II SA/Lu 591/22

II SA/Lu 591/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-11-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski /przewodniczący/
Grzegorz Grymuza /sprawozdawca/
Marcin Małek
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a;
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 3 pkt 3 w zw. z art. 3 pkt 9; art. 35 ust.4; art. 32 ust.4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2014 poz 1853
§ 124 ust.1 pkt 1,2, 4 i 5; ust. 2 pkt 3
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje  paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie - tekst jednolity
Tezy
Przewidziana w § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie możliwość zmniejszenia o połowę odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, nie dotyczy wyłącznie zbiorników podziemnych gazu płynnego, ale również odmierzaczy gazu na stanowiskach tankowania pojazdów samochodowych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Marcin Małek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 listopada 2022 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] R. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] lipca 2022 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Ryckiego z dnia 20 maja 2022 r., znak: AB.6740.1.16.2022; II. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz Przedsiębiorstwa [...] R. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 13 lipca 2022 r., znak: IF-VII.7840.4.12.2022. DB Wojewoda Lubelski, po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa [...] R. sp. z o.o. z siedzibą w R., utrzymał w mocy decyzję Starosty Ryckiego z dnia 20 maja 2022 r., znak: AB.6740.1.16.2022, odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę pozwolenia z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: AB.6740.271.2021, na budowę stacji paliw wraz z inwentaryzacją techniczną, kontenerowym pawilonem, wiatą oraz modernizacją zagospodarowania terenu na działkach nr ewid. 4629/5, 4629/8, 4629/7, położonych w R. przy ul. [...] w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw na działce nr ewid. [...], położonej w R. przy ul. [...].
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Dnia 17 stycznia 2022 r. do Starostwa Powiatowego w Rykach wpłynął wniosek Przedsiębiorstwa [...] R. sp. z o.o., o pozwolenie na budowę instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw. Do wniosku dołączono 3 egzemplarze projektu zagospodarowania działki, 3 egzemplarze projektu architektoniczno-budowlanego, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pełnomocnictwo wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej. Pismem z dnia 1 lutego 2022 r. pełnomocnik inwestora wniósł o zmianę w/w wniosku na wniosek o wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę stacji paliw wraz z inwentaryzacją techniczną, kontenerowym pawilonem, wiatą oraz modernizacją zagospodarowania terenu na działkach nr ewid. [...], [...], [...], położonych w R. przy ul. [...], zatwierdzonego decyzją nr [...] z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: AB.6740.271.2021.
Decyzją z dnia [...] maja 2022 r., znak: AB.6740.1.16.2022 Starosta Rycki odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę przedmiotowego pozwolenia na budowę stacji paliw w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw na działce nr ewid. [...], położonej w R. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że inwestor nie usunął skutecznie nieprawidłowości wskazanych w postanowieniu z dnia 30 marca 2022 r. W punktach 4-6 postanowienia określono nieprawidłowości dotyczące lokalizacji odmierzacza gazu od budynku usługowo-handlowego, usytuowanego na działce nr ewid.[...], od budynku stacji paliw oraz od miejsc postojowych dla samochodów osobowych. Z projektów budowlanych oraz wyjaśnień złożonych w dniu 28 kwietnia 2022 r. przez pełnomocnika inwestora wynika, że odmierzacz gazu zostanie zlokalizowany w odległości 34,70 m od budynku usługowo-handlowego, 5,90 m od budynku stacji paliw oraz 5,60 m od miejsc postojowych. Zgodnie zaś z § 124 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie m.in. odmierzacze gazu płynnego na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej niż: 10 m od budynku stancji paliw (pkt 1), 10 m od miejsc postojowych dla samochodów osobowych (pkt 2) oraz 60 m od obiektów użyteczności publicznej (pkt 4). Natomiast stosownie do § 124 ust. 2 pkt 3 w/w odległości mogą być zmniejszone o połowę w przypadku zbiorników podziemnych. W ocenie organu I instancji z powyższych przepisów wynika, że odległości odmierzacza gazu na stanowisku tankowania dla samochodów osobowych wskazane w § 124 ust. 1 cytowanego rozporządzenia nie mogą być zmniejszone. Przywołane przepisy dopuszczają jedynie zmniejszenie o połowę odległości, o których mowa w § 124 ust. 1 rozporządzenia, jedynie w stosunku do podziemnych zbiorników. W zamkniętym katalogu przypadków, w których dopuszczono zmniejszenie o połowę odległości, nie wymieniono odmierzaczy gazu.
W wyniku odwołania wniesionego przez Przedsiębiorstwo [...] R. sp. z o.o. z siedzibą w R., w sprawie orzekał Wojewoda Lubelski, który decyzja z dnia 13 lipca 2022 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę pozwolenia z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: AB.6740.271.2021, na budowę stacji paliw wraz z inwentaryzacją techniczną, kontenerowym pawilonem, wiatą oraz modernizacją zagospodarowania terenu na działkach nr ewid. [...], [...], [...], położonych w R. przy ul. [...] w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw na działce nr ewid. [...], położonej w R. przy ul. [...].
Wojewoda Lubelski, odwołując się do art. 35 prawa budowlanego, wskazał, że jak wynika z akt sprawy przedmiotem inwestycji jest zmiana pozwolenia z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: AB.6740.271.2021, na budowę stacji paliw wraz z inwentaryzacją techniczną, kontenerowym pawilonem, wiatą oraz modernizacją zagospodarowania terenu na działkach nr ewid. [...], [...], [...], położonych w R. przy ul. [...] w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw na działce nr ewid. [...], położonej w R. przy ul. [...]. Według załączonego do wniosku o pozwolenie na budowę projektu budowlanego odmierzacz gazu na stanowisku do tankowania pojazdów samochodowych dla podziemnego zbiornika gazu płynnego zostanie usytuowany w odległości 34,70 m od budynku usługowo-handlowego (budynku użyteczności publicznej), zlokalizowanego na działce nr ewid.[...], 5,90 m od budynku stacji paliw oraz 5,60 m od projektowanych miejsc postojowych dla samochodów osobowych. Zgodnie zaś z § 124 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie magazyny butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, odmierzacze tego gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorniki gazu płynnego powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej niż:
1) 10 m - od budynku stacji paliw płynnych;
2) 10 m - od miejsc postojowych dla pojazdów samochodowych oraz od granicy działki lub krawędzi jezdni, jeżeli przepisy o drogach publicznych nie stanowią inaczej;
3) 30 m - od budynków mieszkalnych jednorodzinnych;
4) 60 m - od obiektów użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego;
5) 20 m - od innych budynków niż wymienione w pkt 3 i 4;
6) 20 m - od granicy lasu;
7) 6 m - od zbiorników naziemnych innych paliw płynnych;
8) 10 m - od rzutu skrajnego przewodu sieci elektroenergetycznej i skrajnej szyny linii tramwajowej - o napięciu do 1 kV;
9) 1,5-krotnej wysokości zawieszenia najwyższego nieuziemionego przewodu na słupie napowietrznej linii elektroenergetycznej o napięciu powyżej 1 kV od słupa tej linii;
10) określona w § 98 ust. 1 pkt 6.
W myśl ust. 2 § 124 odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, mogą być zmniejszone o połowę w przypadku:
1) zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej co najmniej REI 120, zasłaniającej zbiornik od strony obiektu, z wyjątkiem odległości określonych w ust. 1 pkt 3 i 4;
2) gdy masa składowanego gazu płynnego nie przekracza 440 kg i butle są składowane w kontenerach o konstrukcji ażurowej;
3) zbiorników podziemnych.
W ocenie Wojewody Lubelskiego z przywołanych zapisów wynika w sposób niebudzący żadnych wątpliwości, że odległości wskazane pkt 1, 2 i 4 ust. 1 § 124 cytowanego rozporządzenia, stosownie do pkt 3 ust. 2 § 124 tegoż rozporządzenia mogą być zmniejszone o połowę wyłącznie w odniesieniu do podziemnego zbiornika gazu płynnego. Prawodawca w zamkniętym katalogu przypadków, w których dopuścił zmniejszenie o połowę wymaganych odległości, nie wymienił odmierzaczy gazu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2735/17). Powyższe znajduje potwierdzenie ponadto w brzmieniu § 124 ust. 1 warunków technicznych, który zbiorniki gazu płynnego, jak i odmierzacze tego gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych, wymienia odrębnie. Co prawda zbiornik gazu płynnego oraz odmierzacz tego gazu stanowią funkcjonalnie powiązane urządzenia służące do tankowania pojazdów gazem płynnym. Niemniej jednak takie powiązanie funkcjonalne, zdaniem organu II instancji prowadzi do stwierdzenia, że odmierzacz gazu zlokalizowany zawsze na powierzchni ziemi, powiązany przewodami w gruncie z umieszczonym tam zbiornikiem gazu płynnego stanowi realne źródło zagrożenia pożarem, a nawet wybuchem zbiornika, właśnie ze względu na to połączenie. Co z kolei może stwarzać niebezpieczeństwo dla zlokalizowanych wokół obiektów budowlanych. Wypada nadmienić, że celem racjonalnego prawodawcy było wyeliminowanie takich zagrożeń, właśnie poprzez wyłączenie możliwości zmniejszenia o połowę wymaganych odległości w stosunku do odmierzacza gazu. Interpretując zatem normy zawarte w przepisach rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r. nie można tracić z pola widzenia intencji, która przyświecała prawodawcy w ścisłym określeniu warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy i produktów naftowych i ich usytuowanie, to jest ochrony przede wszystkim zdrowia, życia i mienia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 2052/19).
Decyzja Wojewody Lubelskiego została zaskarżona przez Przedsiębiorstwo [...] R. sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej także jako: "wnioskodawca" lub "skarżący") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W skardze zarzucono decyzji:
1. naruszenie § 124 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1853 z późn. zm.) w zw. z § 124 ust. 2 pkt 3 w/w Rozporządzenia poprzez błędną jego interpretację polegającą na uznaniu przez organy obu instancji, że redukcja odległości określonych ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w/w Rozporządzenia ustanowiona ust. 2 tego Rozporządzenia nie dotyczy odmierzaczy paliwa gazowego w sytuacji, kiedy zaprojektowana została budowa podziemnego zbiornika paliwa gazowego LPG, co jest wystarczającą przesłanką do uwzględnienia redukcji odległości minimalnych określonych w § 124 ust. 1 pkt 1 -5 tegoż Rozporządzenia;
2. naruszenie art. 3 pkt 3 w zw. z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało błędnym stwierdzeniem, że dystrybutory paliwa gazowego LPG (odmierzacze) nie stanowią urządzenia technicznie i funkcjonalnie trwale związanego z budowlami, jakimi są podziemne zbiorniki paliwa LPG i w związku z tym wszystkie minimalne odległości wymagane w § 124 ust. 1 pkt 1-5 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1853 z późn. zm.) podlegają redukcji o połowę zgodnie § 124 ust. 2 w/w Rozporządzenia.
Wskazując na takie zarzuty w skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej uchylenie, gdyż przy jej wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Prawnomaterialną podstawę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm. - dalej jako: "prawo budowlane" lub "p.b.").
Zaskarżoną decyzją Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę pozwolenia z dnia 18 sierpnia 2021 r., znak: AB.6740.271.2021, na budowę stacji paliw wraz z inwentaryzacją techniczną, kontenerowym pawilonem, wiatą oraz modernizacją zagospodarowania terenu na działkach nr ewid. [...], [...], [...], położonych w R. przy ul. [...] w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego dla projektowanej stacji paliw na działce nr ewid. [...], położonej w R. przy ul. [...].
Co do swej istoty decyzja ta była decyzją w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art. 35 ust. 4 p.b. w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Powyższe oznacza, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest decyzją związaną w tym znaczeniu, że jeżeli inwestor spełni warunki opisane w przepisach to organ administracji architektoniczno - budowlanej nie może odmówić jej wydania. Przepis art. 35 ust. 4 p.b. nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, ani możliwości uzależnienia wydania tego pozwolenia od spełniania dalszych warunków, np. od zgody sąsiadów.
W sprawie organ odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę pierwotnie wydanego pozwolenia na budowę w zakresie instalacji tankowania gazu płynnego, stwierdzając, że według załączonego do wniosku o pozwolenie na budowę projektu budowlanego odmierzacz gazu na stanowisku do tankowania pojazdów samochodowych dla podziemnego zbiornika gazu płynnego zostanie usytuowany w odległości 34,70 m od budynku usługowo-handlowego (budynku użyteczności publicznej), zlokalizowanego na działce nr ewid.[...]
Natomiast zgodnie z § 124 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie, magazyny butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, odmierzacze tego gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorniki gazu płynnego powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 60 m - od obiektów użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego.
Zdaniem Wojewody niezachowanie odległości 60 m uniemożliwiało zatwierdzenie projektu budowalnego i udzielenie pozwolenia na budowę.
Jednocześnie organ podkreślał, że wprawdzie § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia pozwala na zmniejszenie tych odległości o połowę, jednakże dotyczy to wyłącznie zbiorników podziemnych gazu płynnego, a nie odmierzaczy tego gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych.
Jak wskazywał Wojewoda z przywołanych zapisów wynika, że odległości wskazane pkt 1, 2 i 4 ust. 1 § 124 cytowanego rozporządzenia, stosownie do pkt 3 ust. 2 § 124 tegoż rozporządzenia mogą być zmniejszone o połowę wyłącznie w odniesieniu do podziemnego zbiornika gazu płynnego, a prawodawca w zamkniętym katalogu przypadków, w których dopuścił zmniejszenie o połowę wymaganych odległości, nie wymienił odmierzaczy gazu.
W takiej sytuacji ustalenie czy zawarte w przedłożonym projekcie budowlanym rozwiązania konstrukcyjne faktycznie naruszają przepisy techniczno-budowlane, czy też są z nim zgodne, zależy od odpowiedzi na pytanie czy przewidziana w § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r., poz. 1853 - dalej jako "rozporządzenie") możliwość zmniejszenia o połowę odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, dotyczy wyłącznie zbiorników podziemnych gazu płynnego, czy też również odmierzaczy gazu na stanowiskach tankowania pojazdów samochodowych.
Wbrew odmiennym wywodom organów obu instancji uznać należy, że odpowiedź na tak postawione pytanie musi być pozytywna.
Tytułem wstępu zauważyć należy, że w kwestii tej wypowiadał się, sprawujący nadzór nad działalnością wojewódzkich sądów administracyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny, który już w wyroku z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt II FSK 53/15 podkreślał, że zbiorniki na gaz nie mogą funkcjonować samodzielnie w oderwaniu od pozostałych urządzeń zapewniających bezpieczeństwo i wiedzę o ich stanie (system kontroli zbiorników), możliwość odmierzania wydawanego paliwa (dystrybutory), ochronę środowiska i usuwania powstałych zanieczyszczeń (separator) czy też dojazdu i postoju w związku z napełnieniem, tak samych zbiorników, jak i wydawaniem z nich paliwa (parkingi, drogi wewnętrzne).
Wprost do tej kwestii odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 grudnia 2021r., sygn. akt II OSK 3283/18 stwierdzając, że zbiornik gazu płynnego oraz odmierzacz tego gazu, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowią funkcjonalnie ze sobą powiązane urządzenia służące do tankowania pojazdów gazem płynnym. Nie można oceniać możliwości usytuowania jednego z tych urządzeń w oderwaniu od drugiego. Dlatego dla zachowania odległości usytuowania obu urządzeń należy brać pod uwagę ich funkcjonalny związek. Takie rozumowanie prowadzi do wniosku, że dopuszczenie usytuowania podziemnego zbiornika gazu płynnego w odległości o połowę mniejszej od wskazanej w § 124 ust. 1 rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r., obejmuje także wszystkie inne urządzenia funkcjonalnie związane z tym zbiornikiem, w tym również odmierzacz gazu.
W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że przepis § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r. stanowi, że odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5 w tym ta określająca 60 m od obiektów użyteczności publicznej, mogą być zmniejszone o połowę w przypadku zbiorników podziemnych. Zbiornik gazu płynnego oraz odmierzacz tego gazu, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowią funkcjonalnie ze sobą powiązane urządzenia służące do tankowania pojazdów gazem płynnym. Nie można oceniać możliwości usytuowania jednego z tych urządzeń w oderwaniu od drugiego. Dlatego dla zachowania odległości usytuowania obu urządzeń należy brać pod uwagę ich funkcjonalny związek. Takie rozumowanie prowadzi do wniosku, że dopuszczenie usytuowania podziemnego zbiornika gazu płynnego w odległości o połowę mniejszej od wskazanej w § 124 ust. 1 rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r., obejmuje także wszystkie inne urządzenia funkcjonalnie związane z tym zbiornikiem, w tym również odmierzacz gazu. Tym samym, jeżeli uznano w tej sprawie, że kwestia istniejącego zbiornika podziemnego na gaz płynny (w odległości 38,9 m od obiektu użyteczności publicznej) stanowi spełnienie wymagań ww. normy § 124 ust. 2 pkt 3 cytowanego rozporządzenia, to i położenie dystrybutora gazu (45,3 m), jako funkcjonalnie powiązanego z nim, winno być ocenione w tej sprawie łącznie z ww. zbiornikiem. Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r., stacja paliw płynnych jest to obiekt budowlany, w skład którego mogą wchodzić budynek, podziemne zbiorniki magazynowe paliw płynnych, podziemne lub naziemne zbiorniki gazu płynnego, odmierzacze paliw płynnych i gazu płynnego, instalacje technologiczne, w tym urządzenia do magazynowania i załadunku paliw płynnych oraz gazu płynnego, instalacje wodno-kanalizacyjne i energetyczne, podjazdy i zadaszenia oraz inne urządzenia usługowe i pomieszczenia pomocnicze. Jak wynika z powyższej definicji stacji paliw płynnych, tego typu zamierzenie budowlane jest traktowane przez prawodawcę jako jeden obiekt budowlany, mogący się składać z różnych elementów i urządzeń budowlanych, w ramach których może też być podziemny zbiornik gazu płynnego, jak i odmierzacz gazu. Nie ma więc podstaw prawnych, aby podziemny zbiornik gazu czy odmierzacz gazu traktować jako odrębny obiekt budowlany. Stąd też podziemny zbiornik i odmierzacz gazu jako funkcjonalnie powiązane winny być w realiach tej sprawy ocenione w kontekście § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r.
W takim też zakresie Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt II OSK 3283/18 podzielił stanowisko skarżącego kasacyjnie, iż odległości z § 124 ust. 1 rozporządzenia z dnia 21 listopada 2005 r. mogą być zmniejszone w stosunku do podziemnego zbiornika gazu płynnego o połowę, a regulacja pozwalająca na takie zmniejszenie dotyczy również odmierzacza gazu.
Podzielając w całości takie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zauważyć należy, że w istocie opiera się ono na wykładni celowościowej § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia.
W tym kontekście zauważyć należy, że do tego samego wyniku prowadzi także odwołanie się, do mających pierwszeństwo przy interpretacji tekstu prawnego, reguł wykładni językowej.
Przywołany w § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia, określa odległości magazynów butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, odmierzaczy gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorników gazu płynnego od wymienionych tak obiektów, w tym m.in. stanowi, że magazyny butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, odmierzacze tego gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorniki gazu płynnego powinny być usytuowane w odległości nie mniejszej 60 m od obiektów użyteczności publicznej (§ 124 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia).
Sam zaś § 124 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, mogą być zmniejszone o połowę w przypadku:
1) zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej co najmniej REI 120, zasłaniającej zbiornik od strony obiektu, z wyjątkiem odległości określonych w ust. 1 pkt 3 i 4;
2) gdy masa składowanego gazu płynnego nie przekracza 440 kg i butle są składowane w kontenerach o konstrukcji ażurowej;
3) zbiorników podziemnych.
Z brzmienia powyższej normy wynika, że odległości, które mogą zostać zmniejszone na jego podstawie określa pierwsza część przepisu o treści "odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5".
Zdanie drugie o brzmieniu "odległości .... mogą być zmniejszone o połowę w przypadku" nie definiuje odległości, które ulegają zmniejszeniu, lecz określa wyłącznie warunki, po spełnieniu których, może w konkretnym przypadku dojść do zmniejszenia odległości.
Przypadek to określone pojedyncze zdarzenie lub sytuacja. W języku prawniczym to casus.
Wyrażenie "odległości .... mogą być zmniejszone o połowę w przypadku" oznacza więc sformułowanie przypadków, w razie zaistnienia których możliwe będzie zmniejszenie odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia.
W sytuacji, gdy projekt budowlany dotyczy zbiorników podziemnych gazu płynnego warunek (przypadek) z § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia zostaje spełniony, w związku z czym możliwe jest zmniejszenie o połowę odległości wymienionych w tym przepisie.
Jak wskazano już wyżej odległości, które mogą zostać zmniejszone na podstawie § 124 ust. 2 rozporządzenia, określa pierwsza część przepisu o treści "odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5".
"odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5" to zarówno odległość dotycząca magazynów butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, jak i odległości od odmierzaczy gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz odległości od zbiorników gazu płynnego.
Przepis § 124 ust. 2 rozporządzenia ogranicza przedmiotowo odległości, które mogą zostać zmniejszone na jego podstawie, jedynie w taki sposób, że do odległości tych zalicza wyłącznie odległości z pkt 1-5 ust. 1 § 124. Wyłącza to spod jego zastosowania możliwość zmniejszenie odległości, o których mowa w § 124 ust. 1 pkt 6-10.
W zakresie pkt 1-5 ust. 1 § 124 rozporządzenia przepis § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia nie ogranicza przedmiotowo rodzaju odległości, które mogą zostać zmniejszone na jego podstawie, w tym w szczególności spod swojej dyspozycji nie wyłącza odległości od któregokolwiek z obiektów wymienionych w zdaniu pierwszym § 124 ust. 1 rozporządzenia, tj. odległości od: magazynów butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, odmierzaczy gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz zbiorników gazu płynnego.
Zgodnie zatem z regułą lege non distinguente nec nostrum est distinguere skoro ustawodawca w § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia nie ograniczył pod względem przedmiotowym odległości regulowanych dyspozycją § 124 ust. 1 rozporządzenia, posługując się w tym zakresie ogólnym sformułowaniem "odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5", uznać należy, że przewidziana tym przepisem możliwość zmniejszenia odległości o połowę, dotyczy wszystkich odległości wymienionych w § 124 ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia, a więc zarówno odległości dotyczących magazynów butli z gazem płynnym o masie do 1350 kg, jak i odległości od odmierzaczy gazu na stanowisku tankowania pojazdów samochodowych oraz odległości od zbiorników gazu płynnego.
Reasumując należy więc stwierdzić, że przewidziana w § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie możliwość zmniejszenia o połowę odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, nie dotyczy wyłącznie zbiorników podziemnych gazu płynnego, ale również odmierzaczy gazu na stanowiskach tankowania pojazdów samochodowych.
Odległość ta co do zasady powinna wynosić 60 m od obiektów użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego.
Na podstawie § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w przypadku zbiorników podziemnych odległość ta może zostać zmniejszona o połowę, przy czym możliwość zmniejszenia dotyczy tak odległości od zbiorników podziemnych, jak i odmierzaczy gazu na stanowiskach tankowania. Odległość ta może zostać zmniejszona zatem do 30 m.
Skoro więc według ustaleń organów i co wynika również ze złożonego projektu budowlanego, odległość projektowanego odmierzacza gazu na stanowisku do tankowania pojazdów samochodowych dla podziemnego zbiornika gazu płynnego wynosi 34,70 m od budynku usługowo-handlowego - budynku użyteczności publicznej usytuowanego na sąsiedniej działce, to powyższe nie narusza przepisów prawa, w tym w szczególności przepisu § 124 rozporządzenia.
Organ odwoławczy wadliwie interpretując § 124 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia błędnie dokonał w trybie art. 35 ust. 1 prawa budowlanego weryfikacji przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego i w konsekwencji nieprawidłowo przyjął, że złożony projekt budowlany sprzeczny jest z przepisami techniczno-budowlanymi. Naruszenie to dotyczyło okoliczności, które przesądzały o możliwości zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, co sprawia, że kwalifikować należy je jako mające istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
Jako, że uchybień takich dopuściły się organy obu instancji, oprócz zaskarżonej decyzji, uchylono także decyzję organu pierwszej instancji (art. 135 p.p.s.a.).
Skutkiem wyroku Sądu będzie powrót sprawy do etapu postępowania przed organem pierwszej instancji, celem ponownego rozpatrzenia. Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej (art. 153 p.p.s.a.), w tym w szczególności z uwzględnieniem przedstawionych wywodów dotyczących właściwej interpretacji § 124 ust. 2 rozporządzenia.
W ponowionym postępowaniu organy powinny zatem dokonać oceny spełnienia przez inwestora warunków, o których mowa w art. 35 prawa budowlanego, pamiętając o tym, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 p.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organy rozpatrzą następnie cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i uwzględnią przy rozstrzyganiu sprawy wszystkie przeprowadzone dowody, dbając o to, by dokonane ustalenia faktyczne wynikały z przeprowadzonych w postępowaniu środków dowodowych. Sporządzając uzasadnienie decyzji organy zadbają o to, by należycie i wyczerpująco wyjaśnić podstawę faktyczna i prawną rozstrzygnięcia.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł mając na względzie treść art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty postępowania poniesione przez skarżącą składały się kwoty: 500 zł uiszczonego wpisu, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego będącego adwokatem w kwocie 480 zł, którego wysokość ustalono w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz.1800 ze zm.).