II SA/Lu 550/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę spółki na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących dużej reklamy, uznając ją za budowlę wymagającą pozwolenia na budowę.
Spółka S. U. S. A. zaskarżyła postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących dużej dwustronnej reklamy. Spółka argumentowała, że reklama jest instalacją, a nie budowlą, i nie wymaga pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny uznał jednak, że ze względu na rozmiar, sposób posadowienia na płytach żelbetowych i trwałe związanie z gruntem, reklama stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, która została wybudowana samowolnie bez wymaganego pozwolenia. Sąd oddalił skargę, odrzucając również zarzut naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących zawieszenia postępowania.
Spółka S. U. S. A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (LWINB) z dnia 22 maja 2024 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. Sprawa dotyczyła dużej dwustronnej reklamy o wymiarach 24,40 m x 11,62 m, zlokalizowanej poza pasem drogowym drogi ekspresowej S19. Reklama została zamontowana na ośmiu kontenerach stalowych posadowionych na płytach żelbetowych, z banerami zamocowanymi do konstrukcji z rur stalowych i wyposażona w instalację fotowoltaiczną. Organy nadzoru budowlanego uznały, że obiekt ten stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, która została wybudowana samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę, co skutkowało wydaniem postanowienia o wstrzymaniu robót. Skarżąca spółka zarzucała błędną kwalifikację obiektu jako budowli, twierdząc, że jest to instalacja reklamowa zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. Podnosiła również, że nie jest trwale związana z gruntem i nie została wzniesiona z użyciem wyrobów budowlanych. Dodatkowo, spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania poprzez bezzasadną odmowę zawieszenia postępowania w związku z toczącą się przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawą dotyczącą konstytucyjności przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę. Sąd uznał, że ze względu na rozmiar, sposób posadowienia na trwałych fundamentach (płyty żelbetowe) oraz stabilność, obiekt ten należy kwalifikować jako budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b., a nie jako instalację podlegającą zgłoszeniu. W konsekwencji, budowa bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną, a zastosowanie trybu z art. 48 P.b. było prawidłowe. Sąd odrzucił również zarzut dotyczący zagadnienia wstępnego, wskazując, że sprawa przed TK nie stanowiła obligatoryjnej przesłanki do zawieszenia postępowania, a ponadto dotyczyła innej kwestii niż budowa obiektu. Sąd podkreślił, że ewentualne orzeczenie TK mogłoby stanowić podstawę do wznowienia postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Reklama stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b., ponieważ jest trwale związana z gruntem ze względu na swoje rozmiary, sposób posadowienia i stabilność, a jej budowa wymagała pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na definicji budowli z art. 3 pkt 3 P.b., wskazując, że wolnostojące, trwale związane z gruntem tablice i urządzenia reklamowe są budowlami. Kryterium trwałego związania z gruntem jest spełnione przez stabilność obiektu, jego wielkość i przeznaczenie, a nie tylko przez sposób połączenia z podłożem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
P.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Do robót budowlanych można przystąpić jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
P.b. art. 48 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
P.b. art. 29 § ust. 3 pkt 3 lit. c
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nie wymaga pozwolenia na budowę, ale wymaga zgłoszenia, instalowanie tablic i urządzeń reklamowych (z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych poza obszarem zabudowanym).
P.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowli, która obejmuje m.in. wolnostojące tablice reklamowe i urządzenia reklamowe trwale związane z gruntem.
P.b. art. 3 § pkt 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowy, przez którą należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego z powodu zagadnienia wstępnego.
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych art. 2 § pkt 1
Definicja wyrobu budowlanego.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 art. 2 § pkt 1
Definicja wyrobu budowlanego.
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Reklama stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego ze względu na trwałe związanie z gruntem, rozmiar i sposób posadowienia. Budowa obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną. Sprawa przed TK nie stanowiła zagadnienia wstępnego obligującego do zawieszenia postępowania.
Odrzucone argumenty
Reklama jest instalacją reklamową, a nie budowlą, i wymaga jedynie zgłoszenia. Obiekt nie jest trwale związany z gruntem. Organ powinien był zawiesić postępowanie z uwagi na sprawę przed TK.
Godne uwagi sformułowania
sporny obiekt stanowi budowlę w postaci wolnostojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem nie można jej przemieścić w inne miejsce bez użycia specjalistycznego sprzętu nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek pełnomocnika skarżącej Spółki o zawieszenie postępowania przed NSA z uwagi na skargę konstytucyjną zawisłą przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt SK 30/21. Po pierwsze, tego rodzaju okoliczność nie stanowi obligatoryjnej przesłanki do zawieszenia postępowania przez Sąd Administracyjny (art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Po drugie, ww. skarga konstytucyjna dotyczy zagadnienia związanego z wykonaniem robót budowlany polegających na instalowaniu tablic lub urządzeń reklamowych. W niniejszej sprawie mamy zaś do czynienia z budową, a nie instalowaniem nośnika reklamowego.
Skład orzekający
Brygida Myszyńska-Guziur
sprawozdawca
Grzegorz Grymuza
członek
Joanna Cylc-Malec
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Kwalifikacja dużych urządzeń reklamowych jako budowli wymagających pozwolenia na budowę, a nie instalacji podlegających zgłoszeniu. Rozstrzyganie kwestii zagadnienia wstępnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego (duża reklama na kontenerach), ale jego argumentacja dotycząca definicji budowli i trwałego związania z gruntem ma szersze zastosowanie. Kwestia zawieszenia postępowania jest fakultatywna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu reklam wielkoformatowych i ich legalności, a także interpretacji przepisów Prawa budowlanego. Pokazuje, jak sąd rozstrzyga spór między inwestorem a organem nadzoru budowlanego.
“Czy Twoja reklama to budowla? Sąd wyjaśnia, kiedy potrzebne jest pozwolenie na budowę.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 550/24 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2024-12-17 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-07-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Brygida Myszyńska-Guziur /sprawozdawca/ Grzegorz Grymuza Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/ Symbol z opisem 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 858/25 - Postanowienie NSA z 2025-05-21 II OZ 590/24 - Postanowienie NSA z 2024-10-30 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 725 art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c, art. 48, art. 134 § 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi S. U. S. A. z siedzibą w T. na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 22 maja 2024 r., znak: ZOA-XIV.7721.9.2024 w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. Uzasadnienie [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w T. (dalej jako "strona", "skarżąca", "spółka", "inwestor") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 22 maja 2024 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. Z akt sprawy wynika, że w dniu 1 lutego 2024 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kraśniku wpłynęło pismo Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Lublinie Rejon w Kraśniku, w którym zwrócono się o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie sprawdzenia zgodności z przepisami prawa wykonanych robót związanych z reklamą zlokalizowaną poza pasem drogowym drogi ekspresowej S19 w km 36+610 strona prawa, w odległości 42,0 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi ekspresowej oraz w odległości 10,0 m od krawędzi jezdni drogi dojazdowej [...] W przypadku potwierdzenia faktu świadczącego o braku legalności wniesiono o wydanie nakazu rozbiórki ww. reklamy. W związku z powyższym w dniu 19 lutego 2024 r. PINB w K. przeprowadził czynności kontrolne na działce nr ewid. [...] położonej w obrębie geod. W. [...] gm. W. w trakcie, których ustalono, iż na ww. działce znajduje się reklama dwustronna o wymiarach w rzucie 2,50 m x 24,40 m i wysokości 11,62 m. Reklama została zamontowana na ośmiu kontenerach stalowych ustawionych w dwóch kolumnach, które zostały posadowione na płytach żelbetowych prefabrykowanych. Banery montowane do dodatkowej konstrukcji wykonanej z rur stalowych okrągłych. Obiekt wyposażony został w instalację elektryczną oświetleniową zasilaną z instalacji fotowoltaicznej znajdującej się na obiekcie. Powyższy obiekt usytuowany w odległości 12,56 do 13,00 m od drogi dojazdowej DD16 oraz w odległości 5,00 m do 14,70 m od granicy (której przebieg został wskazany przez właściciela działki - J. R.) pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...]. Według oświadczenia J. R. obiekt został wybudowany w grudniu 2023 r. przez firmę, z którą została zawarta umowa najmu. W dniu kontroli została przedstawiona umowa najmu z najemcą, tj[...] S.A. z siedzibą w T., ul. [...], [...]. Do protokołu kontroli załączono kserokopię ww. umowy najmu i protokół zdawczo – odbiorczy. Z treści umowy najmu wynika w szczególności, że wynajmujący oddaje najemcy do używania część działki nr ewid. [...] zlokalizowanej w m. W. T. o powierzchni 25 m x 4 m zaś najemca będzie wykorzystywał przedmiot najmu do prezentacji treści reklamowych, w tym reklam podmiotów trzecich. Reklama będzie prezentowana na specjalnie przygotowanej konstrukcji. Najemca zobowiązuje się umieścić nośnik reklamy zgodnie z zapisami zawartymi w umowie oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z przepisów technicznych, Prawa budowlanego oraz innych obowiązujących przepisów. Załącznikiem do protokołu kontroli była także sporządzona przez PINB dokumentacja fotograficzna. W dniu 19 lutego 2024 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne i następnie w dniu 18 marca 2024 r. przeprowadził w przedmiotowej sprawie oględziny z ustaleń, których został sporządzony protokół oględzin, szkic sytuacyjny oraz dokumentacja fotograficzna. Podczas oględzin stwierdzono istnienie na działce nr ewid. [...] w W. T. reklamy dwustronnej o wymiarach 24,40 x 11,62 m, która została zamontowana na ośmiu kontenerach stalowych ustawionych w dwóch kolumnach, które zostały posadowione na płytach żelbetowych prefabrykowanych. Banery reklamowe są zamontowane do dodatkowej konstrukcji wykonanej z rur stalowych okrągłych. Obiekt został wyposażony w instalację elektryczną oświetleniową zasilaną z instalacji fotowoltaicznej znajdującej się na obiekcie. Przedmiotowy obiekt został usytuowany w odległości 12,56 - 13,00 m od krawędzi drogi dojazdowej DD16, w odległości 5,00 do 14,70 m od granicy pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...] oraz w km 36 + 610 strona prawa w odległości 44,5 m od krawędzi drogi ekspresowej S-19, wskazanej przez pełnomocnika GDDKiA. Realizacja ww. obiektu nastąpiła w grudniu 2023 r. Uczestniczący w oględzinach pełnomocnik spółki oświadczył, że nie posiada dokumentów związanych realizacją przedmiotowego obiektu oraz poinformował o możliwości złożenia przez inwestora wniosku o legalizację obiektu. Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie L. Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego w postanowieniu z dnia 22 maja 2024 r. wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b.do robót budowlanych można przystąpić jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę – z zastrzeżeniem art. 29-31 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b., nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Organ odwoławczy wskazał, że instalacja, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b., może dotyczyć robót budowlanych polegających na umocowaniu elementu na istniejącej konstrukcji, ustawienia niewielkich rozmiarów urządzenia na istniejącym obiekcie – robót o niskim stopniu technicznego skomplikowania. LWINB stwierdził, że przedmiotowy obiekt nie został zainstalowany na innym, lecz skonstruowano go od podstaw jako samodzielny obiekt, którego konstrukcję stanowi osiem kontenerów stalowych ustawionych w dwóch kolumnach i usytuowanych na płytach żelbetowych prefabrykowanych wraz z konstrukcją z rur stalowych, do których został zamontowany z dwóch stron baner reklamowy. Jeśli sporna konstrukcja powstała od podstaw, to niewątpliwie została "wybudowana" w rozumieniu art. 3 pkt 6 P.b. Organ odwoławczy przywołał także treść art. 3 pkt 1 i 3 P.b.i wyjaśnił wyrażenie "trwałego związania z gruntem". Stwierdził, że sporne urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, gdyż świadczy o tym jego wielkość i wysokość (24,4 m x 2,5 m i 11,62 m) oraz posadowienie na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, a także to, że jest ustawione na płytach żelbetowych. Nie można jej przemieścić w inne miejsce bez użycia specjalistycznego sprzętu. LWINB uznał, że przedmiotowe urządzenie reklamowe należało zakwalifikować jako budowlę, o której mowa w art. 3 pkt 3 P.b. Wobec ustalenia, że inwestor nie posiada decyzji o pozwoleniu na budowę, organ II instancji wskazał, że realizacja robót budowlanych bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, tj. z naruszeniem art. 28 ust. 1 P.b., prowadzi do wniosku, że przedmiotowa inwestycja powstała w warunkach samowoli budowlanej. W konsekwencji tych rozważań stwierdził, że prawidłowo zastosowano tryb z art. 48 P.b. Odnosząc się do wniosku o zawieszenie postępowania wobec faktu "toczącego się równolegle przed TK postępowania dotyczącego analogicznej sytuacji, jak ta z którą mamy do czynienia w niniejszej sprawie", organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne. Końcowo LWINB wskazał, że PINB w K. dokonał właściwej wykładni przepisów prawa materialnego oraz prawidłowo zastosował normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, w skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu strona zarzucała: 1. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 3 pkt 1 w związku z pkt 3 P.b. w związku z art. 2 pkt 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że obiekt usytuowany na działce nr ewid. [...] położonej w obrębie geodezyjnym W. [...] gmina W. w odległości 12,56 m od drogi dojazdowej DD16, w km w km 36+610 drogi ekspresowej S19 strona prawa, stanowi obiekt budowlany będący budowlą, w sytuacji, w której ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ww. obiekt nie stanowi obiektu budowlanego, w tym w szczególności budowli, bowiem: nie jest on trwale związany z gruntem, nie został wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych; 2. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że instalowanie urządzeń reklamowych wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, w sytuacji, w której z tego przepisu wprost wynika, że instalowanie tablic i urządzeń reklamowych zwolnione jest z tego obowiązku, co w konsekwencji doprowadziło do bezzasadnego uznania instalacji urządzenia reklamowego za samowolę budowlaną; 3. mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezasadną odmowę zawieszenia postępowania, podczas gdy: - ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w niniejszej sprawie ziściły się przesłanki do zawieszenia postępowania, bowiem obecnie przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się sprawa (sygn. akt: SK 30/21) dotycząca konstytucyjności przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie, ergo zagadnienie rozpatrywane przez TK ma walory zagadnienia wstępnego względem toczącego się postępowania administracyjnego; - przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. ma charakter obligatoryjny, co oznacza, że w sytuacji wystąpienia przesłanek w nim określonych organ jest obowiązany do jego zastosowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."). Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Sąd oddalił skargę, gdyż uznał, że kwestionowane przez skarżącą postanowienie jest zgodne z prawem. Na wstępie wyjaśnić należy, że art. 48 P.b. reguluje kwestię samowoli budowlanej i możliwości jej legalizacji, którą poprzedza wydanie postanowienia o wstrzymaniu budowy. Na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego: (pkt 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo (pkt 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Omawiane rozstrzygnięcie wydaje się również w stosunku do wybudowanego obiektu. Postanowienie to otwiera możliwość legalizacji obiektu zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej tj. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę - z zastrzeżeniem wyjątków wskazanych w art. 29-31 P.b. We wskazanych przepisach wymieniono rodzaje robót budowlanych podlegających zgłoszeniu i zwolnionych z jakiejkolwiek formy reglamentacji. Charakteryzują się one niższym stopniem skomplikowania pod względem techniczno-budowlanym. Organy uznały – wbrew ocenie skarżącej, że w sprawie nie zachodzi przypadek opisany w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. zgodnie, z którym nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Podstawowym kryterium pozwalającym na ustalenie, czy dany rodzaj robót budowlanych wymaga przed ich rozpoczęciem uzyskania pozwolenia na budowę, czy też można je rozpocząć po dokonaniu jedynie zgłoszenia jest rodzaj wykonywanego obiektu. Jeżeli obiekt jest wolno stojącym urządzeniem, a sposób jego posadowienia na gruncie wskazuje na trwałe z tym gruntem związanie, to jest to obiekt budowlany, powstały w wyniku budowy. Jeżeli natomiast urządzenie reklamowe lub reklama nie jest wolno stojące i nie zostało trwale z gruntem związane, wówczas obiektem budowlanym nie jest, a powstaje w wyniku instalacji, a nie budowy. W orzecznictwie zwraca się również uwagę, że użyte przez ustawodawcę w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. określenie "instalowanie" jest terminem o znaczeniu prawnym; stanowi taki rodzaj robót budowlanych, który zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy, nie jest budową, a pracami polegającymi na montażu obiektu budowlanego. Dlatego też konsekwencją takiego rozróżnienia przez ustawodawcę było uznanie w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c ustawy, że tego typu prace nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. W orzecznictwie podkreśla się również, że instalowanie urządzeń reklamowych dotyczy tych robót, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu, a zatem budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy. W niniejszej sprawie z protokołu oględzin w dniu 18 marca 2024 r. wynika, że reklama dwustronna o wymiarach 24,40 x 11,62 m została zamontowana na ośmiu kontenerach stalowych ustawionych w dwóch kolumnach, które zostały posadowione na płytach żelbetowych prefabrykowanych. Banery reklamowe są zamontowane do dodatkowej konstrukcji wykonanej z rur stalowych okrągłych. Obiekt został wyposażony w instalację elektryczną oświetleniową zasilaną z instalacji fotowoltaicznej znajdującej się na obiekcie. Parametry techniczne przedmiotowego obiektu, a zwłaszcza jego wielkość (2,50m x 24,40m i wysokości 11,62 m), sposób posadowienia na gruncie, nie pozwalający poddanie się czynnikom zewnętrznym, nie pozwala na uznanie, że jego postawienie stanowi roboty budowlane w postaci instalacji, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym o trwałości związania z gruntem przesądza posadowienie obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie. O tym, czy określona budowla jest trwale związana z gruntem decyduje to, czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. (por. przykładowo wyroki NSA: z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05; z 4 września 2009 r., II OSK 1361/08; z 29 lipca 2010 r., II OSK 1233/09; z 8 września 2011 r., II OSK 1302/10; z 25 stycznia 2012 r., II OSK 2117/10; z 1 marca 2012 r., II OSK 2558/10; z 10 maja 2013 r., II OSK 39/12). W konsekwencji powyższych rozważań należy stwierdzić, że sporny obiekt stanowi budowlę w postaci wolnostojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem, o którym mowa w art. 3 pkt 3 p.b. Zgodnie ze wskazanym przepisem przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a wśród katalogu przykładowych budowli ustawodawca wskazał wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe. Definiując pojęcie budowli prawodawca wprost wskazał w definicji legalnej, że obejmuje ono między innymi wolnostojące, trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe. Słusznie zatem organy przyjęły, że w sprawie przeprowadzono roboty budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.b. - przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Przedmiotowy obiekt nie został wyszczególniony w katalogu wyjątków wskazanych w art. 29-31 P.b., a jego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z powyższym fakt jego wykonania bez pozwolenia na budowę kwalifikować należało, jako samowolę budowlaną. Zasadnie zatem zastosowano w sprawie tryb z art. 48 P.b. i wydano postanowienie na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wbrew zarzutom skargi, zakwalifikowaniu spornej konstrukcji technicznej, jako budowli, czyli obiektu budowlanego, nie stoi na przeszkodzie definicja "wyrobu budowlanego". Ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. 2021 r., poz. 1214) odsyła w art. 2 pkt 1 w zakresie definicji "wyrobu budowlanego" bezpośrednio do wskazywanego przez stronę art. 2 pkt 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. U. UE. L. z 2011 r., nr 88, poz. 5). Wyrób budowlany oznacza każdy wyrób lub zestaw wyprodukowany i wprowadzony do obrotu w celu trwałego wbudowania w obiektach budowlanych lub ich częściach, którego właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektów budowlanych w stosunku do podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych. W orzecznictwie trafnie wskazuje się, że definicja "wyrobu budowlanego" zawarta w omawianym rozporządzeniu została sformułowana dla potrzeb ustalania i kontrolowania - ze względów bezpieczeństwa - obrotu wyrobami (produktami) wykorzystywanymi w budownictwie i nie może być więc traktowana jako kryterium kwalifikacji danego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 1 P.b. (por. wyrok NSA z 3 października 2022 r., sygn. akt II OSK 3034/19). Należy podkreślić, że przedmiotem tej sprawy nie była ocena, czy do wykonania spornego urządzenia reklamowego inwestor użył wyrobów budowlanych, ale to, że wykonał budowlę bez wymaganego pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu w sprawie nie doszło do naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Należy podzielić stanowisko organów administracyjnych, że w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne, zatem nie było podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że zasadą jest to, że postępowanie administracyjne się toczy, zaś wyjątkiem jest jego zawieszenie. Istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a możliwością rozpoznania sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Nie chodzi zatem o możliwość wydania konkretnego rozstrzygnięcia (korzystnego lub niekorzystnego dla strony), lecz o sytuację, w której wobec braku rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, zakończenie postępowania co do istoty w ogóle nie jest możliwe. Końcowo należy wyjaśnić, że na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jest to fakultatywna przesłanka zawieszenia postępowania sądowego. W orzecznictwie sądów trafnie podkreśla się uznaniowy charakter tej normy. Sąd, uwzględniając względy ekonomiki procesowej i zasadę rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, uznał, że zawieszenie postępowania nie jest celowe. Zauważyć należy, że w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu, strona może złożyć wniosek o wznowienie postępowania. Sąd zwraca także uwagę na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w odniesieniu do analogicznego wniosku tej samej spółki w sprawie o sygn. II OSK 3034/19 (wyrok z 3 października 2022 r.), w którym stwierdzono, że: "Nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek pełnomocnika skarżącej Spółki o zawieszenie postępowania przed NSA z uwagi na skargę konstytucyjną zawisłą przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt SK 30/21. Po pierwsze, tego rodzaju okoliczność nie stanowi obligatoryjnej przesłanki do zawieszenia postępowania przez Sąd Administracyjny (art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Po drugie, ww. skarga konstytucyjna dotyczy zagadnienia związanego z wykonaniem robót budowlany polegających na instalowaniu tablic lub urządzeń reklamowych. W niniejszej sprawie mamy zaś do czynienia z budową, a nie instalowaniem nośnika reklamowego. Po trzecie, ewentualne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może stanowić przesłankę wznowienia, czy to postępowania sądowoadministracyjnego (art. 272 § 1 p.p.s.a.), czy – administracyjnego (art. 145a § 1 K.p.a.)". W świetle powyższych wywodów za nieuprawnione należy uznać zarzuty skargi, zarówno te wskazujące na naruszenie przepisów procesowych, jak również dotyczące naruszenia prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze i nie znajdując podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, skargę należało oddalić na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI