II SA/Lu 938/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nakazie rozbiórki stacji paliw, uznając, że postępowanie naprawcze nie zostało przeprowadzone należycie, a nakaz rozbiórki był przedwczesny.
Sprawa dotyczyła skargi K. Z. na decyzję nakazującą rozbiórkę tymczasowej stacji paliw gazu propan-butan. Stacja została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę, które później zostało unieważnione. Organy nadzoru budowlanego nakazały rozbiórkę, argumentując naruszeniem przepisów dotyczących odległości od budynków użyteczności publicznej. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że nakaz rozbiórki był przedwczesny, a organy nie zbadały wystarczająco możliwości dostosowania stacji do obowiązujących przepisów lub zastosowania innych rozwiązań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę K. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę tymczasowej stacji paliw gazu propan-butan. Stacja została pierwotnie wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę z 2002 roku, które następnie zostało unieważnione w 2006 roku. Organy nadzoru budowlanego, powołując się na naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki dotyczących odległości od budynków użyteczności publicznej, nakazały rozbiórkę obiektu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że roboty budowlane prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego, nie mogą być uznane za samowolę budowlaną podlegającą sankcji rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Zamiast tego, zastosowanie powinien mieć tryb postępowania naprawczego określony w art. 51 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że celem tego postępowania jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, a nakaz rozbiórki powinien być orzekany jedynie wtedy, gdy nie jest możliwe inne rozwiązanie. W ocenie sądu, organy nie zbadały wystarczająco możliwości dostosowania stacji do obowiązujących przepisów, w tym poprzez zastosowanie zbiorników podziemnych lub innych rozwiązań technicznych, a także nie wyjaśniły jednoznacznie, o który budynek użyteczności publicznej chodzi. W związku z tym, nakaz rozbiórki został uznany za przedwczesny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, takie roboty nie mogą być uznane za samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Powinno się do nich zastosować tryb postępowania naprawczego określony w art. 51 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 48 Prawa budowlanego dotyczy sytuacji braku wymaganego pozwolenia na budowę, a nie sytuacji, gdy pozwolenie zostało wydane, a następnie unieważnione. W takich przypadkach stosuje się art. 51 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
u.p.b. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 51 § 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. MG z 21.11.2005 art. 124 § 1
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie
u.p.b. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
u.p.b. art. 38
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. MG z 21.11.2005 art. 124 § 2
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie
rozp. MG z 21.11.2005 art. 3 § 4
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 3 § 7a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roboty budowlane wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie są samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Nakaz rozbiórki w postępowaniu naprawczym jest przedwczesny, jeśli istnieją możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w inny sposób. Organy nie zbadały należycie możliwości dostosowania stacji paliw do obowiązujących przepisów technicznych.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów oparta na przepisach rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r., które utraciły moc. Teza o rażącym naruszeniu art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego przez organ w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.
Godne uwagi sformułowania
robotę budowlanych prowadzonych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie po wykonaniu tych robót, została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie można uznać za samowolę budowlaną podlegającą sankcji rozbiórki Istota unormowania przyjętego w tym przepisie [...] polega na tym, że sankcja w nim określona dotyczy osoby, która nie uzyskała wymaganego pozwolenia na budowę, a mimo to wybudowała lub buduje obiekt budowlany. roboty budowlane prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie po wykonaniu tych robót, została wyeliminowana z obrotu prawnego należy uznać za "inny przypadek" w rozumieniu art. 50 ust. 1 i art. 51 tej ustawy. decyzja podejmowana w trybie art. 51 nie ma charakteru represyjnego, a jedynie restytucyjny. nie ma przy tym znaczenia, jak uważa skarżący, że w dacie budowy stacji budynek ten nie miał charakteru użyteczności publicznej. Skoro decyzja o pozwoleniu na budowę wraz z zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym z uwagi na stwierdzenie nieważności przestała obowiązywać, to uwaga ta nie ma uzasadnionej podstawy. Istotny jest natomiast stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie orzekania.
Skład orzekający
Bogusław Wiśniewski
przewodniczący sprawozdawca
Grażyna Pawlos-Janusz
sędzia
Maria Wieczorek-Zalewska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, postępowania naprawczego, nakazu rozbiórki oraz stosowania przepisów technicznych w kontekście unieważnionych pozwoleń na budowę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy obiektu na podstawie pozwolenia, które zostało później unieważnione, oraz kwestii związanych z przepisami technicznymi dotyczącymi stacji paliw.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność postępowań administracyjnych i sądowych w przypadku obiektów budowlanych, których pozwolenia na budowę zostały unieważnione. Podkreśla znaczenie prawidłowego przeprowadzenia postępowania naprawczego i możliwości dostosowania obiektu do przepisów.
“Unieważnione pozwolenie na budowę nie zawsze oznacza nakaz rozbiórki – kluczowe jest prawidłowe postępowanie administracyjne.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 938/11 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2012-01-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-11-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Bogusław Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623 art. 38, art. 50 ust. 1, art. 51 ust. 7 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity. Dz.U. 2005 nr 243 poz 2063 § 124 Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie2) Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta z dnia [...] r. znak : [...]; II. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego K. Z. 500 ( pięćset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Prezydenta Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił K. Z. pozwolenia na budowę tymczasowej stacji paliw gazu propan-butan na terenie działki nr [...] przy ul. D. M. M. w L. W decyzji określono czas jej użytkowania do [...] października 2005r., zgodnie z umową dzierżawy zawartą pomiędzy Zarządem Miasta L. i inwestorem oraz zobowiązano go do uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu. Po otrzymaniu zawiadomienia o zakończeniu budowy stacji Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w L. postanowieniem z dnia [...] maja 2003r. wniósł sprzeciw co do zamiaru przystąpienia do jej użytkowania, motywując swoje stanowisko stwarzaniem przez nią zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Zdaniem organu stację wybudowano z naruszeniem § 133 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 98 poz. 1067 ze zm. ) poprzez niezachowanie wymaganej odległości ( 30 m ) zbiorników gazu i stanowiska tankowania pojazdów od budynków użyteczności publicznej, w tym przypadku od budynku magazynowo – handlowego oznaczonego w projekcie zabudowania działki nr [...], który znajduje się w odległości 17m od odmierzacza gazu i 23 m od zbiorników gazu płynnego propan – butan. [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w L. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Z kolei decyzją z dnia [...] maja 2004r. powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta L. odmówił K. Z. udzielenia pozwolenia na użytkowanie wspomnianej stacji. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie ( sygn. akt II SA/Lu 869/03 ) uchylił postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w L. W dniu [...] września 2004r. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w L. stwierdził, że stację wybudowano wprawdzie zgodnie z projektem budowlanym, jednakże z naruszeniem wskazanego wcześniej § 133 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, a dodatkowo z naruszeniem jego § 133 ust. 1 pkt 1 przez niezachowanie odległości od stanowiska tankowania pojazdów do budynku stacji paliw, które wynosi 4,85m, zamiast wymaganych co najmniej 10m. Decyzją z dnia 6 grudnia 2006r. Wojewoda L. powołując się naruszenia § 133 ust. 1 pkt 3 i pkt.4 powołanego rozporządzenia oraz art.35 ust.1 pkt.1 lit. c) prawa budowlanego stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2002r. o pozwoleniu na budowę stacji, a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2007r. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. z dnia [...] maja 2004r. w sprawie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie stacji. Z kolei decyzją z dnia [...] lipca 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta L., po uprzednim uzyskaniu opinii biegłego z zakresu zabezpieczeń przeciwpożarowych nakazał K. Z. na podstawie art. 51 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane rozbiórkę przedmiotowej stacji. Organ podkreślił, że wyeliminowanie z obiegu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę obliguje organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania naprawczego w myśl przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Ponownie przeprowadzając w dniu 20 maja 2011r. kontrolę stacji ustalono, że jest ona usytuowana bezpośrednio przy sięgaczu ul. L. w L. Urządzenie dystrybucyjne znajduje się w odległości 19,74 m od budynku użyteczności publicznej o funkcji usługowej. Dwa zbiorniki z gazem o pojemnościach 3,5 i 4,0 tys. litrów znajdują się w odległości 22,84 m od tego budynku. Zbiorniki z gazem posadowione są na fundamentach z cegły klinkierowej. Wygrodzone są od stacji paliw ORLEN i od budynku biurowo-administracyjnego przedmiotowej stacji ekranami murowanymi z cegły o wymiarach 8,76 x 2,15 m. Dystrybutor posiada zadaszenie o konstrukcji stalowej. Zdaniem organu usytuowanie stanowiska do tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorników gazu płynnego propan - butan w stosunku do budynku użyteczności publicznej nie spełnia wymogów § 124 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2005r. Nr 243 poz. 2063 ze zm.), który stanowi, że odmierzacze gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorniki gazu płynnego powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 60 m od obiektów użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego. Z przedstawionej opinii rzeczoznawcy do spraw przeciwpożarowych wynika, że w obecnym stanie prawnym nie ma możliwości dostosowania stacji do wymogów obowiązujących przepisów. Zastąpienie zbiorników naziemnych zbiornikami podziemnymi daje możliwość zmniejszenia wymaganych odległości do 30 m, ale w dalszym ciągu nie doprowadzi do spełnienia wymagań odległościowych w zakresie wymaganych odległości. Organ stwierdził ponadto, że na mocy art. 10 § 2 kpa odstąpiono od zasady zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań z uwagi na fakt, że załatwienie niniejszej sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na konieczność pilnego wyeliminowania zagrożenia wynikającego z funkcjonującej stacji gazu propan - butan albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną. Zaskarżoną decyzją z dnia 17 października 2011r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, podzielając stanowisko organu I instancji utrzymał w mocy stanowisko organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. Z. zarzucił decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie : - prawa procesowego tj.: art. 7 kpa poprzez utrzymanie w mocy, naruszającej słuszny interes skarżącego decyzji z dnia 11 lipca 2011 r.; - art. 77 § 1 kpa przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, - art. 80 kpa przez nieuwzględnienie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego przejawiające się w błędnym przyjęciu, iż przedmiotowa stacja paliw narusza wymogi rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. 18, poz. 1067 ze zm.) poprzez niezachowanie wymaganej odległości (30 m) zbiorników gazu i stanowiska tankowania pojazdu od budynków użyteczności publicznej w sytuacji, gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego prowadzi do stwierdzenia, że w dacie wydawania pozwolenia na budowę oraz budowania stacji paliw brak było we wskazanej odległości budynku użyteczności publicznej, a zatem skarżący dokonał budowy stacji ż zachowaniem wymogów tego rozporządzenia; - art. 156 § 1 pkt 2 kpa przez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego jasno wynika, iż w zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, tj. treści art. 51 ust. 1 ustawy prawo budowlane; - art. 157 § 2 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa przez niewyciągnięcie konsekwencji prawnych z faktu, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2011 r. oraz decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w sytuacji, w której brak jest przesłanek do uznania przedmiotowej stacji paliw za samowolę budowlaną, co za tym idzie, brak jest przesłanek do nakazania jej rozbiórki oraz wniósł o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podano, że skoro stacja została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę z dna [...] grudnia 2002r i dopiero w dniu [...] grudnia 2006 r. stwierdzono jej nieważność, to brak jest w sprawie przesłanki z art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W konsekwencji organy rażąco naruszyły wspomniany przepis. Zdaniem skarżącego organy administracji w zasadzie skupiły się jedynie na stwierdzeniu, iż stacja paliw nie spełnia wymogów w zakresie odległości zbiorników gazu i stanowiska· tankowania pojazdów od· budynku użyteczności publicznej, mimo, iż w dacie wybudowania stacji na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, w jej okolicy nie było budynku użyteczności publicznej. W jego mniemaniu nie sposób uznać za prawidłową decyzji, która została wydana i funkcjonuje w obrocie prawnym, rodząc skutki prawne dla obywatela, w sytuacji, w której postępował zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w oparciu o nie starał się o pozwolenia na budowę i na ich podstawie wybudował stację paliw, która spełniała wszelkie warunki przepisane prawem, co wynika z przedkładanych licznych zaświadczeń i opinii. Podał, że obecnie prowadzone jest postępowanie w sprawie udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych umożliwiających usytuowanie stacji autogazu zlokalizowanej na działkach nr ewid. [...] i [...] w odległości 20 m od najbliższej ściany budynku magazynowo - handlowego na działce nr [...] przy ulicy D. M. M. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Rację ma oczywiście skarżący dowodząc, że robót budowlanych prowadzonych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie po wykonaniu tych robót, została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie można uznać za samowolę budowlaną podlegającą sankcji rozbiórki na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz. U z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zmianami ). Istota unormowania przyjętego w tym przepisie , w przypadku, gdy wymagane jest pozwolenie na budowę, polega na tym, że sankcja w nim określona dotyczy osoby, która nie uzyskała wymaganego pozwolenia na budowę, a mimo to wybudowała lub buduje obiekt budowlany. Przepis ten nie może mieć więc zastosowania w przypadku, gdy budowa określonego obiektu została rozpoczęta na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie wyeliminowana w trybie stwierdzeniu jej nieważności, a tym bardziej, gdy została zakończona przed jej wyeliminowaniem. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się natomiast, że roboty budowlane prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie po wykonaniu tych robót, została wyeliminowana z obrotu prawnego należy uznać za "inny przypadek" w rozumieniu art. 50 ust. 1 i art. 51 tej ustawy. W tej sytuacji do usunięcia skutków prawnych zaistniałych nieprawidłowości ma zastosowanie właśnie szczególny tryb wskazany w art. 51 Prawa budowlanego ( wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2011r.sygn. akt II OPS 2/10 ONSAiWSA 2011/2/22, wyrok NSA z dnia 27 marca 2007r. II OSK 525/06 , wyrok NSA z 5 września 2001 r. sygn. akt SA/Sz 2652/00, OSP 2002, z. 12, poz. 155, wyrok NSA z 13 marca 2008r. sygn. akt II OSK 228/07). Jest oczywiste, wbrew oczekiwaniom skarżącego, że wspomniany tryb postępowania ma zastosowanie także w razie zakończenia budowy, a to ze względu na treść art. 51 ust.7 ustawy wprost stanowiącego, że przepisy ust.1 pkt.1 i 2 oraz ust.3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art.49b zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art.50 ust.1, a więc bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia (pkt 1) lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (pkt 2), lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 (pkt 3), lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (pkt 4). Wbrew skarżącemu nie ma też żadnych podstaw do formułowania tezy o rażącym naruszeniu przez organ art.51 ust.1 pkt.1 ustawy w oparciu o art.156 § 1 pkt. 2 kpa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego powszechnie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa to takie naruszenie, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. W konsekwencji stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać ani tolerować (wyroki NSA z 4 lipca 1996 r. II SA 1621/95, z 31 stycznia 1994 r. II SA 771/93 , 9 września 1989r II SA 1249/97 Legalis oraz wyroki Sądu Najwyższego z 22 października 1987 r. III CRN 314/87 publ. OSP z. 1 z 1989 r., poz. 4 i z 16 lutego 1994 r. III ARN 1/94 publ. OSN z. 1 z 1994 r. poz. 1). Inaczej mówiąc rażące naruszenie prawa to naruszenie wyraźnej, nie budzącej wątpliwości normy prawa materialnego lub normy prawa procesowego. Przy tak sformułowanym pojęciu rażącego naruszenia prawa upatrywanie przez skarżącego nieważności zaskarżonej decyzji tylko z powodu zastosowania art.51 ust.1 pkt.1 prawa budowlanego, wobec stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 16 grudnia 2002r. z powodów wyżej przedstawionych nie zasługuje na poparcie. Skarga uzasadniona jest jednak z innego powodu. Przypomnieć trzeba, że celem postępowania legalizacyjnego opartego na przepisach art. 51 prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Z treści tego przepisu wynika, że organ prowadzący postępowanie naprawcze może podjąć rożne rozstrzygnięcia, W zależności od wyników przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, jeśli uzna, że niezgodności z przepisami prawa nie da się usunąć nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 1 pkt 1), jeśli natomiast możliwe jest doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodne z przepisami nakłada obowiązek wykonania pewnych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania ( art. 51 ust.1 pkt 2 ). Zgodzić się należy ze skarżącym, że nakaz rozbiórki powinien być jednak orzekany dopiero wówczas, gdy nie jest możliwe doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem w inny sposób. Wynika to stąd, że decyzja podejmowana w trybie art. 51 nie ma charakteru represyjnego, a jedynie restytucyjny. Z akt sprawy wynika w sposób czytelny, że stacja została wybudowana w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Wniosek taki organy wywiodły z § 124 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2005r. Nr 243 poz. 2063 ze zm.) dowodząc, że nie została zachowana określona tym przepisem odległość 60m od odmierzacze gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych i zbiorników gazu płynnego do budynku użyteczności publicznej ( sklepu ). Nie ma przy tym znaczenia, jak uważa skarżący, że w dacie budowy stacji budynek ten nie miał charakteru użyteczności publicznej. Skoro decyzja o pozwoleniu na budowę wraz z zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym z uwagi na stwierdzenie nieważności przestała obowiązywać, to uwaga ta nie ma uzasadnionej podstawy. Istotny jest natomiast stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie orzekania. Stąd też zupełnie niezrozumiałe jest powoływanie się w skardze na przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. 18, poz. 1067 ze zm.), które utraciły moc z dniem 1 stycznia 2006r. W toku oględzin jakie miały miejsce 20 maja 2011r. stwierdzono natomiast, że urządzenie dystrybucyjne stacji znajduje się w odległości 19,74 m od budynku, natomiast dwa zbiorniki z gazem o pojemnościach 3,5 i 4,0 tys. litrów usytuowane są od niego w odległości 22,84 m. W tej sytuacji rację miałyby organy, że nawet zastosowanie rozwiązania przewidzianego w § 124 ust. 2 pkt.3 rozporządzenia, a więc zbiorników podziemnych, kiedy wymagane odległości mogą być zmniejszone o połowę, nie doprowadzi do stanu zgodnego z prawem. Co istotne, niczego w tej ocenie nie zmieniałoby także zastosowanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego zasłaniającej zbiornik od strony obiektu, o czym stanowi § 124 ust. 2 pkt.1, skoro rozwiązanie to nie ma zastosowania do odległości określonych w ust. 1 pkt 3 i 4. Ocenę tę potwierdza znajdująca się w aktach sprawy opinia rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, sporządzona w dniu 7 lipca 2011r., stwierdzająca, że nie jest możliwe dostosowanie stacji do wymagań obowiązujących przepisów. Sam skarżący na rozprawie przed sądem wyjaśnił, że z uwagi na powierzchnię działki, wynoszącą 300m2 nie jest możliwe zachowanie wymaganych odległości od przedmiotowego budynku. Z treści decyzji organów nie sposób jednak wywieść o jaki budynek użyteczności publicznej chodzi i gdzie się on znajduje. Także oględziny nie zawierają w tym względzie żadnej informacji. W powołanej opinii rzeczoznawca opisuje natomiast odległości odmierzacza gazu płynnego od pawilonów sklepowo – parterowych, także nie podając miejsca ich położenia. Nie wiadomo zatem, czy chodzi tu o te same obiekty. Zwrócić ponadto należy uwagę, że § 3 ust.4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 21 listopada 2005r. przewiduje istotne odstępstwo od konieczności zachowania wspomnianych wymogów dotyczących odległości. Stosownie do tego przepisu przy przebudowie obiektów budowlanych lub ich części, przeznaczonych do magazynowania, przeładunku i dystrybucji ropy naftowej oraz produktów naftowych, warunki techniczne w zakresie bezpieczeństwa pożarowego mogą być spełnione w inny sposób niż określone w rozporządzeniu, po ich uzgodnieniu z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, jeżeli zapewnią one nie-pogorszenie warunków technicznych w zakresie bezpieczeństwa pożarowego obiektów lub ich części. Jest oczywiste, że skoro tryb postępowania określony w art. 51 prawa budowlanego ma doprowadzić do stanu zgodnego z prawem to skutek ten można osiągnąć także przez przebudowę stacji w rozumieniu art.3 pkt.7a ustawy. Należy podkreślić, że jakkolwiek żadne przepisy rozporządzenia, ani ustawy prawo budowlane nie nakładają na organy obowiązku inicjatywy co do wskazania innych sposobów zachowania warunków technicznych, to właśnie z uwagi na restytucyjny charakter art.51 ust.1 pkt.1 prawa budowlanego kwestię tę należało właściwie rozważyć. Wobec braku dochowania należytej staranności przy wyjaśnieniu tego zagadnienia, uzasadnione jest przekonanie o przedwczesności samego rozstrzygnięcia. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) i art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zmianami ) należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O nie podleganiu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152, natomiast o kosztach w oparciu o art. 200 w związku z art.205 § 1 wspomnianej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI