II SA/LU 480/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2023-09-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
gospodarka leśnawłaściciel lasuzadania gospodarczeinwentaryzacja lasudecyzja administracyjnalasy rozdrobnioneWSAuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji dotyczące zadań z zakresu gospodarki leśnej, wskazując na istotne naruszenia prawa materialnego i procesowego.

Sprawa dotyczyła decyzji określających A. D. zadania z zakresu gospodarki leśnej na jej działkach leśnych. Skarżąca kwestionowała stan faktyczny i prawidłowość nałożonych obowiązków. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego (nieprawidłowe określenie zadań na podstawie inwentaryzacji) oraz przepisów postępowania (brak wyczerpującego uzasadnienia i wyjaśnienia materiału dowodowego).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty Łukowskiego, która określała A. D. zadania z zakresu gospodarki leśnej na jej działkach. Skarżąca podnosiła, że nałożone obowiązki są niewykonalne, a teren nie jest lasem, lecz krzakami. Sąd uznał skargę za uzasadnioną, wskazując na istotne naruszenia prawa materialnego i procesowego. Główną wadą było niedostateczne uwzględnienie przez organy charakteru decyzji dla lasów rozdrobnionych oraz niewyjaśnienie przesłanek określenia zadań. Sąd zwrócił uwagę na rozbieżność między danymi w inwentaryzacji stanu lasu a zakresem obowiązków nałożonych w decyzji, co stanowiło naruszenie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Ponadto, organy naruszyły przepisy k.p.a. (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 1 pkt 6) poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia materiału dowodowego i nieprzedstawienie w uzasadnieniu, jak dane z inwentaryzacji przekładają się na konkretne zadania. Sąd wskazał również na niejasność sformułowania decyzji dotyczące obowiązku pozyskania drewna (czy jest dopuszczalny, czy obligatoryjny). W konsekwencji uchylono obie decyzje i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy dopuściły się naruszenia prawa materialnego poprzez nieprawidłowe określenie zadań na podstawie inwentaryzacji oraz naruszenia prawa procesowego poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia i wyjaśnienia materiału dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził rozbieżność między danymi w inwentaryzacji a zakresem obowiązków w decyzji, co stanowi naruszenie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Ponadto, organy nie wyjaśniły w uzasadnieniu, jak dane z inwentaryzacji przekładają się na konkretne zadania, naruszając przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (22)

Główne

u.o.l. art. 19 § 3

Ustawa o lasach

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach art. 19 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 61 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 67 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 68 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach art. 5 § 3

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach art. 21 § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy przepisów prawa materialnego (art. 19 ust. 3 u.o.l.) poprzez nieprawidłowe określenie zadań z zakresu gospodarki leśnej na podstawie inwentaryzacji. Naruszenie przez organy przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 1 pkt 6 k.p.a.) poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia materiału dowodowego i nieprzedstawienie w uzasadnieniu, jak dane z inwentaryzacji przekładają się na konkretne zadania. Niejasność i niejednoznaczność sformułowania decyzji dotyczącej obowiązku wyrębu drzew (art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a.).

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące kwestionowania wartości dowodowej protokołu z oględzin zostały uznane za nieuzasadnione.

Godne uwagi sformułowania

W ocenie Sądu zasadnicza wadliwość orzekania w sprawie polegała na niedostatecznym uwzględnieniu przez organy związanego z inwentaryzacją stanu lasu charakteru decyzji określającej zadania z zakresu gospodarki leśnej dla lasów rozdrobnionych oraz niewyjaśnieniu przesłanek, którymi kierowały się organy przy określeniu skarżącej zadań z zakresu gospodarki leśnej w wymiarze przyjętym w decyzji. To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji wydając określone rozstrzygnięcie. Decyzja organu nakładająca na stronę obowiązek określonego zachowania musi być jednoznaczna i nie może zawierać tego rodzaju niejasności.

Skład orzekający

Jerzy Parchomiuk

przewodniczący

Grzegorz Grymuza

sprawozdawca

Anna Ostrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących określania zadań z zakresu gospodarki leśnej dla lasów rozdrobnionych, wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych oraz jasność i jednoznaczność rozstrzygnięć."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lasów rozdrobnionych i sposobu prowadzenia inwentaryzacji oraz określania zadań gospodarczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów gospodarki leśnej dla właścicieli prywatnych lasów i błędów popełnianych przez organy administracji, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i leśnym.

WSA: Organy źle określiły obowiązki leśne właścicielce. Kluczowe błędy w uzasadnieniu i danych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 480/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-09-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Ostrowska
Grzegorz Grymuza /sprawozdawca/
Jerzy Parchomiuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Hasła tematyczne
Lasy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 101 poz 444
art. 19
Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Anna Ostrowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2023 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 19 października 2022 r., znak: SKO.4011.LE/1201/21/22 w przedmiocie wykonania zadań z zakresu gospodarki leśnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Łukowskiego z dnia 9 listopada 2021 r., znak: ZG.750.37.2021.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] października 2022 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania A. D., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty [...] z dnia 9 listopada 2021 r. Nr [...] określającą do wykonania zadania z zakresu gospodarki leśnej.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją z dnia [...] listopada 2021 r., wydaną po uprzednim wszczęciu postępowania administracyjnego w trybie art. 61 § 1 i § 4 k.p.a., działający z upoważnienia Starosty [...] Nadleśnictwa Ł. określił A. D. zadania z zakresu gospodarki leśnej przeznaczone do wykonania na będących jej własnością działkach nr [...] i nr [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...].
W odniesieniu do działki nr [...] o powierzchni 0,06 ha określił:
- wyrąb drzew, w tym:
a) dopuszczalny, wynikający z potrzeb hodowlanych rębnia IB na powierzchni 0,06 ha poprzez pozyskanie 6 m3 netto/8 m3 brutto drewna, w terminie do dnia 31 grudnia 2029 r.,
b) ponowne założenie uprawy leśnej na powierzchni 0,06 ha poprzez odnowienie zrębów w terminie 5 lat od wykonania rębni,
c) wykonanie poprawek upraw leśnych poprzez nasadzenia stosownie do potrzeb,
d) pielęgnowanie gleby i upraw na powierzchni 0,06ha polegające na PIEL (koszenie upraw) przez pierwsze 3 lata od założenia uprawy, CW (czyszczenie wczesne) w terminie do 5 lat od założenia uprawy.
W odniesieniu do działki nr [...] o powierzchni 0,27 ha określił:
- wyrąb drzew, w tym:
a) dopuszczalny, wynikający z potrzeb hodowlanych rębnia IB na powierzchni 0,27 ha poprze pozyskanie 32 m3 netto/38 m3 brutto drewna w terminie do dnia 31 grudnia 2029r.,
b) ponowne założenie uprawy leśnej na powierzchni 0,27 ha poprzez odnowienie zrębów w terminie 5 lat od wykonania rębni,
c) wykonanie poprawek upraw leśnych poprzez nasadzenia stosownie do potrzeb,
d) pielęgnowanie gleby i upraw na powierzchni 0,27 ha polegające na PIEL (koszenie upraw) przez pierwsze 3 lata od założenia uprawy, CW (czyszczenia wczesne) w terminie do 5 lat od założenia uprawy.
W uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia organ wskazał, że zrobił to w oparciu o dokumentację z inwentaryzacji, zgodnie z art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Poinformował, że prace wymienione w decyzji należy wykonać własnym kosztem i staraniem a o wykonaniu obowiązku powiadomić Nadleśnictwo Ł..
W wyniku odwołania wniesionego przez A. D. w sprawie orzekało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które decyzją z 19 października 2023 r., znak: [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji określające zadania z zakresu gospodarki leśnej.
Jak wyjaśniło Kolegium zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy o lasach inwentaryzacja stanu lasu, o której mowa w art. 19 ust. 3 ustawy, stanowiącą podstawę faktyczną decyzji w przedmiocie określenia zadań z zakresu gospodarki leśnej, przeprowadzane jest na zlecenie starosty. Inwentaryzacja stanu lasu jest więc podstawowym dokumentem, w oparciu o który starosta określa indywidualnemu właścicielowi lasu zadania z zakresu gospodarki leśnej.
W aktach sprawy znajduje się wypis z inwentaryzacji stanu lasu wykonanej przez firmę [...] na okres od 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2029 r. dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa należących do osób fizycznych i wspólnot gruntowych obejmująca obręb ewidencyjny K. . Według wypisu A. D. jest wyłączną właścicielką działek leśnych oznaczonych nr ew. [...] położonych w [...] Zarówno na jednej jak i na drugiej działce rosną brzozy na powierzchni odpowiednio 0,06 ha i 0,27 ha. Inwentaryzacja w formie tabelarycznej określa zadania w zakresie gospodarki leśnej. Zgodnie z zawartymi w niej wskazanymi Nadleśniczy Nadleśnictwa Ł. określił skarżącej zadania z zakresu gospodarki leśnej.
Oceniając sprawę pod kątem naruszenia przepisów postępowania Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji w zawiadomieniu z dnia 30 sierpnia 2021 r. doręczonym w dniu 25 września 2021 r. poinformował skarżącą o wszczęciu postępowania w przedmiocie określenia zadań z zakresu gospodarki leśnej jako właścicielce działki leśnej nr ew. [...] o powierzchni 0,06 ha oraz działki leśnej nr ew. [...] o powierzchni 0.27 ha położonych we wsi K. informując, że jako dowód w sprawie przeprowadzona została Inwentaryzacja Stanu Lasu obrębu [...] na okres od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2029 r., z którą strona może się zapoznać i wypowiedzieć co do zawartych w niej treści. Następnie organ pierwszej instancji pismem z dnia 23 września 2021 r. doręczonym w dniu 12 października 2021 r. zawiadomił skarżącą o zakończeniu postępowania informując o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, z którego to prawa nie skorzystała. Wobec powyższego w dniu 9 listopada 2021 r. wydał skarżoną obecnie decyzję, którą doręczył skutecznie w dniu 12 listopada 2021 r. W dniu 18 listopada 2021r. działający z upoważnienia A. D. ojciec, S. B., złożył odwołanie, w którym zarzucił, że nałożone decyzją obowiązki są niewykonalne, bo nie jest to las, a krzaki. Około 30% tych krzaków to było bagno a teraz torfowisko, na którym rosną jagody i jeżyny. Najstarsze drzewo ma około 25 lat i jest ich kilka. Zadał też pytanie czy na działce, która ma 5 metrów szerokości można sadzić las. Zarzucił organowi pierwszej instancji, iż nie określił jakie drzewa maja być posadzone. Te same zarzuty powtórzyła A. D. w odwołaniu.
W następstwie powyższego organ pierwszej instancji przeprowadził w dniu 3 grudnia 2021 r. oględziny przedmiotowych działek nr [...] z udziałem S. B. opisując w protokole ich stan. W odniesieniu do działki nr [...] (o powierzchni 0,06 ha) wskazał między innymi, że porośnięta jest borem świeżym mieszanym o luźnym zwarciu i miąższości 6m3, na którym rosną brzozy, olchy osiki i sosny w wieku 65 i 40 lat. Podobnie jak na działce nr [...] (o powierzchni 0.27ha). Tym samym oględziny potwierdziły jednoznacznie, że na obu działkach występuje las. W piśmie z dnia 25 listopada 2021 r. przesłanym skarżącej, organ pierwszej instancji wyjaśnił natomiast, że na działce o szerokości 5 metrów można posadzić las, ponieważ przepisy ustawy o lasach nie określają minimalnych wymiarów działki leśnej, a jedynie jej minimalną powierzchnię. Ponadto Inwentaryzacja Stanu Lasu nie określa gatunków i sortymentu drzew przewidzianych do pozyskania z poszczególnych działek, dlatego takiej informacji decyzja nie zawiera.
Organ odwoławczy, odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, wskazał, że do ustalenia, czy dany obszar gruntu jest lasem w znaczeniu prawa administracyjnego, konieczne jest łączne spełnienie kryterium: przestrzennego (zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha), przyrodniczego (pokrycie roślinnością leśną) oraz przeznaczenia (do produkcji leśnej), bądź jednej z pozostałych przesłanek, tj. grunt stanowi rezerwat przyrody lub wchodzi w skład parku narodowego lub wpisany jest do rejestru zabytków.
Zdaniem Kolegium działki skarżącej oznaczone nr [...] i nr [...] położone w [...], kryteria te spełniają. Co do kryterium wymogów przestrzennych to wprawdzie działka nr [...] ma mniejszą powierzchnię niż 0,10 ha, jednakże przylega do działki nr [...] i obie położone są w środku zwartego kompleksu leśnego o powierzchni ponad 58 ha. W tym kontekście działka nr [...] wchodzi w skład kompleksu o większej powierzchni i jako taka, stanowi część obszaru, który niewątpliwie jest lasem.
Kolegium za bezzasadne uznało żądanie powołania przez Kolegium rzeczoznawcy, który oceni możliwości pozyskania drewna. W tym wypadku charakter opinii ma Inwentaryzacja Stanu Lasu sporządzona przez rzeczoznawcę, charakter taki ma również protokół z oględzin sporządzonych w dniu 3 grudnia 2021 r. przez P. P. pracownika organu pierwszej instancji specjalistę służby leśnej ds. lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa toteż powoływanie kolejnego rzeczoznawcy w celu wydania kolejnej opinii było zdaniem Kolegium, niecelowe, ponieważ oba wskazane powyżej dowody są dostateczne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona przez A. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W skardze sporządzonej przez pełnomocnika A. D. – S. B. wskazano, że Kolegium wydało wyrok na podstawie sfałszowanych dokumentów przez Nadleśnictwo Ł.. Nadleśnictwo nakazało wycinkę 40 m3 drewna, drzew tych nie ma, nie jest to las, tylko krzaki. Nikt z Nadleśnictwa nie był nigdy w tych krzakach, i nigdy nie widział tego lasu.
W skardze podniesiono także, że inna, wymieniona osoba fizyczna, ma wyciąć z 50 arów lasu tylko 12 m3.
Wskazano także, że osoba podająca się za pracownika Nadleśnictwa Ł. nie posiadała identyfikatora oraz legitymacji służbowej i pełnomocnictwa.
Pełnomocnik podkreślił, że to, iż rzekomy pracownik Nadleśnictwa w Ł. oglądał las w dniu 3 grudnia 2021 jest kłamstwem bo on każdego roku spotyka się w tym dniu w W. z była minister Sprawiedliwości B. P.. Jak wskazał sporządzony protokół to "bujda" bo nie rośnie w tych krzakach żadna olcha, osika, brzoza. Rośnie kilka brzózek, nie brzóz, o powierzchni 0,10 m3, których nie wolno ścinać ponieważ są za małe (ok. 10 sz). Rośnie kilka sosen mniej niż 10 szt o pow. 0,3 m3. Gdyby podliczył to tego drzewa rośnie ok 4 m3 a nie 40 m3.
Skarżący wskazał także, że Kolegium zwracało się, żeby przysłali rzeczoznawcę ale tego nie zrobili powołując się na sfałszowane przez siebie dokumenty nigdy nie będąc w lesie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej uchylenie, gdyż przy jej wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu zasadnicza wadliwość orzekania w sprawie polegała na niedostatecznym uwzględnieniu przez organy związanego z inwentaryzacją stanu lasu charakteru decyzji określającej zadania z zakresu gospodarki leśnej dla lasów rozdrobnionych oraz niewyjaśnieniu przesłanek, którymi kierowały się organy przy określeniu skarżącej zadań z zakresu gospodarki leśnej w wymiarze przyjętym w decyzji.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję w przedmiocie określenia zadań z zakresu gospodarki leśnej dla lasu stanowiącego własność A. D., składającego się z działek oznaczonych w ewidencji gruntów nr [...], a położonych w obrębie ewidencyjnym [...].
Prawnomaterialną podstawę decyzji stanowił przepis art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r., poz. 1356 ze zm. - dalej jako: "u.o.l." lub "ustawa o lasach"), zgodnie z którym dla lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa, zadania z zakresu gospodarki leśnej określa decyzja starosty wydana na podstawie inwentaryzacji stanu lasów.
Co do zasady wydanie decyzji określającej zadania z zakresu gospodarki leśnej należy do kompetencji starosty, przy czym starosta może, w drodze porozumienia, powierzyć prowadzenie w jego imieniu spraw z zakresu nadzoru nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa, w tym wydawanie decyzji administracyjnych w pierwszej instancji, nadleśniczemu Lasów Państwowych (art. 5 ust. 3 u.o.l.).
Z przepisu art. 19 ust. 3 ustawy o lasach wynika, że zadania z zakresu gospodarki leśnej określa się na podstawie inwentaryzacji stanu lasów.
Niewątpliwie więc, na co zwróciły także uwagę organy obu instancji, to inwentaryzacja stanu lasu jest tym podstawowym dokumentem, w oparciu o który należy określać zadania z zakresu nadzoru nad gospodarką leśną właścicielom lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa.
W tym kontekście zwrócić należy uwagę na rozbieżność istniejącą w odniesieniu do działki nr [...] pomiędzy danymi wykazanymi w Inwentaryzacji stanu lasu a zakresem obowiązków nałożonych w decyzji.
W Inwentaryzacji stanu lasu odnośnie działki nr [...] we wskazaniach gospodarczych miąższość drzewostanu oznaczono odpowiednio jako 37 m3 brutto i 31 m3 netto (k.19 akt administracyjnych).
Natomiast w decyzji organ I instancji dopuszczalny rozmiar wyrębu drzewa określono w innych wartościach, a mianowicie jako 38 m3 brutto i 32 m3 netto (k.6 akt administracyjnych).
Powyższa rozbieżność przeczy twierdzeniu, że w części tej zadania z zakresu gospodarki leśnej określono na podstawie inwentaryzacji stanu lasu.
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji w żaden sposób nie wyjaśniono przyczyn tej rozbieżności. Również organ odwoławczy nie przedstawił racjonalnego wytłumaczenia przedmiotowej niezgodności, w tym w szczególności nie ustalił, czy rozbieżność ta jest wynikiem celowego i intencjonalnego działania organu I intonacji, czy też może skutkiem błędu pisarskiego.
Rozbieżność pomiędzy danymi wykazanymi w Inwentaryzacji stanu lasu a zakresem obowiązków nałożonych w decyzji wskazuje na naruszenia przez organ przepisu art. 19 ust. 3 u.o.l., co kwalifikować należało w kategoriach naruszenia prawa materialnego. Naruszenie to dotyczyło okoliczności, które przesądzały o rodzaju i rozmiarze zadań określanych w decyzji, co sprawia, że uznać należy je za mające istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
W sprawie organy dopuściły się także naruszenia przepisów postępowania.
To, że zadania z zakresu gospodarki rolnej określa się na podstawie inwentaryzacji stanu lasu nie oznacza, że w uzasadnieniu decyzji wydawanej na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach organy mogą poprzestać jedynie na prostym odwołaniu się do dyspozycji art. 19 ust. 3 ustawy o lasach.
Przeciwnie, wynikającym z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i 107 § 1 pkt 6 k.p.a., obowiązkiem organów było wyjaśnienie i rozpatrzenie całości materiału dowodowego, w tym także danych wykazanych w inwentaryzacji stanu lasu oraz wyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji jak dane zawarte w inwentaryzacji stanu lasu przekładają się na rodzaj i rozmiar zadań określonych w decyzji wydawanej w trybie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach.
Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie sądowym przepis art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. obliguje organ do wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych oraz wyjaśnienia stronie przyczyn załatwienia sprawy w określony sposób. Z uzasadnienia decyzji powinien wynikać tok rozumowania organu, a strona powinna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując określonego rozstrzygnięcia.
To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji wydając określone rozstrzygnięcie.
W przypadku decyzji wydawanej w trybie art. 19 ust. 3 u.o.l. z uzasadnienia decyzji powinno w szczególności wynikać jak konkretne dane zawarte w inwentaryzacji stanu lasu przekładają się na rodzaj i rozmiar zadań z zakresu gospodarki leśnej określanych w decyzji.
W sytuacji, gdy tak jak w niniejszej sprawie inwentaryzacja stanu lasu sporządzona jest w postaci skrótowych danych ujętych w tabeli, organy powinny także przedstawić charakterystykę tych danych, wyjaśniając ich istotę i znaczenia dla określenia konkretnych zadań z zakresu gospodarki leśnej.
W uzasadnieniach organów obu instancji takich treści zabrakło.
Stopień motywowania decyzji organu I instancji jest praktycznie zerowy i ogranicza się w istocie do przywołania przepisu art. 19 ust. 3 ustawy o lasach oraz ogólnikowego wskazania, że w zatwierdzonej inwentaryzacji stanu lasu istnieje zapis odnośnie powyższych zadań.
Uzasadnienie organu odwoławczego jest zdecydowanie bardziej rozbudowane, jednakże i ono w praktyce poprzestaje na odniesieniu się do kwestii związanych z przeprowadzonymi w sprawie oględzinami oraz ustaleniu, czy objęty rozstrzygnięciem grunt jest lasem w rozumieniu prawa administracyjnego.
Również i w uzasadnieniu organu II instancji zabrakło jakiejkolwiek charakterystyki danych zawartych w inwentaryzacji stanu lasu oraz wyjaśnienia jak dane te przekładają się na rodzaj i rozmiar zadań z zakresu gospodarki leśnej określanych w decyzji wydawanej w trybie art. 19 ust. 3 u.o.l.
W sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaniechało należytego wyjaśnienia i rozpatrzenia tych okoliczności, czym naruszyło przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Nadto w uzasadnieniu decyzji nie odniesiono się do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszono art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. Naruszenie to dotyczyło okoliczności, które decydowały o rodzaju i rozmiarze zadań określanych w decyzji wydawanej w trybie art. 19 ust. 3 u.o.l., co oznacza, że kwalifikować należało je jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Jako, że uchybień takich dopuściły się organy obu instancji, oprócz zaskarżonej decyzji, uchylono także decyzję organu pierwszej instancji (art. 135 p.p.s.a.).
Nadto organom zarzucić należy także naruszenie dyspozycji art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a.
Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji stanowi jej istotę, wyrażającą rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego przypadku, w kontekście okoliczności faktycznych sprawy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcia sprawy nie można domniemywać ani wyprowadzać go z treści uzasadnienia decyzji, albowiem powinno być ono wyrażone expressis verbis w osnowie (sentencji) decyzji, musi być ono jednoznaczne i nie budzić jakichkolwiek wątpliwości.
Wypełnienie przez organ dyspozycji art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. nastąpi tylko wtedy, gdy rozstrzygniecie zostanie sformułowane w sposób kategoryczny co do zawartego tam władczego uregulowania przez organ sytuacji prawnej strony.
Decyzja organu administracji publicznej nakładająca na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania lub też konkretyzująca określone uprawnienia powinna obowiązek ten lub uprawnienie wyrażać precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji.
W ocenie Sądu nałożonego na skarżącą w decyzji obowiązku wyrębu drzew i pozyskania drewna nie określono w sposób jasny i jednoznaczny.
Nakładając na skarżącą obowiązek wykonania określonych zadań w odniesieniu do obu działek posłużono się zwrotem: "Wyrąb drzew, w tym ... dopuszczalny".
Użycie wyrażenia "dopuszczalny" sugerowałoby, że wskazane tam wartości mają jedynie charakter wartości maksymalnych, a więc wartości możliwych do uzyskania, lecz nie objętych bezwzględnym nakazem ich uzyskania. Przeczy jednak temu dalsza treść sentencji decyzji, gdzie mowa jest o tym, że dopuszczalny wyrąb drzew należy zrealizować "poprzez pozyskanie" określonych w decyzji metrów sześciennych drewna. Powyższe wskazywałoby na obligatoryjny charakter obowiązku pozyskania drewna.
Nie jest więc do końca jasne czy skarżąca w ramach nałożonych na nią zadań z zakresu gospodarki leśnej jedynie może, czy też musi pozyskać drewno w ilości wskazanej w decyzji.
Decyzja organu nakładająca na stronę obowiązek określonego zachowania musi być jednoznaczna i nie może zawierać tego rodzaju niejasności. We wskazanym wyżej zakresie zaskarżona decyzja tego warunku nie spełnia.
Za nieuzasadnione uznać należy te zarzuty skargi, w których kwestionowano wartość dowodową przeprowadzonych w sprawie oględzin.
Z oględzin sporządza się protokół, który co do zasady powinien zostać podpisany przez osoby biorące udział w czynności urzędowej jaką są oględziny (art. 67 § 2 pkt 3 w zw. z art. 68 § 2 k.p.a.).
Sam fakt braku podpisu strony pod protokołem z oględzin nie dyskwalifikuje jego mocy dowodowej.
Wprawdzie protokół oględzin przeprowadzonych w sprawie nie został podpisany przez pełnomocnika skarżącej, jednakże z jego treści wynika wprost, że S. B. brał w nim udział, wskazując m.in. działki poddane oględzinom.
Twierdzenia skargi, że jakoby S. B. nie mógł brać udziału w oględzinach z uwagi na spotkania odbywane z byłą minister sprawiedliwości B. P. są gołosłowne albowiem nie zostały poparte żadnymi dowodami.
Co do zasady treść sporządzonego protokołu pozwala na przyjęcie, że pełnomocnik skarżącej brał udział w przeprowadzonych w sprawie oględzinach, organ natomiast – stosowanie do treści art. 68 § 2 k.p.a. – omówić, a więc wyjaśnić przyczynę braku podpisu S. B. pod protokołem.
Okoliczności faktyczne ujawnione w trakcie oględzin przeczą też twierdzeniom strony skarżącej jakoby działki nr [...] porośnięte były wyłącznie krzakami i pojedynczymi drzewami.
Skutkiem wyroku Sądu będzie powrót sprawy do etapu postępowania przed organem pierwszej instancji, celem ponownego rozpatrzenia. Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej (art. 153 p.p.s.a.).
W ponowionym postępowaniu organy powinny w pierwszym rzędzie wyjaśnić rozbieżność istniejącą w odniesieniu do działki nr [...] pomiędzy danymi wykazanymi w Inwentaryzacji stanu lasu a zakresem obowiązków nałożonych w pierwotnej decyzji organu I instancji (37 m3 brutto i 31 m3 netto w Inwentaryzacji stanu lasu oraz 38 m3 brutto i 32 m3 netto w decyzji organu I instancji).
Obowiązkiem organów będzie także wyjaśnienie i rozpatrzenie całości materiału dowodowego, w tym w szczególności danych wykazanych w inwentaryzacji stanu lasu oraz wyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji jak dane zawarte w inwentaryzacji stanu lasu przekładają się na rodzaj i zakres zadań określanych w decyzji wydawanej w trybie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach.
W szczególności organy powinny w sposób zrozumiały dla strony przedstawić charakterystykę tych danych, wyjaśniając ich istotę i znaczenia dla określenia zadań z zakresu gospodarki leśnej, jak też wyjaśnić, czy miąższość drzewostanu lasu skarżącej pozwala na pozyskanie drewna w ilości wskazywanej w decyzji.
Organ I instancji omówi, a więc wyjaśni także przyczynę braku podpisu S. B. pod protokołem z oględzin z dnia 3 grudnia 2021 r.
Wydając decyzję organy zadbają o to, by osnowa decyzji byłą jednoznaczna i nie budziła jakichkolwiek wątpliwości. W szczególności w tym kontekście organy w sposób wyraźny wsadzą, czy podane w decyzji wartości dotyczące wyrębu drzewa mają jedynie charakter wartości maksymalnych, a więc wartości możliwych do uzyskania, lecz nie objętych bezwzględnym nakazem ich uzyskania, czy też nakaz ten ma charakter obligatoryjny i oznacza bezwzględną konieczność pozyskania drewna w ilości i terminie wskazanym w decyzji.
Organy rozpatrzą cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i uwzględnią przy rozstrzyganiu sprawy wszystkie przeprowadzone dowody, dbając o to, by dokonane ustalenia faktyczne wynikały z przeprowadzonych w postępowaniu środków dowodowych. Sporządzając uzasadnienie decyzji organy zadbają o to, by należycie i wyczerpująco wyjaśnić podstawę faktyczna i prawną rozstrzygnięcia.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., orzekł jak w wyroku.
Jako, że strona skarżąca pomimo pouczenia (k.21v akt sądowych) nie złożyła wniosku o przyznanie należnych kosztów w wyroku nie orzekano o zwrocie kosztów.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI