II SA/Lu 503/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-05-11
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanepozwolenie na budowęsamowola budowlananadzór budowlanydecyzja administracyjnauchylenie decyzjidoprowadzenie do stanu zgodnego z prawemdokumentacja technicznainteres prawny

WSA w Lublinie oddalił skargę na decyzję WINB, która nakazała inwestorowi doprowadzenie samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, uznając, że zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego jest właściwe, a nie art. 48.

Skarga J. i Z.B. dotyczyła decyzji WINB, która uchyliła decyzję PINB i nakazała Spółdzielni Mieszkaniowej doprowadzenie samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez dostarczenie dokumentacji technicznej i wykonanie przeróbek. Skarżący domagali się rozbiórki budynku, argumentując samowolę budowlaną. Sąd uznał, że skoro budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, zastosowanie ma art. 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48, nawet jeśli pozwolenie zostało później wyeliminowane z obrotu prawnego. Skargę oddalono.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę J. i Z.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) i nakazała Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" doprowadzenie wykonanych samowolnie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. WINB nakazał inwestorowi dostarczenie dokumentacji technicznej i wykonanie przeróbek, uznając, że roboty zostały zakończone, co czyniło bezprzedmiotowym wstrzymywanie robót. Skarżący domagali się rozbiórki budynku, twierdząc, że został zrealizowany samowolnie bez pozwolenia na budowę i z istotnymi odstępstwami od projektu. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko WINB. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z tym, nawet istotne odstępstwa od projektu nie stanowiły samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, lecz podlegały regulacji art. 51 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że późniejsze wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę nie wpływa na zastosowanie art. 51. Sąd uznał, że WINB miał prawo nałożyć obowiązek doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, a ocena wpływu budynku na działkę sąsiednią będzie dokonana w dalszym toku postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Właściwym trybem postępowania jest zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego, ponieważ budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co wyklucza kwalifikację jako samowola budowlana w rozumieniu art. 48, nawet jeśli pozwolenie zostało później uchylone.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozpoczęcie budowy na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę wyklucza zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, nawet w przypadku istotnych odstępstw od projektu. W takiej sytuacji, zgodnie z orzecznictwem, właściwe jest postępowanie na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, które ma na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.p.b. art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Umożliwia nałożenie na inwestora obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

u.p.b. art. 51 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Umożliwia nałożenie na inwestora obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Pomocnicze

u.p.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Nie ma zastosowania w przypadku, gdy budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli później została wyeliminowana z obrotu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy nie narusza ona prawa.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego art. 34

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. art. 13

Dotyczy ograniczenia dopływu światła dziennego na działkę sąsiednią.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego jest właściwe, gdy budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli pozwolenie zostało później uchylone. Organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem poprzez przedłożenie dokumentacji technicznej i wykonanie przeróbek.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego (samowola budowlana) i nakazanie rozbiórki obiektu. Obiekt narusza interes osób trzecich poprzez ograniczenie dopływu światła dziennego.

Godne uwagi sformułowania

skoro realizacja obiektu została podjęta na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę – to inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej, a zatem w sprawie nie może być zastosowany rygor przewidziany w art. 48 Prawa budowlanego. Wobec takich obiektów, w przypadku ich zrealizowania w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu, mają zastosowanie przepisy art. 51 ustawy prawo budowlane, przy czym bez znaczenia dla stosowania powołanych unormowań jest fakt późniejszego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwolenie na budowę. Podniesione w niej argumenty świadczą o dowolnej interpretacji przepisów prawa budowlanego.

Skład orzekający

Krystyna Sidor

przewodniczący sprawozdawca

Witold Falczyński

członek

Jerzy Drwal

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej (art. 48) i doprowadzania robót do stanu zgodnego z prawem (art. 51), w szczególności w kontekście późniejszego uchylenia pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy częstego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak sąd podchodzi do sytuacji, gdy pozwolenie na budowę jest wadliwe, ale budowa już się rozpoczęła.

Samowola budowlana czy doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem? Kluczowa interpretacja Prawa budowlanego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 503/03 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-05-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-04-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jerzy Drwal
Krystyna Sidor /przewodniczący sprawozdawca/
Witold Falczyński
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
OSK 1205/04 - Wyrok NSA z 2004-10-12
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
art.48, 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (spr.), Sędzia NSA Witold Falczyński, Jerzy Drwal asesor WSA, Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi J. i Z.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę
Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa sprostowaną postanowieniem z dnia [...] r. po rozpatrzeniu odwołania J. i Z.B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. z dnia [...] r. znak: [...] nakazującej inwestorowi – Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" wykonanie w terminie do 30 września 2003r. określonych decyzją czynności w celu doprowadzenia wykonanych samowolnie robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] w L., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane – doprowadzić wykonane roboty budowlane w budynku mieszkalnym wielorodzinnym Nr [...]na działkach Nr [...] przy ul. [...] i nr [...] przy ul. [...] w L., do stanu zgodnego z prawem – poprzez dostarczenie opracowanej przez uprawnioną osobę dokumentacji technicznej (wraz z wymaganymi przepisami szczególnymi opiniami i uzgodnieniami),spełniającej wymogi art. 34 prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. Nr 140, poz. 906) oraz dokonanie przewidzianych dokumentacją przeróbek – w terminie do 30 września 2003r.
W motywach podano, że inwestor SM" w L. realizując budynek mieszkalny wielorodzinny z przedszkolem i garażami podziemnymi na działkach przy ul. [...] i [...]w L. – odstąpił w sposób istotny od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta m. L z dnia [...]. znak [...] o pozwoleniu na budowę. Inwestor w miejscu projektowanego zespołu garaży urządził miejsca postojowe dla samochodów, nie wykonał dwukondynacyjnej części budynku przedszkola, nie wykonał windy i podnośników, wykonał dodatkowe wejście w ścianie zewnętrznej, część komórek zaadaptował na lokal użytkowy , zrealizował 25 mieszkań zamiast przewidzianych 22. Organ ustalił także, że Prezydent m. L. decyzją z [...]r. odmówił inwestorom pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku.
Rozpoznając odwołanie wniesione przez J. i Z.B., którzy domagali się nakazania rozbiórki przedmiotowego budynku na podstawie art. 48 Prawa budowlanego jako zrealizowanego samowolnie z odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego; przy czym odwołujący się wywodzili, że roboty budowlane przy realizacji obiektu inwestor zakończył – organ odwoławczy podzielając pogląd o zakończeniu robót przez inwestora uznał za bezprzedmiotowe wstrzymywanie prowadzenia robót budowlanych w sytuacji ich ukończenia i uchylił decyzję organu I instancji orzekając jednocześnie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i pkt 4 prawa budowlanego o nałożeniu na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Ponadto organ odwoławczy uznał na podstawie oględzin obiektu przeprowadzonych w dniu 22 stycznia 2003r. , że budynek nie narusza wymagań § 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. (t.j. Dz.U. z 1999 r. nr 15, poz. 140) w zakresie ograniczania dopływu światła dziennego na działkę sąsiednią.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. i Z.B. wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa budowlanego oraz zasad postępowania administracyjnego .
W skardze wyrazili pogląd, że organy administracji powinny nakazać rozbiórkę części obiektu zrealizowanej według nich bez pozwolenia na budowę i nakazać realizację budynku zgodnie z projektem budowlanym w oparciu o który realizowano inwestycję. Ponadto domagali się potwierdzenia, iż obiekt narusza interes osób trzecich poprzez ograniczenie dopływu światła dziennego przy zabudowaniu działki Nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani zasad postępowania administracyjnego.
Bezsporne jest w sprawie, że inwestor Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] zrealizował budynek mieszkalny wielorodzinny na działkach przy ul.[...] i [...] w L.– na podstawie prawomocnej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]. znak [...] . Inwestor w toku realizacji odstąpił od warunków udzielonego pozwolenia.
Po zrealizowaniu budynku decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji wydanej dnia [...]. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla realizacji przedmiotowego budynku wielorodzinnego z przedszkolem i garażami, Wojewoda po wznowieniu postępowania decyzją z dnia [...]r. – znak [...] uchylił decyzję Prezydenta m. L. z dnia [...]. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w L. pozwolenia na budowę.
Natomiast Prezydent m. L. decyzją z dnia [...]. odmówił inwestorowi udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku wobec stwierdzonego odstępstwa od wydanych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu pozwolenia na budowę.
Aktualnie prowadzone przez organy nadzoru budowlanego postępowanie administracyjne ma na celu doprowadzenie zrealizowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem – stosownie do przepisów art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane.
Sąd w pełni podziela pogląd zaskarżonej decyzji, że skoro realizacja obiektu została podjęta na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę – to inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej, a zatem w sprawie nie może być zastosowany rygor przewidziany w art. 48 Prawa budowlanego. Wobec takich obiektów, w przypadku ich zrealizowania w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu, mają zastosowanie przepisy art. 51 ustawy prawo budowlane, przy czym bez znaczenia dla stosowania powołanych unormowań jest fakt późniejszego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwolenie na budowę.
W świetle art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z pkt 4 organ nadzoru budowlanego był uprawniony do nałożenia na inwestora obowiązku mającego na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W sprawie niniejszej obowiązek ten polega na przedłożeniu dokumentacji technicznej robót wykonanych z odstępstwem od wydanego pozwolenia na budowę i wykonanie ewentualnych wynikających z tejże dokumentacji przeróbek.
Konsekwencją wykonania nałożonego obowiązku po odpowiedniej ocenie złożonych dokumentów będzie możliwość ubiegania się przez inwestora o udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu.
W ramach tej oceny organ nadzoru budowlanego rozważy niewątpliwie także kwestię wpływu usytuowania budynku inwestora na naruszenie interesu skarżących jako właścicieli działki sąsiedniej, aczkolwiek w obecnym stanie sprawy, gdy działka skarżących oznaczona nr [...] nie jest zabudowana jakimkolwiek budynkiem, brak podstaw do zakwestionowania wyrażonego w zaskarżonej decyzji poglądu o nienaruszeniu przez inwestora warunków § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki.
Zatem skarga domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i nakazania rozbiórki przedmiotowego obiektu na mocy art. 48 ustawy prawo budowlane jest pozbawiona podstaw prawnych.
Podniesione w niej argumenty świadczą o dowolnej interpretacji przepisów prawa budowlanego.
Z tych względów i na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI