II SA/Lu 893/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę D. Ś., M. W. i J. Ś. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości i umorzyła postępowanie pierwszej instancji. Wojewoda uznał, że nieruchomość, nabyta przez Skarb Państwa na podstawie umowy sprzedaży z 1989 r., nie podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponieważ nie była to instytucja wywłaszczenia sensu stricto ani nabycie na podstawie enumeratywnie wymienionych w ustawie przepisów. Skarżący argumentowali, że umowa sprzedaży była zawarta pod presją wywłaszczenia na cele publiczne. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko Wojewody. Sąd podkreślił, że zwrot nieruchomości wywłaszczonej jest możliwy tylko w przypadkach określonych w art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Umowa sprzedaży jest czynnością cywilnoprawną i nie stanowi podstawy do zwrotu nieruchomości w trybie przepisów o wywłaszczeniu. Sąd uznał, że decyzja Starosty rażąco naruszała prawo, a Wojewoda słusznie uchylił ją i umorzył postępowanie, nie uwzględniając cofnięcia odwołania przez skarżących, zgodnie z art. 137 kpa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o zwrocie nieruchomości wywłaszczonych i odróżnienie ich od umów cywilnoprawnych.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego nabycia nieruchomości na podstawie umowy cywilnoprawnej, a nie typowego wywłaszczenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nieruchomość nabyta przez Skarb Państwa na podstawie umowy cywilnoprawnej podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących zwrotu nieruchomości wywłaszczonych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nieruchomość nabyta na podstawie umowy cywilnoprawnej nie podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących zwrotu nieruchomości wywłaszczonych.
Uzasadnienie
Przepisy dotyczące zwrotu nieruchomości wywłaszczonych (art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami) dotyczą wyłącznie nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa nabył prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia sensu stricto lub na podstawie enumeratywnie wymienionych ustaw. Umowa sprzedaży jest czynnością cywilnoprawną i nie mieści się w tych kategoriach.
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji rażąco naruszającą prawo, nawet jeśli strona cofnęła odwołanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy może uchylić decyzję rażąco naruszającą prawo i umorzyć postępowanie pierwszej instancji, nawet jeśli strona cofnęła odwołanie, jeśli cofnięcie prowadziłoby do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 137 kpa, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes społeczny. W sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji rażąco narusza prawo, cofnięcie odwołania przez stronę nie może prowadzić do utrzymania w mocy takiej decyzji.
Przepisy (6)
Główne
u.g.n. art. 136 § 3 i 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 216
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.g.g.w.n. art. 216 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
k.p.a. art. 139
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 137
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomość nabyta na podstawie umowy cywilnoprawnej nie podlega zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących zwrotu nieruchomości wywłaszczonych. • Decyzja Starosty o zwrocie nieruchomości rażąco naruszała prawo, co uzasadniało jej uchylenie i umorzenie postępowania przez Wojewodę, mimo cofnięcia odwołania przez skarżących.
Odrzucone argumenty
Umowa sprzedaży nieruchomości była zawarta pod presją wywłaszczenia na cele publiczne, co powinno uzasadniać jej zwrot.
Godne uwagi sformułowania
zwrot nieruchomości wywłaszczonej • nieruchomość wywłaszczona pojmowana sensu stricto • indywidualna i konkretna decyzja administracyjna • rażące naruszenie prawa • zakaz reformationis in peius
Skład orzekający
Witold Falczyński
przewodniczący
Ewa Ibrom
członek
Jerzy Drwal
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zwrocie nieruchomości wywłaszczonych i odróżnienie ich od umów cywilnoprawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego nabycia nieruchomości na podstawie umowy cywilnoprawnej, a nie typowego wywłaszczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii rozgraniczenia między wywłaszczeniem a umową sprzedaży nieruchomości, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli i organów administracji.
“Czy sprzedaż nieruchomości pod presją wywłaszczenia daje prawo do jej zwrotu?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.