II SA/Lu 465/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Lublinie uchylił postanowienia SKO i Prezydenta Miasta dotyczące negatywnego zaopiniowania zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów, uznając, że organy nie wykazały w sposób przekonujący niezgodności działalności z planem miejscowym.
Spółka O. złożyła wniosek o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów, jednak Prezydent Miasta wydał negatywną opinię, uznając działalność za niezgodną z planem miejscowym. SKO utrzymało tę opinię w mocy. WSA w Lublinie uchylił oba postanowienia, stwierdzając, że organy nie wykazały w sposób przekonujący, dlaczego działalność, która wcześniej uzyskała zezwolenie, nagle stała się niezgodna z planem. Sąd podkreślił, że w postępowaniu o zmianę zezwolenia na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej, opinia organu opiniującego nie jest wiążąca, a organy nie wykazały wystarczająco, dlaczego odmiennie oceniły sytuację.
Sprawa dotyczyła skargi spółki O. S.. z o.o. sp. k. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Biała Podlaska. Oba postanowienia dotyczyły negatywnego zaopiniowania zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów. Prezydent Miasta uznał, że zbieranie i magazynowanie odpadów budowlanych na działce przy ul. [...] w B. P. narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Spółka wniosła o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów, wskazując na potrzebę dostosowania działalności do nowych przepisów ustawy o odpadach. Organy opiniujące uznały, że działalność jest niezgodna z planem miejscowym, ponieważ jest uciążliwa dla środowiska, co jest wykluczone na terenach oznaczonych symbolami 21 U/S i 22 U/S/MN. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżone postanowienia. Sąd uznał, że w postępowaniu o zmianę zezwolenia na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej, opinia organu opiniującego (Prezydenta Miasta) nie jest wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie główne (Marszałka Województwa). Ponadto, organy nie wykazały w sposób przekonujący, dlaczego działalność, która wcześniej uzyskała zezwolenie na zbieranie odpadów, nagle stała się niezgodna z planem miejscowym. Sąd zwrócił uwagę, że spółka złożyła wniosek o ograniczenie zakresu zbieranych odpadów, co mogło mieć wpływ na ocenę uciążliwości. Sąd podkreślił, że organy nie wyjaśniły dostatecznie motywów swojej oceny, co stanowi naruszenie przepisów k.p.a. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej nie stosuje się przepisu art. 41 ust. 6a ustawy o odpadach, który nakłada obowiązek zasięgnięcia opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Organ opiniujący wyraża opinię, ale nie jest ona wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie główne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 14 ustawy zmieniającej kompleksowo reguluje tryb postępowania o zmianę zezwolenia i nie przewiduje obowiązku uzyskania opinii organu opiniującego w trybie art. 41 ust. 6a u.o. Dodatkowo, przepis art. 41 ust. 6a został dodany do ustawy o odpadach tą samą ustawą zmieniającą, ale nie rozszerzono go o decyzję o zmianie zezwolenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.o. art. 14
Ustawa o odpadach
Szczególny tryb dostosowania działalności w zakresie gospodarowania odpadami do wymagań ustawy zmieniającej.
p.p.s.a. art. 145 § par 1 pkt 1 lit a, c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.
Pomocnicze
u.o. art. 41 § ust. 6a
Ustawa o odpadach
Organ właściwy wydaje zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwych ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów.
u.o. art. 46 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o odpadach
Właściwy organ odmawia wydania zezwolenia w przypadku, gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z przepisami prawa miejscowego.
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 2 i pkt 34
Ustawa o odpadach
Definicje zbierania i magazynowania odpadów.
u.o. art. 41 § ust. 1
Ustawa o odpadach
Zbieranie odpadów wymaga uzyskania zezwolenia.
u.o. art. 41 § ust. 9
Ustawa o odpadach
Ilekroć w ustawie jest mowa o zezwoleniu na zbieranie odpadów lub zezwoleniu na przetwarzanie odpadów rozumie się przez to również zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów.
k.p.a. art. 106 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Tryb opiniowania przez inne organy.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
u.p.z.p. art. 4 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
u.o.ś. art. 72
Ustawa o ochronie środowiska
Zakaz wydawania zezwoleń na działalność szkodliwą dla środowiska.
u.o.ś. art. 73
Ustawa o ochronie środowiska
Obowiązek zapobiegania negatywnym oddziaływaniom na środowisko.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie wykazały w sposób przekonujący niezgodności działalności z planem miejscowym. Organy nie wyjaśniły motywów, z powodu których zajęły odmienne stanowisko niż w poprzednim postępowaniu o wydanie zezwolenia. W postępowaniu o zmianę zezwolenia na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej, opinia organu opiniującego nie jest wiążąca.
Godne uwagi sformułowania
Opinia organu współdziałającego jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji i nie ma charakteru wiążącego dla organu prowadzącego postępowanie główne. Stanowisko organu opiniującego jest co prawda niewiążące, jednak ma znaczenie przy rozstrzyganiu sprawy. Organy nie wyjaśniły dostatecznie motywów, z powodu których obecnie zajęły stanowisko, że sporna działalność jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Skład orzekający
Joanna Cylc-Malec
przewodniczący sprawozdawca
Bogusław Wiśniewski
sędzia
Brygida Myszyńska-Guziur
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany zezwoleń na zbieranie odpadów oraz roli opinii organów opiniujących w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu zmiany zezwolenia na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej. Ocena uciążliwości działalności w kontekście planu miejscowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i gospodarki odpadami, a także pokazuje, jak organy administracji powinny uzasadniać swoje decyzje, zwłaszcza gdy zmieniają stanowisko w sprawie.
“Czy zmiana zezwolenia na odpady wymaga ponownej oceny zgodności z planem miejscowym? WSA wyjaśnia.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 465/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-11-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski
Brygida Myszyńska-Guziur
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 779
art. 41 ust.6a, art. 46 ust. 1 pkt 3, art. 41 ust. 9
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 106 par 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1592
art. 14
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par 1 pkt 1 lit a, c, art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy Brygida Myszyńska - Guziur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 listopada 2022 r. sprawy ze skargi O. S.. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 28 marca 2022r., znak: SKO.4021.OD/300/20/22 w przedmiocie negatywnego zaopiniowania zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 19 marca 2020r., nr Os.604.7.2020.TW2; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej na rzecz O. S.. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 28 marca 2022r., znak:SK0.4021.OD/300/20/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpatrzeniu zażalenia O. S.. z o.o., S..k. z siedzibą w W. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 41 ust. 6a ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz. U. z 2021r., poz. 779 ze zm.), dalej jako "u.o." – utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 19 marca 2020r., Nr Os.604.7.2020.TW2 stwierdzające, że zbieranie i magazynowanie odpadów budowlanych na terenie działki nr ewid. [...] położonej przy ulicy [...] w B. P. narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta B. P. pod nazwą [...]
W obszernym i szczegółowym uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że Spółka O. złożyła do Marszałka Województwa Lubelskiego na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018r. poz. 1592), dalej jako "ustawa zmieniająca" - wniosek o zmianę decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 25 lutego 2015r. udzielającej Spółce zezwolenia na zbieranie odpadów w Białej Podlaskiej przy ulicy [...] na działce nr ewid. [...]. W związku tym Marszałek zwrócił się do Prezydenta Miasta Biała Podlaska o zaopiniowanie tego wniosku na podstawie art. 41 ust. 6a u.o. w zw. z art. 106 § 3 k.p.a.
Wskazanym postanowieniem z dnia 19 marca 2020r. organ wydał negatywną opinię podnosząc, że sporne przedsięwzięcie jest niezgodne z ustaleniami wyżej powołanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Biała Podlaska pod nazwą "L. " (zatwierdzonego uchwałą Nr V/6/07 Rady Miasta Biała Podlaska z dnia 2 lutego 2007r., Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 69, poz. 1437). – stanowisko to następnie podzielił organ odwoławczy. Wyjaśniono, że zgodnie z ustaleniami tego planu działka nr ewid. [...] znajduje się - w jej północnej części, na terenie usług komercyjnych, składów i magazynów oznaczonym na rysunku planu symbolem 21 U/S, a - w jej południowej części, na terenie usług komercyjnych, składów i magazynów z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oznaczonym na rysunku planu symbolem 22 U/S/MN. Zgodnie z przepisami § 75 - § 79 planu, na terenach U/S oraz U/S/MN wyklucza się: lokalizowanie obiektów przemysłowych, usług uciążliwych oraz obiektów i urządzeń, które: wymagają tworzenia strefy ograniczonego użytkowania, wykraczających poza granice działki, na której przewiduje się ich lokalizację, wywołują lub mogą wywoływać uciążliwości dla środowiska. Jednocześnie plan przewiduje, że ilekroć w uchwale jest mowa obiektach lub usługach uciążliwych - należy przez to rozumieć wszelkie obiekty i usługi, które wywołują lub mogą wywoływać uciążliwości dla środowiska oraz takie, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko, wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.
Organy stwierdziły, że sporne przedsięwzięcie wymienione jest w rozporządzeniu Rady Ministrów określającym przedsięwzięcia, dla których wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko oraz wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa, przy czym organ I instancji wskazał na rozporządzenie poprzednio obowiązujące (tj. z dnia 9 listopada 2010r.), natomiast na skutek zażalenia Spółki O. organ odwoławczy wskazał na przepis § 3 ust. 1 pkt 83 aktualnie obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019r., poz. 1839). Z przepisu tego wynika, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się punkty do zbierania, w tym przeładunku: a) złomu, z wyłączeniem punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych, b) odpadów wymagających uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów z wyłączeniem odpadów obojętnych oraz punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Zbieranie odpadów jest więc przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko. Skarżąca Spółka ubiega się o zmianę posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów, wskazując że zamierza zbierać i gromadzić m.in.: opakowania z metali, metale żelazne, metale nieżelazne, miedź, brąz, mosiądz, aluminium, ołów, cynk, żelazo, mieszaniny metali, zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne, zużyte opony, szkło baterie i akumulatory ołowiowe, niklowo-kadmowe, baterie zawierające rtęć, drewno, odpady z sortowania papieru i tektury oraz tworzyw sztucznych, transformatory i kondensatory zawierające PCB, zużyte urządzenia zawierające freony, zużyte urządzenia zawierające azbest oraz elementy niebezpieczne, elektrolit z baterii i akumulatorów, odpady metali zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi, kable zawierające ropę naftową, smołę i inne niebezpieczne substancje. Zbieranie i gromadzenie takich odpadów może wywołać uciążliwości dla środowiska, co jest niedopuszczalne nie tylko w planie, ale także w świetle art. 72 i 73 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2021r. poz. 1973 z późn. zm.).
Wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło treść stosownych przepisów. Wskazało, że zgodnie z art. 41 ust. 1 u.o. zbieranie odpadów wymaga uzyskania zezwolenia (...). Właściwy organ odmawia wydania zezwolenia (...) w przypadku, gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami (a wiec także ich zbierania – art. 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 34 u.o.): mógłby powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub dla środowiska (pkt 1); jest niezgodny z planami gospodarki odpadami (pkt 2); jest niezgodny z przepisami prawa miejscowego (pkt 3) - art. 46 ust. 1 u.o. Stosownie zaś do art. 41 ust. 6a u.o. właściwy organ wydaje zezwolenie (...) po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwych ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów. Opiniowanie odbywa się w trybie art. 106 § 1 k.p.a. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że opinia organu współdziałającego jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji i nie ma charakteru wiążącego dla organu prowadzącego postępowanie główne, dlatego też organ taki nie jest związany poglądami wypowiedzianymi przez organy współdziałające w formie opinii. Niemniej nie oznacza to, że nie powinien wyjaśnić w decyzji, z jakich powodów nie podziela się stanowiska organu opiniującego. Stanowisko organu opiniującego jest co prawda niewiążące, jednak ma znaczenie przy rozstrzyganiu sprawy. Ustawodawca z racjonalnych względów uznał bowiem za konieczne wypowiadanie się tego organu w ramach właściwości rzeczowej i jego stanowisko nie może zostać pominięte, zwłaszcza gdyby pozostawało w opozycji do głównego rozstrzygnięcia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 marca 2017r., sygn. akt IV SA/Wa 3297/16). Następnie Kolegium podniosło, że wprawdzie z art. 41 ust. 6a u.o. nie wynika, jaki ma być zakres opinii organu współdziałającego, ale logiczne jest, że powinna ona dotyczyć tych aspektów, które wiążą się z zadaniami organu opiniującego. W wyroku z dnia 21 września 2021r., sygn. akt II SA/Lu 275/21 stwierdzono nawet, że ,,przepis art. 41 ust. 6a i 6b u.o. w ogóle nie normuje zakresu kognicji organu opiniującego wniosek o wydanie pozwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów, w tym w szczególności nie ogranicza zakresu przedmiotowego takiej opinii jedynie do zgodności przedsięwzięcia z planem miejscowym. (...) Opinia (...) podejmowana na podstawie art. 41 ust. 6a u.o. powinna nawiązywać do okoliczności faktycznych relewantnych ze względu na kompetencje i zadania publiczne organu zbieżne z istotą sprawy (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 13/21). Opiniując organ powinien odnieść się do tych wszystkich okoliczności, które z uwagi na okoliczności faktyczne i prawne danego przypadku, będą istotne do oceny zasadności wniosku. W opinii organ może i powinien odnieść się także do okoliczności warunkujących wydanie zezwolenia na zbieranie lub przetwarzania odpadów, do których art. 46 ust. 1 pkt 3 u. o. zalicza nie tylko zgodność zamierzonego gospodarowania odpadami z prawem miejscowym, ale także szeroko rozumianą zgodność przedsięwzięcia z pozostałymi przepisami prawa.
Kolegium przytoczyło też treść art. 14 ust. 1 ustawy zmieniającej, na podstawie którego skarżąca Spółka wniosła o zmianę dotychczasowego zezwolenia na zbieranie odpadów.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółka O. domagała się uchylenia postanowień organów obu instancji, zarzucając, że nie odpowiadają one prawu.
Podniosła, że organy nie wyjaśniły podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia, ograniczając się do przytoczenia przepisów. Organ odwoławczy ponadto nie odniósł się do zarzutów zażalenia, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., mianowicie:
Kolegium nie odniosło się zarzutu zastosowania przez organ I instancji nieaktualnego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z 2010r., podczas gdy obecnie obowiązuje rozporządzenie z 2019r.
Nie odniosło się także do faktu, że Spółka nieprzerwanie wykonuje działalność w zakresie zbierania odpadów na podstawie zezwolenia z dnia 25 lutego 2015r. wydanego w czasie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Biała Podlaska pod nazwą "L. Wniosek o zmianę tego zezwolenia został złożony jedynie w celu jego aktualizacji z uwagi na wyraźny wymóg art. 14 ustawy zmieniającej, zakres działalności objętej zezwoleniem nie uległ natomiast zmianie, a "co najwyżej uległ ograniczeniu, co rodzi pozytywne dla środowiska implikacje" i o czym powinien ostatecznie merytorycznie decydować Marszałek Województwa Lubelskiego, a nie organ opiniujący. WSA w Krakowie w orzeczeniu z dnia 22 listopada 2019 r., II SA/Kr 1117/19 stwierdził, że — "Burmistrz miasta nie posiada kompetencji do merytorycznej oceny treści wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Burmistrz miasta nie jest organem z mocy prawa władnym do oceny spełnienia przesłanek do wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów - te kompetencje zgodnie z ustawą o odpadach powierzone zostały starostom a nie burmistrzom. Skoro art. 41 ust. 6a u.o. uzależnia wydanie zezwolenia od zajęcia stanowiska w formie opinii przez burmistrza, to opinia ta nie może dotyczyć dowolnych spraw związanych z przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz tylko tych aspektów, które wiążą się z zadaniami organu opiniującego, a więc w tym przypadku powinny dotyczyć przede wszystkim zgodności wniosku z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Prezydent Miasta Biała Podlaska, nie powinien więc opiniować wniosku Spółki pod kątem przepisów środowiskowych, tym bardziej skoro nie posiada pełnego obrazu stanu faktycznego sprawy. Skarżąca wskazała, że pismem z dnia 31 marca 2020 r., skierowanym do Marszalka Województwa Lubelskiego wniosła o ograniczenie zakresu odpadów przetwarzanych zgodnie z wydanym Spółce zezwoleniem oraz zgodnie ze złożonym wnioskiem, w tym o wykreślenie ponad 40 kodów odpadów, w tym wszystkich niebezpiecznych. Tylko Marszałek Województwa jest władny do pełnego rozstrzygnięcia sprawy na podstawie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i w oparciu o właściwe przepisy ochrony środowiska.
Poza tym organy opiniujące błędnie wskazały, że skarżąca w lokalizacji przy ul. [...] zajmuje się zbieraniem odpadów budowlanych, gdyż w rzeczywistości w tym miejscu zbiera jedynie odpady metali żelaznych i nieżelaznych o kodach wskazanych w zezwoleniu oraz we wniosku aktualizacyjnym zmodyfikowanym pismem z dnia 31 marca 2020 r.
Spółka zarzuciła że organy nie wyjaśniły na czym w istocie polega uciążliwość prowadzonej przez nią działalności – tylko to, że sporna działalność zaliczana jest do przedsięwzięć mogących (jedynie potencjalnie) oddziaływać na środowisko, nie przesądza bowiem automatycznie o tym, że jest to działalność uciążliwa w rozumieniu zapisów planu. Z dokumentacji złożonej przed Marszałkiem Województwa Lubelskiego, jasno wynika, że wszelkie ewentualne oddziaływania działalności prowadzonej przez Skarżącą, ograniczają się do granic zajmowanej przez nią działki i nie wpływają na działki sąsiadujące i nie powodują uciążliwości. Odpady zbierane są i przechowywane w specjalnie przygotowanych do tego pomieszczeniach lub pojemnikach, działalność prowadzona jest w ograniczonym zakresie (nieduży wolumen odpadów) oraz w ściśle wyznaczonych godzinach, skorelowanych ze zwyczajowymi godzinami pracy. Plan miejscowy przewiduje dla terenu objętego inwestycją funkcje komercyjne, handel, produkcję, składy i magazyny. Organy nie wyjaśniły, czy w planie chodzi o uciążliwości ponadnormatywne, czyli przekraczające normy oddziaływań określone w obowiązujących przepisach prawa, czy też o wszelkie uciążliwości, nawet nieprzekraczające granic normatywnie określonych, odczuwane (bądź mogące być odczuwane) przez określone (bądź nieokreślone) podmioty jako przykre, dokuczliwe, trudne do zniesienia. Ocena, czy działalność gospodarcza skarżącej spowoduje powstanie uciążliwości powinna być dokonywana z uwzględnieniem określonych przepisami prawa materialnego norm jakości środowiska (np. norm hałasu, stężenia substancji i energii wprowadzanych do powietrza i ziemi), a nie subiektywnie.
Skarżąca dodała, że spełniła wymogi ustawy zmieniającej m.in. zainstalowała odpowiedni systemu monitoringu; zasada kontynuacji praw słusznie nabytych wynikająca z art. 2 Konstytucji, wymagała pozytywnego zaopiniowania jej wniosku.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, choć z innych powodów niż w niej wskazane.
Przede wszystkim należy podnieść, że przedmiotem opiniowania był wniosek skarżącej złożony na podstawie art. 14 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw ("ustawy zmieniającej". Z uzasadnienia projektu tej ustawy wynika, że jej założeniem była "realizacja postulatów samorządów województw o rozwiązanie problemu porzucania odpadów w miejscach na ten cel nieprzeznaczonych, jak również w miejscach, w których zakończono działalność w zakresie gospodarki odpadami niezgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w tym również nasilającego się (...) zjawiska pożarów nagromadzonych odpadów. Zaproponowane zmiany do ustawy mają ograniczyć nieprawidłowości, a w szczególności doprecyzować przepisy w zakresie ochrony przeciwpożarowej, a także postępowania w przypadku wystąpienia pożarów". W projekcie zwrócono uwagę na problem nielegalnego postępowania z odpadami i powstawanie tzw. dzikich wysypisk. Ustawa zmieniająca miała więc na celu "zapobieżenie negatywnym skutkom wyżej opisanych działań dla zdrowia i życia ludzi oraz środowiska, w tym również ograniczeniu nasilającego się zjawiska pożarów nagromadzonych odpadów".
Przepis art. 14 ustawy zmieniającej, na podstawie którego skarżąca złożyła wniosek, negatywnie zaopiniowany zaskarżonymi postanowieniami, przewiduje szczególny tryb mający na celu dostosowanie prowadzonej już działalności w zakresie gospodarowania odpadami zgodnie z wyżej wskazanymi założeniami ustawy zmieniającej. Tak więc zgodnie z tym przepisem:
1. Posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jest obowiązany, w terminie do dnia 5 marca 2020 r., złożyć wniosek o zmianę posiadanej decyzji, wskazując we wniosku:
1) maksymalną masę poszczególnych rodzajów odpadów i maksymalną łączną masę wszystkich rodzajów odpadów, które mogą być magazynowane w tym samym czasie oraz które mogą być magazynowane w okresie roku;
2) największą masę odpadów, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie w instalacji, obiekcie budowlanym lub jego części lub innym miejscu magazynowania odpadów, wynikającą z wymiarów instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
3) całkowitą pojemność (wyrażoną w Mg) instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
4) proponowaną formę i wysokość zabezpieczenia roszczeń, o którym mowa w art. 48a ustawy zmienianej w art. 1.
2. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz odpadów dołącza:
1) operat przeciwpożarowy, o którym mowa w art. 42 ust. 4b pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1;
2) zaświadczenia o niekaralności, o których mowa w art. 42 ust. 3a pkt 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1;
3) oświadczenie o niekaralności, o którym mowa w art. 42 ust. 3a pkt 3 ustawy zmienianej w art. 1;
4) oświadczenie, że w stosunku do posiadacza odpadów będącego osobą:
a) fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą,
b) prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo wspólnika, prokurenta, członka zarządu lub członka rady nadzorczej tego posiadacza odpadów prowadzącego działalność gospodarczą jako osoba fizyczna
- nie wydano, na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1, ostatecznej decyzji o cofnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie i przetwarzanie odpadów lub nie wymierzono co najmniej trzykrotnie administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 194 tej ustawy, w wysokości przekraczającej łącznie kwotę 150 000 zł;
5) oświadczenie, że wspólnik, prokurent, członek zarządu lub członek rady nadzorczej posiadacza odpadów nie jest lub nie był wspólnikiem, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub członkiem zarządu innego przedsiębiorcy:
a) w stosunku do którego wydano ostateczną decyzję o cofnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie i przetwarzanie odpadów lub
b) któremu wymierzono co najmniej trzykrotnie administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 194 ustawy zmienianej w art. 1, w wysokości przekraczającej łącznie kwotę 150 000 zł
- za naruszenia popełnione w czasie, gdy jest lub był wspólnikiem, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub członkiem zarządu tego innego przedsiębiorcy;
6) postanowienie, o którym mowa w art. 42 ust. 4c ustawy zmienianej w art. 1;
7) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 i 1566 oraz z 2018 r. poz. 1496 i 1544), w przypadku gdy dla terenu, którego wniosek dotyczy, nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, chyba że uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest wymagane.
3. Oświadczenia, o których mowa w ust. 2 pkt 3-5, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.
4. Jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa.
5. Do określenia i ustanowienia zabezpieczenia roszczeń stosuje się odpowiednio art. 48a ustawy zmienianej w art. 1.
6. W razie stwierdzenia, że zabezpieczenie roszczeń nie zostało ustanowione lub zostało ustanowione niezgodnie z postanowieniem, o którym mowa w art. 48a ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, w szczególności w wysokości niższej niż wymagana, właściwy organ cofa zezwolenie, o którym mowa w ust. 1.
7. Właściwy organ zmienia decyzje, o których mowa w ust. 1, wskazując:
1) maksymalną masę poszczególnych rodzajów odpadów i maksymalną łączną masę wszystkich rodzajów odpadów, które mogą być magazynowane w tym samym czasie oraz które mogą być magazynowane w okresie roku;
2) największą masę odpadów, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie w instalacji, obiekcie budowlanym lub jego części lub innym miejscu magazynowania odpadów, wynikającą z wymiarów instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
3) całkowitą pojemność (wyrażoną w Mg) instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
4) wymagania wynikające z warunków ochrony przeciwpożarowej instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów.
8. Jeżeli właściwy organ odmówi zmiany decyzji, o której mowa w ust. 1, na podstawie art. 41a ust. 4a lub art. 46 ust. 1-1f ustawy zmienianej w art. 1, właściwy organ cofa decyzję, o której mowa w ust. 1.
W ocenie Sądu, przepis ten kompleksowo reguluje tryb postępowania z wniosku o zmianę udzielonego zezwolenia na zbieranie odpadów: określa podmioty postępowania (ust.1), treść wniosku (ust.1 pkt 1 – 4), załączniki wniosku (ust. 2 pkt 1 – 7), dodatkowy obowiązek ustanowienia zabezpieczenia roszczeń (ust. 5), skutki niezłożenia wniosku lub wniosku niespełniającego wskazanych wymagań (ust.4, 6), określa także treść decyzji zmieniającej (ust. 7 pkt 1- 4), a także wskazuje podstawy odmowy zmiany decyzji i przewiduje, że skutkiem tej odmowy jest cofnięcie decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów (ust.8). Wskazane unormowania wprost i wyraźnie wskazują, które z przepisów postępowania w sprawie wydania zezwolenia na zbieranie odpadów należy stosować w postępowaniu o zmianę tego zezwolenia w związku z koniecznością dostosowania prowadzonej działalności do wymagań ustawy zmieniającej i w celu realizacji jej założeń (dotyczy to art. 42 ust.4b pkt1, art. 42 ust.3a pkt 1-3, art. 42 ust.4c, art. 48a, art. 41 a ust. 4a i art. 46 ust. 1-1f).
W związku z kompleksowym unormowaniem trybu zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów, w takim postępowaniu nie stosuje się więc pozostałych (niewymienionych wprost) przepisów regulujących tryb postępowania o udzielenie zezwolenia, w tym m.in. art. 41 ust. 6a u.o., zgodnie z którym "organ właściwy wydaje zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwych ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów (...)".
Za taką wykładnią art. 14 ustawy zmieniającej przemawia - zdaniem Sądu - także to, że przepis ustępu 6a, odnoszący się wprost do wydania "zezwolenia" na zbieranie odpadów, został dodany do art. 41 u.o. tą samą ustawą zmieniającą (art. 1 pkt 3 lit b ustawy zmieniającej), a jednocześnie ustawą tą nie rozszerzono przepisu art. 41 ust. 9 u.o. w brzmieniu: "Ilekroć w ustawie jest mowa o zezwoleniu na zbieranie odpadów lub zezwoleniu na przetwarzanie odpadów rozumie się przez to również zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów" - o decyzję o zmianie zezwolenia, o której mowa w art. 14 ustawy zmieniającej.
W związku z tym ocena przesłanek z art. 14 ustawy zmieniającej należy do Marszałka Województwa Lubelskiego, który przed wydaniem takiej decyzji nie ma obowiązku uzyskania opinii, o której mowa w art. 41 ust. 6a u.o.
Nawet jednak, gdyby przyjąć, że w niniejszym postępowaniu ma zastosowanie art. 41 ust. 6a u.o. i konieczne jest uzyskanie opinii Prezydenta Miasta Biała Podlaska, należałoby przyznać rację skarżącej, że organy nie wyjaśniły dostatecznie, dlaczego dla prowadzonej przez nią na działce nr ewid. [...] położonej w Białej Podlaskiej działalności polegającej na zbieraniu odpadów wydały negatywną opinię.
Jako powód tej opinii organy wskazały niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta Biała Podlaska pod nazwą "Langiewicza". Organy opiniujące uznały, że działalność jest uciążliwa dla środowiska, co jest niedopuszczalne w tym terenie stosownie do § 75-79 planu. Zgodnie z tymi przepisami, co nie było kwestionowane - na terenach U/S oraz U/S/MN wyklucza się: lokalizowanie obiektów przemysłowych, usług uciążliwych oraz obiektów i urządzeń, które: wymagają tworzenia strefy ograniczonego użytkowania, wykraczających poza granice działki, na której przewiduje się ich lokalizację, wywołują lub mogą wywoływać uciążliwości dla środowiska. Jednocześnie plan przewiduje (§6 pkt 13), że ilekroć w uchwale jest mowa "obiektach lub usługach uciążliwych" - należy przez to rozumieć wszelkie obiekty i usługi, które wywołują lub mogą wywoływać uciążliwości dla środowiska oraz takie, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko, wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie można było jednak pominąć, że – jak podnosi skarżąca - od wielu lat prowadzi w tym miejscu tę samą działalność i prowadzi ją na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 25 lutego 2015r. zezwalającej na zbieranie odpadów na terenie działki nr ewid. [...] w Białej Podlaskiej. W świetle przepisu art. 46 ust. 1 pkt 3 u.o. wydanie tego zezwolenia musiało być poprzedzone badaniem zgodności zamierzonego przedsięwzięcia z planem miejscowym, a z akt nie wynika, by w dacie wydania tego zezwolenia obowiązywał inny, niż obecnie, plan miejscowy zatwierdzony uchwałą Rady Miasta Biała Podlaska z dnia 2 lutego 2007r., Nr V/6/07. Skoro zostało Spółce udzielone zezwolenie na prowadzenie spornej działalności w dniu 25 lutego 2015r., a więc uznano, że działalność nie narusza przepisów planu, to wyrażenie obecnie odmiennej oceny wymagało przekonującej argumentacji, czego zabrakło w postanowieniach organów obu instancji.
Nie można też pominąć, że skarżąca złożyła do Marszałka Województwa Lubelskiego pismo z dnia 31 marca 2020r. (załączone do skargi, k.8), w którym wskazała, że wnosi o wykreślenie z dotychczasowego zezwolenia odpadów o kilkudziesięciu wymienionych kodach – okoliczność ta mogła mieć wpływ na kwalifikację spornej działalności jako "usług uciążliwych" w rozumieniu § 6 ust. 3 planu miejscowego. Z akt wynika, że wprawdzie pismo to zostało złożone do Marszałka Województwa już po wydaniu przez Prezydenta Miasta Biała Podlaska postanowienia opiniującego z dnia 19 marca 2020r., jednak zażalenie na to postanowienie zostało rozpatrzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopiero w dniu 28 marca 2022r. Z uwagi na znaczny upływ czasu od wniesienia zażalenia (prawie dwa lata), Kolegium przed wydaniem zaskarżonego postanowienia powinno było zwrócić się do skarżącej o złożenie wyjaśnień, czy w zakresie prowadzonej działalności nastąpiły jakieś zmiany.
W związku z powyższym uzasadnione są zarzuty skarżącej niewyjaśnienia motywów, z powodu których obecnie organy zajęły stanowisko, że sporna działalność jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Sąd podziela natomiast stanowisko organów, że organ opiniujący (w trybie art. 106 § 3 k.p.a.) wyraża opinię biorąc pod uwagę te same kryteria, co organ prowadzący główne postępowanie. Opinia – co trafnie podkreślają organy obu instancji - nie jest jednak dla organu głównego wiążąca, co oznacza m.in., że organ wydający decyzję w sprawie może ocenić istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności całkiem odmiennie, niż organ opiniujący.
Z przedstawionych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a, c" w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022r., poz.329) uchylił postanowienia organów obu instancji jako wydane z naruszeniem art. 41 ust. 6a u.o. oraz art. 107 § 3 k.p.a.; o kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 cyt. ustawy.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI