II SA/Lu 752/25

II SA/Lu 752/25 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2026-02-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bartłomiej Pastucha /sprawozdawca/
Brygida Myszyńska-Guziur
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 418
art. 30
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 2022 poz 1225
par. 12
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7, art. 77, art. 80, art. 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) Protokolant Sekretarz sądowy Kinga Kościejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2026 r. sprawy ze skargi J. C. i A. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2025 r., znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody solidarnie na rzecz J. C. i A. C. kwotę 1014 zł (jeden tysiąc czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia 13 października 2025 r. znak: [...] Wojewoda (dalej jako: "Wojewoda", organ odwoławczy", "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania J. C. i A. C. (dalej jako: "inwestorzy", "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (dalej jako: "Starosta", "organ I instancji") z dnia 11 sierpnia 2025 r. znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia budowy budynku gospodarczego.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda przedstawił następująco stan sprawy:
W dniu 23 lipca 2025 r. inwestorzy zgłosili zamiar budowy wolno stojącego parterowego budynku gospodarczego na działce nr ewid.[...] przy ul. [...] w miejscowości K. D.. Do zgłoszenia dołączyli oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, opinię Zespołu L. Parków Krajobrazowych Oddział w Lubartowie z dnia 30 czerwca 2025 r., decyzję L. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 8 lipca 2025 r., oraz projekt uproszczony z dnia 13 czerwca 2025 r. w trzech egzemplarzach.
Decyzją z dnia 11 sierpnia 2025 r. Starosta, na podstawie art, 30 ust. 6 pkt 1 oraz ust 7 pkt 4 Prawa budowlanego, wniósł sprzeciw w sprawie powyższego zgłoszenia.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w związku z lokalizacją projektowanego budynku gospodarczego w odległości 3,5 m od granicy z działką sąsiednią o nr ewid.[...], działka ta zostanie objęta obszarem oddziaływania obiektu, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, z uwagi na wprowadzone poprzez realizację przedmiotowej inwestycji ograniczenia w zabudowie tej działki. W ocenie Starosty, zaplanowane zamierzenie budowlane wymaga wobec tego opracowania projektu budowlanego sporządzonego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, ze szczegółowym opisem konstrukcji, sposobu wykonania robót oraz wyznaczeniem obszaru oddziaływania inwestycji, a następnie jego zatwierdzenia w drodze decyzji o pozwoleniu na budowy. Samo zgłoszenie robót budowlanych nie zapewniłoby bowiem dostatecznej kontroli inwestycji. Organ I instancji wskazał, że przepis art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego uprawnia organy administracji architektoniczno-budowlanej do nałożenia w drodze decyzji obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, lub może spowodować wprowadzenie, utrwalenie, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W ocenie Starosty, realizacja robót budowlanych objętych przedmiotowym zgłoszeniem wprowadza ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich, z uwagi na lokalizację oraz wymiary projektowanego budynku. Ponadto tryb zgłoszenia stanowiący uproszczoną formę uzyskania zgody na realizację robót budowlanych, bez przeprowadzenia pełnej procedury administracyjnej określonej w k.p.a., skutkuje brakiem możliwości zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Organ I instancji zaznaczył, że wobec braku możliwości dokonania skutecznego zgłoszenia w przedmiotowej sprawie, odstąpił od zastosowania procedury przewidzianej w art. 30 ust 5c Prawa budowlanego, mając na uwadze treść art. 12 k.p.a.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji inwestorzy zarzucili naruszenie:
1) art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego oraz art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na podstawie przepisu przewidującego możliwość wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia rozpoczęcia robót budowlanych w przypadku inwestycji wymagających uzyskania pozwolenia na budowę, równocześnie z nałożeniem na strony obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę w trybie art. 30 ust. 7 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, co świadczy o wewnętrznej sprzeczności decyzji;
2) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy polegającego w szczególności na błędnym ustaleniu, że zamierzenie budowlane objęte zgłoszeniem wprowadza ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich, pomimo że z materiału załączonego do zgłoszenia, tj. m.in. opinii Zespołu L. Parków Krajobrazowych z dnia 30 czerwca 2025 r. oraz decyzji L. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 8 lipca 2025 r. wynika, że realizacja zgłoszonego przedsięwzięcia nie tylko nie wprowadza ograniczeń ani uciążliwości dla terenów sąsiednich, ale również uwzględnia walory estetyczne i krajobrazowe obszaru objętego ochroną konserwatorską;
3) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20 i art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, poprzez nieuzasadnione uznanie działki sąsiedniej jako działki objętej obszarem oddziaływania obiektu, pomimo braku istnienia przepisu odrębnego wprowadzającego związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie działki sąsiedniej, w następstwie czego organ I instancji niezasadnie uznał za konieczne przeprowadzenie pełnej procedury uzyskania pozwolenia na budowę;
4) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 30 ust. 5c ustawy Prawo budowlane, poprzez zakończenie postępowania i wydanie decyzji bez wcześniejszego nałożenia na stronę obowiązku uzupełnienia zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego, pomimo wątpliwości organu odnośnie zamierzenia budowlanego objętego zgłoszeniem, co stanowi naruszenie zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej, ponieważ organ był zobowiązany umożliwić stronie odniesienie się do merytorycznych i formalnych zastrzeżeń dotyczących zamierzenia budowlanego i ewentualnie uzupełnienie braków.
Wskazując na powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ.
Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Wojewoda nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy na wstępie podkreślił, że jedna z generalnych zasad Prawa budowlanego, wyrażona w art. 28, nakłada na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę przed przystąpieniem do wykonania robót budowlanych. Wyjątki od tej zasady zostały wyliczone w art. 29 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na kaźcie 500 m2 powierzchni działki. Wyjątkowość regulacji zgłoszenia polega na tym, że pozwolenie na budowę zastępowane jest mniej formalistycznym trybem. Ta łagodniejsza forma reglamentacji dotyczy przedsięwzięć drobnych, nieskomplikowanych i technicznie łatwych w realizacji.
Opisując procedurę zgłoszenia robót budowlanych uregulowaną w art. 30 Prawa budowlanego, Wojewoda wyjaśnił, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. W art. 30 ust. 6 i 7 określono warunki, w których musi (ust. 6) lub może (ust. 7) dojść do wniesienia sprzeciwu. Fakt, że ustawodawca co do zasady zwolnił z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wyrażonego w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego pewne inwestycje, w tym m.in. budowę wolno stojących parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2 nie oznacza, że jest to zwolnienie bezwzględne, bowiem właśnie w art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego przewidziano możliwość nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, we wskazanych w pkt 1-4 przypadkach.
Wojewoda ustalił na podstawie akt sprawy, że przedmiotem inwestycji jest w niniejszej sprawie budowa wolno stojącego parterowego budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy 30,60 m2, wysokości 7,46 m, pokrytego dachem w postaci stożkowego hełmu o nachyleniu połaci 30 stopni, zaprojektowanego na działce nr ewid.[...] przy ul. [...] w miejscowości K. D.. Budynek przeznaczony został do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych. Przedmiotowy budynek zaprojektowano w odległości 3,50 m od granicy z działką sąsiednią o nr ewid.[...], ścianą z otworami.
Organ II instancji wskazał, że zasady lokalizacji budynku względem granicy działki unormowane są w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustęp 1 ww. przepisu kształtuje ogólne zasady sytuowania obiektów względem granicy działki i określa, że jeżeli z przepisów § 13, §19, §23, §36, §40, §60 i §271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy tej działki nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy; 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy; 5 m - w przypadku budynku mieszkalnego wielorodzinnego o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych, zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy, przy czym każdą płaszczyznę powstałą w wyniku załamania lub uskoku ściany traktuje się jako oddzielną ścianę. Od ogólnej zasady ujętej w powyższym przepisie ustawodawca przewidział wyjątki dopuszczając przy uwzględnieniu przepisów odrębnych oraz przepisów § 13, §19, §23, §36, §40, §60 i §271-273 sytuowanie budynków w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy granicy, ujęte w § 12 ust. 2, ust. 3 i ust. 4. Zgodnie zaś z wytyczną ust. 5 cytowanego przepisu, usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2-4, powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego,
Wojewoda stwierdził, że lokalizacja przedmiotowego budynku gospodarczego o wysokości ok. 7 m, zbliżonego w sposób nienormatywny do granicy z działką nr ewid.[...] ścianą z otworami, może wprowadzić ograniczenia i uciążliwości dla właścicieli tej działki. Dopuszczenie do sytuowania budynku w zbliżeniu do granicy z działką sąsiednią, tj. w odległości mniejszej niż wymagana w § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, wymaga sprawdzenia oddziaływań projektowanego obiektu w zakresie obowiązujących przepisów prawa administracyjnego, ale też z zachowaniem zasady równego traktowania stron prowadzonego postępowania (wyrok WSA w Lublinie z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt: II SA/Lu 521/23). Działając w trybie zgłoszenia organ nie ma natomiast możliwości powiadomić o zaplanowanym zamierzeniu budowlanym właścicieli działek sąsiednich, umożliwić im zapoznanie się z aktami postępowania oraz zapewnić możliwość wniesienia ewentualnych uwag i zastrzeżeń.
Organ II instancji podkreślił, że treść art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego wyraźnie wskazuje, iż do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie jest wymagana pewność co do wystąpienia okoliczności wskazanych w pkt 1-4 tego przepisu. Decyzja, która zapadła w niniejszej sprawie, nie oznacza, że inwestycja nie będzie mogła zostać zrealizowana. Zaistniała jedynie konieczność przeprowadzenia postępowania z udziałem wszystkich podmiotów, których interesy mogą być zagrożone i poddania planowanej inwestycji kontroli pod względem zgodności z przepisami prawa. Jeżeli w jej wyniku okaże się, że obawy dotyczące zagrożenia dóbr, o których mowa w art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego były niezasadne, a inwestycja spełnia wymogi stawiane jej przez przepisy prawa, to brak będzie przeszkód do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (wyrok NSA z dnia 6 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1511/09). Dokładne zbadanie tych okoliczności jest możliwe tylko w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę.
Wobec powyższego, w ocenie Wojewody, sprzeciw organu I instancji jest zasadny. Analiza zebranego materiału dowodowego wskazuje bowiem, że zaprojektowane zamierzenie budowlane może wprowadzać ograniczenia i uciążliwości dla działki nr ewid.[...], z uwagi na wymiary i usytuowanie budynku gospodarczego objętego przedmiotowym zgłoszeniem. Starosta był zatem uprawniony do uznania, że realizacja tego typu inwestycji wymaga przeprowadzenia postępowania wg. procedury pozwolenia na budowę, tj. w trybie art. 35 ust.1 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy zgodził się jednocześnie ze stanowiskiem organu I instancji, iż ze względu na brak możliwości dokonania skutecznego zgłoszenia, nie było uzasadnienia dla zastosowania procedury przewidzianej w art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego.
Końcowo Wojewoda jako zasadny ocenił zarzut skarżących, iż w podstawie prawnej orzeczenia Starosta nieprawidłowo wskazano zarówno art. 30 ust. 6 pkt 1, jak i ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego. Stwierdził, że zastosowanie w niniejszej sprawie winien mieć wyłącznie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego. W ocenie organu odwoławczego, powyższy błąd nie wpływa jednak na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy i nie stanowi przesłanki do uchylenia decyzji Starosty.
Inwestorzy, reprezentowani przez adwokata, wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Wojewody, zaskarżając ją w całości. W skardze sformułowano następujące zarzuty wobec zaskarżonej decyzji:
A. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 oraz art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a., w związku z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo, że jej uzasadnienie i wskazana podstawa prawna były wewnętrznie sprzeczne, co uniemożliwia ustalenie, w jaki sposób Starosta scharakteryzował planowany budynek, jak rozumiał istotę swojego rozstrzygnięcia, ani jak definiował kluczowe dla sprawy okoliczności (w szczególności rzekome "uciążliwości" budynku dla działki nr [...] czy rzekomą "nienormatywną" lokalizację budynku), przez co decyzja organu I instancji nie poddawała się kontroli, co stanowiło samoistną podstawę jej uchylenia przez Wojewodę. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do utrzymania decyzji organu I instancji w mocy przez Wojewodę, podczas gdy decyzja ta powinna była być uchylona;
2) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo ustalenia przez Wojewodę, że decyzja ta oparta jest na błędnej podstawie prawnej. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, pomimo że ustalenie jej oczywiście wadliwej podstawy prawnej powinno było skutkować jej uchyleniem;
3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 k.p.a oraz art. 30 ust. 7 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo błędnego ustalenia przez Starostę (i błędnej akceptacji przez Wojewodę) nieprawidłowego stanu faktycznego sprawy, polegającego w szczególności na błędnym ustaleniu, że budynek został zbliżony "nienormatywnie" do granicy działki sąsiedniej (działki nr ewid.[...]), przez co jakoby może wprowadzać ograniczenia i uciążliwości dla właścicieli tej działki, pomimo że z materiału dołączonego do zgłoszenia, tj. m.in. projektu, opinii Zespołu L. Parków Krajobrazowych z dnia 30 czerwca 2025 r. oraz decyzji L. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 8 lipca 2025 r. wynika, że realizacja budynku w oparciu o przedłożony przez skarżących projekt uproszony na potrzeby zgłoszenia z dnia 13 czerwca 2025 r., nie tylko nie została zbliżona "nienormatywnie" do granicy działki (lecz przeciwnie, budynek został zlokalizowany zgodnie z przepisami szczególnymi), ale również uwzględnia walory estetyczne i krajobrazowe obszaru objętego ochroną konserwatorską. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ błędne ustalenia faktyczne doprowadziły Starostę do wydania wadliwej decyzji, a akceptacja tych ustaleń przez Wojewodę doprowadziła do utrzymania decyzji organu I instancji w mocy, podczas gdy prawidłowe ustalenia prowadziłyby do uchylenia tej decyzji i umorzenia postępowania przez Wojewodę;
4) art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20 i art. 30 ust. 7 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w wyniku błędnego uznania, że budynek może wprowadzać ograniczenia i uciążliwości dla działki sąsiedniej (działka nr ewid.[...]), jako działki objętej obszarem oddziaływania obiektu, bez wskazania konkretnych ograniczeń w zabudowie i przepisów. Organy administracji obu instancji bezzasadnie przyjęły, że budynek wprowadza ograniczenia w zabudowie działki sąsiedniej, a swojej nieprawidłowej konkluzji nie uzasadniły w żaden sposób. W ten sposób decyzje organów obu instancji są błędne merytorycznie (błędne ustalenia) oraz formalnie (nieprawidłowe, a w zasadzie w tym zakresie nieistniejące uzasadnienie). Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy powinna być ona uchylona ze skutkiem umorzenia postępowania;
5) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz § 12 ust. 1a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji na skutek nieuzasadnionego uznania, że planowany budynek o wysokości ok. 7 m został zbliżony w sposób "nienormatywny" do granicy z działką o numerze ewid. [...] ścianą z otworami, podczas gdy budynek został zaprojektowany w zgodzie ze wszystkimi normami wskazanymi w ww. rozporządzeniu, w szczególności w zakresie wysokości i minimalnej odległości budynku od granicy działek sąsiednich, a zatem jako zgodny z przepisami prawa nie został zbliżony do granicy działek sąsiednich w sposób "nienormatywny" oraz nie powoduje oddziaływania większego, niż przewidziany (dopuszczalny) przez prawodawcę. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do błędnego uznania przez Wojewodę, że zachodzi potrzeba nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, co doprowadziło do utrzymania decyzji organu I instancji w mocy;
6) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 30 ust. 5c ustawy Prawo budowlane, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, która została wydana bez wcześniejszego nałożenia na skarżących obowiązku uzupełnienia zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 5c ustawy Prawo budowlane, pomimo istnienia po stronie Starosty (niezasadnych) wątpliwości odnośnie do zamierzenia budowlanego objętego zgłoszeniem, co stanowiło naruszenie zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej, podczas gdy organ winien był w pierwszej kolejności prowadzić postępowanie w sposób umożliwiający skarżącym odniesienie się do merytorycznych i formalnych zastrzeżeń organu i ewentualne uzupełnienie braków odnośnie do treści zgłoszenia. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ zaniechanie wezwania do uzupełnienia zgłoszenia pozbawiło skarżących możliwości jego uzupełnienia i odniesienia się do zastrzeżeń organu, przez co skarżących pozbawiono możliwości dokonania czynności procesowej, której dokonanie mogłoby wyjaśnić bezzasadne wątpliwości Wojewody, a prawidłowe zastosowanie art. 30 ust. 5c ustawy Prawo budowlane doprowadziłoby do wydania innego, prawidłowego rozstrzygnięcia, co winno skutkować uchyleniem decyzji organu I instancji;
B. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1) § 12 ust. 1a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego pominięcie przy ocenie oddziaływania budynku na sąsiednie działki, podczas gdy przepis ten jednoznacznie dopuszcza usytuowanie budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę granicy działki w odległości mniejszej niż 4 m, lecz nie mniejszej niż 3 m od jej granicy, jeżeli ściana budynku jest usytuowana w sposób inny niż równoległy do tej granicy działki oraz odległość zewnętrznej krawędzi okna lub drzwi wynosi nie mniej niż 4 m od granicy tej działki, które to warunki budynek spełnia. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło Wojewodę do błędnego przyjęcia, że działka sąsiednia jest objęta obszarem oddziaływania planowanego obiektu (budynku), a w konsekwencji zachodzi potrzeba nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, co doprowadziło do utrzymania decyzji organu I instancji w mocy.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto zwrócili się o zasądzenie od Wojewody zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że budynek objęty zgłoszeniem został zaprojektowany w sposób zgodny z § 12 ust. 1a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ściana budynku zwrócona w stronę granicy działki nr ewid.[...] stanowi część okrągłej baszty na planie koła, a zatem. nie jest ona zwrócona do granicy działki (stanowiącej linię prostą) w sposób równoległy. Ponadto najbliżej położony granicy działki punkt budynku jest od owej granicy oddalony o 3,5 m (więcej niż 3 metry), zaś najbliższa zewnętrzna krawędź otworu okiennego - więcej niż 4 metry. Okoliczności te, zdaniem skarżących, wynikają wprost z załączonego do wniosku (zgłoszenia) projektu.
Skarżący podnieśli, że Starosta nie wykazał żadnych przepisów odrębnych, na podstawie których działka sąsiednia miałaby zostać zaliczona do obszaru oddziaływania planowanego obiektu. W konsekwencji bezpodstawnie przyjął, że realizacja budynku wprowadza ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich w rozumieniu art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego. Z kolei Wojewoda bezpodstawnie stwierdził, że planowany budynek jest zbliżony w sposób "nienormatywny" do granicy z działką o nr ewid.[...] ścianą z otworami. Powołał się przy tym na minimalne odległości wskazane w § 12 ust. 1ww. rozporządzenia, całkowicie pomijając jego § 12 ust. 1a. Ponadto Wojewoda przywołał § 12 ust. 2, ust. 3 i ust. 4 ww. rozporządzenia, dopuszczające usytuowanie budynku bliżej granicy działki, niż wynika to z ust. 1, a także ust. 5 rozporządzenia stanowiący, że usytuowanie budynku na te sposoby powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Przepis ten nie wymienia jednakże ust. 1a. W ocenie skarżących, chybione jest także powoływanie się przez Wojewodę na wyrok WSA w Lublinie z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 521/23, zgodnie z którym dopuszczenie do sytuowania budynku w odległości mniejszej niż wymagana w § 12 ust. 1 rozporządzenia wymaga sprawdzenia oddziaływań projektowanego obiektu w zakresie obowiązujących przepisów prawa administracyjnego. Wyrok ten został bowiem wydany przed wejściem w życie § 12 ust. 1a rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem przepisów prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia.
Przypomnieć należy, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Starosty z dnia 11 sierpnia 2025 r., wnoszącą sprzeciw w sprawie dokonanego przez skarżących zgłoszenia budowy wolnostojącego parterowego budynku gospodarczego na działce nr ewid.[...] przy ul. [...] w miejscowości K. D..
Materialnoprawną podstawę kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm., dalej jako: "Pr.bud."). Art. 28 ust. 1 Pr.bud. formułuje ogólną zasadę, zgodnie z którą roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady, tj. katalog inwestycji zwolnionych z powyższego obowiązku, określa art. 29 Pr.bud. Co do części inwestycji wymienionych w tym artykule (ust. 1 i ust. 3), w miejsce obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, ustawodawca przewidział obowiązek dokonania zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych. Do inwestycji takich zaliczono budowę wolno stojących parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki (art. 29 ust. 1 pkt 14 lit. "a" Pr.bud.). Z dokumentacji dołączonej przez skarżących do zgłoszenia wynika, że projektowany wolno stojący budynek gospodarczy spełnia powyższe kryteria. Jego powierzchnia zabudowy ma bowiem wynosić 30,60 m2 i został on zaprojektowany na niezabudowanej działce o powierzchni 3.165 m2 (opis techniczny – k. 5 akt adm. I inst.). Tym samym przedmiotowa inwestycja, co do zasady, zwolniona jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i wymaga jedynie zgłoszenia.
Instytucja zgłoszenia uregulowana została w art. 30 Pr.bud. Zgodnie z tym przepisem zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych dokonuje się organowi administracji architektoniczno-budowlanej (ust. 1b). W zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres, miejsce i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia (ust. 2). Dokumenty, jakie należy dołączyć do zgłoszenia, zostały wymienione w ust. 2a-4c cytowanego artykułu. Zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (ust. 5). Dodać należy, że zgodnie z ustępem 5c cytowanego artykułu, w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji.
Przepis art. 30 Pr.bud. określa również inne, niż nieuzupełnienie braków zgłoszenia, przesłanki wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych. Przesłanki o charakterze obligatoryjnym określone zostały w ust. 6 omawianego artykułu. W myśl tego przepisu, organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli (m.in.): zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę (pkt 1); budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy (pkt 2).
Dodatkowo ustawodawca przewidział w procedurze zgłoszenia możliwość wniesienia sprzeciwu i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla inwestycji, która co do zasady nie podlega tej formie reglamentacji prawnej. Przesłanki nałożenia takiego obowiązku (mające charakter fakultatywny), określone zostały w art. 30 ust. 7 Pr.bud. Należy do nich stwierdzenie, że realizacja określonego obiektu lub robót budowlanych może spowodować wprowadzenie, utrwalenie, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich (pkt 4).
Podkreślić należy, że hipotezą norm zawartych w art. 30 ust. 6 i ust. 7 Pr.bud. objęte są różne stany faktyczne. Przy tym decyzja o sprzeciwie wydawana w oparciu o przesłanki wymienione w ust. 6 ma charakter związany, natomiast oceniając zasadność wniesienia sprzeciwu i zobowiązania inwestora do uzyskania pozwolenia na budowę na zasadzie ust. 7, organ działa w ramach uznania administracyjnego.
Uwzględniając powyższe uwagi, za zasadny uznać należy zarzut skargi wskazujący na wystąpienie w kontrolowanych decyzjach organów obu instancji wewnętrznych sprzeczności. W przypadku decyzji Starosty o takiej sprzeczności świadczy już choćby wskazana w jej sentencji podstawa prawna, w ramach której powołano zarówno ust. 6, jak i ust. 7 art. 30 Pr.bud. Dodatkowo zauważyć należy, że w ramach powołanego w podstawie prawnej decyzji art. 30 ust. 6 Pr.bud., organ I instancji wskazał pkt 1 tego ustępu, który – jak wyjaśniono wyżej – stanowi podstawę do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia, którego przedmiotem jest inwestycja wymagająca – z mocy prawa – uzyskania pozwolenia na budowę. Przepis ten nie mógł mieć zatem w niniejszej sprawie zastosowania, skoro objęty zgłoszeniem budynek gospodarczy jest co do zasady zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 14 lit. "a" Pr.bud.
Jakkolwiek powyższe sprzeczności w podstawie prawnej decyzji Starosty zostały dostrzeżone i skorygowane w decyzji organu odwoławczego, który stwierdził, że zastosowanie w niniejszej sprawie winien mieć wyłącznie art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud., tak jednak stwierdzić trzeba, że również argumentacja przedstawiona w decyzji Wojewody jest błędna i wewnętrznie sprzeczna. Uznanie, że w sprawie wystąpiły podstawy do zastosowania art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud., oparte zostało bowiem na stwierdzeniu, że objęty zgłoszeniem budynek został zaprojektowany w sposób niezgodny z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm., dalej jako: "r.w.t."). Tymczasem stwierdzenie, iż objęta zgłoszeniem budowa narusza przepisy (w tym wypadku techniczno-budowlane), koliduje z zastosowaniem art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud., albowiem w takim przypadku właściwą podstawę do wniesienia sprzeciwu stanowiłby art. 30 ust. 6 pkt 2 Pr.bud., natomiast brak jest podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, które wobec niezgodności inwestycji z przepisami, i tak nie mogłoby zostać udzielone.
Niezależnie od powyższych sprzeczności, stwierdzić należy, że zasadnicze znaczenie dla sprawy ma okoliczność, iż decyzje organów obu instancji zostały oparte na wadliwej ocenie zgodności budowy objętej zgłoszeniem z § 12 r.w.t. Jak słusznie zarzucono w skardze, wadliwość tej oceny wynika z całkowitego pominięcia przez organy ustępu 1a tego przepisu, dodanego do jego treści mocą rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 9 maja 2024 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2024 r. poz. 726), które weszło w życie w dniu 15 sierpnia 2025 r.
Wyjaśnić należy, że § 12 ust. 1 r.w.t. w aktualnym brzmieniu (nadanym ww. rozporządzeniem z dnia 9 maja 2024 r.) stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, § 19, § 23, § 36, § 40, § 60 i § 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy tej działki nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien lub drzwi w stronę tej granicy,
3) 5 m - w przypadku budynku mieszkalnego wielorodzinnego o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych, zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy, zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,
4) 5 m - w przypadku budynku mieszkalnego wielorodzinnego o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych, zwróconego ścianą bez okien lub drzwi w stronę tej granicy zwróconego ścianą bez okien lub drzwi w stronę tej granicy
- przy czym każdą płaszczyznę powstałą w wyniku załamania lub uskoku ściany traktuje się jako oddzielną ścianę.
W myśl zaś § 12 ust. 1a r.w.t., dopuszcza się usytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, w odległości mniejszej niż 4 m, lecz nie mniejszej niż 3 m od granicy działki budowlanej, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:
1) ściana budynku jest usytuowana w sposób inny niż równoległy do tej granicy działki;
2) odległość zewnętrznej krawędzi okna lub drzwi wynosi nie mniej niż 4 m od granicy tej działki.
Powołanym wyżej rozporządzeniem nowelizującym z dnia 9 maja 2024 r. do § 12 ust. 1 r.w.t. dodano również ust. 10a, który stanowi, że sposób określania minimalnej odległości ściany budynku od granicy działki budowlanej, o której mowa w ust. 1 i 1a, określa załącznik nr 1a do rozporządzenia. Treść pozostałych ustępów cytowanego przepisu nie uległa zmianie. W ust. 2-4 zachowane zostały wyjątki wobec zasad sytuowania budynków względem granicy działki określonych w ust. 1, dopuszczające budowę budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi. Swoje dotychczasowe brzmienie zachował również § 12 ust. 5 r.w.t., zgodnie z którym usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2-4, powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Z dokumentacji dołączonej do zgłoszenia bezspornie wynika, że przedmiotowy budynek gospodarczy został zaprojektowany na działce nr ewid.[...] w odległości 3,5 m od granicy z działką sąsiednią nr ewid.[...], jako zwrócony w stronę tej granicy ścianą z otworami okiennymi. Co do zasady racje mają więc organy, że obiekt ten został zaprojektowany w sposób niezgodny z zasadami określonymi w § 12 ust. 1 r.w.t. Wbrew jednak ocenie organów, powyższa okoliczność nie przesądza o "nienormatywnym" zbliżeniu budynku do ww. granicy, a więc jego niezgodności z prawem. W tym kontekście chybione było też powołanie się przez Wojewodę na pogląd wyrażony w wyroku WSA w Lublinie z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 521/23, który zapadł na gruncie stanu prawnego obowiązującego przed wejściem w życie ww. rozporządzenia nowelizującego. Obowiązujący od dnia 15 sierpnia 2025 r. § 12 ust. 1a r.w.t. dopuszcza bowiem sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (a więc budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę granicy) w odległości mniejszej niż 4 m, lecz nie mniejszej niż 3 m od granicy działki budowlanej, pod warunkiem, że: po pierwsze - ściana budynku jest usytuowana w sposób inny niż równoległy do tej granicy oraz po drugie - odległość zewnętrznej krawędzi okna lub drzwi wynosi nie mniej niż 4 m od granicy tej działki. Warunki te muszą być spełnione łącznie.
Nie budzi wątpliwości, że odległość projektowanego budynku od granicy z działką nr ewid.[...] (3,5 m), mieści się w tzw. "widełkach" określonych w § 12 ust. 1a r.w.t., a także, że obiekt ten spełnia pierwszy z warunków uzależniających możliwość jego usytuowania względem granicy w odległości mieszczącej się w tych "widełka", albowiem – jak wynika z dołączonego do zgłoszenia schematu zagospodarowania terenu (k. 4 akt adm. I inst.) – jego ściana zwrócona w stronę granicy z działką nr ewid.[...] ma kształt owalny, a więc nie jest względem tej granicy usytuowana w sposób równoległy. Wbrew natomiast twierdzeniom zawartym w skardze, dokumentacja dołączona do zgłoszenia (jak i treść samego zgłoszenia) nie pozwala na jednoznaczne potwierdzenie, że zachowany został również drugi z warunków określonych w § 12 ust. 1a r.w.t., tj. że odległość zewnętrznych krawędzi otworów okiennych zaprojektowanych w owalnej ścianie zwróconej w stronę granicy z działką nr ewid.[...], wynosi nie mniej niż 4 m od tej granicy. Potwierdzenia zachowania tego warunku nie daje dołączony do zgłoszenia projekt uproszczony. Na zawartym w nim schemacie zagospodarowania terenu uwidoczniona jest jedynie bryła (zewnętrzne przegrody) projektowanego obiektu, bez naniesionych otworów okiennych i drzwiowych. Wartości odległości pomiędzy zewnętrznymi krawędziami otworów okiennych w owalnej ścianie przedmiotowego budynku a granicą z działką nr ewid.[...], nie obrazują także przedstawione rzuty i przekroje (k. 2 akt adm. I inst.) oraz rysunki elewacji (k. 1 akt adm. I inst.). Nadto informacji takiej nie zawiera opis techniczny (k. 5 akt adm. I inst.).
Podkreślić w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 30 ust. 2a pkt 2 Pr.bud., inwestor zobowiązany jest dołączyć do zgłoszenia odpowiednie szkice lub rysunki – w zależności od potrzeb. Skoro szkice i rysunki, a także pozostała części dokumentacji dołączonej przez skarżących do zgłoszenia, nie pozwalają na dokonanie pełnej weryfikacji zgodności sposobu zaprojektowania przedmiotowego budynku z § 12 ust. 1a r.w.t., organy powinny były zobowiązać inwestorów do uzupełnienia zgłoszenia w tym zakresie. Obowiązek ten ciążył przede wszystkim na organ I instancji, który w tym celu winien był skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 30 ust. 5c Pr.bud., czego nie uczynił. Próby doprowadzenia do uzupełniania zgłoszenia w tym zakresie nie podjął również organ odwoławczy (w trybie art. 136 k.p.a.). Powyższe zaniechania świadczą o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem zasad postępowania określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku bowiem, gdyby uzupełniona dokumentacja potwierdziła zgodność budowy z warunkami określonymi w § 12 ust. 1a r.w.t., przesądzałoby to o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Pr.bud. (tj. ze względu na niegodność budowy z przepisami), a jednocześnie podważałoby zasadność wniesienia sprzeciwu i zobowiązania inwestorów do uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud, z powołaniem się na okoliczność, jakoby usytuowanie budynku czyniło koniecznym objęcie działki sąsiedniej (nr ewid. [...]) obszarem jego oddziaływania. Wszakże z § 12 ust. 5 r.w.t. wynika jednoznacznie, że objęcie działki sąsiedniej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Pr.bud., następuje w przypadku usytuowania budynku w sposób przewidziany w ust. 2-4 tego paragrafu. Usytuowanie budynku w sposób przewidziany w § 12 ust. 1a r.w.t. nie wywołuje zatem takiego skutku. Podkreślić natomiast należy, że nakładając na inwestora, na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud, obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektu, który co do zasady może być realizowany na podstawie zgłoszenia, organ ma obowiązek precyzyjnie określić rodzaj ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, które obiekt ten może wywołać (por. wyrok NS z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2051/15, LEX nr 2316303; wyrok WSA w Krakowie z dnia 15 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1442/22, LEX nr 3553589).
Podsumowując, organy orzekający w niniejszej sprawie dokonały wadliwej oceny zgodności budowy objętej zgłoszeniem z warunkami sytuowania obiektów względem granicy określonymi w § 12 r.w.t., albowiem pominęły w ramach tej oceny treść ust. 1a tego przepisu. W konsekwencji wadliwe zastosowały art. 30 ust. 7 pkt 4 Pr.bud., błędnie uznając, że podstawą ku temu jest "nienormatywne" usytuowanie obiektu skutkujące objęciem działki sąsiedniej obszarem jego oddziaływania. Jednocześnie, nie dostrzegając przepisu § 12 ust. 1a r.w.t., organy nie poczyniły ustaleń niezbędnych dla oceny zgodności usytuowania przedmiotowego budynku z dyspozycją tego przepisu, czym naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Jakkolwiek powyższe uchybienia obciążają organy obu instancji (a dodatkowo decyzja Starosty narusza art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie oraz art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędne powołanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia), specyfika postępowania ze sprzeciwu czyni koniecznym na obecnym etapie sprawy pozostawienie tej decyzji w obrocie prawnym i ograniczenie się przez Sąd do uchylenia wyłącznie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Wobec stwierdzonych braków w materiale dowodowym nie jest bowiem obecnie możliwe przesądzenie, czy wniesienie sprzeciwu do zgłoszenia znajduje podstawy. W tej sytuacji obowiązek wezwania inwestorów do uzupełnienia zgłoszenia w zakresie niezbędnym dla potwierdzenia, że budowa objęta zgłoszeniem spełnia warunki wskazane w § 12 ust. 1a r.w.t., musi zastać nałożony na organ odwoławczy. Nie jest natomiast zasadne uchylenie decyzji organu I instancji celem ponownego rozpatrzenia sprawy przez ten organ, albowiem ze względu na upływ terminu określonego w art. 30 ust. 5 Pr bud. nie byłoby możliwe ponowne wniesienie przez ten organ sprzeciwu wobec zgłoszenia, nawet gdyby uzupełnione postępowanie dowodowe potwierdziło zasadność takiego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK [...], LEX nr 1559578).
Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania, zawarte w pkt II sentencji, znajduje natomiast uzasadnienie w art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Zasądzone koszty postępowania obejmują uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżących, które stosownie do § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 215), wynosi [...] zł, a także opłaty skarbowe od pełnomocnictw udzielonych przez skarżących reprezentującemu ich adwokatowi w łącznej kwocie [...]zł.