II SA/LU 32/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2005-02-17
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kombatanciuprawnienia kombatanckierepresje wojennemiejsca odosobnieniaMilicja ObywatelskaInstytut Pamięci Narodowejprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę T.T. na decyzję o pozbawieniu uprawnień kombatanckich, uznając brak podstaw prawnych do ich przyznania z tytułu pobytu w obozach przejściowych, które nie były wymienione w rozporządzeniu.

Skarga T.T. dotyczyła decyzji o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, które uzyskał z tytułu utrwalania władzy ludowej w Milicji Obywatelskiej. Skarżący twierdził, że przebywał w obozach przejściowych w L. podczas okupacji. Sąd, opierając się na opinii Instytutu Pamięci Narodowej i rozporządzeniu określającym miejsca odosobnienia, uznał, że wskazane przez skarżącego obozy nie spełniają kryteriów do przyznania uprawnień kombatanckich. W konsekwencji, sąd oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę T.T. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Uprawnienia te zostały pierwotnie przyznane z tytułu "utrwalania władzy ludowej" w Milicji Obywatelskiej. Skarżący podnosił, że przebywał w obozach przejściowych w L. podczas okupacji, co miało stanowić podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich. Sąd przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w tym zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej, który nie odnalazł materiałów potwierdzających istnienie obozu w L. jako miejsca odosobnienia o charakterze eksterminacyjnym. Sąd podkreślił, że zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem, uprawnienia kombatanckie nie przysługują z tytułu pobytu w obozach w L. przy ul. S. i w L. przy ul. K., ponieważ nie zostały one wymienione w wykazie miejsc odosobnienia. Ponadto, sąd wskazał, że wykonywanie obowiązków funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej nie jest tytułem uzasadniającym zachowanie uprawnień kombatanckich, a skarżący nie wykazał spełnienia innych przesłanek warunkujących ich zachowanie. Wobec braku podstaw prawnych do przyznania uprawnień, sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ obozy te nie zostały wymienione w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów określającym miejsca odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na brzmieniu rozporządzenia, które precyzyjnie wymienia miejsca odosobnienia uprawniające do statusu kombatanta. Brak wskazania tych obozów w rozporządzeniu wyklucza możliwość przyznania uprawnień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.k. art. 4 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości § § 6

Wymienione w tym rozporządzeniu miejsca odosobnienia są jedynymi, które mogą stanowić podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w nich.

Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego o Milicji Obywatelskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wskazania obozów w L. przy ul. S. i ul. K. w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów jako miejsc odosobnienia uprawniających do statusu kombatanta. Służba w Milicji Obywatelskiej nie jest tytułem do przyznania lub zachowania uprawnień kombatanckich zgodnie z ustawą.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że pobyt w obozach przejściowych w L. powinien skutkować przyznaniem uprawnień kombatanckich. Argument skarżącego, że obóz przy ul. K. w L. był częścią obozu na M.

Godne uwagi sformułowania

uprawnienia kombatanckie nie przysługują z tytułu pobytu w obozach przesiedleńczych przy ul. S. w L. oraz przy ul. K., gdyż obozy te nie zostały wymienione w § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów... wykonywanie obowiązków funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej nie mieści się w żadnym z tytułów, z którymi ustawa wiąże możliwość ich zachowania.

Skład orzekający

Grażyna Pawlos-Janusz

przewodniczący

Joanna Cylc-Malec

sprawozdawca

Jerzy Drwal

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kombatantach oraz rozporządzenia określającego miejsca odosobnienia, w szczególności w kontekście obozów przejściowych i służby w Milicji Obywatelskiej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżącego i konkretnych miejsc odosobnienia. Orzeczenie opiera się na obowiązujących przepisach wykonawczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu uprawnień kombatanckich i represji, ale rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej interpretacji przepisów wykonawczych, co czyni ją mniej interesującą dla szerokiej publiczności, a bardziej dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym.

Czy służba w MO i pobyt w obozach przejściowych dają prawo do statusu kombatanta? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 32/05 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2005-02-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-01-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Grażyna Pawlos-Janusz /przewodniczący/
Jerzy Drwal
Joanna Cylc-Malec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Kombatanci
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 142 poz 950
art.4 ust.1 pkt.1 lit.c
Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 listopada 1997 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (spr.), Asesor WSA Jerzy Drwal, Protokolant ref. Małgorzata Poniatowska-Furmaga, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2005 r. sprawy ze skargi T. T. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2000 r. o pozbawieniu uprawnień kombatanckich T.T.
W uzasadnieniu decyzji podano, że uprawnienia kombatanckie zainteresowany uzyskał z mocy orzeczenia Zarządu Wojewódzkiego ZBoWiD z dnia [...] października 1977 r. z tytułu "utrwalania władzy ludowej" w okresie od 31 lipca 1947 r. do 31 grudnia 1947 r. pełniąc służbę w Milicji Obywatelskiej.
Decyzją z dnia [...] października 2000 r. utrzymaną w mocy decyzję z dnia [...] października 2001 r. Kierownik Urzędu pozbawił zainteresowanego uprawnień kombatanckich. Wyrokiem z dnia 21 maja 2003 r. sygn. Akt II SA/Lu 1929/01 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Kierownika Urzędu z dnia 29 października 2001 r. nakazując organowi zbadanie podnoszonych przez stronę okoliczności dotyczących jego pobytu w hitlerowskim więzieniu. Wykonując zalecenia NSA organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające zwracając się do Instytutu Pamięci Narodowej o udostępnienie akt osobowych T.T. Pismem z dnia 26 kwietnia 2004 r. Instytut Pamięci Narodowej nadesłał akta osobowe strony.
Z ankiety dla wstępujących w szeregi Milicji Obywatelskiej zainteresowany na pytanie czy był karany sądownie w czasie okupacji (pkt 28b) oraz, czy przebywał w obozach koncentracyjnych (pkt 29), odpowiedział, iż był pobity w L. Zainteresowany nie wskazał, iż przebywał w więzieniu czy obozie w czasie okupacji. W życiorysie dołączonym do deklaracji członkowskiej ZBoWiD zainteresowany wskazał, iż w dniu 3 września 1943 r. został osadzony w więzieniu w L. przy ul. S., następnie w dniu 24 października 1943 r. został przewieziony do obozu przejściowego w L. przy ul. K. Na okoliczność pobytu w obozu w L. i w L. strona przedstawiła oświadczenia świadków W. T., M. T. oraz A.Ł.. Z oświadczenia świadka A. W. (który został aresztowany wraz z zainteresowanym) wynika, że razem z T. T. zostali oni osadzeni w obozie przejściowym w L. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 12 października 2000 r. sam zainteresowany wskazał, iż został osadzony w obozie przejściowym w L. mieszczącym się przy ul. S. skąd został przewieziony do obozu przejściowego w L. Pismem z dnia 27 maja 2004 r. organ zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej z prośbą o wskazanie, jaki charakter miało miejsce odosobnienia w L. Pismem z dnia [...] lipca 2004 r. Instytut Pamięci Narodowej – Główna Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wskazała, iż nie odnaleziono materiałów mogących potwierdzić istnienie obozu w L. Ponadto wskazano, iż obóz w L. nie figuruje w wykazach ITS A.
W celu wyjaśnienia podnoszonych przez stronę okoliczności organ postanowił przesłuchać T. T. w drodze pomocy prawnej. Z dowodu w postaci przesłuchania strony, które miało miejsce przed Urzędem Miasta w dniu 9 września 2004 r. wynika, że zainteresowany został osadzony w obozie przejściowym w L. przy ul. S., skąd następnie został przewieziony do obozu przejściowego w L. na ul. K.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego przebywając w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.
Należy zauważyć, iż uprawnienia kombatanckie nie przysługują z tytułu pobytu w obozach przesiedleńczych przy ul. S. w L. oraz przy ul. K., gdyż obozy te nie zostały wymienione w § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r. Nr 106 poz. 1154).
Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przyznania stronie uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o kombatantach.
Nie budzi wątpliwości fakt, że zainteresowany uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej w ramach służby w Milicji Obywatelskiej. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wyłączające pozbawienie kombatanta uprawnień kombatanckich, jako że wykonywanie obowiązków funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej nie mieści się w żadnym z tytułów, z którymi ustawa wiąże możliwość ich zachowania. W przepisach ustawy o kombatantach (...) status kombatanta związany został z działalnością w składzie formacji wojskowych lub organizacji walczących o suwerenność i niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej, a do zadań MO zgodnie z dekretem Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 7 października 1944 r. o Milicji Obywatelskiej (Dz. U. Nr 7, poz. 33) należała ochrona bezpieczeństwa, spokoju i porządku publicznego, dochodzenie i ściganie przestępstw oraz wykonywanie zaleceń władz administracyjnych, sądów i prokuratury w zakresie prawem przewidzianym. Tego rodzaju działalność nie została przez ustawodawcę zaliczona do tytułów uzasadniających zachowanie przyznanych wcześniej uprawnień kombatanckich. Należy również stwierdzić, że skarżący w żaden sposób nie wykazał, aby spełniał przesłanki przewidziane w treści przepisu art. 25 ust. 2 pkt 2 zd. 2 wskazanej wyżej ustawy warunkujące zachowanie dotychczasowych uprawnień kombatanckich. Takimi okolicznościami są: uczestnictwo w Wojnie domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939, uzyskanie uprawnień z mocy obecnie obowiązującej ustawy oraz pełnienie z poboru służby wojskowej w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r.
Z tych względów mając na uwadze treść wskazanych powyżej przepisów oraz okoliczności faktycznych, Kierownik Urzędu orzekł jak w decyzji.
W skardze T.T. podnosi, że był osadzony w obozie-więzieniu w L. przy ul. S. Miał wówczas 14 lat. Pracował przy kopaniu transzei bojowych.
Ponadto twierdzi, że w 1977 r., kiedy składał dowody ubiegając się o uprawnienia kombatanckie, otrzymał z Muzeum na M. pismo, z którego wynikało, że obóz przy ul. K. w L. stanowił część składową M., jedynie dokumenty w nim zgromadzone zostały zniszczone przez Niemców. W konkluzji skargi wnosi o przywrócenie mu uprawnień osoby represjonowanej, zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych przeprowadził szczegółowe postępowanie dowodowe. Z pisma, które w toku tego postępowania uzyskał z Instytutu Pamięci Narodowej – Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu wynika, że nie odnaleziono materiałów mogących potwierdzić istnienie obozu w L. Przesłuchany w charakterze strony skarżący twierdzi, iż najpierw przebywał w obozie przejściowym przy ul. S. w L., skąd następnie został przewieziony do obozu przejściowego w L. przy ul. K.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego przebywając w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Jednakże uprawnienia takie nie przysługują z tytułu pobytu w obozach w L. przy ul. S. i w L. przy ul. K., gdyż nie zostały one wymienione w § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1154).
Organ nie kwestionując pobytu skarżącego w wyżej wymienionych obozach związany był brzmieniem przepisów w/w rozporządzenia, a zatem wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa.
Nie jest zasadny podnoszony przez skarżącego zarzut, że obóz przejściowy przy ul. K. był częścią obozu na M., co rzekomo miało wynikać z zaświadczenia Muzeum na M.
Z pisma Państwowego Muzeum na M. z dnia 30 grudnia 1976 r. wynika, że Archiwum tego Muzeum poinformowało skarżącego, że nie posiada materiałów dotyczących obozu przy ul. K.
Mając zatem na względzie wszystkie powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI