II SA/Lu 474/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2022-11-24
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęwarunki zabudowygranica działkisąsiedztwobezpieczeństwo budowlaneprojekt budowlanyWSAprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na pozwolenie na budowę, uznając, że inwestycja może być realizowana przy granicy działki zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy, a projekt uwzględnia bezpieczeństwo sąsiedniego budynku.

Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła pozwolenie na budowę budynku mieszkalno-usługowego, argumentując naruszenie przepisów techniczno-budowlanych i zagrożenie dla jej budynku znajdującego się przy granicy działki. Zarzuty dotyczyły możliwości budowy w granicy, obecności okna w ścianie szczytowej oraz braku wystarczającej analizy wpływu inwestycji na stan techniczny sąsiedniego budynku. Sąd uznał, że decyzja o warunkach zabudowy dopuszczała budowę przy granicy, a projekt zawierał rozwiązania zapewniające bezpieczeństwo sąsiedniej nieruchomości, w tym analizę wpływu wykopu i zabezpieczenia przeciwpożarowe. W związku z tym skarga została oddalona.

Sprawa dotyczyła skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ulicy [...] w L. na decyzję Wojewody Lubelskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Lublin o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym. Wspólnota podnosiła, że inwestycja narusza przepisy techniczno-budowlane, w szczególności § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, ze względu na usytuowanie budynku przy granicy działki, gdzie znajduje się okno w ścianie szczytowej budynku skarżącej. Dodatkowo, Wspólnota zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 84 § 1 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w celu zbadania wpływu inwestycji na zły stan techniczny jej budynku. Wojewoda Lubelski oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznali, że decyzja o warunkach zabudowy, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, dopuszczała lokalizację budynku przy granicy działki. Sąd podkreślił, że inwestor zastosował rozwiązania projektowe, w tym odsunięcie ściany na wyższych kondygnacjach oraz zastosowanie palisady przy głębokim wykopie, które zapewniają bezpieczeństwo sąsiedniego budynku i spełniają wymogi techniczno-budowlane. Sąd uznał, że ekspertyza techniczna dołączona do projektu budowlanego wystarczająco wykazała brak zagrożenia dla konstrukcji budynku skarżącej, a odpowiedzialność za prawidłowość projektu spoczywa na projektantach. W związku z tym, skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest usytuowanie budynku w granicy działki, jeśli wynika to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy, nawet jeśli w sąsiednim budynku znajduje się okno w ścianie szczytowej, pod warunkiem zastosowania odpowiednich rozwiązań projektowych zapewniających bezpieczeństwo i nie naruszających przepisów techniczno-budowlanych.

Uzasadnienie

Decyzja o warunkach zabudowy, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, uprawniała do budowy przy granicy. Projekt zawierał rozwiązania (odsunięcie ściany na wyższych kondygnacjach, palisada przy wykopie) zapewniające bezpieczeństwo sąsiedniego budynku i zgodność z przepisami technicznymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

pr. bud. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy, wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, kompletność projektu oraz posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.

pr. bud. art. 35 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

rozp. ws. w/t art. 12 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Przepis ogólny określający zasady sytuowania budynków, w tym odległości od granicy działki.

rozp. ws. w/t art. 12 § 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Dopuszcza sytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2017 r.).

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub postępowania, które miało istotny wpływ lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.

Pomocnicze

pr. bud. art. 5 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane określa zasady i warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, a także zasady postępowania w sprawach budowlanych. W szczególności uwzględnia się uzasadnione interesy osób trzecich.

rozp. ws. w/t art. 13 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa wymagania dotyczące zapewnienia światła dziennego dla pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.

rozp. ws. w/t art. 206 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

W przypadku wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającą jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku.

rozp. ws. w/t art. 204 § 5

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa sytuacje, w których budowa nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników obiektu istniejącego lub obniżenia jego przydatności do użytkowania.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję lub uchylić ją w całości albo w części.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 84 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ może zwrócić się do biegłych lub innych specjalistów o wydanie opinii lub wyjaśnień.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o warunkach zabudowy dopuszczała budowę przy granicy działki. Projekt budowlany zawierał rozwiązania zapewniające bezpieczeństwo sąsiedniego budynku. Ekspertyza techniczna dołączona do projektu budowlanego była wystarczająca. Organ architektoniczno-budowlany jest związany ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów techniczno-budowlanych (usytuowanie budynku w granicy z oknem w sąsiednim budynku). Zagrożenie dla stanu technicznego sąsiedniego budynku. Niewyczerpanie postępowania dowodowego (brak opinii biegłego).

Godne uwagi sformułowania

Organ architektoniczno-budowlany jest związany wnioskiem inwestora – jeśli więc inwestor przewiduje w projekcie budowlanym rozwiązania zgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, a jednocześnie rozwiązania te nie naruszają przepisów, w tym techniczno - budowlanych, organ architektoniczno- budowlany nie może odmówić udzielenia pozwolenia na budowę. W przypadku zamierzenia budowlanego, wobec którego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia został złożony wniosek o pozwolenie na budowę, odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego, wniosek o zmianę pozwolenia na budowę lub wniosek o zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego - stosuje się przepisy dotychczasowe. Odpowiedzialność za prawidłowość tych elementów projektu budowlanego spoczywa na projektancie.

Skład orzekający

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Grymuza

sędzia

Marcin Małek

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących budowy przy granicy działki w kontekście decyzji o warunkach zabudowy oraz oceny wpływu inwestycji na sąsiednie budynki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy istnieje ostateczna decyzja o warunkach zabudowy dopuszczająca budowę przy granicy, a projekt zawiera rozwiązania łagodzące potencjalne konflikty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy częstego konfliktu sąsiedzkiego związanego z budową przy granicy działki, uwzględniając zarówno przepisy techniczne, jak i decyzje administracyjne. Pokazuje, jak sąd analizuje te kwestie.

Budowa przy granicy działki: Czy okno sąsiada może zatrzymać inwestycję?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 474/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Grzegorz Grymuza
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący sprawozdawca/
Marcin Małek
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 730/23 - Wyrok NSA z 2025-09-24
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 35 ust.1, 4, art. 32, atr. 5 ust. 2 pkt 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1065
par. 2 ust. 2 pkt 1
Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
par. 12 ust.2, par 206, par 204, par 13
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza, Asesor sądowy Marcin Małek Protokolant Specjalista Agnieszka Wojtas po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2022 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ulicy [...] w L. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 20 maja 2022r., nr [...] Wojewoda Lubelski po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w L. - na podstawie art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej jako "pr. bud." i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Lublin z dnia 28 stycznia 2022r., znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Spółce [...] pozwolenia na budowę dla: budynku mieszkalno- usługowego, z garażem podziemnym, z pochylnią zjazdową, murem ogrodzeniowym, schodkami terenowymi, dojściem, z instalacjami wewnętrznymi wodociągową, kanalizacji, wentylacji i klimatyzacji, c.o. z węzłem cieplnym, elektrycznymi, teletechnicznymi, na działkach nr ew. [...], [...], [...] (obręb [...] arkusz 3) przy ul. [...], [...] w L..
W uzasadnieniu Wojewoda wyjaśnił, że inwestor wnioskiem z dnia 28 grudnia 2018r., skorygowanym w dniu 17 stycznia 2019r., wystąpił o pozwolenie na budowę budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym. Do wniosku dołączył m.in. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 4 egzemplarze projektu budowlanego, decyzję Prezydenta Miasta Lublin z dnia 29 grudnia 2017r. o ustaleniu warunków zabudowy dla B.-A. S.. z o.o., decyzję Prezydenta Miasta Lublin z dnia 2 października 2018r. o przeniesieniu warunków zabudowy na rzecz [...] Sp. z o.o. Sp. k.; w dniach 22 stycznia 2019r. i 15 kwietnia 2019r. inwestor uzupełnił dokumentację.
W dniu 26 kwietnia 2019r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o zawieszenie postępowania podnosząc, że złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 29 grudnia 2017r. o warunkach zabudowy i decyzji przenoszącej w/w decyzję. Do wniosku załączyła m.in.: wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 29 grudnia 2017r., zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Lublin z dnia 5 kwietnia 2019r. o odmowie wznowienia, wniosek z dnia 10 kwietnia 2019r. o stwierdzenie nieważności w/w decyzji o warunkach zabudowy; wniosek o wstrzymanie wykonania w/w decyzji.
Postanowieniem z dnia 17 maja 2019r. organ I instancji zobowiązał inwestora do usunięcia w przedłożonej dokumentacji budowlanej wskazanych braków i nieprawidłowości w terminie do 2 miesięcy - na wniosek inwestora termin ten był kilkakrotnie przedłużany, ostatecznie w dniu 19 lipca 2021r. inwestor przedłożył uzupełnioną dokumentację.
W dniach 4 i 6 sierpnia 2021r. wpłynęły do organu kolejne pisma skarżącej Wspólnoty dotyczące nieprawidłowości w projekcie budowlanym, dlatego kolejnym postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2021r. organ I instancji ponownie zobowiązał inwestora do usunięcia wskazanych braków i nieprawidłowości w dokumentacji projektowej w terminie, który podobnie jak wcześniej również był przedłużany na wniosek inwestora. Braki zostały uzupełnione w dniu 14 grudnia 2021r., wobec powyższego w dniu 23 grudnia 2021r. organ I instancji zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, a w dniu 28 stycznia 2022r. organ I instancji wydał wskazaną na wstępie decyzję. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że projekt budowlany został sporządzony zgodnie z przepisami prawa budowlanego, w tym decyzją o warunkach zabudowy, a do wniosku o pozwolenie na budowę przedłożono wszelkie niezbędne opinie, ekspertyzy, pozwolenia i uzgodnienia. Projekt budowlany został sporządzony i sprawdzony przez uprawnionych projektantów, którzy oświadczyli, że został sporządzony zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej; projekt zawiera informację bioz. Poza tym projekt zagospodarowania terenu spełnia wymogi rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w zakresie: zapewnienia dojścia i dojazdu do drogi publicznej (§ 14), usytuowania budynku (§ 12), miejsca do gromadzenia odpadów stałych (§ 22), zapewnienia dojść i dostępu dla osób niepełnosprawnych (§ 16), nieodprowadzania wód opadowych na tereny sąsiednich działek (§ 29), zapewnienia światła dziennego dla pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi (§ 13), zapewnienie czasu nasłonecznienia pokoi mieszkalnych (§ 60). Organ I instancji wyjaśnił ponadto, że na wniosek inwestora (15 kwietnia 2019r.), zastosowano przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w brzmieniu przed dniem 1 stycznia 2018r., tj. dopuszczający usytuowanie budynku przy granicy działki, jeśli stanowi tak decyzja o warunkach zabudowy (stosownie do przepisu § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, dotyczącego przypadku, gdy decyzja o warunkach zabudowy została wydana przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, a przed dniem 1 stycznia 2020r. został złożony wniosek o pozwolenie na budowę, co miało miejsce w niniejszej sprawie). Jednocześnie organ wyjaśnił, że część projektowanego budynku ostatniej kondygnacji odsunięto od granicy na odległość 5,42-5,50 m od okna usytuowanego w ścianie zewnętrznej budynku skarżącej, znajdującej się w granicy działki.
W odwołaniu od tej decyzji Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. [...] w L., reprezentowana przez radcę prawnego A. B. zarzuciła jej wydanie z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego, tj.:
1. art. 35 ust. 1 pr. bud. poprzez wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w sytuacji, w której decyzja ta narusza przepisy rozporządzenia ws. w/t i nie uwzględnia uzasadnionych interesów Wspólnoty;
2. § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia ws. w/t poprzez wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy w budynku skarżącej znajduje się okno, w związku z czym wykluczona jest możliwość budowy w granicy nieruchomości;
3. art. 5 ust. 1 pkt 9 pr. bud. poprzez brak nieuwzględnienie uzasadnionych interesów Wspólnoty;
4. art. 7, 8, 77 § 1, 104 § 2 oraz 107 § 1 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku ustalenia prawdy materialnej, dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego i brak ustaleń w zakresie należytego zabezpieczenia nieruchomości skarżącej, znajdującej się w złym stanie technicznym, potwierdzonym w ekspertyzie rzeczoznawcy [...] i brak oceny możliwego wpływu realizacji projektowanej inwestycji na budynek skarżącej;
5. art. 84 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku Wspólnoty o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu projektowania i realizacji obiektów budowlanych w sytuacji w celu zbadania, czy proponowane w projekcie budowlanym rozwiązania są prawidłowe i wystarczające.
Ustosunkowując się do zarzutów odwołania inwestor – Spółka [...] wniosła o utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji oraz o nieuwzględnienie wniosku dowodowego z uwagi na to, że przedstawiła "Ekspertyzę stanu technicznego budynku przy ul. [...] w L. oraz ocenę wpływu na ten budynek planowanej inwestycji przy ul. [...]", która stanowi załącznik w projekcie Budowlanym (Tom I: Projekt Zagospodarowania Terenu, Projekt 1.1: Zagospodarowanie Terenu, Załączniki). Ekspertyza zawiera rzetelną ocenę stanu technicznego istniejącego budynku oraz stanowi kompletny materiał wyjściowy do zaprojektowania budynku w sposób zapewniający bezpieczeństwo konstrukcji przez właściwy rodzaj zabezpieczenia istniejącego budynku.
Z uwagi na odmienne stanowiska wyrażone przez strony, organ II instancji zawiadomił strony o prawie zapoznania się z aktami sprawy i o prawie złożenia wyjaśnień, z którego skorzystała zarówno skarżąca, jak i inwestor w dniu 25 kwietnia oraz 11 i 18 maja 2022r.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda Lubelski wydał zaskarżoną decyzję, utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji.
W pierwszej kolejności Wojewoda przytoczył treść mających zastosowanie w sprawie przepisów.
Tak więc wskazał, że zgodnie z art. 33 ust. 2 pr. bud. do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć cztery egzemplarze projektu budowlanego sporządzone przez osobę legitymującą się aktualnym na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem o przynależności do właściwego samorządu zawodowego, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a w razie potrzeby inne opinie, uzgodnienia i pozwolenia. Przepis art. 35 ust. 1 pr. bud. stanowi, że właściwy organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu oraz wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Stosownie zaś do art. 35 ust. 1 pkt 3 i 4, sprawdzeniu podlega również kompletność projektu budowlanego oraz posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Jeżeli organ stwierdzi, że przedłożona przez wnioskodawcę dokumentacja nie spełnia wymogów określonych w art. 35 ust. 1 pr. bud., nakłada w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 35 ust. 3, obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości zakreślając w tym celu stosowny termin. Jeżeli wskazane braki lub nieprawidłowości nie zostaną przez wnioskodawcę usunięte w zakreślonym terminie organ jest zobligowany do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jeżeli natomiast wszelkie braki przedłożonej dokumentacji zostaną przez wnioskodawcę usunięte, organ jest zobowiązany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, Wojewoda Lubelski stwierdził, że inwestor – Spółka Z. spełniła wskazane wymagania: załączyła do wniosku o pozwolenie na budowę cztery egzemplarze projektu budowlanego oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; projekt budowlany został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia do projektowania oraz legitymującą się na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem o przynależności do właściwego samorządu zawodowego; dołączyła także m.in. decyzję z dnia 29 grudnia 2017r. o ustaleniu warunków zabudowy, decyzję z dnia 2 października 2018r. przenoszącą tę decyzję na rzecz Spółki Z. , decyzję Miejskiego Konserwatora Zabytków w Lublinie z dnia 20 listopada 2020r. oraz decyzję Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia 29 listopada 2020r. w zakresie zmian w projekcie budowlanym.
Następnie Wojewoda Lubelski stwierdził, że kwestią sporną w sprawie była zgodność planowanej inwestycji z przepisami prawa.
Skarżąca kwestionowała możliwość usytuowania budynku mieszkalno-usługowego bezpośrednio przy granicy z jej budynkiem, gdyż w ścianie szczytowej tego budynku znajduje się okno oraz zarzucała, że organ nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego z zakresu projektowania i realizacji obiektów budowlanych pomimo tego, że w przedłożonej przez nią ekspertyzie stwierdzono, że budynek skarżącej jest w złym stanie technicznym, a realizacja inwestycji na sąsiedniej nieruchomości może zagrażać jego konstrukcji.
Odnosząc się do możliwości sytuowania spornego budynku przy granicy Wojewoda Lubelski wskazał na przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mający zastosowanie w niniejszej sprawie stosownie do § 2 ust. 2 pkt 1 obwieszczenia Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 8 kwietnia 2019r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ni ich usytuowanie (D.U. z 2019r., poz. 1065 – "Dla zamierzenia budowlanego, wobec którego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia został złożony wniosek o pozwolenie na budowę, odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego, wniosek o zmianę pozwolenia na budowę lub wniosek o zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego - stosuje się przepisy dotychczasowe."). Zgodnie z tym przepisem - sytuowanie budynku dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Inwestor przedstawił decyzję Prezydenta Miasta Lublin z dnia 29 grudnia 2017r. o ustaleniu warunków zabudowy dla spornej inwestycji, która umożliwia jej lokalizację przy granicy z działką skarżącej; ustalone warunki zostały przeniesione na Spółkę Z. decyzją Prezydenta Miasta Lublin z dnia 2 października 2018r. W związku z tym, usytuowanie planowanego budynku w granicy z działką skarżącej jest dopuszczalna.
Jednocześnie Wojewoda Lubelski stwierdził, że przeszkody w usytuowaniu planowanego budynku w granicy działki nie stanowi to, że w ścianie szczytowej budynku skarżącej znajduje się okno. Powołując się na stanowisko wyrażone przez WSA w wyroku z dnia 6 września 2018r., sygn. III SA/Gd 358/18 wskazał, że ani przedwojenne, ani współczesne przepisy nie pozwalały na wybijanie okien w szczycie budynków stojących na granicy działki (istniejące okna powinny więc być zamurowane, kwestia ta należy do kompetencji organu nadzoru budowlanego). Nawet jeśli okna nie zostaną zamurowane, to i tak inwestycja może być zrealizowana przy granicy, ponieważ projektant zastosował szczególne rozwiązanie, a mianowicie ściana budynku nowo projektowanego została na wysokości ostatniej kondygnacji odsunięta od okna szczytowego znajdującego się w budynku skarżącej na odległość od 5,42 m do 5,50 m.
Dodatkowo Wojewoda Lubelski wskazał, że dla tego okna została wykonana analiza przesłaniania oraz nasłonecznienia i wynika z niej, że inwestycja spełnia wymagania zawarte w § 13 i § 60 warunków technicznych; projekt został również pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. K. J..
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącej o dopuszczenie dowodu z prywatnej ekspertyzy sporządzonej przez rzeczoznawcę J. O., Wojewoda Lubelski podniósł, że "obowiązek poprzedzenia budowy ekspertyzą techniczną należy traktować nie tyle w kategoriach procesowych, ile ściśle technicznych, jako obowiązek poddania analizie stanu techniczno- budowlanego istniejącego obiektu z punktu widzenia dopuszczalności wzniesienia w jego bezpośrednim sąsiedztwie innego budynku. Innymi słowy, ustanowienie wymagania w postaci sporządzenia ekspertyzy technicznej dotyczy wprost zagadnień natury techniczno-budowlanej, a nie proceduralnej i odnosi się do obowiązków projektanta na etapie sporządzania projektu budowlanego, a zatem jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę." (...) "To na inwestorze ciąży obowiązek sporządzenia przedmiotowej ekspertyzy i to wyłącznie w sytuacji gdy wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa jego użytkowników lub obniżenie jego przydatności do użytkowania. Dodatkowo kwestia ewentualnych szkód, jakie na nieruchomości skarżącej powstaną, czy mogą powstać nie może być badana na etapie pozwolenia na budowę. Może być to kwestia nieprawidłowości w prowadzeniu robót budowlanych, czy ewentualne wady projektu budowlanego, a roszczenia z tym związane dochodzone są w procesie cywilnymi lub w drodze administracyjnej przez organy nadzoru budowlanego. Organ architektoniczno-budowlany prowadzący postępowanie w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę nie może kwestionować przyjętych w projekcie budowlanym, rozwiązań technicznych. Odpowiedzialność za prawidłowość tych elementów projektu budowlanego spoczywa na projektancie" (tak: wyrok NSA z dnia 25 maja 2016r., sygn. II OSK 2356/14).
Końcowo Wojewoda Lubelski podkreślił, że w sytuacji spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 pr. bud., organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Jest to bowiem przykład normy prawnej o charakterze związanym, kiedy organ nie dysponując "luzem decyzyjnym", obligowany jest do udzielenia pozwolenia na budowę, w razie spełnienia przesłanek ustawowych. Stwierdzając, że przesłanki te zostały spełnione, należało udzielić pozwolenia na budowę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w L., reprezentowana przez radcę prawnego A. B. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji, podnosząc takie same zarzuty, jak w odwołaniu, tj. zarzuty dotyczące naruszenia art. 35 ust. 1 pr. bud. i art. 5 ust. 1 pkt 9 pr. bud. w zw. z § 12 ust. 1 i § 12 ust. 2 rozporządzenia ws. w/t, poprzez dopuszczenie usytuowania spornego budynku w granicy z działką skarżącej, pomimo tego, że w ścianie przyległego budynku skarżącej znajduje się okno.
Zdaniem skarżącej, wadliwe zastosowanie tych przepisów wynikało z nieprawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, tj. z naruszenia art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1, 104 § 2 oraz 107 § 1 k.p.a. oraz art. 84 § 1 k.p.a. polegającego w szczególności na nieuwzględnienie wniosku skarżącej o powołanie biegłego w celu ustalenia wpływu planowanej inwestycji na bezpieczeństwo budynku skarżącej. Skarżąca zarzuciła brak analizy materiału dowodowego w zakresie należytego zabezpieczenia jej budynku.
W obszernym uzasadnieniu skargi podniosła, że złożyła w toku postępowania ekspertyzę sporządzoną przez rzeczoznawcę (J. O.), wskazującą na zły stan jej budynku, dlatego domagała się od organu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w celu zweryfikowania, czy przewidziane w projekcie rozwiązania technologiczne wystarczająco zabezpieczają budynek skarżącej przed uszkodzeniem. Skarżąca podniosła, że ściana szczytowa jej budynku była kiedyś ścianą wewnętrzną, w związku z czym istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo, że fundament pod tą ścianą nie zapewni stabilności podczas prowadzenia prac przy nowoprojektowanym budynku, fundament był bowiem wykonany dla ściany wewnętrznej. Podniosła, że podczas realizacji budowy w sąsiedztwie kamienicy przy ul. [...] skierowanie wód powierzchniowych w stronę ściany szczytowej spowodowało nagłe osiadanie i nadzwyczajną konieczność podbicia ławy kamienicy na całej długości, aby nie dopuścić do katastrofy budowlanej. Z zatwierdzonego projektu jednoznacznie wynika, że projektowany budynek znajduje się w strefie oddziaływań bezpośrednich głębokiego wykopu, czyli w obszarze, w którym np. na skutek niedostatecznej nośności obudowy wykopu lub nadmiernego ugięcia obudowy mogą wystąpić przemieszczenia podłoża zagrażające konstrukcji budynku skarżącej, należy podjąć działania, aby jednoznacznie wykluczyć takie niebezpieczeństwo. Zdaniem skarżącej, w sytuacji "uargumentowanego sporu pomiędzy zainteresowanymi osobami, czy obiekt budowlany został zaprojektowany w sposób zapewniający bezpieczeństwo użytkowników budynku istniejącego i jego dotychczasową przydatność do użytkowania organ administracji może zwrócić się do projektanta, zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 3 pr. bud. o wyjaśnianie wątpliwości dotyczących projektu i zawartych w nim rozwiązań, a nawet sięgnąć po dowód z opinii biegłych" (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt: II SA/Gd 81/19).
Brak ustaleń w powyższym zakresie świadczy o niewyważeniu interesów stron i pominięciu interesu skarżącej jako właścicielki sąsiedniej nieruchomości, co świadczy o naruszeniu przez organ art. 5 ust. 1pkt 9 pr. bud. Organy administracji powinny były mieć na uwadze konstytucyjny obowiązek równego traktowania wobec prawa oraz przepisy konstytucyjne o ochronie prawa własności. Niedopuszczalne jest bowiem lekceważenie interesów którejkolwiek ze stron (właścicieli sąsiednich nieruchomości). Pozwolenie na budowę przy granicy nieruchomości (w zbliżeniu do granicy) może być wydane wyłącznie wyjątkowo, gdy istnieją po temu szczególnie uzasadnione przyczyny (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2008r., II OSK 1955/06). W świetle obowiązujących przepisów (w tym art. 140 i 144 k.c.), choć nie ma bezwzględnego zakazu budowy przy granicy nieruchomości sąsiedniej, jak też warunku uzyskania na taką budowę zgody sąsiada, a także zbliżenia obiektu do granicy, jednak nie oznacza to, że organ administracji publicznej w sposób dowolny rozstrzyga o pozwoleniu na budowę, albo że jest związany wyłącznie przepisami warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zaś tylko od woli inwestora zależy określenie usytuowania obiektu i jest ono wiążące dla organu. W niniejszej sprawie organ w ogóle nie poddał analizie interesu skarżącej.
Uzasadniając naruszenie przepisu § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia ws.w.t. skarżąca: po pierwsze podniosła, że wbrew stanowisku organów, nie wykazano, że sporne okno w budynku skarżącej powstało w sposób nielegalny, niezgodnie z przepisami, zaś po drugie - że rozwiązanie projektowe polegające na usytuowaniu projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy, z odsunięciem jego ściany na wysokości ostatniej kondygnacji od okna szczytowego znajdującego się w przylegającym budynku skarżącej (na odległość od 5, 42 m do 5, 50 m) świadczy o obejściu tego przepisu. Skarżąca zarzuciła, że wprawdzie przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia w poprzednim brzmieniu dopuszczał sytuowanie budynków w granicy działki, jeśli tak przewidywała decyzja o warunkach zabudowy, to jednak z posiadanej przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy nie wynikała możliwość usytuowania planowanego budynku ścianą przylegającą do budynku skarżącej z uskokiem na wysokości okna w ścianie budynku skarżącej. W sprawie powinny więc mieć zastosowanie ogólne zasady sytuowania obiektów budowlanych, określone w §12 ust. 1 rozporządzenia. Powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych, skarżąca podkreśliła, że określenie w decyzji o warunkach zabudowy sytuowania budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w granicy działki budowlanej jest dopuszczalne w sytuacjach wyjątkowych. Zawarta w § 12 ust. 2 rozporządzenia norma nie przyznaje organom uprawnienia do swobodnego modyfikowania w tychże decyzjach reguł ogólnych usytuowania budynków względem granicy działki określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia. Dopuszczenie sytuowania budynku bezpośrednio przy granicy nie zwalnia inwestora z zachowania innych wymagań określonych w przepisach techniczno-budowlanych, z uwagi na ochronę właściciela sąsiedniej działki budowlanej. Związanie organu wydającego pozwolenie na budowę decyzją o warunkach zabudowy oznacza, że organ ten nie może tych warunków kształtować odmiennie, ale tylko w zakresie podstawowych parametrów dotyczących zmiany zagospodarowania terenu; decyzja o warunkach zabudowy nie przesądza więc o warunkach technicznych czy budowlanych, jakie musi spełniać planowana inwestycja, lecz tylko o tym, czy w świetle występującej na danym terenie zabudowy jej realizacja będzie stanowić kontynuację tej zabudowy. Decyzje o warunkach zabudowy nie tworzą porządku prawnego i nie mają charakteru konstytutywnego, stanowiąc jedynie szczegółową urzędową informację o tym, jaki obiekt i pod jakimi warunkami można na danym terenie wybudować bez obrazy przepisów prawa. Nie jest tak, że decyzja w przedmiocie warunków zabudowy będzie każdorazowo prowadziła do wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę. Związanie organu architektoniczno- budowlanego decyzją o warunkach zabudowy odnosi się wyłącznie do władczego rozstrzygnięcia wójta (burmistrza, prezydenta miasta), że zamierzona inwestycja jest zgodna z ładem przestrzennym obowiązującym dla miejsca jej realizacji.
Natomiast kwestia zgodności inwestycji z przepisami techniczno - budowlanymi należy do właściwego organu architektoniczno – budowlanego. Organ ten jest zobowiązany odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli w decyzji o warunkach zabudowy wskazano, że budynek ma być usytuowany bezpośrednio przy granicy, a usytuowanie to jest sprzeczne z warunkami technicznymi. "Użycie przez ustawodawcę sformułowania "dopuszcza się" jednoznacznie wskazuje, że jest to rozwiązanie wyjątkowe, które wymaga nie tylko zaistnienia szczególnych okoliczności wymienionych w przepisie, a stanowiących odstępstwo od ogólnej zasady lokowania budynków, ale również szczególnej staranności i dbałości organu w zakresie poszanowania interesów osób trzecich. Organ winien mieć na uwadze, iż w tego rodzaju sytuacjach, usytuowanie budynku w granicy, a także rozbudowa tak usytuowanego istniejącego już budynku, budzi, często uzasadniony, sprzeciw właścicieli sąsiedniej działki. Dlatego też organ powinien rzetelnie zbadać przesłanki przemawiające za dopuszczeniem takiego usytuowania, czy też rozbudowy istniejącego budynku tak usytuowanego". (tak: wyrok WSA w Łodzi z dnia 2 sierpnia 2018 r., sygn. akt: II SA/Łd 179/18).
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022r., poz.329), dalej jako "p.p.s.a.", sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji w takim zakresie należy stwierdzić, że skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza obwiązujących przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Trafnie podkreślił Wojewoda Lubelski, że w świetle art. 35 ust. 4 pr. bud. w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Należy podnieść, że w związku z tym, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek z 28 grudnia 2018r., należy uwzględniać wymagania określone w art. 35 ust. 1 pr. bud. w poprzednim brzmieniu, co wynika z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw ("Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym"). Tak więc te wymagania, to :
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
oraz złożenie przez inwestora oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 pr. bud.).
Wojewoda Lubelski zbadał zatwierdzony decyzją z 28 stycznia 2022r. projekt budowlany w zakresie powyższych wymagań i stwierdził, że zostały one spełnione.
Ocena Wojewody jest prawidłowa.
Zarzuty skarżącej dotyczyły niespełnienia warunku zapewnienia odpowiedniej odległości projektowanego budynku od granicy jej działki i bezpieczeństwa budynku skarżącej. Jej zdaniem – ze względu na to, że w szczytowej ścianie jej budynku usytuowanego przy granicy znajduje się okno, budynek inwestora – Spółki Z. powinien być oddalony od granicy o 4 m. Ani bowiem decyzja o warunkach zabudowy z dnia 29 grudnia 2017r. ani żaden z przepisów rozporządzenia ws. w/t nie przewidują możliwości sytuowania budynku w granicy z uskokiem na wyższej kondygnacji – sytuowanie budynku w granicy jest możliwe tylko wtedy, jeśli cała ściana tego budynku (bez otworów) znajduje się w granicy (przy granicy). Ponadto skarżąca podkreśliła, że jej budynek znajduje się w złym stanie technicznym, dlatego sporny projekt powinien zostać zaopiniowany przez biegłego, który stwierdzi, czy inwestycja nie zagraża bezpieczeństwu tego budynku.
Odnosząc się do tych zarzutów Wojewoda Lubelski prawidłowo przyjął, że do lokalizacji planowanego budynku przy granicy z działką skarżącej uprawniała ostateczna decyzja z dnia 29 grudnia 2017r. ustalająca warunki zabudowy – decyzja ta dotychczas nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Decyzja wprost przewidywała, że dla zapewnienia pierzejowego układu zabudowy frontowej na działkach nr [...] i nr [...] obowiązuje lokalizacja frontowej części projektowanego budynku w granicy z działką nr [...] (działka skarżącej). (k. 6 projektu, k. 303 akt admin.). Decyzja określała warunki spornej inwestycji dla B. – A. S.. z o.o., a następnie zostały one przeniesione na inwestora - Spółkę Z. (co nie jest kwestionowane), która domagała się udzielenia jej pozwolenia na budowę zgodnie z tymi warunkami. Organ architektoniczno-budowlany był więc obowiązany uwzględniać jej treść m.in. przy ocenie sytuowania budynku względem granicy działki skarżącej. Organ ten – jak wyżej wskazano - jest bowiem związany wnioskiem inwestora – jeśli więc inwestor przewiduje w projekcie budowlanym rozwiązania zgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, a jednocześnie rozwiązania te nie naruszają przepisów, w tym techniczno - budowlanych, organ architektoniczno- budowlany nie może odmówić udzielenia pozwolenia na budowę. Taka sytuacja występuje w rozpatrywanej sprawie. Inwestor przewidział w projekcie budowlanym zbliżenie budynku do granicy z działką skarżącej zgodnie z wydaną decyzją o warunkach zabudowy, co było dopuszczalne na podstawie § 12 ust. 2 rozporządzenia ws. w/t z 2002r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2017r. – przepis ten przewidywał, że "Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 (ścianą bez otworów), dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu". Z dniem 1 stycznia 2018r. przepis ten uległ zmianie zawężając taką możliwość wyłącznie do sytuacji, gdy plan miejscowy ją przewiduje - stosownie do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 listopada 2017r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz.U. z 2017r., poz.2285). Uwzględnienie przepisu §12 ust. 2 w poprzednim brzmieniu wynika z § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia zmieniającego, zgodnie z którym – "W przypadku zamierzenia budowlanego, wobec którego przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia została wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz dla którego przed dniem 1 stycznia 2020 r. (...) został złożony wniosek o pozwolenie na budowę (...) - na wniosek inwestora stosuje się § 12 ust. 2 rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu dotychczasowym". Z akt wynika, że Spółka Z. złożyła wniosek o pozwolenie na budowę w dniu 28 grudnia 2018r., a więc była uprawniona do realizacji warunków zabudowy określonych w decyzji z 29 grudnia 2017r. Skoro więc ostateczna decyzja o warunkach zabudowy umożliwiała jej budowę w granicy, wniosek o zatwierdzenie projektu budowę przewidującego taką lokalizację zasługiwał na uwzględnienie. Ocenie tej nie stoi na przeszkodzie to, że zbliżenie do granicy działki dotyczy tylko części (niższej) projektowanego budynku, gdyż na wyższych kondygnacjach przewidziano uskok w celu oddalenia ściany budynku od ściany szczytowej budynku skarżącej na odległość zgodną z § 12 ust. 1 rozporządzenia ws. w/t/ wymagającym zachowania odległości co najmniej 4 m – zaprojektowana odległość na wysokości istniejącego okna wynosi ok.5,50 m (zob. podobnie wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 czerwca 2017r., VII SA/Wa 1606/16). Przyjęte rozwiązanie projektowe jest zgodne z przepisami, w części uzasadnione jest ustalonymi warunkami zabudowy, zaś w części odpowiada wymogom §12 ust. 1 rozporządzenia, a zatem w ocenie Sądu, nie stanowi ono obejścia prawa.
Podkreślić jednocześnie należy, że rozwiązanie to uwzględnia inne wymagania techniczno - budowlane, które mają gwarantować ochronę interesów skarżącej Wspólnoty, jako właścicielki działki sąsiedniej. W dokumentacji projektowanej znajdują się rozwiązania architektoniczne m.in. w zakresie nasłonecznienia okna (pokoju) w elewacji szczytowej budynku skarżącej (projekt architektoniczno-budowlany, 3.3., k. 135-136 akt admin.). Projektant wskazał, że czas nasłonecznienia tego pokoju wynosi nie mniej niż 1,5 godziny, a więc spełnia wymagania § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia ws. w/t dla zabudowy śródmiejskiej. Projekt budowlany obejmuje również warunki ochrony pożarowej (tom 2, projekt 2.5, k. 352 akt admin.), uwzględniające zmiany tego projektu z dnia 23 października 2018r., 21 marca 2019r. i 6 września 2021r., a więc także rozwiązanie polegające na odsunięciu planowanego budynku na wysokości okna w ścianie szczytowej budynku skarżącej na odległość ok.5,5 m. W warunkach ochrony pożarowej wskazano, że w przypadku granicy z działką nr [...] budynek będzie przylegał bezpośrednio do istniejącego budynku - ściana oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej REI 120 (k.359).
Spełnienie powyższych wymagań, co zresztą nie było kwestionowane, świadczy o tym, że interes skarżącej Wspólnoty nie został naruszony poprzez usytuowanie spornego budynku w granicy z jej działką.
Organ wskazał też, że o naruszeniu interesu skarżącej przez taką lokalizację spornego budynku nie może być mowy także dlatego, że w świetle poprzednio i aktualnie obowiązujących przepisów nigdy nie było dopuszczalne wykonywanie otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku znajdującego się w granicy działki. Odnosząc się do tej argumentacji należy zauważyć, że kwestia (szeroko rozumianej) legalności takich otworów nie zawsze jednak jest jednoznaczna zwłaszcza, jeśli zostały one wykonane kilkadziesiąt lat temu i były tolerowane przez ówczesne organy władzy publicznej, co mogło stwarzać wrażenie powszechnej akceptacji i dopuszczalności. Ocena legalności ich wykonania zależy więc od konkretnych okoliczności i należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego, na co słusznie wskazał Wojewoda Lubelski. Niemniej jednak w niniejszej sprawie istnienie okna w ścianie szczytowej budynku skarżącej zostało wskazane jako główna przeszkoda zatwierdzenia projektu budowlanego. Należy zatem zauważyć, że inwestor przedstawił w projekcie rozwiązania z uwzględnieniem istniejącego okna, niezależnie od tego, jak oceni legalność tego okna organ nadzoru budowlanego. W tych okolicznościach nie można więc zasadnie mówić o naruszeniu interesu skarżącej w związku z usytuowaniem projektowanego budynku przy granicy.
Natomiast gdy chodzi o kwestię wpływu spornej inwestycji na budynek skarżącej i ewentualne zagrożenie, jakie może spowodować realizacja planowanych robót budowlanych, należy podnieść, że choć uzasadnienia organów obu instancji w tym zakresie nie są wyczerpujące, to jednak w świetle dokumentacji projektowej organy miały podstawy do przyjęcia, że zagrożenie takie nie występuje. Należy wskazać, że w świetle § 206 ust. 1 rozporządzenia ws. w/t, w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5 (wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania), budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku.
Z akt sprawy wynika, że inwestor - Spółka Z. w wykonaniu wezwania organu z 13 lutego 2019r. uzupełniła projekt budowlany o ekspertyzę techniczną budynków i obiektów budowlanych (tom I pkt 1.3.), którą następnie uzupełniła 19 lipca 2021r. o zabezpieczenia sąsiedniego budynku. W dniu 10 sierpnia 2021r. organ zobowiązał Spółkę do wyjaśnienia prawidłowości tej ekspertyzy. W dniu 6 września 2021r. dokonano zmiany projektu budowlanego w tym zakresie w ten sposób, że usunięto poprzednią ekspertyzę, a w jej miejsce sporządzono nową.
W ekspertyzie z 6 września 2021r. (k.45-55 projektu, k.129 akt admin.), wskazano, że jej celem było ustalenie stanu technicznego budynku skarżącej (przy ul. [...]) oraz wpływu planowanej inwestycji na ten budynek. Została ona opracowana w związku z postanowieniem organu I instancji nakładającym na inwestora obowiązek uzupełnienia projektu budowlanego (przed postanowieniem ekspertyza stanowiła część opisu projektu konstrukcji). Obecnie ekspertyza jest opracowaniem poszerzonym o ocenę rozwiązań konstrukcyjnych projektu obudowy głębokiego wykopu, kluczowego dla wpływu budowy na istniejący budynek, m.in. wskazuje jako metodę zabezpieczenia realizację pali usytuowanych bezpośrednio przy budynku skarżącej (poprzednio projekt zawierał rozwiązania alternatywne). Gdy chodzi o stan techniczny najbardziej spornego elementu budynku skarżącej, tj. ławy fundamentowej ściany szczytowej od strony Z. autor ekspertyzy stwierdził, że jest ona w średnim stanie technicznym. Następnie wyjaśnił, że planowany budynek będzie przylegać do ściany budynku skarżącej - w części nadziemnej budynek będzie oddylatowany od budynku skarżącej, a więc nie będą one na siebie oddziaływać konstrukcyjnie. Natomiast w części podziemnej od strony budynku skarżącej zaprojektowano palisadę stanowiącą obudowę głębokiego wykopu – technologię palisady przedstawiono szczegółowo w pkt 3.2.2. ekspertyzy. Autor ekspertyzy stwierdził, że nie powinny wystąpić przemieszczenia poziome budynków, natomiast ewentualne przemieszczenia pionowe gruntu za obudową wykopu nie przekroczą 8 mm, co oznacza, że nie spowodują one nawet zarysowań, natomiast jeśli się pojawią, będą niegroźne dla bezpieczeństwa użytkowania budynku skarżącej. Po zrealizowaniu stanu zerowego, rolę stabilizującą przejmie żelbetowa konstrukcja podpiwniczenia tego budynku. W konsekwencji autor ekspertyzy stwierdził, że stan techniczny tego budynku, przyjęta bezpieczna metoda realizacji obudowy głębokiego wykopu oraz przyjęte rozwiązania konstrukcyjne całego projektowanego budynku gwarantują, że konstrukcja budynku skarżącej nie zostanie uszkodzona. Podkreślił, że projekt budowlany stanowi wytyczną przy sporządzaniu projektu wykonawczego, a więc wykonawca będzie zobowiązany uwzględniać przedstawione rozwiązania. Należy podkreślić, że przy opracowaniu tej ekspertyzy uwzględniono m.in. wyniki oględzin budynku skarżącej, dokumentację geotechniczną podłoża gruntowego, zawierającą potwierdzenie dokonanych odkrywek fundamentów i odwiertów oraz instrukcję ITB "Ochrona zabudowy w sąsiedztwie głębokich wykopów".
Sąd uznał zatem, że inwestor w sposób wystarczający wykazał, że przyjęte rozwiązania projektowe nie spowodują zagrożenia dla bezpieczeństwa budynku skarżącej. Należy przy tym podkreślić, że za sporządzenie projektu, w tym ekspertyzy, o której mowa w § 206 rozporządzenia ws. w.t., odpowiedzialność ponoszą projektanci (art. 20 ust. 2 i 4 pr. bud.) Zapewniają oni zgodność inwestycji z przepisami i normami budowlanymi, w tym w szczególności dotyczącymi bezpieczeństwa. W związku z tym, odnosząc się do żądania skarżącej przeprowadzenia dowodu z opinii budowlanej mgr inż. [...], którą skarżąca dołączyła do akt, należy stwierdzić, że organ zasadnie uznał, że w świetle ekspertyzy sporządzonej przez projektanta jako część projektu budowlanego, nie było uzasadnienia ani podstaw prawnych do dopuszczenia tej opinii jako dowodu, tym bardziej, że nowa ekspertyza jest wynikiem zgłaszanych przez skarżącą uwag dotyczących złego - jej zdaniem - stanu technicznego jej budynku. Nie sposób też pominąć, że choć opinia budowlana [...] została sporządzona w lipca 2021r., to skarżąca złożyła ją do akt dopiero w styczniu 2022r., co może sugerować świadome przedłużanie przez nią postępowania, zwłaszcza że opinia w ogóle nie uwzględnia nowej i poszerzonej ekspertyzy z 6 września 2021r., sporządzonej w trybie § 206 rozporządzenia ws. w/t. W opinii (s.23) jej autor potwierdza bowiem wprost konieczność sporządzenia takiej ekspertyzy, co oznacza, że przy opracowywaniu opinii ekspertyza ta nie była mu znana; dodać należy, że opinia przed złożeniem jej do organu w styczniu 2022r. nie została zaktualizowana z uwzględnieniem ekspertyzy z września 2021r. Jej znaczenie dla rozstrzygnięcia nie mogło więc mieć istotnego znaczenia.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie było podstaw do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów techniczno-budowlanych, a także interesu skarżącej (art. 5 ust. 2 pkt 9 pr. bud.) okazały się nieuzasadnione, dlatego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Z tych względów orzeczono, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI