II SA/Lu 882/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2025-02-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanenadzór budowlanywspólnota mieszkaniowastropściana przeciwpożarowaprzewody spalinoweekspertyza technicznapostępowanie naprawcze

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych w kamienicy, uznając wadliwe wykonanie przebudowy stropu i naruszenie przepisów przeciwpożarowych.

Skarżąca kwestionowała decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych w kamienicy, w tym wzmocnienie stropu, zamurowanie okna w ścianie przeciwpożarowej i izolację przewodów spalinowych. Sąd uznał, że mimo wad w uzasadnieniu decyzji organu, rozstrzygnięcie było zgodne z prawem. Stwierdzono wadliwe wykonanie przebudowy stropu, naruszenie przepisów przeciwpożarowych dotyczących okna w ścianie szczytowej oraz niewłaściwą izolację przewodów spalinowych, co uzasadniało nałożenie obowiązków naprawczych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę A. G. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała Wspólnocie Mieszkaniowej wykonanie określonych robót budowlanych w kamienicy przy ul. [...] w Lublinie. Roboty te obejmowały wykonanie konstrukcji odciążającej strop, zamurowanie okna w ścianie przeciwpożarowej oraz izolację przewodów spalinowych. Skarżąca zarzucała organom błędy proceduralne, wadliwą ocenę materiału dowodowego oraz bezkrytyczne przyjęcie ustaleń ekspertyzy technicznej. Sąd uznał, że chociaż uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawierało pewne wady i nieścisłości, to samo rozstrzygnięcie było zgodne z prawem. Kluczowe dla sprawy było stwierdzenie, że w budynku doszło do wadliwej przebudowy stropu, która naruszyła jego konstrukcję i przeniosła obciążenia na ściany działowe. Ponadto, okno w ścianie szczytowej kamienicy, pełniącej funkcję ściany przeciwpożarowej, nie spełniało wymogów przeciwpożarowych i naruszało przepisy dotyczące odległości od granicy działki. Niewłaściwie wykonano również izolację przewodów spalinowych. Sąd podkreślił, że kwestia tego, kto faktycznie wykonał wadliwe prace, nie miała znaczenia dla postępowania administracyjnego, którego celem było doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, a adresatem nakazu była wspólnota mieszkaniowa jako właściciel nieruchomości wspólnej. Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożone obowiązki były uzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwie wykonane roboty budowlane, które naruszają przepisy prawa budowlanego i stanowią zagrożenie, uzasadniają nałożenie obowiązku wykonania robót naprawczych na właściciela nieruchomości wspólnej, niezależnie od tego, kto faktycznie wykonał te prace.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest stwierdzenie wadliwego wykonania robót budowlanych (przebudowa stropu, naruszenie przepisów przeciwpożarowych) w kontekście art. 50-51 Prawa budowlanego. Adresatem nakazu jest wspólnota mieszkaniowa jako właściciel, a nie indywidualny wykonawca prac. Kwestia odpowiedzialności regresowej należy do prawa cywilnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 50 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Podstawa do wszczęcia postępowania naprawczego w przypadku robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę.

p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakazanie wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § ust. 1

Zakazuje umieszczania otworów okiennych w ścianach znajdujących się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 232 § ust. 4, 5, 6

Określa wymagania dotyczące ścian oddzielenia przeciwpożarowego i ich wypełnienia.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 272 § ust. 3

Określa klasę odporności ogniowej ściany oddzielenia przeciwpożarowego od strony sąsiedniej działki.

Pomocnicze

p.b. art. 3 § pkt 7a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przebudowa definiowana jako zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego.

p.b. art. 29 § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dotyczy przebudowy budynków, z wyłączeniem przebudowy przegród zewnętrznych i elementów konstrukcyjnych.

p.b. art. 30

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 140

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 86

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 264

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 265 § ust. 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe wykonanie przebudowy stropu, naruszające jego nośność i użytkowalność. Naruszenie przepisów przeciwpożarowych przez okno w ścianie szczytowej, która pełni funkcję ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Niewłaściwa izolacja przewodów spalinowych, stwarzająca ryzyko pożarowe. Roboty budowlane wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące błędnej oceny materiału dowodowego i nieobiektywności ekspertyzy. Zarzuty dotyczące wadliwości uzasadnienia decyzji organu. Argumentacja o utracie przez lokal charakteru samodzielnego. Argumentacja o braku potrzeby izolacji systemu turbo do pieców kondensacyjnych. Argumentacja o możliwości zastąpienia zamurowania okna roletą przeciwpożarową.

Godne uwagi sformułowania

Nowy układ belek nie spełnia stanów granicznych nośności i użytkowalności, nie spełnia poprawnie swojej funkcji. Wykonane prace remontowe spowodowały nadmierne ugięcie elementów konstrukcji oraz przeniesienie obciążeń na ściany działowe które takich obciążeń nie mogą przenieść. Okno nie ma potwierdzonych parametrów odporności ogniowej, izolacyjności ani szczelności ogniowej, nie spełnia zarówno warunków technicznych odległości od granicy działki jak i warunków przeciwpożarowych. Roleta przeciwpożarowa o odporności ogniowej EI60, pomimo swojej odporności ogniowej nie pełni roli zabezpieczenia ogniowego wymaganego dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Przepisy rozporządzenia [...] wykluczają możność wykonania okna w ścianie usytuowanej w granicy nieruchomości.

Skład orzekający

Jacek Czaja

przewodniczący

Grzegorz Grymuza

sprawozdawca

Maciej Gapski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących robót budowlanych bez pozwolenia, postępowania naprawczego, wymagań dla ścian przeciwpożarowych oraz zasad stosowania ekspertyz technicznych w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej przebudowy stropu i naruszenia przepisów przeciwpożarowych w kamienicy, z uwzględnieniem przepisów techniczno-budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii bezpieczeństwa budowlanego i przeciwpożarowego w kontekście samowolnych prac remontowych w starej kamienicy, co może być interesujące dla właścicieli nieruchomości i zarządców budynków.

Wadliwa przebudowa stropu i okno w ścianie przeciwpożarowej – sąd wyjaśnia obowiązki wspólnoty mieszkaniowej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 882/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Grzegorz Grymuza /sprawozdawca/
Jacek Czaja /przewodniczący/
Maciej Gapski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 725
art. 3 pkt 7a, art. 29 ust. 4 pkt 1, art. 30, art. 50 ust. 1, art. 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 1225
par. 12 ust. 1, par. 232 ust. 4,5, 6, par. 264, par. 265 ust. 4, par. 272 ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Maciej Gapski Protokolant Referent Natalia Kondraciuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 17 września 2024 r. znak: ZOA-XXI.7721.13.2022 w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 17 września 2024 r., znak: ZOA-XXI.7721.13.2022 Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania A. G. (strona, skarżąca), uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta Lublin z 29 maja 2024 r. nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] wykonanie określonych robót budowlanych oraz orzekł:
1. wykonanie konstrukcji odciążającej konstrukcję stropu w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym IV piętra lokalu, z belek dwuteowych IPE 270 ze stali S355, spawanej na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9. Konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwiesić do konstrukcji stalowej odciążającej - zgodnie z rysunkami szczegółowymi (str. 43-46) zawartymi w "Ekspertyzie technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...]" opracowanej przez mgr inż. T. N. posiadającego upr. bud. nr [...], sporządzonej w marcu 2024. r.
2. likwidację-okna znajdującego się w poziomie IV piętra w ścianie szczytowej pełniącej funkcję ściany przeciwpożarowej ww. kamienicy znajdującej się od strony działki o nr ewid.[...], poprzez zamurowanie otworu okiennego pustakami szklanymi, luksferami, ewentualnie cegłą lub pustakami ceramicznymi lub wypełnienie innym równorzędnym materiałem przeziernym o klasie odporności ogniowej El 30 np. szkłem o wymaganej odporności ogniowej i w odpowiedniej ramie.
3. wykonanie dodatkowej izolacji ogniowej przewodu spalinowego w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnienie szczelności przejść przez strop i dach.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy.
W dniu 19 maja 2022 r. odbyła się kontrola robót budowlanych realizowanych w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na działce o nr ewid.[...] przy ul. [...] w L., w obecności strony będącej właścicielką mieszkania. Podczas oględzin pracownicy PINB miasta Lublin ustalili, że w ww. lokalu mieszkalnym nr [...] w pomieszczeniu łazienki znajduje się otwór w stropie o przybliżonych wymiarach 180 cm x 80 cm. Stwierdzono również brak dostępu do pomieszczenia nad łazienką. Organ I instancji stwierdził, że powyższy strop nad łazienką nie pełni funkcji konstrukcyjnej - nie przenosi obciążeń użytkowych. Podczas kontroli w mieszkaniu nie stwierdzono stanu zagrożenia życia i zdrowia z powodu stanu technicznego mieszkania. W czasie kontroli nie prowadzono żadnych prac budowlanych. Organ I instancji stwierdził ponadto, że analiza porównawcza dokumentacji fotograficznej wykonanej w dniu 19 maja 2020 r. potwierdza wygląd elementów konstrukcyjnych stwierdzonych podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 19 maja 2022 r. co wskazuje, że od 2020 r. nie wykonywano żadnych remontów w lokalu.
Organ pierwszej instancji decyzją z 27 czerwca 2022 r. wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., umorzył prowadzone w ww. sprawie postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Organ drugiej instancji decyzją ostateczną z 19 października 2022 r. uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji z 27 czerwca 2022 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że protokół oględzin z 19 maja 2022 r. nie zawiera dostatecznej ilości ustaleń.
W wyniku wniesionego przez stronę sprzeciwu od decyzji ostatecznej LWINB, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 13 grudnia 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 799/22 oddalił sprzeciw w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie prowadzonych robót budowlanych.
Rozpatrując sprawę ponownie organ pierwszej instancji przeprowadził czynności kontrolne w wyniku których nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową K. [...] w L. obowiązek dostarczenia do PINB miasta Lublin, ekspertyzy technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym na działce o nr ewid.[...] przy ul. [...] w L., obejmujących usunięcie belek stropowych nad lokalem nr [...], wykonanie otworu w ścianie szczytowej wskazanego budynku oraz wykonanie dodatkowych przewodów kominowych. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości ekspertyza techniczna powinna wskazać roboty budowlane niezbędne do wykonania, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Mając na uwadze zalecenia zawarte w ekspertyzie technicznej - rewizja 2, dot. oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...] - branża konstrukcyjna, w kamienicy przy ul. [...] w L. - organ pierwszej instancji decyzją, nakazał wykonanie czynności i robót budowlanych w terminie do 31 lipca 2024 r., w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów pod nr [...] (ark[...], obr. [...] - [...] przy ul. [...] w L..
Roboty budowalne polegać miały na:
1. Wykonaniu "konstrukcji odciążającą konstrukcję stropu" w postaci rusztu stalowego nad stropem IV piętra lokalu, z belek dwuteowych IPE 270 ze stali S355, spawanej na 0,7 elementu cieńszego, śruby klasy 10.9. Konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwiesić do konstrukcji odciążającej zgodnie z rysunkami szczegółowymi (str. 43-46) zawartymi w Ekspertyzie technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...]" opracowanej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego przez mgr inż. T. N. upr. bud. nr [...] sporządzonej w marcu 2024 r.
2. Zamurowaniu okna w ścianie wydzielenia pożarowego ponad stropem IV piętra.
3. Wykonaniu dodatkowej izolacji ogniowej przewodu spalinowego w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnieniu szczelność przejść przez strop i dach.
Wyżej wymienione roboty budowlane należało wykonać pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane i należącej do właściwej izby samorządu zawodowego, a o fakcie wykonania ww. robót należy pisemnie powiadomić Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta Lublin.
Na powyższą decyzję odwołanie złożyła skarżąca, która zwróciła się z prośbą o zmianę decyzji w zakresie pkt 2 nakazu zgodnie z którym nakazano zamurowanie okna w ścianie szczytowej wydzielenia pożarowego nad stropem IV piętra budynku przy ul. [...] w L., na montaż rolety przeciwpożarowej o parametrze odporności ogniowej El 60.
W wyniku rozpatrzenia odwołania organ odwoławczy nadmienił, że w lokalu mieszkalnym nr [...] w kamienicy przy ul. [...] w L. strona dokonała ingerencji w strop, pomiędzy czwartym piętrem a poddaszem w ww. kamienicy. W stropie nad łazienką znajduje się otwór o wymiarach około 180 cm x 70 cm. Strona wykonała także powiększenia otworu okiennego w ścianie szczytowej kamienicy z wstawieniem okna i klimatyzatora, którego bryła znajduje się w całości ponad dachem sąsiedniej nieruchomości przy ul. [...] w L. oraz zamontowała dwa przewody kominowe przebijając strop ostatniej czwartej kondygnacji (między lokalem nr [...] a strychem) oraz poszycie dachu, przy czym przewody kominowe umieszczone są poza obrysem murowanych kominów i stykają się bezpośrednio z łatwopalną strukturą stropu i poszycia dachowego, co może spowodować zagrożenie pożarowe.
Ze znajdującej się w aktach sprawy ekspertyzy technicznej opracowanej w marcu 2024 r. przez mgr. inż. T. N. posiadającego upr. bud. nr [...] wynika, że w obiekcie wykonano zmiany w konstrukcji stropu polegające na zmianie schematu statycznego jego konstrukcji to jest wycięciu części głównej belki nośnej oraz wykonaniu wtórnej konstrukcji. Nowy układ belek nie spełnia stanów granicznych nośności i użytkowalności, nie spełnia poprawnie swojej funkcji. Wykonane prace remontowe spowodowały nadmierne ugięcie elementów konstrukcji oraz przeniesienie obciążeń na ściany działowe które takich obciążeń nie mogą przenieść. W ściennie szczytowej znajduje się okno, które nie spełnia wymogów przeciwpożarowych. Okno nie ma potwierdzonych parametrów odporności ogniowej, izolacyjności, szczelności ogniowej, nie spełnia zarówno warunków technicznych odległości od granicy działki jak i warunków przeciwpożarowych.
W ekspertyzie zawarto następujące zalecenia:
- odnośnie okna: zaleca się zamurowanie okna lub wykonanie okna w wersji przeciwpożarowej lub zaopatrzenie go w kurtynę przeciwpożarową przy uzyskaniu odstępstw od warunków technicznych i warunków przeciwpożarowych;
- odnośnie przewodu spalinowego: wykonać dodatkową izolację ogniową przejść przez strop oraz dach w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnić szczelność przejść przez strop i dach;
- odnośnie stropu nad IV piętrem: wykonać konstrukcję odciążającą konstrukcję stropu. Proponowana konstrukcja w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwieszone do konstrukcji stalowej, dobrano belki IPE 270 ze stali S355, spawane na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9. Szczegółowe rozwiązania zawarte w ekspertyzie technicznej (rys. str. 44-46).
Organ mając na uwadze zalecenia zawarte w przedmiotowej ekspertyzie technicznej uznał, że nakaz zawarty w sentencji decyzji PINB miasta Lublin z 29 maja 2024 r., odnośnie pkt 1 i pkt 3 jest prawidłowy.
Natomiast ingerencji organu wymaga pkt 2 nakazu zawartego w ww. decyzji PINB miasta Lublin z 29 maja 2024 r., znak: PNB.IO.I.5160.2.2022, który wymaga sprecyzowania.
Organ mając na uwadze, iż przedmiotowa kamienica przy ul. [...] w L. podlega ochronie konserwatorskiej, pismem z dnia 1 sierpnia 2024 r. znak: ZOA-XXI.7721.13.2022 wystąpił do Miejskiego Konserwatora Zabytków i Rewitalizacji w L. o udzielenie informacji m.in. czy likwidacja okna znajdującego się w poziomie IV piętra w ścianie szczytowej ww. kamienicy pełniącej rolę ściany przeciwpożarowej znajdującej się od strony działki o nr ewid.[...] powinna nastąpić poprzez zamurowanie otworu okiennego cegłą czy można alternatywnie wykonać zamurowanie pustakami szklanymi, luksferami, ewentualnie cegłą lub pustakami ceramicznymi lub innym równorzędnym materiałem o klasie odporności ogniowej El 30 np. szkłem nieprzeziernym o wymaganej odporności ogniowej i w odpowiedniej ramie.
W odpowiedzi na powyższe Miejski Konserwator Zabytków w L. w piśmie z 26 sierpnia 2024 r. wyjaśnił, że wymiana przedmiotowej stolarki okiennej w ścianie szczytowej kamienicy przy ul. [...] w L. nie narusza chronionych wartości zespołu urbanistycznego i samego obiektu z uwagi na lokalizację w miejscu najmniej narażonym na ekspozycję, nie narusza również detalu architektonicznego. Natomiast wobec zaproponowanego przez stronę alternatywnego zabezpieczenia przedmiotowego otworu okiennego w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, w formie rolety El 60, Miejski Konserwator Zabytków w L. stwierdził, że wobec funkcjonującej już stolarki okiennej i opisanych wyżej propozycji z konserwatorskiego punktu widzenia nie widzi potrzeby likwidacji istniejącego okna a jeżeli zaproponowane przez stronę rozwiązanie spełniłoby wymogi przepisów przeciwpożarowych, to realizacja rolety przeciwpożarowej niezależnie wewnętrznej czy zewnętrznej nie ma istotnego znaczenia dla wartości zabytkowej przedmiotowej kamienicy jak też wpisanego do rejestru zabytków zespołu urbanistycznego [...].
Pomimo powyższego stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków w L. zdaniem organu nie można pominąć, iż przedmiotowe okno znajduje się w ścianie szczytowej kamienicy pełniącej rolę ściany przeciwpożarowej, a roleta przeciwpożarowa o odporności ogniowej EI60, pomimo swojej odporności ogniowej nie pełni roli zabezpieczenia ogniowego wymaganego dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego.
W przypadku gdy budynek jest usytuowany bezpośrednio przy granicy działki jak w niniejszym przypadku, to ściana od strony sąsiedniej działki powinna pełnić funkcję ściany oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (§ 272 ust. 3 ww. rozporządzenia).
Organ odwoławczy uwzględniając powyższe uznał, że nie mógł dokonać zmiany pkt 2 nakazu zawartego w zaskarżonej decyzji organu I instancji i zamiast zamurowania okna, o którym mowa w pkt. 2 nakazać montaż rolety przeciwpożarowej o odporności ogniowej EI60, bowiem roleta pomimo swojej odporności ogniowej nie pełni roli stałego zabezpieczenia ogniowego - ściany oddzielenia przeciwpożarowego.
Mając na uwadze powyższe organ drugiej instancji zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej [...] w L. wykonanie, w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na działce o nr ewid.[...] przy ul. [...] w L., następujących robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych w tym budynku robót do stanu zgodnego z prawem:
- wykonanie konstrukcji odciążającej konstrukcję stropu w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym IV piętra lokalu, z belek dwuteowych IPE 270 ze stali S355, spawanej na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9. Konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwiesić do konstrukcji stalowej odciążającej - zgodnie z rysunkami szczegółowymi (str. 43-46) zawartymi w "Ekspertyzie technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...]" opracowanej przez mgr inż. T. N. posiadającego upr. bud. nr [...], sporządzonej w marcu 2024 r.;
- likwidację okna znajdującego się w poziomie IV piętra w ścianie szczytowej pełniącej funkcję ściany przeciwpożarowej ww. kamienicy znajdującej się od strony działki o nr ewid.[...], poprzez zamurowanie otworu okiennego pustakami szklanymi, luksferami, ewentualnie cegłą lub pustakami ceramicznymi lub wypełnienie innym równorzędnym materiałem przeziernym o klasie odporności ogniowej El 30 np. szkłem o wymaganej odporności ogniowej i w odpowiedniej ramie;
- wykonanie dodatkowej izolacji ogniowej przewodu spalinowego w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnienie szczelności przejść przez strop i dach.
Powyższe czynności i roboty budowlane należy wykonać w terminie do dnia 31 grudnia 2024 r.
Nie zgadzając się z decyzją organu drugiej instancji strona złożyła skargę, w której wniosła o jej uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona zarzuciła naruszenie:
- art. 7, art. § 1, art. 80 i art. 107 § 3 w zw. z art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572) - poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy i pominięcie przy orzekaniu kwestii nakazania Wspólnocie Mieszkaniowej ul. [...] w L. wykonania właściwego, powiązanego z poziomem piątej kondygnacji stropu nad pomieszczeniem łazienki w lokalu nr [...] pomimo tego, że postępowanie prowadzone było w związku z tym stropem i jednoznacznymi stwierdzeniem przez PINB m. Lublin, iż istniejący strop nie pełni roli konstrukcyjnej, w sytuacji gdy lokal nr [...] utracił charakter samodzielny w rozumieniu art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokal, ponieważ strop istniejący nie ma charakteru trwałego, znajduje się 60 cm poniżej poziomu kondygnacji więc kubatura lokalu odbiega od pierwotnej;
- art. 138 § 1 pkt 2, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. . w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie całości ustaleń poczynionych w ramach ekspertyzy technicznej rewizji z listopada 2023 r., w sytuacji gdy wykonana ona została w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez samego Członka Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej - A. G., co czyni ją nieobiektywną oraz zawiera wewnętrzne sprzeczności, w zakresie:
- wniosków dot. ugięcia belek, bowiem na stronie 40 wskazuje na ugięcie na poziomie 12 cm, aby następnie wskazać na ugięcie dochodzące do 20 cm ( strona 26 ekspertyzy), które to pomiary dokonano poza lokalem numer [...];
- w jakim dokonuje ustaleń okresu dokonania zmian w stropie i ścianie szczytowej ( strona 39 ekspertyzy, około roku 2020 -2021 ), aby kolejno oświadczyć, że nie można stwierdzić kiedy dokładnie i jak zostały wykonane prace (strona 40 ekspertyzy);
- w jakim nie odnosi się do istoty sprawy, jaką jest brak stropu właściwego, zaś istniejący strop w łazience lokalu numer [...] posiadający otwór o wymiarach 180 cm x 70 cm, znajduje się 60 cm poniżej poziomu kondygnacji;
- w jakim wskazuje na konieczność wykonania dodatkowej izolacji ogniowej przez strop oraz dach w postaci 10 cm wełny mineralnej, w sytuacji gdy jak wynika z oświadczenia G. P., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] z 15 października 2024 r. system turbo do pieców kondensacyjnych nie musi być zaizolowany a odległość między rurą spalinową a materiałem łatwopalnym wynosi 5 cm, co potwierdza deklaracja właściwości użytkowych numer [...];
- w jakim całkowicie pomija bardzo zły stan techniczny budynku, w szczególności strychu, dachu i ściany szczytowej pomimo dostępnej w zasobach administracji, dokumentacji technicznej (od lat alarmującej o zaniedbaniach i nieprawidłowościach) - w kontekście zaproponowanego niekompletnego rozwiązania konstrukcyjnego, które dodatkowo jest bardzo drogie, skomplikowane i niebezpieczne w realizacji i zdecydowanie wykracza poza potrzebę odtworzenia 2 belek w gołębniku o pow. nie przekraczającej nawet 9 m2;
- obecna decyzja Nadzoru Budowlanego umożliwia Wspólnocie realizację prac bez konieczności uzyskiwania pozwolenia na budowę i to w znacznie szerszym zakresie niż jest to uzasadnione oraz pozwala na to by prace "wstępne" były realizowane w dowolny sposób a technologia ich wykonania pozostawiona była decyzji firmy budowlanej (nawet jeśli firma posiada stosowne uprawnienia i ubezpieczenie, ekspertyza powinna zawierać analizę otoczenia w jakim będą realizowane prace konstrukcyjne i precyzyjnie wskazać jak w praktyce bezpiecznie je wykonać, czego ekspertyza, na podstawie której Urząd nakazał wykonanie prac nie zawiera);
- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na sporządzeniu pisemnego uzasadnienia decyzji niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wskazanie na stronie 4 uzasadnienia, że strona dokonała bezspornie ingerencji w strop w lokalu mieszkalnym numer [...], w sytuacji gdy:
a. zgodnie z ekspertyzą techniczną rewizją z listopada 2023 r. "nie można stwierdzić, kiedy dokładnie i jak zostały wykonane prace budowlane, nie udało się również dotrzeć do archiwalnych materiałów dotyczących samej konstrukcji jak i architektury obiektu mogących je potwierdzić. Brak również danych odnośnie tego czy analizowane okno było dokładnie w tym samym miejscu";
b. zgodnie z wydrukiem oferty sprzedaży nieruchomości przez Ł. U. (poprzedniego właściciela lok. [...]), w której pokazany jest otwór i sufit łazienki, ingerencja w strop w postaci otworu o podobnych wymiarach dopuszczającego światło z istniejącego okna w ścianie szczytowej musiała mieć miejsce jeszcze przed zakupieniem mieszkania (fotografie datowane są na rok 2017), a aktualny strop zgodnie z opinią techniczną T. M. ma charakter wtórny i znajduje się około 60 cm poniżej właściwego (strona 5 opinii technicznej);
c. ustalenie kto, kiedy i w jakim zakresie dokonał ingerencji w strop pierwotny ma znaczenie nie tyle w zakresie nałożenia obowiązku, bowiem do naprawy zobowiązana będzie wspólnota ale ewentualnej odpowiedzialności regresowej, w związku z czym poczynione przez organ ustalenia pozostają poza zakresem przedmiotowej sprawy;
d. organ nie wyjaśnił czym kierował się przy poczynieniu takowych ustaleń, nie wskazał faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których oparł swoje ustalenia oraz nie wskazał i nie wyjaśnił przyczyn, z powodu których dowodom przedstawionym przez stronę odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji;
- art. 86 kpa oraz art. 10 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i brak przesłuchania strony w sytuacji gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
W odpowiedzi na skargę Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja, pomimo częściowo wadliwego uzasadnienia, odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 2049 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając w sprawie organ nie naruszył także przepisów prawa materialnego.
W kwestii naruszenia reguł wynikających z przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. stwierdzić należy, że co do zasady organ zebrał i rozważył wyczerpująco materiał dowodowy konieczny do rozstrzygnięcia sprawy, jak też w takim też zakresie ustalił stan faktyczny i wyjaśnił istotne okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy.
Zgodzić należy się ze skarżąca, że w części ustalenia organu są niedostatecznie precyzyjne, czy nawet wręcz wzajemnie sprzeczne, jednakże dotyczy to okoliczności nie mających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w związku z czym należy uznać ja nie mające wpływu na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.).
Analogicznie co do zasady nie ma także podstaw do podzielenia zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji, choć obarczone jest pewnymi wadliwościami, to jednak zawiera wszystkie elementy wymagane powyższym przepisem, co umożliwia przeprowadzenie kontroli sądowej wydanego przez organ rozstrzygnięcia i zarazem wyklucza możność uchylenia decyzji z tego powodu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.).
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta Lublin i nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości położonej w L. przy ul. [...]:
1. wykonanie konstrukcji odciążającej konstrukcję stropu w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym IV piętra lokalu, z belek dwuteowych IPE 270 ze stali S355, spawanej na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9. Konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwiesić do konstrukcji stalowej odciążającej - zgodnie z rysunkami szczegółowymi (str. 43-46) zawartymi w "Ekspertyzie technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...]" opracowanej przez mgr inż. T. N. posiadającego upr. bud. nr [...], sporządzonej w marcu 2024. r.
2. likwidację-okna znajdującego się w poziomie IV piętra w ścianie szczytowej pełniącej funkcję ściany przeciwpożarowej ww. kamienicy znajdującej się od strony działki o nr ewid.[...], poprzez zamurowanie otworu okiennego pustakami szklanymi, luksferami, ewentualnie cegłą lub pustakami ceramicznymi lub wypełnienie innym równorzędnym materiałem przeziernym o klasie odporności ogniowej El 30 np. szkłem o wymaganej odporności ogniowej i w odpowiedniej ramie.
3. wykonanie dodatkowej izolacji ogniowej przewodu spalinowego w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnienie szczelności przejść przez strop i dach.
Organ odwoławczy uchylił w całości decyzję pierwszoinstancyjną i orzekł co do meritum sprawy jednakże w istocie oba te rozstrzygnięcia się ze sobą pokrywają, a decyzja organu II instancji uzupełnia jedynie i doprecyzowuje nakazy związane z likwidacją okna w ścianie szczytowej kamienicy.
Zaskarżona decyzja wydana została w trybie tzw. postępowania naprawczego uregulowanego w art. 50-51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz. 725 ze zm. - dalej jako: "prawo budowlane" lub "p.b."), a jej przedmiotem było nakazanie wykonania określonych robót budowlanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] przy ul. [...] w L..
.
Powyższy nakaz był wynikiem przeprowadzonej 19 maja 2022 r. kontroli w mieszkaniu nr [...], znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w L.. Podczas kontroli obecna była skarżąca (właścicielka mieszkania). Pracownicy PINB ustalili, że w lokalu mieszkalnym nr [...] w łazience znajduje się otwór w stropie o przybliżonych wymiarach 180 cm x 80 cm. Pracownicy organu stwierdzili też brak dostępu do pomieszczenia nad łazienką oraz to, że strop nad łazienką nie pełni funkcji konstrukcyjnej – nie przenosi obciążeń użytkowych. Dodatkowo stwierdzono (analizując dokumentację fotograficzną), że od 2020 r. w lokalu nie przeprowadzono remontu.
Z ekspertyzy technicznej sporządzonej przez mgr. inż. T. N. wynika, że na przedmiotowym obiekcie wykonano zmiany w konstrukcji stropu polegające na zmianie schematu statycznego jego konstrukcji to jest wycięciu części głównej belki nośnej oraz wykonaniu wtórnej konstrukcji. Nowy układ belek nie spełnia stanów granicznych nośności i użytkowalności, nie spełnia poprawnie swojej funkcji. Wykonane prace remontowe spowodowały nadmierne ugięcie elementów konstrukcji oraz przeniesienie obciążeń na ściany działowe, które takich obciążeń nie mogą przenieść. W ścianie szczytowej znajduje się okno, które nie spełnia wymogów przeciwpożarowych. Okno nie ma potwierdzonych parametrów odporności ogniowej, izolacyjności ani szczelności ogniowej, nie spełnia zarówno warunków technicznych odległości od granicy działki jak i warunków przeciwpożarowych. Z ekspertyzy wynikają zalecenia:
- odnośnie okna: zaleca się zamurowanie okna lub wykonanie okna w wersji przeciwpożarowej lub zaopatrzenie go w kurtynę przeciwpożarową przy uzyskaniu odstępstw od warunków technicznych i warunków przeciwpożarowych;
- odnośnie przewodu spalinowego: wykonać dodatkową izolację ogniową przejść przez strop oraz dach w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnić szczelność przejść przez strop i dach;
- odnośnie stropu nad IV piętrem: wykonać konstrukcję odciążającą konstrukcję stropu. Proponowana konstrukcja w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop podwieszone do konstrukcji stalowej, dobrano belki IPE 270 ze stali S355, spawane na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9.
Zdaniem Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie budził wątpliwości fakt, iż skarżąca we wskazanym mieszkaniu dokonała ingerencji w strop, pomiędzy czwartym piętrem, a poddaszem, strona powiększyła także otwór okienny w ścianie szczytowej kamienicy z wstawieniem okna i klimatyzatora, którego bryła znajduje się w całości ponad dachem sąsiedniej nieruchomości oraz zamontowała dwa przewody kominowe przebijając strop ostatniej czwartej kondygnacji (między lokalem nr [...] a strychem) oraz poszycie dachu, przy czym przewody kominowe umieszczone są poza obrysem murowanych kominów i stykają się bezpośrednio z łatwopalną strukturą stropu i poszycia dachowego.
Zdaniem Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest częściowo błędne i zawiera wewnętrznie sprzeczne ustalenia, które sprowadzają się do stwierdzeń organu II instancji, że z jednej strony bezspornym jest, że skarżąca dokonała ingerencji w strop, a z drugiej do zaakceptowania opracowanej w sprawie ekspertyzy technicznej z której wynika, że nie można stwierdzić kiedy i jak zostały wykonane przedmiotowe roboty budowlane.
Powyższa sprzeczność nie ma jednak wpływu na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, co powoduje, że decyzja, pomimo błędów w jej uzasadnienie, odpowiada prawu.
Generalnie samo stwierdzenie organu, że to skarżąca dokonała ingerencji w strop lokalu mieszkalnego nr [...], jest stwierdzeniem nieprecyzyjnym albowiem nie do końca jest jasne co organ rozumie pod tym pojęciem, w szczególności czy stwierdzenie takie było tożsame z przyjęciem, że to skarżąca wycięła część belek stropowych nad przedmiotowym lokalem i wykonała istniejący obecnie otwór w stropie. Ustalenie takie pozostaje też w sprzeczności z faktem zaakceptowania przez organ w całości opracowanej w sprawie ekspertyzy technicznej, z której wynika, że nie można stwierdzić kiedy i jak zostały wykonane przedmiotowe roboty budowlane.
Ustalenia organów administracji powinny mieć charakter stanowczy i jednoznaczny. Ustalenia takie nie mogą też być wzajemnie sprzeczne.
Wymogów tych nie spełniają przywołane wyżej ustalenia organu, jednakże wadliwość ta nie ma wpływu na wynik sprawy.
Przedmiotowa okoliczność, tj. to kto faktycznie wykonał roboty budowlane polegające na wycięciu części pierwotnie istniejących belek stropowych, przebudowie stropu i wycięciu otworu w stropie nad pomieszczeniem łazienki w lokalu nr [...], nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Powyższa okoliczność, a więc to kto wykonał roboty budowlane związane z przebudową stropu nad lokalem nr [...] miałaby znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyby organ obowiązek wykonania robót budowlanych nałożył na inwestora, a więc na wykonawcę spornych prac budowlanych.
W przedmiotowej sprawie nakaz wykonania określonych robót budowlanych nie został nałożony na inwestora, lecz na właściciela nieruchomości. Adresatem obowiązków nałożonych zaskarżoną decyzja nie jest skarżąca, lecz właściciel nieruchomości wspólnej, którym jest wspólnota mieszkaniowa właścicieli przedmiotowej nieruchomości.
W takiej sytuacji nie jest istotne kto faktycznie wykonał roboty budowlane związane z przebudową stropu nad lokalem nr [...], lecz to czy roboty budowlane wykonane zostały wadliwie w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 prawa budowlanego.
Oczywiście przedmiotowa kwestia, tj. to czy przebudowy stropu dokonała skarżąca, czy też poprzedni właściciel lokalu nr [...], może mieć istotne znaczenia prawne jednakże nie w niniejszym postępowaniu administracyjnym.
Okoliczność taka może mieć bowiem znaczeniu przy ewentualnym regresie, którego wspólnota mieszkaniowo może potencjalnie dochodzić od wykonawcy przedmiotowych prac. Zagadnienie takie nie jest jednakże domeną prawa administracyjnego, lecz cywilnego.
To czy i od kogo przysługiwać będzie ewentualny regres nie jest zagadnieniem rozstrzyganym w prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego postępowaniu naprawczym w trybie art. 50-51 prawa budowlanego.
Okoliczność taka nie ma więc żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i nie może w sprawie tej być rozstrzygana (ustalana).
Jak wskazano już wyżej w przedmiotowej sprawie istotne było to czy kwestionowane roboty budowlane wykonane zostały w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 prawa budowlanego.
Na gruncie materiału dowodowego okoliczność taka nie budzi w sprawie wątpliwości.
Jak wynika z ustaleń organów stwierdzono usunięcie dwóch pierwotnych belek stropowych w obrębie pomieszczenia znajdującego się bezpośrednio nad łazienką lokalu nr [...], wykonano wtórną konstrukcje stropu wraz z otworem w stropie. Ustalono także, że A. G., co w tym zakresie potwierdzają dowody zgromadzone w sprawie, wykonała powiększenia otworu okiennego w ścianie szczytowej kamienicy z wstawieniem okna i klimatyzatora, którego bryła znajduje się w całości ponad dachem sąsiedniej nieruchomości przy ul. [...] w L. oraz zamontowała dwa przewody kominowe przebijając strop ostatniej czwartej kondygnacji (między lokalem nr [...] a strychem) oraz poszyciem dachu, przy czym przewody kominowe umieszczone są poza obrysem murowanych kominów i stykają się bezpośrednio z łatwopalną strukturą stropu i poszycia dachowego. Na przedmiotowym obiekcie wykonano więc zmiany w konstrukcji stropu polegające na zmianie schematu statycznego jego konstrukcji to jest wycięciu części głównej belek nośnych oraz wykonaniu wtórnej konstrukcji. Nowy układ belek nie spełnia stanów granicznych nośności i użytkowalności, nie spełnia poprawnie swojej funkcji. Wykonane prace remontowe spowodowały nadmierne ugięcie elementów konstrukcji oraz przeniesienie obciążeń na ściany działowe które takich obciążeń nie mogą przenieść. Belki stropowe, tak jak wycięte (usunięte) belki pierwotnie istniejące, powinny opierać się na elementach konstrukcyjnych budynku takich jak ściany zewnętrzne oraz trzony kominowo-ścienne (trakty środkowe). Dokonana przebudowa stropu nad lokalem nr [...] nie została wykonana prawidłowo albowiem wtórnie wykonana konstrukcja stropu oparta została na ścianach działowych pośrednich, zamiast na ścianie zewnętrznej oraz ścianie traktu środkowego. Usunięcie pierwotnie istniejących belek stropowych i nowo wykonana konstrukcja stropu przenosi obciążenie na stropy niższe poprzez ściany działowe kolejnych kondygnacji. Powyższe spowodowało nadmierne ugięcie konstrukcji stropu oraz przeniesienie obciążeń na ściany działowe, które to ściany nie mogą w sposób bezpieczny takich przenosić.
Tego rodzaju roboty budowlane kwalifikować należało jako przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a prawa budowlanego. Wypełniają one bowiem hipotezę tego przepisu.
Zgodnie z art. 29 ust. 4 pkt 1 prawa budowlanego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie budynków, których budowa wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, oraz budynków mieszkalnych jednorodzinnych, z wyłączeniem przebudowy przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych.
Zrealizowane w sprawie roboty budowlane dotyczyły elementów konstrukcyjnych takich jak strop oraz belki stropowe budynku mieszkalnego wielorodzinnego, a zatem nie korzystały one ze zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
W sprawie nie wykazano, by inwestor wykonujący przedmiotowe roboty budowlane uzyskał pozwolenie na budowę w związku z czym uznać należało, że roboty te wykonane zostały bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W takiej sytuacji wypełniona została hipoteza art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego, co uprawniało organ nadzoru budowlanego do wszczęcia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 prawa budowlanego i nałożenia na właściciela nieruchomości wspólnej obowiązku wykonania określonych robot budowlanych na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 prawa budowlanego.
Wskazane wyżej ustalenia dotyczące zakresu spornych robót budowlanych polegających na usunięciu dwóch pierwotnych belek stropowych w obrębie pomieszczenia znajdującego się bezpośrednio nad łazienką lokalu nr [...], wykonania wtórnej konstrukcji stropu wraz z otworem w stropie, powiększenia otworu okiennego w ścianie szczytowej kamienicy z wstawieniem okna oraz zamontowaniem dwóch przewodów kominowe z przebiciem przez strop ostatniej czwartej kondygnacji (między lokalem nr [...] a strychem) wynikają z przeprowadzonych w sprawie dowodów, w tym w szczególności z oględzin dokonanych przez organ nadzoru budowlanego oraz ekspertyzy technicznej złożonych przez uczestnika postępowania Wspólnotę Mieszkaniową w wykonaniu zobowiązania nałożonego przez organ postanowieniem z dnia 22 marca 2023 r. oraz kolejnych uzupełnień ekspertyzy technicznej.
Wbrew odmiennym zarzutom skargi stwierdzić należy, że brak jest w sprawie uzasadnionych podstaw do zakwestionowania rzetelności oraz fachowości przedstawionej przez uczestnika postępowania Wspólnotę Mieszkaniową ekspertyzy technicznej oraz dwóch kolejnych uzupełnień ekspertyzy technicznej.
Istotnie w nagłówku ekspertyzy umieszczono adnotację "[...]" co wskazywałoby, że ekspertyzę tą wykonano w powiązaniu z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jednego z członków zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej.
Powyższe w żaden sposób nie dyskwalifikuje jednak obiektywności i fachowości powyższej ekspertyzy.
Po pierwsze tego rodzaju ekspertyzy techniczne, realizowane w wykonaniu obowiązków nakładanych przez organ nadzoru budowlanego, zawszę są wykonywane zlecenia zainteresowanego. W tego typu zleceniach zawsze więc występuje pewien element podległości wynikający ze stosunku w jakim pozostają ze sobą zleceniodawca ze zleceniobiorcą.
Istnienie tego rodzaju podległości nie dyskwalifikuje więc obiektywności i fachowości ekspertyzy technicznej, zwłaszcza, że brak jest w naszym porządku przepisów, które wyłączałyby możność opracowania ekspertyzy technicznej przez osoby pozostające w określonych relacjach gospodarczych z uczestnikiem postępowania.
Po drugie ani A. G., ani żaden inny członek Wspólnoty lub jej zarządu, nie jest ani autorem, ani współautorem złożonych w sprawie ekspertyz technicznych.
Przedmiotowe ekspertyzy techniczne opracowane zostały przez T. N., będącego magistrem inżynierem i posiadającym uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.
Ekspertyzy techniczne zostały więc opracowane przez osobę dysponującą stosownym wykształceniem oraz wiedzę specjalistyczną oraz uprawnieniami budowlanymi.
Ocena przedmiotowych ekspertyz dokonywana z uwzględnieniem takich kryteriów oceny jak poziom wiedzy autora opinii, podstawy teoretyczne i faktyczne opinii, sposób motywowania sformułowanego stanowiska, stopień stanowczości wyrażonych w niej ocen oraz ich zgodność z zasadami logiki i sztuki budowlanej, prowadzi do zaakceptowania powyższych ekspertyz jako fachowych i rzetelnych.
Wbrew odmiennym zarzutom skargi stwierdzić należy także, że ekspertyzy te nie zwierają w sobie takich wewnętrznych sprzeczności, które w jakikolwiek sposób dyskwalifikowałaby ich rzetelność i fachowość.
To, że w ekspertyzach wskazano raz ugięcie stropu na poziomie 12 cm, a raz na poziomie 20 cm, nie świadczy w żaden sposób o nieprawidłowości ustaleń przedstawionych w ekspertyzach, ale wskazuje – na skądinąd oczywisty fakt – że zaistniałe nad lokalem nr [...] ugięcie konstrukcji stropu nie ma charakteru symetrycznego i równego na całej jego powierzchni, lecz jest po prostu asymetryczne.
Oczywiste jest, że ugięcie stropu spowodowane ugięciem belek stropowych, nie będzie miało charakteru równego i symetrycznego na całej swej powierzchni. Ugięcie takie nie ma bowiem kształtu linii prostej, lecz układa się po łuku.
Przede wszystkim już z samych ekspertyz wynika, że ugięcie stropu nad lokalem nr [...] ma różny rozmiar, przy czym – przywoływane w skardze ugięcie dochodzące do 20 cm wskazane zostało w ekspertyzach jako największe ugięcie istniejące tuż przy linii ściany nadbudówki (s.26 ekspertyzy z listopada 2023 r. Natomiast biegły generalnie ugięcie elementów konstrukcji wskazał jako "do 12 cm".
Pomiędzy tymi wartościami nie ma więc żadnej merytorycznej sprzeczności.
Fachowości i rzetelności przedmiotach opinii nie dyskwalifikują istniejące w ekspertyzach błędy językowe. Są one nieliczne, mając przy tym charakter oczywistych niedokładności i błędów językowych. Uznać należy więc je za nieistotne ze względy na to, że w żaden istotny sposób nie wpływają na merytoryczną treść ekspertyz.
Istniejące w ekspertyzie sprzeczności dotyczące ustalenia z jednej strony, że sporne roboty budowlane wykonane zostały w trakcie remontu po zakupie lokalu nr [...], tj. około roku 2020 -2021 oraz z drugiej strony wskazania, że nie można stwierdzić kiedy dokładnie i jak zostały wykonane prace, uznać należy za nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy z przyczyn wskazanych już powyżej.
Podnoszone w skardze zarzuty związane z tym, że strop nad lokalem [...] nie ma już charakteru stropu "właściwego" w związku z czym lokal nr [...] utracił charakteru lokalu samodzielnego, nie są okolicznościami, które podlegałby rozstrzygnięciu przez organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie naprawcze w trybie art. 50-51 prawa budowlanego.
Nadto stwierdzić należy, że przedmiotowe ekspertyzy techniczne stanowiły jedynie element zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i podlegały ocenie organów nadzoru budowlanego, a więc organów posiadających konieczną wiedzę specjalistyczną w branży budowlanej.
Końcowo należy także zauważyć, że jeżeli chodzi o istotę dokonanej w budynku przebudowy stropu nad lokalem [...] to ustalenia i zasadnicze wnioski ekspertyz opracowanych przez inż. T. N. są tożsame z ustaleniami wynikającymi z ekspertyzy, którą Wspólnocie Mieszkaniowej przedłożyła sama skarżąca, jeżeli chodzi o wykonanie nad lokalem stropu wtórnego, nie opartego na ścianach konstrukcyjnych budynku.
Prawidłowe jest więc stanowisko organu odwoławczego dotyczące nakazania wykonania konstrukcji odciążeniowej stropu. Pomimo tego, iż wykonano nową konstrukcję to oparto ją na ścianach działowych, a nie szczytowych, w związku z czym obciążenie przenosi się na strop innych lokali, co należało wyeliminować. Organ odwoławczy zasadnie nakazał zatem wykonanie konstrukcji odciążającej konstrukcję stropu w postaci rusztu stalowego nad stropem istniejącym IV piętra lokalu, z belek dwuteowych IPE 270 ze stali S355, spawanej na 0,7 elementu cieńszego, śruby M20 klasy 10.9. Konstrukcja ściany, słupki podpierające dach oraz strop miały zostać podwieszone do konstrukcji stalowej odciążającej - zgodnie z rysunkami szczegółowymi zawartymi w "Ekspertyzie technicznej dotyczącej oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych w lokalu nr [...]" opracowanej przez mgr inż. T. N..
Wbrew odmiennym zarzutom skargi nie sposób uznać, że tego rodzaju roboty budowlane jest bardzo drogie, skomplikowane i niebezpieczne w realizacji i wykraczają poza potrzebę odtworzenia 2 belek.
Po pierwsze ewentualne niedogodności dla członków wspólnoty mieszkaniowej związane konieczności sfinansowania tego rodzaju prac nie mogą stanowić przeszkody do nałożenia na właściciela nieruchomości wspólnej obowiązku wykonania robót budowlanych, które doprowadzą samowolnie wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem i sztuką budowlaną.
Po drugie nie sposób przyjąć, że zaproponowane w ekspertyzach technicznych, a przyjęte przez organy nadzoru budowlanego rozwiązanie jest rozwiązaniem bardzo drogim, skomplikowanym i niebezpiecznym w realizacji.
Przeciwnie analiza powyższego rozwiązania przedstawionego w sporządzonych ekspertyzach technicznych wskazuje, że jest to rozwiązanie nieskomplikowane technicznie i stosunkowo najmniej ingerujące w materię budynku.
Rozwiązanie to w istocie sprawdza się do wykonania nad stropem dodatkowej konstrukcji z dwóch stalowych belek opartych na elementach konstrukcyjnych budynków, do której należy podwiesić pozostałe elementy, w tym w szczególności strop. Jedna z belek ma mieć długość 2,72 m, a druga 7,42 m. Nie są to długie elementy, zwłaszcza, że belka dłuższa jest belką łączoną, więc belką, która będzie się składać z kilku krótszych elementów.
Powyższe rozwiązanie jest rozwiązaniem bardzo prostym, nieskomplikowanym technicznie i najmniej inwazyjnym w konstrukcję budynku.
Podzielić należy także stanowisko organu co do zakresu robót budowlanych nakazanych do wykonania w odniesieniu do okna znajdującego się w poziomie IV piętra w ścianie szczytowej kamienicy pełniącej rolę ściany przeciwpożarowej należy
W myśl § 232 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie "wypełnienie" ma prowadzić do zlikwidowania otworu okiennego w ścianie szczytowej budynku pełniącej rolę ściany oddzielenia przeciwpożarowego. "Wypełnienie" otworu okiennego ma tworzyć wraz z pozostałą ścianą jednolitą, zwartą całość. Zatem materiał budowlany, użyty do wypełniania otworów w ścianie oddzielenia pożarowego powinien mieć podobne cechy, jak materiał budowlany z którego wybudowano całą ścianę, z tą tylko różnicą, że materiał ten będzie posiadał dodatkową cechę, jaką jest przepuszczanie światła. Do wypełnienia otworów należy użyć luksferów lub cegły szklanej. Materiały te z jednej strony przepuszczają światło dzienne, ale z drugiej strony posiadają cechy podstawowego budulca ściennego jakim jest np. cegła, bloczek czy pustak. Natomiast "inne przeszklenie" zostało uwzględnione w omawianym przepisie z uwagi na ciągły postęp technologiczny, także w zakresie materiałów budowlanych i wcale nie oznacza, że przeszklenie to może mieć dowolne cechy, nie licząc oczywiście odpowiedniej klasy ognioodporności, która zawsze w tym wypadku musi być zachowana.
W odniesieniu do likwidacji okna znajdującego się w kamienicy podlegającej ochronie konserwatorskiej Miejski Konserwator Zabytków w L. - w odpowiedzi na zapytanie organu odwoławczego - wyjaśnił, że wymiana stolarki okiennej w ścianie szczytowej kamienicy przy ul. [...] w L. nie narusza chronionych wartości zespołu urbanistycznego i samego obiektu z uwagi na lokalizację w miejscu najmniej narażonym na ekspozycję, nie narusza również detalu architektonicznego. Natomiast wobec zaproponowanego przez stronę alternatywnego zabezpieczenia otworu okiennego w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, w formie rolety El 60, Miejski Konserwator Zabytków w L. stwierdził, że nie widzi potrzeby likwidacji istniejącego okna, a realizacja rolety przeciwpożarowej niezależnie wewnętrznej czy zewnętrznej nie ma istotnego znaczenia dla wartości zabytkowej kamienicy.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki wskazując, że ściana od strony sąsiedniej działki powinna pełnić funkcję ściany oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (§ 272 ust. 3 ww. rozporządzenia).
Wbrew wskazanym wyjaśnieniom Miejskiego Konserwatora Zabytków w L. organ odwoławczy trafnie doszedł do wniosku, iż przedmiotowe okno znajdujące się w ścianie szczytowej kamienicy pełniącej rolę ściany przeciwpożarowej nie może być zabezpieczone roletą przeciwpożarową o odporności ogniowej EI60, która pomimo swojej odporności ogniowej nie pełni roli zabezpieczenia ogniowego wymaganego dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego, zatem nie mógł on nakazać zamiast zamurowania okna, montażu rolety przeciwpożarowej o odporności ogniowej EI60.
Prawidłowo stwierdził organ, odwołując się w tym względzie do utrwalonego już orzecznictwa sądów administracyjnych, że wypełnienie, o którym mowa w tym przepisie treści § 232 ust. 6 ww. rozporządzenia, ma doprowadzić do zlikwidowania otworów okiennych w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego, a nie polegać na pozostawieniu tychże otworów i wstawieniu witryn czy też rolet, jak też, że przepis § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia zakazuje umieszczania otworów okiennych w ścianach znajdujących się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w całości podziela takie stanowisko, przy czym przede wszystkim zauważyć należy, że możność pozostawienia przedmiotowego okna w ścianie szczytowej budynku, z ewentualnym montażem rolety przeciwpożarowej, niezależnie od względów wynikających ze wskazań przeciwpożarowych, wyklucza przede wszystkim treść przywoływanego przez organ § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Sporne okno została zamontowane przez skarżącą w ścianie szczytowej budynku.
Ściana budynku, w której zamontowana zostało sporne okno, jest usytuowana w granicy nieruchomości – budynku przy ul. [...] z sąsiednią nieruchomością – budynkiem przy ul. [...].
Przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym w szczególności § 12 tego rozporządzenia, wykluczają możność wykonania okna w ścianie usytuowanej w granicy nieruchomości.
Już więc z tego powodu konieczna jest likwidacją przedmiotowego okna, o czym trafnie orzekł organ odwoławczy w pkt 2 zaskarżonej decyzji.
Za słuszne należy także uznać stanowisko organu odnośnie dodatkowej izolacji wykonanych przez skarżącą dwóch przewodów spalinowych. Według ustaleń organów przewody kominowe zamontowane przez skarżącą umieszczone zostały poza obrysem kominów murowanych i stykają się z łatwopalnym stropem i poszyciem dachowym, co zwiększa znacznie ryzyko pożarowe. Wobec powyższego uwzględniając zalecenia wskazanej powyżej ekspertyzy organ odwoławczy nakazał wykonanie dodatkowej izolacji ogniowej przewodu spalinowego w postaci 10 cm wełny mineralnej oraz zapewnienie szczelności przejść przez strop i dach.
Trafnie przy tym w ekspertyzie technicznej stwierdzono, że przy wykonaniu przedmiotowych kanałów spalinowych nie dochowano wymogów wynikających z § 264 i 265 ust. 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Za bez znaczenia dla takich ustaleń uznać należy przywoływane w skardze oświadczenie G. P., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] z dnia 15 października 2024 r., że system turbo do pieców kondensacyjnych nie musi być zaizolowany a odległość między rurą spalinową a materiałem łatwopalnym wynosi 5 cm, co potwierdza deklaracja właściwości użytkowych numer [...].
Po pierwsze tego rodzaju oświadczenia producenta, czy też dystrybutora pieca, nie mogą w żaden sposób zmieniać, ani niweczyć, wymogów wynikających z przepisów bezwzględnie obowiązującego prawa, w tym w szczególności przepisów techniczno-budowlanych rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Po drugie tego rodzaju wymogi dotyczą obowiązków związanych z wykonaniem wszelkich przewodów spalinowych i dymowowych, bez względu na rodzaj zamontowanego źródła ciepła. Nie można bowiem wykluczyć, że do przedmiotowych przewodów w przyszłości może zostać podłączone inne źródła ciepła nie deklarowany obecnie piec kondensacyjny.
W sprawie brak było podstaw do przesłuchania w charakterze strony skarżącej albowiem wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały wyjaśnione przez organy w oparciu o inne źródła dowodowe.
Wbrew odmiennym zarzutom skargi stwierdzić należy, że w sentencji zaskarżonej decyzji w sposób precyzyjny i jednoznaczny określono zakres i przedmiot robót budowlanych, które należy wykonać w celu doprowadzenia samowolnie wykonanej przebudowy części budynku do stanu zgodnego z prawem. W realiach przedmiotowej sprawy brak było podstaw do uzupełniania powyższych obowiązków o dalsze wskazania, w tym w szczególności o podnoszoną w skardze "analizę otoczenia w jakim będą realizowane prace konstrukcyjne" oraz precyzyjnego wskazania "jak w praktyce bezpiecznie je wykonać".
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono o oddaleniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI