II SA/Lu 668/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Wojewody Lubelskiego, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił uprawnienia projektanta bez analizy przepisów dotyczących przynależności do samorządów zawodowych.
Sąd administracyjny rozpoznał sprzeciw od decyzji Wojewody Lubelskiego, która uchyliła decyzję Starosty o pozwoleniu na budowę. Wojewoda uznał projekt budowlany za niekompletny z powodu braku zaświadczenia o wpisie projektanta do Izby Architektów. Sąd uchylił decyzję Wojewody, stwierdzając, że organ odwoławczy nie zbadał prawidłowo przepisów ustawy o samorządach zawodowych w kontekście uprawnień projektanta uzyskanych przed 1995 rokiem, co było kluczowe dla oceny jego przynależności do izby.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał sprzeciw strony od decyzji Wojewody Lubelskiego, która uchyliła decyzję Starosty Janowskiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wojewoda oparł swoje rozstrzygnięcie na stwierdzeniu, że projekt budowlany jest niekompletny, ponieważ projektant Z. N. nie przedstawił zaświadczenia o wpisie do Izby Architektów, co narusza art. 35 ust. 1 pkt 4a Prawa budowlanego. Strona skarżąca argumentowała, że projektant, posiadając uprawnienia uzyskane przed 1995 rokiem, nie ma obowiązku przynależności do Izby Architektów. Sąd, analizując przepisy ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa, uznał, że Wojewoda nie dokonał prawidłowej analizy tych przepisów w kontekście uprawnień projektanta. Sąd podkreślił, że dopiero po jednoznacznym ustaleniu, czy Z. N. jest zobowiązany do przynależności do Izby Architektów, można ocenić kompletność projektu. W związku z tym, Sąd uchylił decyzję Wojewody jako naruszającą art. 138 § 2 k.p.a., zobowiązując organ do ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wskazanych przez Sąd kwestii prawnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli jego uprawnienia uzyskane przed 1995 r. nie odpowiadają w pełni zakresowi uprawnień architektonicznych określonych w obecnej ustawie Prawo budowlane i ustawie o samorządach zawodowych, a jego sytuacja prawna jest złożona i wymaga analizy przepisów przejściowych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że Wojewoda nie zbadał prawidłowo przepisów ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa w kontekście uprawnień projektanta Z. N. uzyskanych przed 1995 r. Analiza tych przepisów jest kluczowa do ustalenia obowiązku przynależności do Izby Architektów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 64b § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 35 § ust. 1 pkt 4a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.s.z.a.i.i.b. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa
u.s.z.a.i.i.b. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa
p.p.s.a. art. 151a § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 14 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 14 § ust. 3 pkt 2-4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz. U z 2022 r. poz. 1225 art. 12 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Dz. U z 2022 r. poz. 1225 art. 12 § ust. 4 pkt. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Dz. U z 2022 r. poz. 1225 art. 60 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wojewoda nie zbadał prawidłowo przepisów ustawy o samorządach zawodowych w kontekście uprawnień projektanta uzyskanych przed 1995 r.
Odrzucone argumenty
Projekt budowlany jest niekompletny z powodu braku zaświadczenia o wpisie projektanta do Izby Architektów.
Godne uwagi sformułowania
Sąd ocenia jedynie, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Decyzja kasacyjna wydana w tym trybie jest rozstrzygnięciem procesowym, nie kształtuje stosunku materialnoprawnego i stanowi przeszkodę do jego kształtowania, gdyż następstwem wydania decyzji kasacyjnej jest powrót sprawy na drogę postępowania przed organem I instancji. W ocenie Sądu dopiero ustalenie w sposób jednoznaczny, że Z. N. jest zobowiązany do przynależności do Izby Architektów by opracowany przez niego w niniejszej sprawie projekt budowlany był zgodny z obowiązującymi przepisami może stanowić podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji.
Skład orzekający
Brygida Myszyńska-Guziur
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przynależności projektantów do samorządów zawodowych, zwłaszcza w kontekście uprawnień uzyskanych przed 1995 r., oraz zakres kontroli sądu w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej projektanta z uprawnieniami nabytymi przed wejściem w życie obecnych przepisów Prawa budowlanego i ustawy o samorządach zawodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury administracyjnej – uprawnień projektantów i ich przynależności do samorządów zawodowych, co ma bezpośrednie przełożenie na legalność procesów budowlanych. Interpretacja sądu w tej kwestii jest istotna dla branży.
“Czy projektant z "starymi" uprawnieniami musi należeć do Izby Architektów? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 668/23 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2023-09-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-07-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Brygida Myszyńska-Guziur /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 64b § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2021 poz 735 art. 138 § 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy Brygida Myszyńska – Guziur po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 września 2023 r. sprawy ze sprzeciwu M. S. od decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 12 czerwca 2023 r., znak: IF-VII.7840.8.14.2023.IT w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie M. S. (dalej jako "strona", "wnosząca sprzeciw", "inwestor"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie sprzeciw od decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 12 czerwca 2023 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: W wyniku rozpoznania wniosku strony z dnia 27 marca 2023 r. (data wpływu do organu) decyzją z dnia 19 kwietnia 2023 r., Starosta Janowski zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił M. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przyłączem energetycznym, wodociągowym oraz studnią, w terenach zabudowy zagrodowej oznaczonych na planie symbolem - MR, na działce nr ewid. gruntów [...] położonej w miejscowości W., gm. G. Organ I instancji stwierdził, że złożony przez inwestora projekt jest kompletny, zgodny z obowiązującymi przepisami oraz z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. przyjętego przez Radę Gminy uchwałą z dnia 30 grudnia 2003 r. nr XI/71/03. Od ww. decyzji, w dniu 5 maja 2023 r. odwołali się K. C. oraz D. C. reprezentowany przez J. C. Strony postępowania zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów: art. 35 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2023, poz. 682 ze zm. – dalej jako "P.b.") poprzez brak sprawdzenia zgodności inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji poprzez nieuwzględnienie zapisów planu miejscowego dotyczących wskaźnika powierzchni całkowitej budynku wielorodzinnego do powierzchni terenu. W wyniku rozpatrzenia odwołania od ww. decyzji Wojewoda Lubelski decyzją z dnia 12 czerwca 2023 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Wojewoda wskazał, że przedmiotem wniosku o pozwolenie na budowę są roboty budowlane związane z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w miejscowości W., gmina G. zlokalizowanego w granicy z działką nr [...]. Wskazano również, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy G. przyjętym uchwałą Rady Gminy z dnia 30 grudnia 2003 r., nr XI/71/03, ze zmianami, działka inwestycyjna zlokalizowana jest w terenach zabudowy zagrodowej oznaczonych symbolem MR. Zgodnie z § 3.1 pkt 3 ustaleń ogólnych ww. planu miejscowego, dopuszcza się z zastrzeżeniem ust. 4, jedynie inwestowanie zgodne z ustalonym w niniejszej uchwale przeznaczeniem (funkcją) oraz zasadami zabudowy i zagospodarowania poszczególnych terenów - oznaczonych na rysunku planu odrębnymi symbolami i wyodrębnionych za pomocą linii rozgraniczających. Plan miejscowy dopuszcza również lokalizację budynków i budowli w odległości 1,5 m od granicy działki lub w granicy działki (§ 3.1 pkt 8 planu miejscowego). Sposób zagospodarowania terenów zabudowy zagrodowej oznaczonych w planie symbole MR określony został w § 5 ust. 10 uchwały Rady Gminy z dnia 27 sierpnia 2018 r., nr XXXVI/206/2018 w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. Zgodnie z ww. przepisami na terenach tych dopuszcza się zabudowanie łącznie do 50% powierzchni działki oraz wprowadza się obowiązek zapewnienia możliwości zlokalizowania co najmniej jednego garażu lub miejsca do parkowania na każdej działce. Dla zabudowy mieszkaniowej ustalono następujące wymogi: - wysokość do 2 kondygnacji, z których drugą stanowi poddasze użytkowe; - wysokość kalenicy do 10 m od poziomu terenu; - dach o symetrycznych połaciach, nachylonych pod kątem 60÷100% z dopuszczeniem naczółków, lukam itp. Zgodnie z § 5 ust. 10 lit. e miejscowego planu zagospodarowania na terenach MR dopuszcza się realizację zabudowy letniskowej lub jednorodzinnej z prawem wydzielenia działki. Następnie Wojewoda wskazał, że w przedmiotowej sprawie zamierzeniem inwestora jest budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwukondygnacyjnego (druga kondygnacja stanowi poddasze użytkowe), o wysokości w kalenicy 7,33 m z dachem symetrycznym o nachyleniu 90%. Projektowany budynek będzie miał powierzchnię 70 m2, co stanowi ok. 6,9 % powierzchni całkowitej działki. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zasady lokalizacji budynku względem granicy działki normuje z kolei § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.). Wojewoda wskazał, że § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia odwołuje się do zapisów planu miejscowego, a zgodnie z ww. § 3.1 pkt 8 planu miejscowego dopuszcza się lokalizację budynków i budowli w odległości 1,5 m od granicy działki lub w granicy działki. Dodatkowo podkreślono, że działka inwestycyjna ma szerokość ok. 10 m, a więc budowa budynku w granicy działki możliwa jest również przez wzgląd na zapisy § 12 ust. 4 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Organ odwoławczy wskazał także, że w przedłożonym przez inwestora projekcie budowlanym przewidziano rozwiązania w zakresie należytego zabezpieczenia pożarowego planowanej inwestycji. Od strony działki skarżących zaprojektowano wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego o odporności ogniowej REI60. Pokrycie dachowe ma zostać wykonane z materiałów niepalnych, nierozprzestrzeniających ognia. Zwrócono uwagę, że projekt budowlany nie zawiera analizy zacieniania działki sąsiedniej. Zgodnie z § 60 ust. 1 ww. rozporządzenia pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, klubie dziecięcym, przedszkolu, innych formach opieki przedszkolnej oraz szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 800-1600, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 700-1700. Wskazano, że jak wynika z projektu zagospodarowania planowany budynek położony będzie na południowy wschód względem budynku istniejącego na działce nr [...]. Mając na uwadze powyższe oraz znając pozorną wędrówkę słońca stwierdzono, że jedynie w godzinach porannych istnieje prawdopodobieństwo zacieniania budynku na działce [...]. W pozostałej części dnia planowany budynek będzie rzucał cień na niezabudowaną część działki sąsiedniej. Planowana inwestycja nie narusza zatem § 60 rozporządzenia, gdyż www. godzinach 700-1700 pokoje mieszkalne budynku zlokalizowanego na działce nr [...] będą miały zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny. W związku z powyższym jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuścił usytuowanie budynku na działce budowlanej bezpośrednio przy granicy, a jednocześnie z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ani z przepisów odrębnych nie wynikają inne ograniczenia dla takiego usytuowania budynku, zdaniem Wojewody niedopuszczalne byłoby ograniczenie inwestorowi prawa do zabudowy swojej nieruchomości w granicy z nieruchomością sąsiednią. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że planowana inwestycja zgodna jest z ww. przepisami oraz zapisami miejscowego planu zagospodarowania gminy G. Podstawą uchylenia przez Wojewodę decyzji organu I instancji było stwierdzenie przez organ odwoławczy, że przedłożony przez inwestora projekt jest niekompletny i narusza przepisy art. 35 ust. 1 pkt 4a P.b. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w przedmiotowej sprawie projekt budowlany w zakresie architektonicznym został opracowany przez mgr inż. arch. T. S. (nr uprawnień .[...]), a adaptowany przez Z. N. (nr uprawnień [...]). Podano, że zgodnie z załączonym na podstawie art. 34 ust. 3d pkt 3 P.b. oświadczeniem Z. N. opracował projekt budowlany zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej w zakresie branży architektonicznej (nr uprawnień [...]) oraz w zakresie branży konstrukcyjno-budowlanej (nr uprawnień [...]). Wyjaśniono, że zgodnie ze stwierdzeniem przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie wydanym przez Urząd Wojewódzki w Tarnobrzegu z dnia 19 stycznia 1987 r., znak: [...], Z. N. posiada uprawnienia m. in. do sporządzania w budownictwie osób fizycznych projektów w zakresie rozwiązań architektonicznych budynków inwentarskich i gospodarczych, adaptacji projektów typowych i powtarzalnych innych budynków oraz sporządzania planów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych budynków. Z powyższego zdaniem Wojewody wynika, że Z. N. posiada, uprawnienia konstrukcyjno-budowlane z dopuszczeniem do sporządzania projektów w zakresie uprawnień architektonicznych w tym do adaptacji projektów typowych. Jednak projektant przedstawił zaświadczenie wpisu do Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, brak jest natomiast zaświadczenia o wpisie do Izby Architektów. Wojewoda podkreślił, że zgodnie z art. 35 ust.1 pkt 4a P.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno- budowlanej sprawdza m. in. przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego. Mając na uwadze powyższe w ocenie Wojewody Z. N. na podstawie złożonych dokumentów nie posiada uprawnień do sporządzania projektu w branży architektonicznej. W związku z powyższym Wojewoda uchylając decyzje organu I instancji stwierdził, że Starosta Janowski powinien ponownie przeanalizować materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie i w sposób należyty wyjaśnić zakres posiadanych uprawnień przez Z. N. Wojewoda Lubelski wyjaśnił, że nie mógł uchylić decyzji w całości i orzec co do istoty sprawy (zgodnie z art. 138 §1 ust. 2 k.p.a.), z uwagi na określoną stosownymi przepisami właściwość organów (gdzie określone są kompetencje Wojewody Lubelskiego jako organu I instancji w stosunku do określonych inwestycji —art. 82 ust. 3 P.b.) i możliwość naruszenia instancyjności postępowania, oraz ze względu na treść art. 138 § 4 k.p.a. Nie zgadzając się z powyższą decyzją w sprzeciwie do tut. Sądu M. S. zarzuciła naruszenie art. 7 , art. 7a, art. 8, art. 9 i art. 77 k.p.a. Strona wyjaśniła, że dokumentacja budowlana opracowana została przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w branży konstrukcyjno - budowlanej oraz architektonicznej wydane przez Wojewodę Tarnobrzeskiego w dniu 19 stycznia 1987 roku Nr [...]. Podkreśliła, że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym osoby które uzyskały uprawnienia budowlane w zakresie rozwiązań architektonicznych w ograniczonym zakresie przed dniem 1 stycznia 1995 r. nie mają obowiązku przynależności do Izby Architektów. Strona wskazała, że takie stanowisko wskazał w swojej analizie Prezes Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2014 r. Zdaniem strony Wojewoda Lubelski nie do końca przeprowadził postępowanie zgodnie z obowiązującymi przepisami k.p.a. tj. art.7. Do sprzeciwu zostało załączone pismo Prezesa Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2014 r. W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023 r., poz. 1634, dalej jako: "p.p.s.a.") od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw (sprzeciw od decyzji). Zgodnie z art. 64b § 1 p.p.s.a. do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Szczególną cechą odróżniającą sprzeciw od skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest ograniczony zakres kontroli sądu dotyczący decyzji objętej sprzeciwem. Analiza przepisów działu III i rozdziału 3a p.p.s.a. wskazuje, że wprowadzenie instytucji sprzeciwu do procedury sądowoadministracyjnej miało na celu uproszczenie postępowania przed sądami administracyjnymi i przyspieszenie kontroli sądowoadministracyjnej decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (tzw. decyzji kasacyjnych). Zgodnie z niebudzącym wątpliwości brzmieniem art. 64e p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji sąd ocenia istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej, o której stanowi art. 138 § 2 k.p.a. (por. m. in. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. akt I OSK 2345/21, wyrok NSA z dnia 27 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 959/21). Oznacza to, że sąd ocenia jedynie, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Taką wykładnię przepisu wspiera również art. 151a § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Decyzja kasacyjna wydana w tym trybie jest rozstrzygnięciem procesowym, nie kształtuje stosunku materialnoprawnego i stanowi przeszkodę do jego kształtowania, gdyż następstwem wydania decyzji kasacyjnej jest powrót sprawy na drogę postępowania przed organem I instancji. Stwierdzenie braku istotnych ustaleń faktycznych uniemożliwia akt subsumpcji do konkretnego przepisu prawa materialnego określającego prawa i obowiązki stron postępowania (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. I OSK 707/18 i cytowane tam orzecznictwo). W konsekwencji powyższych rozważań należy stwierdzić, że sąd dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i co do zasady nie jest władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia. Należy zauważyć, że to skarga otwiera postępowanie sądowoadministracyjne prowadzące do kontroli legalności decyzji administracyjnej pod kątem prawidłowej wykładni i zastosowania przez organ zarówno prawa materialnego, jak i norm o charakterze proceduralnym. Kontrola ta nie może natomiast obejmować sformułowania końcowej oceny materialnoprawnej związanej z istotą sprawy, gdyż formułowanie wniosków w tym zakresie byłoby przedwczesne i niedopuszczalne. Co do zasady sąd rozpoznając sprzeciw nie dokonuje wykładni prawa materialnego. Wymaga podkreślenia, że art. 64e p.p.s.a. w sposób istotny zawęża zakres kontroli sądowoadministracyjnej, sprowadzając ją jedynie do badania przesłanek warunkujących wydanie decyzji zgodnie z art. 138 k.p.a. (por. wyrok z dnia 19 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 509/19). Skoro Sąd bada wyłącznie czy zaszły podstawy do wydania decyzji kasacyjnej, to może ona zostać uchylona tylko wówczas, gdy nie istniały podstawy do wydania decyzji w trybie art. 138 § 2 k.p.a. Sprzeciw jest środkiem zaskarżenia skierowanym ściśle przeciwko uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W ocenie Sądu zaskarżona sprzeciwem decyzja kasatoryjna wydana przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego narusza art. 138 § 2 k.p.a. Podstawą uchylenia przez Wojewodę decyzji organu I instancji było stwierdzenia, że Z. N. nie przedstawił zaświadczenia o wpisie do Izby Architektów. Zdaniem Sądu organ odwoławczy oceniając sporny projekt budowalny i załączone do niego dokumenty projektanta Z. N. nie dokonał analizy przepisów art. 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz.U. z 2023 r. poz. 551) w zw. z art. 14 P.b. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa Izba architektów zrzesza osoby, które: posiadają uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, o której mowa w art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą - Prawo budowlane"; 2) posiadają uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń lub uprawnienia w zakresie odpowiadającym zakresowi tej specjalności uzyskane przed dniem wejścia w życie ustawy - Prawo budowlane; 3) są obywatelami państw członkowskich, którzy nabyli kwalifikacje zawodowe do wykonywania działalności w budownictwie, równoznacznej wykonywaniu samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dziedzinie architektury, odpowiadające wymaganiom określonym w pkt 1 i 2 oraz posiadają odpowiednią decyzję o uznaniu kwalifikacji zawodowych. Natomiast w myśl ust. 2 art. 5 ww. ustawy Izba inżynierów budownictwa zrzesza osoby, które: 1) posiadają uprawnienia budowlane w specjalnościach, o których mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2-4 ustawy - Prawo budowlane; 2) (uchylony); 3) posiadają uprawnienia budowlane w zakresie odpowiadającym zakresowi specjalności, o której mowa w art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane w zakresie określonym w art. 14 ust. 3 pkt 2-4 tej ustawy, lub specjalności, o których mowa w pkt 1, uzyskane przed dniem wejścia w życie ustawy - Prawo budowlane; 4) są obywatelami państw członkowskich, którzy nabyli kwalifikacje zawodowe do wykonywania działalności w budownictwie, równoznacznej wykonywaniu samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, odpowiadające wymaganiom określonym w pkt 1 i 3 oraz posiadają odpowiednią decyzję o uznaniu kwalifikacji zawodowych. W związku z powyższym członkami izby architektów powinny być osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej we wszystkich rodzajach i zakresach, czyli zarówno architekci, jak i inżynierowie budownictwa legitymujący się uprawnieniami do: 1) projektowania bez ograniczeń i w ograniczonym zakresie, 2) kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń i w ograniczonym zakresie, 3) do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń i w ograniczonym zakresie uzyskane na podstawie przepisów ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane – czyli po 1.01.1995 r. Dodatkowo członkami izby architektów powinny być osoby mające uprawnienia w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń (architekci) oraz w zakresie odpowiadającym takim uprawnieniom uzyskane przed dniem wejścia w życie ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane – czyli przed 1.01.1995 r. Jest to grupa osób, które były członkami tej izby od początku istnienia samorządu zawodowego architektów. Z kolei, członkami izby inżynierów budownictwa powinny być trzy grupy osób, a mianowicie osoby: 1) posiadające uprawnienia budowlane we wszystkich zakresach w specjalności: a) konstrukcyjno-budowlanej b) inżynieryjnej: – mostowej, – drogowej, – kolejowej w zakresie kolejowych obiektów budowlanych, – kolejowej w zakresie sterowania ruchem kolejowym, – hydrotechnicznej, – wyburzeniowej; c) instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń: – telekomunikacyjnych, – cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych, – elektrycznych i elektroenergetycznych – uzyskane na podstawie przepisów ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane – czyli po 1.01.1995 r.; 2) posiadające uprawnienia budowlane odpowiadające zakresowi specjalności, o których mowa w pkt I uzyskane przed dniem wejścia w życie ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane – czyli przed 1.01.1995 r. 3) posiadające uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej odpowiadające uprawnieniom: a) do projektowania w ograniczonym zakresie, b) do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń, c) do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie uzyskane przed dniem wejścia w życie ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane – czyli przed 1.01.1995 r. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że Z. N. uzyskał uprawnienia przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane tj. przed 1 stycznia 1995 r. W związku z powyższym dla rozstrzygnięcia co do obowiązku przynależności ww. do Izby Architektów i przedłożenia stosowanego zaświadczenia kluczowe jest dokonanie przez organ odwoławczy analizy powołanych przepisów ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa. Wojewoda w swojej decyzji nie wiązł pod uwagę wskazanych unormowań prawnych. W ocenie Sądu dopiero ustalenie w sposób jednoznaczny, że Z. N. jest zobowiązany do przynależności do Izby Architektów by opracowany przez niego w niniejszej sprawie projekt budowlany był zgodny z obowiązującymi przepisami może stanowić podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda zobligowany będzie do przeprowadzenia postępowania w zakresie kwestii budzących jego wątpliwości, a następnie do wydania rozstrzygnięcia stosownie do jego wyników. W związku z powyższym Sąd był zatem zobligowany do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 151a § 1 zd. 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI