II SA/GD 763/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku rekreacji indywidualnej, uznając jego niezgodność z przepisami prawa budowlanego i planistycznego.
Skarżący domagali się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego w 1988 roku budynku rekreacji indywidualnej. Budynek ten, mimo wcześniejszych decyzji dotyczących jego użytkowania, został uznany za samowolnie wybudowany i niezgodny z obowiązującymi przepisami o planowaniu przestrzennym. Sąd administracyjny, kontrolując zaskarżoną decyzję, uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały przepisy prawa budowlanego z 1974 roku, zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 roku. Stwierdzono, że obiekt narusza zarówno przepisy obowiązujące w dacie budowy (brak pozwolenia), jak i aktualne przepisy planistyczne, co uzasadnia nakaz rozbiórki.
Sprawa dotyczyła skargi B.W. i T.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego w 1988 roku budynku rekreacji indywidualnej. Skarżący argumentowali, że posiadają dokumenty potwierdzające legalność obiektu, w tym pozwolenie na czasowe użytkowanie z 1991 roku oraz fakt wnoszenia opłat i podatków przez ponad 30 lat. Sąd administracyjny uznał jednak, że budynek został wybudowany niezgodnie z prawem budowlanym z 1974 roku, ponieważ brak było wymaganego pozwolenia na budowę. Ponadto, obiekt jest niezgodny z obowiązującymi przepisami o planowaniu przestrzennym – zarówno z planem z 1978 roku, jak i z obecnym planem, który przeznacza teren pod zieleń krajobrazowo-ekologiczną. Decyzja o pozwoleniu na czasowe użytkowanie z 1991 roku została uznana za 'skonsumowaną' i nie zastępowała procedury legalizacyjnej. Sąd podkreślił, że płacenie podatków czy brak reakcji urzędu nie legalizują samowoli budowlanej. W związku z tym, że zaszły obie przesłanki do nakazania rozbiórki (samowolna budowa i niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego), sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, budynek taki podlega rozbiórce, jeśli jest niezgodny z przepisami obowiązującymi w dacie budowy (brak pozwolenia) oraz z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w dacie wydawania decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych (z 1974 r.) do obiektów budowanych przed 1 stycznia 1995 r., jeśli postępowanie nie zostało zakończone. Rozbiórka może być nakazana, gdy obiekt jest samowolnie wybudowany i niezgodny z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie orzekania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.b. art. 103 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Do obiektów, których budowa zakończona została przed dniem wejścia w życie ustawy (01.01.1995r.), stosuje się przepisy dotychczasowe, jeżeli postępowanie administracyjne nie zostało wszczęte i zakończone przed tą datą.
p.b. z 1974 r. art. 37 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Obiekty budowlane lub ich części, wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, jeżeli znajdują się na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę lub przeznaczonym pod innego rodzaju zabudowę, albo powodują niebezpieczeństwo lub niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych/użytkowych.
Pomocnicze
p.b. z 1974 r. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę.
u.p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nie stosuje się do obiektów, których budowa zakończona została przed dniem wejścia w życie ustawy, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego art. 44 § ust. 1 pkt 1
Pozwolenia na budowę wymaga m.in. wykonanie i rozbudowa stałych i tymczasowych budynków.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budynek został wybudowany samowolnie, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Budynek jest niezgodny z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w dacie jego budowy oraz w dacie orzekania. Decyzja o pozwoleniu na czasowe użytkowanie nie legalizuje samowolnie wybudowanego obiektu. Wnoszenie opłat i podatków nie legalizuje samowoli budowlanej.
Odrzucone argumenty
Posiadanie decyzji o pozwoleniu na czasowe użytkowanie. Wnoszenie opłat i podatków od ponad 30 lat. Długoletni brak reakcji urzędu gminy. Argumenty społeczne i celowościowe przemawiające za pozostawieniem obiektu.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja ta wygenerowała jedynie możliwość korzystania z obiektu do dnia 31 grudnia 1993 r., w żadnym mierze nie zastąpiła ona procedury legalizacyjnej opartej na prawie budowlanym. Przepisy prawa budowlanego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie pozostawiają organowi administracji uznaniowego podejścia do każdego przypadku. Podnoszone przez B. i T. W. racje społeczne czy też celowościowe nie mogą być brane pod uwagę w toku postępowania administracyjnego prowadzonego w stosunku do tzw. samowoli budowlanej.
Skład orzekający
Dariusz Kurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Diana Trzcińska
członek
Magdalena Dobek-Rak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej wybudowanej przed 1995 r., stosowania przepisów o planowaniu przestrzennym do takich obiektów oraz skutków decyzji o czasowym użytkowaniu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z przejściem z prawa budowlanego z 1974 r. na prawo z 1994 r. oraz konkretnych ustaleń planistycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak długoterminowe zaniedbania administracyjne i niejasności prawne mogą prowadzić do poważnych konsekwencji dla obywateli, nawet po wielu latach. Pokazuje też, że formalne przepisy często przeważają nad argumentami społecznymi czy celowościowymi.
“Ponad 30 lat płacenia podatków nie uchroniło przed nakazem rozbiórki samowolnie wybudowanego domu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 763/19 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2020-07-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-12-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Diana Trzcińska Magdalena Dobek-Rak Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 2877/20 - Wyrok NSA z 2023-08-23 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1186 art. 103 ust. 2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn. Dz.U. 1974 nr 38 poz 229 art. 37 Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2020 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B.W. i T. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Uzasadnienie B. W. i T. W. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 21 października 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 24 czerwca 2019 r. nakazującą skarżącym rozbiórkę samowolnie wybudowanego w 1988 roku budynku rekreacji indywidualnej wraz z instalacjami i infrastrukturą techniczną, usytuowanego na terenie działki nr [...] w miejscowości P., gm. S.. Skarga została wniesiona w następującym stanie sprawy: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego 24 maja 2006 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zabudowy usytuowanej na terenie działki nr [...] w P., gm. S.. W dniu 27 września 2006r. przeprowadzono oględziny na terenie w/w działki, podczas których ustalono, że znajduje się tam obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacyjną. Obiekt ten jest parterowy z poddaszem użytkowym. Posiada konstrukcję szkieletową - stalowo - drewnianą. Wymiary zabudowy - 6,4 x 9,4m. Omawiany budynek zlokalizowany jest w odległości 2,6m od granicy z działką nr [...], 50m od jeziora oraz 13,3m od drogi publicznej. Do obiektu zostało doprowadzone przyłącze energetyczne, zaś ścieki odprowadzane są do zbiornika na ścieki. Z akt sprawy wynika, że Wójt Gminy decyzją nr [...] z 12 września 1988 r. nakazał rozbiórkę omawianego budynku, jednakże została ona uchylona decyzją z 9 stycznia 1989r. przez Wojewodę. Następnie Wójt Gminy decyzją nr [...] z 23 lipca 1991 r. udzielił T. W. pozwolenia na czasowe użytkowanie do dnia 31.12.1993 r. Inwestorzy nie posiadają decyzji pozwolenie na budowę budynku rekreacyjnego na terenie działki nr [...] w P., jednakże posiadają decyzję pozwolenie na czasowe użytkowanie. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 30.06.2011 r. ustalono, że omawiany obiekt rekreacji indywidualnej jest trwale związany z gruntem. W dniu 22 lutego 2018 r. PINB . wystąpił z wnioskiem o zbadanie zgodności z prawem decyzji wydanej przez Wójta Gminy nr [...] z 23 lipca 1991 r. - pozwolenie na czasowe użytkowanie domku letniskowego zlokalizowanego na działce nr [...] w P. W dniu 14 grudnia 2018 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję, w której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy nr [...] z 23 lipca 1991r. W uzasadnieniu swej decyzji WINB wskazał, iż w jego ocenie decyzja Wójta Gminy nr [...] z 23 lipca 1991 r. została wydana z naruszeniem prawa. Podkreślił również upływ czasu oraz fakt, że przedmiotowa decyzja została już "skonsumowana", gdyż zezwalała na użytkowanie domku letniskowego do dnia 31.12.1993 r. PINB ocenę legalności posadowienia budynku należącego do skarżących rozpoczął od wskazania, że na podstawie art. 103 ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., do obiektów lub ich części, których budowa zakończona została przed dniem wejścia w życie ustawy (01.01.1995r.), stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepisy art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.229 z późn. zm.) jednoznacznie nakazywały uzyskać pozwolenie na budowę na wszystkie roboty budowlane z wyjątkiem rozbiórek. Brak tego pozwolenia narusza art. 28 w/w ustawy i obliguje organ nadzoru budowlanego do rozstrzygnięcia sprawy na podstawie przepisów art. 37 lub art.40. Zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.229 z późn. zm.): ust. 1: "Obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: pkt. 1 znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub pkt.2 powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia." ust.2 "Terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1". Nakaz rozbiórki samowolnie wzniesionych obiektów budowlanych dotyczy sytuacji określonych w przepisie art. 37 ustawy, przy czym niezgodność z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, a więc z materialnym prawem budowlanym (art.37 ust. 1) została obwarowana warunkami szczegółowo opisanymi w pkt 1 oraz 2. Zgodnie z obecnym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wobec zagadnienia zgodności samowolnie wybudowanego przed dniem 1.01.1995r. obiektu budowlanego z przepisami o planowaniu przestrzennym, przedstawionego (m. in.) w wyroku z dnia 3.02.2010r. sygn. akt II OSK 234/09 "Skutki samowoli budowlanej na gruncie przepisów art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane oceniać należy w świetle przepisów o planowaniu przestrzennym, obowiązujących w dacie wydawania decyzji". Co oznacza, że organy administracji publicznej, orzekając w przedmiocie samowoli budowlanej popełnionej w warunkach, o których mowa w art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, winny mieć na uwadze zgodność budowy obiektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, obowiązującym w dacie orzekania decyzji, a w razie braku planu z ostateczną decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego lub decyzją o warunkach zabudowy. Z akt sprawy wynika, że obecnie działka nr [...] objęta jest ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy - zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy nr [...] z 26 lutego 2008 r. (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2008r., Nr 50, poz. 1411). Zgodnie z zapisami w/w uchwały działka nr [...] w P. znajduje się na terenach oznaczonych jako ZK - tj. tereny zieleni krajobrazowo - ekologicznej. Według spisu oznaczeń zawartego w uchwale ZK - to np: drobne, naturalne zbiorniki wodne i cieki wraz z zielenią, tereny podmokłe, naturalne zadrzewienia i zakrzewienia pełniące funkcje krajobrazowe. Zapisy niniejszej uchwały w odniesieniu do tych terenów nie przewidują żadnych form zabudowy. Z akt sprawy wynika, że w momencie powstawania obiektu teren działki nr [...] w P. był objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy, zatwierdzonego uchwałą GRN w Stężycy nr II/l 1/78 z 29.III.1978r., w którym teren w/w działki był przeznaczony pod jakąkolwiek zabudowę. Mając na uwadze fakt, iż ustalono dwie przesłanki do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego tj. - samowolną budowę oraz naruszenie zapisów określonych w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r. decyzją z 24 czerwca 2019 r. nakazał skarżącym jego rozbiórkę. Organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę podzielił ustalenia stanu faktycznego oraz ocenę prawną organu I instancji zaznaczając jednocześnie, że inwestorzy nie posiadają pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku. Dodał, że decyzja Wójta Gminy nr [...] z 23 lipca 1991 r. o pozwoleniu na czasowe użytkowanie omawianego obiektu do 31.12.1993 r. została skonsumowana i nie istnieje w obiegu prawnym, co uzasadniało przeprowadzenie postępowania w sprawie samowolnej budowy tego budynku. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśnił organ odwoławczy, że odesłanie do przepisów dotychczasowych w cytowanym na wstępie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. nie pozostawia wątpliwości, że konsekwencje samowoli budowlanej, polegającej na wybudowaniu obiektu przed dniem 1 stycznia 1995 r. należy likwidować używając instrumentów prawnych przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego obowiązującego przed tą datą, tj. Prawa budowlanego z 1974 r. i dotyczy to wszystkich samowoli wówczas zaistniałych. Natomiast Prawo budowlane z 1974 r. przewidywało możliwość zalegalizowania samowoli, jeżeli wybudowany bez zezwolenia obiekt budowlany spełniał wszystkie wymagania przepisów prawa, a jego lokalizacja nie naruszała przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. W przypadku, gdy brak jest dokumentów potwierdzających legalność wybudowania obiektu, co ma miejsce w niniejszej sprawie, natomiast z ustaleń organu wynika, że obiekt został wybudowany niezgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami w okresie jego budowy, obowiązkiem organu jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. W odniesieniu do daty budowy domku organ odwoławczy dostrzegł, że data budowy jest podana w akcie notarialnym Rep A nr [...] r. z dnia 10.11.1997 r. (umowa sprzedaży), który został podpisany przez nabywców tj. przez B. i T W.. Odnosząc się do argumentu wnoszenia opłaty - podatku od ponad 30 lat wyjaśniono, że brak reakcji urzędu gminy przez dłuższy czas, czy też płacenie podatku od nieruchomości nie mogą prowadzić do legalizacji zabudowy. Dla ustalania istnienia niektórych zobowiązań podatkowych, a także dla określenia wysokości należnych podatków, stosuje się kryteria klasyfikowania nieruchomości zamieszczone w konkretnych ustawach podatkowych. Zaś aktem określającym prawne wymogi, stanowiącym zbiór norm (przepisów) prawnych regulujących działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy i nadzoru, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określających zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach jest ustawa Prawo budowlane. Natomiast przepisy prawa budowlanego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie pozostawiają organowi administracji uznaniowego podejścia do każdego przypadku (wyrok WSA w Białymstoku z 21.06.2011 r., sygn. akt II SA/Bk 241/11). Opisane okoliczności sprawy nakładały na organ nadzoru budowlanego obowiązek wydania nakazu rozbiórki wobec przedmiotowego obiektu budowlanego. Podnieść przy tym należy, że o konieczności rozbiórki decyduje konkretny przepis prawa a nie uznanie organu nadzoru budowlanego i to niezależnie od subiektywnego przekonania odwołującego się o nieracjonalności decyzji rozbiórkowej i celom, jakim służy wybudowany obiekt. Podnoszone przez B. i T. W. racje społeczne czy też celowościowe nie mogą być brane pod uwagę w toku postępowania administracyjnego prowadzonego w stosunku do tzw. samowoli budowlanej (por.: wyrok NSA z dnia 9 maja 2000 r., sygn. akt IV SA 418/98, Baza orzeczeń Lex nr 77639, wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 lipca 2004 r., sygn. akt IV SA 278/03, Baza orzeczeń Lex nr 158857). Za bezsporne uznał organ odwoławczy, że w przedmiotowej sprawie organ nadzoru budowlanego I instancji był zobligowany do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu. We wniesionej skardze skarżący wskazali, że działka nr [...] w P. została przez nich nabyta w 1987 roku. Następnie wybudowali na niej domek letniskowy. W tym czasie nie było możliwości zawarcia aktu notarialnego. W dniu 12 września 1988 roku Naczelnik Gminy nakazał rozbiórkę domku letniskowego, lecz Wojewoda uchylił tą decyzję przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zostali zobowiązani do dokonania wpłat zgodnie z zawiadomieniem tj. należało wnieść opłatę skarbową w kwocie 195 000 zł za wydanie pozwolenia na użytkowanie domku letniskowego oraz 1 000 000 zł za wprowadzenie zmian w środowisku. Powyższe kwoty zostały przekazane na rachunek Urzędu Gminy, co oznaczało zalegalizowanie wybudowanego domku letniskowego ( użytkowanie obiektu oraz zmianę przeznaczenia gruntu z nieużytków na teren rekreacyjny). Dopiero w 1997 roku M. i I. H. uzyskali z Urzędu Gminy zaświadczenie że działka nr [...] jest oznaczona jako nieużytki, co pozwoliło na zawarcie aktu notarialnego, Repetytorium "A" Nr [...] W dniu 23 sierpnia 2011 r. Sąd Rejonowy w K. dokonał wpisu budynku na działce nr [...] w P. – [...]. W dniu 25 sierpnia 2011 r. Wójt Gminy wydał decyzję, której uzasadnienie brzmi: w dniu 11.07.2011r. Starostwo Powiatowe w K., Wydział Geodezji, na podstawie operatu pomiarowego [...] dokonało zmiany użytku działki nr [...] o powierzchni 0,0886 ha położonej w obrębie geodezyjnym P.: budynki wybudowane na działce przeznaczone na cele rekreacyjne 68 m2, stawka 7,06 zł. Podatek 480,08 zł oraz grunty przeznaczone na cele rekreacyjne 886 m2 stawka 0,41 zł. Podatek 151,36 zł. Dodali skarżący, że wszystkie wymienione powyżej dokumenty potwierdzające zaistniały stan rzeczy, zostały osobiście dostarczone do Urzędu Nadzoru Budowlanego w K., bądź okazane na oględzinach w/w działki, co zostało potwierdzone zapisami w protokole. Nadmienili skarżący, że wszelkiego rodzaju wymagane opłaty i podatki wnoszą od ponad 31 lat. W związku z powyższym oraz biorąc pod uwagę fakt nagannego traktowania skarżących przez urzędy uznali za konieczne wniesienie niniejszej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Kontrolując zaskarżoną w sprawie decyzję oraz decyzję organu I instancji sąd stwierdził, że nie naruszają one prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, a tym samym skarga B. i T. W. nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niesporne jest, że w 1988 r. wybudowano na działce nr [...] w miejscowości P., gmina S. obiekt budowlany nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 6,40 m x 9,40 m. Z uwagi na to, że obiekt ten został wybudowany przed 1 stycznia 1995 r., a sprawa samowoli nie została wszczęta i zakończona decyzją ostateczną przed tą datą, orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego trafnie przyjęły, na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.), że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm., dalej P.b. z 1974 r.). Stosownie bowiem do treści art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., przepisu jej art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, którymi są przepisy art. 37 – 42 P.b. z 1974 r. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wadliwie wywodzą skarżący legalizację obiektu z treści decyzji Wójta Gminy z 23 lipca 1991 r. zezwalającej na czasowe użytkowanie obiektu do dnia 31 grudnia 1993 r. Decyzja ta wygenerowała jedynie możliwość korzystania z obiektu do dnia 31 grudnia 1993 r., w żadnym mierze nie zastąpiła ona procedury legalizacyjnej opartej na prawie budowlanym. Zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b. z 1974 r. roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. 1975, nr 8, poz. 48 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, stanowiły, że pozwolenia na budowę wymaga m.in. wykonanie i rozbudowa stałych i tymczasowych budynków (§ 44 ust. 1 pkt 1). Wyjątki wprowadzał ust. 2 i 3 § 44, zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymagała budowa altanek nie przystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych (ust. 2 pkt 1) pomników, posągów, kapliczek i innych podobnych obiektów kultu religijnego – na terenach cmentarzy oraz na terenach przykościelnych, związanych z wykonywaniem kultu religijnego (ust. 2 pkt 2). Ponadto właściwy organ mógł warunkowo zwolnić z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę położonego na obszarze wsi budynku gospodarczego i inwentarskiego, wznoszonego według projektu typowego lub powtarzalnego na terenie istniejącej zagrody (ust. 3). Natomiast w myśl art. 37 ust. 1 P.b. z 1974 r. obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Z brzmienia przywołanego powyżej przepisu wynika, że przesłanką zobowiązującą właściwy organ administracji do nałożenia obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego jest: 1) wybudowanie go niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy oraz 2) znajdowanie się tego obiektu w miejscu, które zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczone pod zabudowę albo jest przeznaczone pod innego rodzaju zabudowę. Należy przy tym wskazać, że pierwsza przesłanka, którą stanowi wybudowanie obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę badana jest według stanu prawnego z daty budowy, natomiast drugą przesłankę, dotyczącą zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, ustala się według stanu prawnego z daty wydania rozstrzygnięcia (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1648/08, LEX nr 1217983). Zagadnienie dotyczące stosowania przepisów o planowaniu przestrzennym do obiektów samowolnie wybudowanych w okresie obowiązywania P.b. z 1974 r. zostało bezpośrednio poruszone w uchwale Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II OPS 2/13 (CBOSA). W orzeczeniu tym wskazano, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o jakich mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 P.b. z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji publicznej. Naczelny Sądu Administracyjny wskazał zarazem, że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. Zgodnie z art. 2 ust. 1 P.b. z 1974 r. przez "obiekty budowlane" rozumie się stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle, jak mosty, budowle ziemne, tunele, drogi, linie kolejowe, sieci energetyczne i telekomunikacyjne, budowle hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, ściany oporowe, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, stanowiące całość techniczno-użytkową, wyposażoną w instalacje i urządzenia niezbędne do spełniania przeznaczonych im funkcji. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z obiektem budowlanym nietrwale związanym z gruntem, pełniącym funkcję rekreacji indywidualnej, co – w świetle przytoczonych powyżej przepisów – uzasadnia prawidłowość przyjęcia konieczności uzyskania pozwolenia na jego budowę. Organy zatem zasadnie przyjęły, że w sprawie zachodzi określona w art. 37 ust. 1 pkt 1 P.b. z 1974 r. przesłanka niezgodności z przepisami obowiązującymi w dacie budowy, ponieważ skarżący nie legitymowali się pozwoleniem na budowę spornego obiektu budowlanego. Nawet nie twierdzą, że obiekt został wzniesiony legalnie. W odniesieniu zaś do drugiej z przesłanek orzeczenia o rozbiórce, tj. znajdowania się tego obiektu w miejscu, które zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczone pod zabudowę albo jest przeznaczone pod innego rodzaju zabudowę, wskazać należy, że lokalizacja obiektu jest niezgodna z przepisami planu miejscowego obowiązującego w dacie jego powstania. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu i wyrysu z uchwały nr II/11/78 Gminnej Rady Narodowej w Stężycy w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu jednostek osadniczych na obszarze gminy S. teren, na którym położona jest działka nr [...], nie został przewidziany pod jakąkolwiek zabudowę. W obecnie obowiązującym planie miejscowym zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy nr [....] z 26 lutego 2008 r. działka skarżących znajduje się na terenie zieleni krajobrazowo - ekologicznej. Według spisu oznaczeń zawartego w uchwale ZK - to np: drobne, naturalne zbiorniki wodne i cieki wraz z zielenią, tereny podmokłe, naturalne zadrzewienia i zakrzewienia pełniące funkcje krajobrazowe. Zapisy niniejszej uchwały w odniesieniu do tych terenów nie przewidują żadnych form zabudowy. Zatem, z uwagi na niezgodność zabudowy z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi obecnie, jak i w chwili wybudowania obiektu, organ zobligowany był do orzeczenia rozbiórki budynku. W niniejszej sprawie zachodzą bowiem obie przesłanki wydania decyzji nakazującej rozbiórkę, tj. zarówno samowolne posadowienie obiektu, jak i uczynienie tego na terenie nie przeznaczonym pod tego rodzaju zabudowę. Z tych przyczyn sąd uznał, że zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca, są zgodne z prawem. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), skargę jako niezasadną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI