II SA/Ol 1/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2023-02-03
NSAAdministracyjneŚredniawsa
skargasąd administracyjnywłaściwość sąduniedopuszczalnośćodrzucenie skargik.p.a.p.p.s.a.skarga powszechnasamorząd gminny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę na działalność Przewodniczącego Rady Gminy S., uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ sprawy dotyczące rozpatrywania skarg i wniosków nie należą do właściwości sądów administracyjnych.

Skarżący F.W. złożył skargę na działalność Przewodniczącego Rady Gminy S., domagając się zobowiązania go do rozpatrzenia skarg i nałożenia grzywny. Zarzucił naruszenie przepisów o samorządzie gminnym i kontroli w administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę, stwierdzając, że sprawy dotyczące rozpatrywania skarg i wniosków przez organy administracji publicznej nie podlegają kognicji sądów administracyjnych, a jedynie właściwym organom w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę F.W. na działalność Przewodniczącego Rady Gminy S. Skarżący domagał się zobowiązania Przewodniczącego do rozpatrzenia wszystkich zgłoszonych przez niego skarg, wniosków i petycji oraz nałożenia grzywny. Zarzuty dotyczyły naruszenia przepisów o samorządzie gminnym i kontroli w administracji, a także nierozpoznawania skarg i wniosków. Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną. Uzasadniono, że sprawy dotyczące rozpatrywania skarg i wniosków przez organy administracji publicznej, uregulowane w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), nie mieszczą się w katalogu aktów i czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych, określonym w art. 3 § 2 p.p.s.a. Sądy administracyjne nie są właściwe do rozpatrywania tzw. skarg powszechnych (obywatelskich) ani do kontroli bezczynności organów w tym zakresie. Właściwość w tym zakresie przysługuje organom administracji publicznej, a postępowanie kończy się zawiadomieniem o sposobie rozpatrzenia skargi, co jest czynnością materialno-techniczną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na działalność organu administracji publicznej, w tym na nierozpatrywanie skarg i wniosków, nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ nie mieści się w katalogu aktów i czynności podlegających kontroli sądowej określonym w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne są właściwe do rozpoznawania skarg na akty i czynności enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Skargi na działalność organów, czyli tzw. skargi powszechne (obywatelskie) dotyczące sposobu wykonywania lub organizacji zadań, nie są objęte tą kognicją. Właściwość w tym zakresie przysługuje organom administracji w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 227

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 238

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.g. art. 85

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.k.a.r.

Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, ponieważ dotyczy rozpatrywania skarg i wniosków przez organ administracji publicznej, co jest regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie przepisami podlegającymi kontroli sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego Kognicji tego Sądu nie podlegają m.in. skargi na działalność organów, a więc takie, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skargi zawierające zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażające niezadowolenie z jego pracy, wytykające zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skargi tzw. powszechne (obywatelskie) Postępowanie skargowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej czy postanowienia, lecz zawiadomieniem wnoszącego o sposobie rozpatrzenia skargi (art. 238 k.p.a.), tj. czynnością materialno-techniczną niedającą podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, czyli postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego

Skład orzekający

Piotr Chybicki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku właściwości sądów administracyjnych w sprawach dotyczących rozpatrywania skarg i wniosków przez organy administracji publicznej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw rozpatrywanych w trybie skarg i wniosków (dział VIII k.p.a.), a nie innych form działalności organów administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - właściwości sądu administracyjnego. Choć ważna dla prawników procesowych, może być mniej interesująca dla szerszej publiczności ze względu na brak nietypowych faktów czy rozstrzygnięć merytorycznych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 1/23 - Postanowienie WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2023-02-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Piotr Chybicki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Archiwum Państwowego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 3, art. 58 par. 1 pkt 1, par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 227, art. 238
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 3 lutego 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2023 roku w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F.W. na działalność Przewodniczącego Rady Gminy S. postanawia odrzucić skargę.
Uzasadnienie
F.W. (dalej jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na działalność Przewodniczącego Rady Gminy S. (dalej jako: "Przewodniczący") domagając się zobowiązania go do rozpatrzenia wszystkich skarg, wniosków i petycji zgłoszonych przez skarżącego oraz nałożenia grzywny na Przewodniczącego. Skarżący zarzucił Przewodniczącemu nieprzestrzeganie art. 85 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 559 ze zm.) oraz przepisów ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 224), jak również nierozpoznawanie skarg i wniosków składanych przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) – dalej jako: p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce w szczególności wówczas gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2, 2a i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.) albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5 p.p.s.a.). Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązkiem sądu administracyjnego jest zbadanie w pierwszej kolejności jej dopuszczalności. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego.
Formy działalności administracji publicznej poddane kontroli sądów administracyjnych wymienione są w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki przewidziane w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Mając zatem na względzie powyższe zważyć należy, iż nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kognicji tego Sądu nie podlegają m.in. skargi na działalność organów, a więc takie, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skargi zawierające zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażające niezadowolenie z jego pracy, wytykające zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skargi tzw. powszechne (obywatelskie), o których mowa w art. 227 k.p.a. Prawo wniesienia takiej skargi stanowi realizację zagwarantowanego każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, prawa składania petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Do rozpatrywania tego rodzaju skarg, właściwe są organy państwowe, działające w trybie określonym w dziale VIII k.p.a. "Skargi i wnioski". Postępowanie skargowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej czy postanowienia, lecz zawiadomieniem wnoszącego o sposobie rozpatrzenia skargi (art. 238 k.p.a.),
tj. czynnością materialno-techniczną niedającą podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, czyli postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (por. M. Jaśkowska, Komentarz do art. 227 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022). Zatem kontroli sądu administracyjnego, nie podlega też kwestia bezczynności organów w załatwieniu spraw zainicjowanych takimi skargami.
Z taką zaś skargą, zdaniem Sądu, mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
A skoro tak, to skarga taka nie mieści się w przywołanym katalogu czynności i aktów poddawanych kontroli sądowej, który zawiera art. 3 § 2 p.p.s.a. W konsekwencji wniesiona skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. np. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt
II OSK 1961/11 oraz postanowienia NSA z dnia: 20 stycznia 2021 r., sygn. akt
III OSK 3694/21; 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyjaśniał, iż działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, unormowane przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mają formy aktu lub czynności, o których mowa w art. 3
§ 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI