II SA/LU 528/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, uznając, że sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta.
Skarżący domagali się zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, argumentując, że nie została ona zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia. Organ administracyjny umorzył postępowanie, powołując się na wcześniejszą, prawomocną decyzję z 2000 roku, która odmówiła zwrotu tej części nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, potwierdzając, że ponowne merytoryczne rozpoznanie wniosku było niedopuszczalne z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej.
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości, która według skarżących nie została zagospodarowana zgodnie z pierwotnym celem wywłaszczenia. W przeszłości, decyzją z dnia 1 marca 2000 r., Prezydent Miasta orzekł zwrot jednej części nieruchomości, ale odmówił zwrotu innej części o powierzchni 3234 m². Ta decyzja stała się prawomocna, ponieważ strony nie wniosły od niej odwołania. Następnie, w dniu 30 listopada 2001 r., skarżący ponownie złożyli wniosek o zwrot tej części nieruchomości, która została im odmówiona w 2000 roku. Organ administracyjny, działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na wcześniejsze, prawomocne rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, rozpoznając skargę na decyzję o umorzeniu, podzielił stanowisko organu administracyjnego. Sąd podkreślił, że prawomocna decyzja rozstrzygająca co do istoty sprawy korzysta z powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), co uniemożliwia ponowne merytoryczne rozpoznanie tej samej kwestii. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako niezasadną, uznając zaskarżone decyzje za prawidłowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne merytoryczne rozpoznanie wniosku jest niedopuszczalne, gdy sprawa została już zakończona prawomocnym orzeczeniem rozstrzygającym co do istoty sprawy.
Uzasadnienie
Prawomocna decyzja administracyjna, która rozstrzygnęła co do istoty sprawy (zarówno pozytywnie, jak i negatywnie), korzysta z powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Wszczęcie nowego postępowania w tej samej kwestii czyni je bezprzedmiotowym, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania następuje, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe, w szczególności gdy sprawa została zakończona orzeczeniem rozstrzygającym co do istoty sprawy, które się uprawomocniło.
PPSA art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddalił skargę.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
k.p.a. art. 104 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Skarżący powoływali się na ten przepis, twierdząc, że organ miał obowiązek orzec co do istoty sprawy.
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Podstawa prawna kontroli sądowej.
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Podstawa prawna kontroli sądowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocna decyzja z 2000 r. odmówiła zwrotu części nieruchomości, co czyni ponowne postępowanie w tej sprawie bezprzedmiotowym. Zasada powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) wyklucza ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem.
Odrzucone argumenty
Niezrealizowanie celu wywłaszczenia w stosunku do części nieruchomości uzasadnia ponowne złożenie wniosku o zwrot. Organ administracyjny miał obowiązek merytorycznego rozpoznania wniosku na podstawie art. 104 § 2 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
zasada trwałości decyzji administracyjnych powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) postępowanie podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe
Skład orzekający
Grażyna Pawlos-Janusz
sprawozdawca
Maciej Kierek
przewodniczący
Wiesława Achrymowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności umorzenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy wniosek został już prawomocnie rozstrzygnięty co do istoty sprawy, nawet jeśli pojawiają się nowe argumenty dotyczące niezrealizowania celu wywłaszczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawomocnością decyzji i zasadą res iudicata w kontekście zwrotu wywłaszczonych nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.
“Czy można odzyskać wywłaszczoną ziemię, gdy sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 528/03 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2004-07-08 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-04-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Grażyna Pawlos-Janusz /sprawozdawca/ Maciej Kierek /przewodniczący/ Wiesława Achrymowicz Symbol z opisem 618 Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości Hasła tematyczne Wywłaszczanie nieruchomości Sygn. powiązane OSK 1860/04 - Wyrok NSA z 2005-08-03 Skarżony organ Wojewoda Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art.105 par.1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (spr.), Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Protokolant- asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi D. S., S. G., H. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] marca 2003r., znak: [...] Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Regionalnego, działający z upoważnienia Wojewody, po rozpoznaniu odwołania D.S. i innych od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2002r. w przedmiocie umorzenia postępowania o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej Nr [...] o pow. 3234m, położonej w L. przy ul. W., na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] października 1984r., Nr [...] wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość o Nr [...] o pow. 1,4216ha stanowiącą współwłasność S.G. i innych, położoną w L. w osiedlu "[...]". Wywłaszczenie nastąpiło w związku z lokalizacją budowy osiedla mieszkaniowego [...]", ustaloną przez organ ds. planowania przestrzennego i uwzględnianą w planach gospodarczych miasta L. O zwrot niezagospodarowanej części wywłaszczonej nieruchomości o ogólnej pow. 1,4216 wystąpili byli współwłaściciele i spadkobiercy współwłaścicieli podnosząc, że znaczna część tego gruntu nie jest zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia. Decyzją z dnia [...] marca 2000r. Prezydent Miasta orzekł zwrot części wywłaszczonej działki Nr [...], oznaczonej w dokumentacji geodezyjnej jako działka Nr [...] o pow. 5380 m na rzecz S.G., D.S., S.G., A.B., J.B. i A.S., odmawiając jednocześnie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości o pow. 3234m, oznaczonej jako działka Nr [...] ( działki wskazanej we wniosku jako Nr [...]). Organ odwoławczy wyjaśnił, że strony nie odwołały się od tej decyzji i stała się ona prawomocna. Z tego względu organ ten podzielił stanowisko organu I instancji umarzającego postępowanie i utrzymał jego decyzję w mocy, stwierdzając że rozpoznanie wniosku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej Nr [...] o pow. 3234 m naruszyłoby zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Od decyzji tej D.S., S.G. i H.S. wniosły skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając im nieważność. W skardze podniosły, że z uwagi na fakt, że cel wywłaszczenia nie został osiągnięty w stosunku do działki Nr [...] o pow. 3234 m, działka to powinna zostać im zwrócona. Skarżące przyznały, że w dniu 1 marca 2000r. zapadła decyzja, którą orzeczono zwrot działki Nr [...] oraz odmówiono zwrotu działki Nr [...], jednak w ich ocenie pomimo takiego rozstrzygnięcia miały one prawo złożyć w odrębnym postępowaniu ponowny wniosek o zwrot działki Nr [...], która nie została wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia, a organ administracyjny miał obowiązek orzec co do istoty sprawy ( art. 104 § 2 kpa). W związku z tym, w przekonaniu skarżących, nie zachodziły podstawy do umorzenia postępowania. W skardze zarzuciły również, że decyzja organu odwoławczego jest wadliwa, ponieważ w jej sentencji została wymieniona wyłącznie D.S., podczas, gdy uczestników postępowania jest ośmiu. Skarżące zakwestionowały ponadto orzeczenie o odmowie zwrotu przedmiotowej działki Nr [...], zawarte w prawomocnej decyzji z dnia [...] marca 2000r., która została przeznaczona pod parking, niezgodnie z celem wywłaszczenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, do czego jest uprawniony na mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269) Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W świetle art. 105 § 1 kpa decyzję o umorzeniu postępowania wydaje się, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe. W szczególności dotyczy to sytuacji, w których sprawa została zakończona orzeczeniem (decyzją bądź postanowieniem) organu administracyjnego, rozstrzygającym co do istoty sprawy, którego w wymaganym terminie nie zaskarżono i które na skutek upływu terminu uprawomocniło się. Rozstrzygnięcia organów administracyjnych, orzekające co do istoty sprawy mogą mieć charakter pozytywny ( uwzględniające wniosek) lub negatywny ( oddalające wniosek). W każdym z tych orzeczeń organ administracyjny ustosunkowuje się merytorycznie do zgłoszonego wniosku, przesądzając o prawach lub obowiązkach wnioskodawcy. Strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może je zaskarżyć do właściwego organu we właściwym terminie i trybie, w przeciwnym razie orzeczenie to uprawomocni się. W konsekwencji uprawomocnienia się orzeczenia rozstrzygającego co do istoty sprawy nie można ponownie rozpoznać merytorycznie wniosku w tym zakresie - orzeczenie takie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej ( res iudicata), a postępowanie wszczęte w tym przedmiocie podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, oznaczonej sygnaturą G.IV.72221/13/83/93/94/97 decyzją z dnia [...] marca 2000r., znak: [...] Prezydent Miasta orzekł zwrot nieruchomości położonej w L. przy ul. W., Obręb [...]- [...], oznaczonej jako działka Nr [...] o pow. 5380m na rzecz S.G., S.G., D.S., A.B., J.B., A.S. i jednocześnie odmówił im zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości o pow. 14216 m, oznaczonej w dokumentacji geodezyjnej jako działki: [...] o pow. 316m, [...] o pow.564 m, [...] o pow. 801 m, [...] o pow. 748 m, [...] o pow.1542 m, [...] o pow. 637 m, [...] o pow. 436 m oraz [...] o pow. 3234 m. Strony zostały pouczone o sposobie oraz terminie zaskarżenia tej decyzji, jednak odwołania nie wniosły i decyzja uprawomocniła się w dniu 15 marca 2000r. W dniu 30 listopada 2001 r. D.S., A.S., A.S., S.G., J.B., A.B., B.G. oraz R. S. ponownie złożyli wniosek o zwrot działki oznaczonej w dokumentacji geodezyjnej pod nr [...] o pow. 3234m. W świetle powyższego, z uwagi na merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku skarżących decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] marca 2000r., którą odmówił on zwrotu przedmiotowej działki skarżącym, ponowne jego rozpoznanie było niedopuszczalne i postępowanie należało umorzyć. Z tego względu zarzuty skarżących nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone decyzje organów administracyjnych zarówno pod względem merytorycznym, jak i formalnym są prawidłowe. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI