 96 Kodeksu cywilnego, gdyż dokumenty przedstawione wraz z wnioskiem o rejestrację pojazdu uprawniały organ do wydania decyzji o rejestracji pojazdu. Skład orzekający Kolegium podzielił również stanowisko wyrażone w decyzji z dnia "[...]"r. że w sprawie nie zaistniała wada prawna decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego co do skierowania decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie. Podano, że postępowanie wszczęte zostało na wniosek J Ź, która wraz z wnioskiem przedłożyła niezbędne do jego rozpatrzenia dokumenty i do niej skierowana została decyzja. Wskazano, że kwestią wymagającą oceny przez organ była okoliczność, czy przedłożone dokumenty potwierdzają przejście własności na J Ź. Na podstawie zgromadzonego materiału organ uznał, że miało to miejsce i wydał decyzję o rejestracji pojazdu, kierując ja do wnioskodawczyni. Nie można zatem stwierdzić, że decyzja została skierowana do osoby nie będącej strona postępowania. Kolegium ponownie także uznało, że decyzja będąca przedmiotem postępowania nie jest dotknięta pozostałymi wadami przewidzianymi w treści art. 156 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Skargę na powyższą decyzję do tut. Sądu wywiódł S Ź reprezentowany przez r. pr. K S. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 96 Kodeksu cywilnego poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że upoważnienie do działania w imieniu mocodawcy może wynikać z oświadczenia innej osoby niż reprezentowany;
- art. 7, 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na uznaniu, że z faktury VAT przedłożonej przez J Ź wynika, iż jest ona właścicielką pojazdu Toyota Avensis oraz na uznaniu, że K M jest osobą upoważnioną do sprzedaży samochodu, gdyż tak wynika z wystawionej przez niego faktury, a także uznaniu, że o upoważnieniu do działania w imieniu mocodawcy decyduje posługiwanie się pieczęcią z danymi mocodawcy;
- art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, że decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy z akt postępowania wynika, że J Ź nie jest właścicielką pojazdu, gdyż nie doszło do przeniesienia na nią prawa własności pojazdu a pomimo tego, na jej wniosek, organ dokonał przerejestrowania pojazdu na jej dane osobowe.
Mając na uwadze wskazane wyżej zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta O z dnia "[...]"r. ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kolegium z dnia "[...]"r. W uzasadnieniu skargi powtórzono w głównej mierze argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazano, że obowiązek ustalenia, kto w dacie złożenia wniosku o zarejestrowanie pojazdu przez J Ź był właścicielem pojazdu ciążył na organie dokonującym rejestracji. Zarzucono, że Kolegium wywodzi fakt upoważnienia osoby, która się podpisała na fakturze jedynie z jej oświadczenia. Tymczasem z brzmienia art. 96 Kodeksu cywilnego wynika, że umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie albo na oświadczeniu reprezentowanego (pełnomocnictwie), a w aktach sprawy, które były przedmiotem analizy przez Kolegium, brak jest jakiegokolwiek upoważnienia od właściciela pojazdu (skarżącego) dla jego rzekomego sprzedawcy. W związku z tym w ocenie skarżącego nie można uznać, że J Ź jest właścicielką pojazdu. Zarzucił ponadto, że z materiału dowodowego nie wynika, czy osoba która podpisała się na fakturze w ogóle działała w ramach prowadzonej działalności gospodarczej skarżącego, czy w ogóle była zatrudniona przez skarżącego, a organ dokonujący rejestracji nie mógł na podstawie załączonej do wniosku dokumentacji dokonać takiej oceny. W związku z tym w ocenie skarżącego decyzja będąca przedmiotem postępowania wydana została z rażącym naruszeniem art. 73 P.r.d. w zw. z art. 96 Kodeksu cywilnego. W ocenie skarżącego nie można zaakceptować sytuacji, w której osoba nie posiadająca żadnych praw do samochodu dokonuje jego zbycia, a organ administracji taki stan legalizuje i dokonuje rejestracji pojazdu, opierając się jedynie na oświadczeniu rzekomo upoważnionego do sprzedaży. Skarżący podniósł również, że nie miał możliwości reakcji na te uchybienia bowiem o wydanej decyzji o rejestracji pojazdu nie wiedział, bo nie był stroną postępowania, a decyzja nie została mu doręczona.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Podnieść należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 1066) oraz art. 134 § 1 w zw. z art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie jest zasadna.
Podnieść należy, że w procedurze administracyjnej stwierdzenie nieważności decyzji należy do nadzwyczajnych środków wzruszenia decyzji ostatecznych. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Nie można go zatem utożsamiać z postępowaniem odwoławczym. Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 1985r. (sygn. akt I SA 89/85, ONSA 1985, nr 1, poz. 30) w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, to znaczy nie może rozpatrywać sprawy "co do istoty" jak w postępowaniu odwoławczym. Zatem przedmiotem postępowania rozpoznawczego jest ustalenie istnienia jednej z wad decyzji wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego lub też wad określonych w przepisach szczególnych, do których odsyła art. 156 § 1 pkt 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym swoboda organu w zakresie prowadzonego postępowania wyjaśniającego podlega znacznym ograniczeniom. Podkreślenia wymaga bowiem, że postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności ma na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji obarczonych istotnymi wadami prawnymi, wymienionymi w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie zaś wszechstronne i kompletne badanie poprawności aktu administracyjnego. Organ, pozostając w zgodzie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma zatem nie tylko obowiązku, ale i możliwości badania okoliczności sprawy nie dotyczących przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Natomiast organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest dokonać analizy kwestionowanej decyzji pod kątem wystąpienia wszystkich wad mogących skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, nie zaś tylko tych wskazanych przez stronę. Przy czym podkreślić należy, że katalog przesłanek skutkujących stwierdzeniem nieważności decyzji administracyjnej ma charakter zamknięty. Z tego względu nie jest możliwe poszerzanie jego granic, tak wskutek dodawania przesłanek nie znanych ustawie, jak też poszerzania znaczenia tych wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wskazać ponadto należy, że uchybienia prawu mają charakter rażący w przypadku istnienia w decyzji wad o szczególnym ciężarze gatunkowym. Następuje to wówczas, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść rozstrzygnięcia stanowią zaprzeczenie obowiązującego stanu prawnego w całości lub w części (p. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2004, str. 729-730). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa ma miejsce wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Wedle utrwalonego stanowiska jako rażąco naruszającego prawo nie można traktować takiego rozstrzygnięcia, które wynika z odmiennej interpretacji danej normy. Rażące naruszenie prawa jest bowiem z reguły wyrazem ewidentnego i jasno uchwytnego błędu w wykładni prawa, którego treść jest jasna i nie wywołuje rozbieżności interpretacyjnych. O takim naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. Należy przy tym podkreślić, że z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamiane każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa. Nie każde bowiem naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, że niezbędna jest jej eliminacja tak, jak gdyby od początku nie została wydana. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego powszechnie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa to takie naruszenie, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. W konsekwencji stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać ani tolerować." (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 1998r., sygn. akt II SA 1249/97, LEX nr 41819; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 1997r., sygn. akt III SA 1425/96, dostępny w Internecie). Z kolei odnosząc się do znaczenia pojęcia wydania decyzji bez podstawy prawnej wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 lipca 2016r. (sygn. akt I OSK 2519/14) wskazał, że przez wydanie decyzji bez podstawy prawnej należy rozumieć, iż albo nie ma przepisu prawnego, który umocowywałby administrację publiczną do działania, albo też przepis prawny jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych i postanowień, rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że słuszne jest stanowisko Kolegium odnośnie braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o rejestracji pojazdu, gdyż przedmiotowa decyzja nie jest dotknięta którąkolwiek z kwalifikowanych wad prawnych, wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Słusznie bowiem Kolegium uznało, że organ rejestrujący pojazd prawidłowo zastosował art. 73 ust. 1 P.r.d., ustalając że wnioskodawczyni jest właścicielem pojazdu z uwagi na przedłożoną przez nią fakturę VAT. Należy bowiem wskazać, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 P.r.d. rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu własności pojazdu, a takim – stosownie do § 4 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 2007 Nr 186 poz. 1322 ze zm. – tekst obowiązujący w dacie wydania decyzji o rejestracji) - jest faktura VAT potwierdzająca nabycie pojazdu.
Zarzuty podnoszone przez skarżącego zmierzają do wykazania, że przedmiotowa faktura była podrobiona, bądź też została wystawiona przez osobę do tego nieuprawnioną. Zatem de facto skarżący dąży do wykazania, że w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o rejestracji pojazdu nie ustalono istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych związanych ze sprzedażą rejestrowanego pojazdu. Zważyć zatem należy, że takie okoliczności mogą co najwyżej stanowić ewentualną podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 oraz pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, a także gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Przy czym żadna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 – 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli podstaw wznowieniowych, nie może jednocześnie skutkować nieważnością decyzji administracyjnej, gdyż tryb wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności są trybami niekonkurencyjnymi.
Należy ponadto wyjaśnić, że organ administracji nie mógł rażąco naruszyć art. 96 Kodeksu cywilnego, gdyż wydając przedmiotową decyzję organ stosował przepisy prawa administracyjnego, a nie prawa cywilnego. Co więcej w razie zaistnienia sporu dotyczącego kwestii cywilnoprawnych uprawnionym do jego rozstrzygnięcia jest wyłącznie sąd cywilny, a nie organ administracji. Zatem organ dokonujący rejestracji pojazdu nie tylko nie ma obowiązku, ale wręcz nie jest uprawniony do prowadzenia ustaleń w zakresie prawa własności, a rejestracji pojazdu dokonuje wyłącznie w oparciu o przedłożone dokumenty. Przy czym na marginesie należy wskazać, że z oświadczeń pełnomocnika skarżącego, jak i pełnomocnika uczestniczki postępowania, złożonych na rozprawie przed tut. Sądem wynika, że skarżący dotychczas nie legitymuje się jakimkolwiek orzeczeniem sądu cywilnego rozstrzygającego co do kwestii prawa własności przedmiotowego pojazdu. Tym bardziej niezrozumiałe jest zatem zarzucanie organowi administracji, że nie poczynił ustaleń co do tej kwestii w toku postępowania administracyjnego, tym bardziej że – jak wskazano wyżej – nie należy to do jego kompetencji.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.