II SA/Lu 546/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-11-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek rodzinnyświadczenia rodzinneobywatelstwocudzoziemcydzieckopomoc społecznaprawo administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

WSA w Lublinie uchylił decyzję odmawiającą zasiłku rodzinnego obywatelce Ukrainy, uznając, że świadczenie przysługuje jej polskiej córce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która odmawiała obywatelce Ukrainy prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków. Organ argumentował brak uprawnień z powodu nieposiadania przez matkę statusu uchodźcy lub zezwolenia na osiedlenie. Sąd uznał, że świadczenie przysługuje polskiej córce skarżącej, a odmowa narusza przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz konstytucyjną zasadę równego traktowania.

Sprawa dotyczyła skargi T.C., obywatelki Ukrainy, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków z tytułu samotnego wychowywania dziecka, rozpoczęcia roku szkolnego, kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego. Organy administracji odmówiły świadczeń, wskazując na brak statusu uchodźcy lub zezwolenia na osiedlenie się skarżącej w Polsce. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną, uchylając zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że celem zasiłku rodzinnego jest częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, a świadczenie to powinno przysługiwać polskiej córce skarżącej, mimo braku odpowiedniego statusu prawnego matki. Interpretacja pozbawiająca pomocy finansowej polskie dziecko byłaby sprzeczna z konstytucyjną zasadą równego traktowania i poczuciem sprawiedliwości. Sąd powołał się na art. 1 ust. 2 i art. 4 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 135 i 145 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, świadczenia rodzinne przysługują dziecku będącemu obywatelem polskim, nawet jeśli jego matka jest cudzoziemką bez statusu uchodźcy lub zezwolenia na osiedlenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że celem zasiłku rodzinnego jest dobro dziecka, a jego przyznanie powinno zależeć od obywatelstwa dziecka, a nie od statusu prawnego rodzica-cudzoziemca. Odmowa świadczenia dla polskiego dziecka byłaby sprzeczna z konstytucyjną zasadą równego traktowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.ś.r. art. 1 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenia rodzinne przysługują obywatelom polskim, cudzoziemcom z UE/EOG oraz cudzoziemcom posiadającym status uchodźcy lub zezwolenie na osiedlenie się, jeśli zamieszkują w Polsce z rodziną. Sąd interpretuje przepis w kontekście dobra dziecka.

u.ś.r. art. 4 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka.

u.ś.r. art. 4 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Prawo do zasiłku rodzinnego przysługuje rodzicom (lub jednemu z nich), opiekunowi prawnemu lub faktycznemu dziecka.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § par.1 pkt.1 lit.a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.c.

Ustawa o cudzoziemcach

Przepisy dotyczące zezwolenia na osiedlenie się.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obywatelstwo dziecka jako decydujące dla prawa do zasiłku rodzinnego. Cel zasiłku rodzinnego – dobro dziecka. Naruszenie zasady równego traktowania obywateli.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji oparta na braku statusu prawnego matki (obywatelki Ukrainy).

Godne uwagi sformułowania

nie do przyjęcia jest taka interpretacja przepisów ustawy, która pozbawiałaby przewidzianej w ustawie pomocy finansowej dziecko, zamieszkałe w Polsce i będące obywatelem polskim. Kłóciłoby się to z konstytucyjną zasadą równego traktowania wszystkich obywateli oraz poczuciem sprawiedliwości.

Skład orzekający

Witold Falczyński

przewodniczący

Ewa Ibrom

sprawozdawca

Bogusław Wiśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o świadczeniach rodzinnych w kontekście obywatelstwa dziecka i statusu prawnego rodzica-cudzoziemca, ochrona praw dziecka."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obywatelki Ukrainy i jej polskiego dziecka; przepisy o świadczeniach rodzinnych mogły ulec zmianie od 2004 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może interpretować przepisy prawa rodzinnego i administracyjnego w sposób priorytetyzujący dobro dziecka i zasady konstytucyjne nad formalnymi wymogami dotyczącymi statusu prawnego rodzica.

Polskie dziecko otrzyma zasiłek rodzinny mimo braku statusu prawnego matki-Ukrainki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 546/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-11-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-09-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski
Ewa Ibrom /sprawozdawca/
Witold Falczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255
art.1 i art.4
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.145 par.1 pkt.1 lit.a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom - sprawozdawca, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Monika Kowalik, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2004 r. sprawy ze skargi T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, rozpoczęcia roku szkolnego, kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] Nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy.
Uzasadnienie
II SA/Lu 546/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej , wydaną z upoważnienia Wójta Gminy, odmawiającą T.C. prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji podniósł, że wymienione świadczenia nie przysługują skarżącej, ponieważ jest ona obywatelką Ukrainy, nie posiada statusu uchodźcy ani zezwolenia na osiedlenie się Rzeczypospolitej Polskiej.
Od decyzji tej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła T.C., zarzucając, iż jej córka M., jest obywatelką polską. Odmowa przyznania świadczeń rodzinnych jest więc nieuzasadniona i krzywdząca dziecko, które ma prawo do pomocy finansowej Państwa. Skarżąca podkreśliła, że nie ubiega się o zasiłek dla siebie, lecz dla córki.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniosło się przede wszystkim do skargi T.C. w sprawie II SA/Lu 545/04 i wniosło o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego z uwagi na przyznanie córce skarżącej zasiłku pielęgnacyjnego, natomiast co do skargi w sprawie niniejszej organ drugiej instancji powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przemawiające za odmową przyznania świadczeń, nie formułując jednak wniosku o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja narusza przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz.2255, ze zmianami).
Przepis art. 1 ust. 2 ustawy stanowi, że świadczenia rodzinne przysługują obywatelom polskim, cudzoziemcom posiadającym obywatelstwo państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz cudzoziemcom przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, posiadającym status uchodźcy lub zezwolenie na osiedlenie się w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zamieszkują łącznie z członkami rodzin na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Jest okolicznością bezsporną, że skarżąca jest obywatelką Ukrainy, zamieszkałą w Polsce, nie posiadającą jednak ani statusu uchodźcy, ani zezwolenia na osiedlenie się w Rzeczypospolitej Polskiej, wydawanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz.1175 ze zmianami). Skarżąca nie należy zatem do kręgu osób, wymienionych w powołanym przepisie. Do kręgu tego należy natomiast jej córka M., która jest obywatelką polską.
Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom (lub jednemu z nich) albo opiekunowi prawnemu lub faktycznemu dziecka.
Rozważenia wymaga w tej sytuacji, czy o prawie do zasiłku rodzinnego decydować powinno obywatelstwo matki, jako osoby formalnie uprawnionej do świadczeń, czy też obywatelstwo dziecka. Odpowiedź na to pytanie wymaga analizy celu, jakiemu służyć mają uregulowania ustawowe dotyczące zasiłków rodzinnych i dodatków do tych zasiłków.
W myśl przepisu art. 4 ust. 1 ustawy zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Zasiłek, mimo iż formalnie rzecz biorąc przysługuje rodzicom lub jednemu z nich, zaspokaja potrzeby dziecka. Świadczenie to przyznawane jest w sytuacji, gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza określonej w ustawie kwoty. Celem tego uregulowania jest zatem przyznanie pomocy finansowej służącej przede wszystkim dobru dziecka, którego rodzice lub opiekunowie nie osiągają wysokich dochodów.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie do przyjęcia jest taka interpretacja przepisów ustawy, która pozbawiałaby przewidzianej w ustawie pomocy finansowej dziecko, zamieszkałe w Polsce i będące obywatelem polskim. Kłóciłoby się to z konstytucyjną zasadą równego traktowania wszystkich obywateli oraz poczuciem sprawiedliwości.
Naruszenie przepisów art. 1 i art. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez organy administracji miało wpływ na wynik sprawy, co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Z tych względów i na podstawie art.135 i 145 § 1 pkt 1 litera "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI