II SA/Lu 454/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2022-11-03
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskarozbudowa ciepłownitermiczne przekształcanie odpadówgospodarka obiegu zamkniętegodecyzja środowiskowaraport oddziaływania na środowiskoudział społeczeństwaplan zagospodarowania przestrzennegoemisjeodpady

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę dotyczącą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy ciepłowni o instalację termicznego przekształcania odpadów.

Skarżące Towarzystwo wniosło skargę na decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zamość o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy ciepłowni o instalację termicznego przekształcania odpadów. Zarzuty dotyczyły m.in. nazwy przedsięwzięcia, nierozpatrzenia uwag społecznych, pominięcia dowodów (koreferat, stanowiska chomika europejskiego) oraz wpływu na klimat. Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, uwzględniły opinie organów współdziałających, przeanalizowały raport oddziaływania na środowisko i postępowanie z udziałem społeczeństwa, a także stwierdziły zgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę Towarzystwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zamość o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego". Skarżące Towarzystwo podniosło szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów dotyczących nazwy przedsięwzięcia, nierozpatrzenia uwag społecznych, pominięcia dowodów (koreferat, stanowiska chomika europejskiego), wpływu na klimat oraz braku ujęcia inwestycji w Planie Gospodarki Odpadami dla województwa lubelskiego. Sąd, analizując materiał dowodowy i argumentację stron, stwierdził, że organy administracji obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie. Podkreślono, że decyzja środowiskowa jest decyzją związaną, a organy miały obowiązek ją wydać, o ile nie zachodzą przesłanki negatywnej decyzji. Sąd uznał, że raport oddziaływania na środowisko został należycie oceniony, a opinie organów współdziałających uwzględnione. Postępowanie z udziałem społeczeństwa zostało przeprowadzone zgodnie z prawem, a sprzeciw mieszkańców nie stanowił podstawy do odmowy wydania decyzji. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń w zakresie oceny wpływu na klimat, zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego ani kwestii ujęcia inwestycji w planach gospodarki odpadami. Zarzuty dotyczące pominięcia dowodów w postaci koreferatu i notatki o chomiku europejskim również uznano za niezasadne, wskazując na ich niewystarczającą wartość dowodową w porównaniu do formalnego raportu i opinii specjalistycznych. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (6)

Odpowiedź sądu

Nie, nazwa przedsięwzięcia nie była wprowadzająca w błąd. Pomimo potencjalnej ogólności, z publicznie dostępnych dokumentów wynikało, że rozbudowa ciepłowni będzie polegać na dodaniu kotła do odzysku energii z odpadów, czyli spalania odpadów. Dodatkowo, inwestor prowadził kampanię informacyjną, a materiały z postępowania były dostępne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nazwa przedsięwzięcia, choć mogła być ogólna, nie uniemożliwiła społeczeństwu zrozumienia charakteru inwestycji, zwłaszcza w kontekście dostępnych materiałów informacyjnych i kampanii prowadzonej przez inwestora. Kluczowe było zapewnienie udziału społeczeństwa, co zostało uczynione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

ustawa środowiskowa art. 79-81

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 66

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 77

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 63

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 ust.1 pkt 80

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 4

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo ochrony środowiska art. 180

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska art. 4

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska art. 225-229

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

ustawa o odpadach

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

Ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie zgodnie z przepisami prawa. Raport oddziaływania na środowisko został należycie oceniony. Opinie organów współdziałających zostały uwzględnione. Postępowanie z udziałem społeczeństwa zostało przeprowadzone prawidłowo. Inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Nazwa przedsięwzięcia nie była wprowadzająca w błąd. Koreferat i notatka o chomiku europejskim nie miały wystarczającej wartości dowodowej. Inwestycja nie wpłynie negatywnie na klimat. Ujęcie w planie gospodarki odpadami nie jest warunkiem wydania decyzji środowiskowej.

Odrzucone argumenty

Nazwa przedsięwzięcia była wprowadzająca w błąd. Nierozpatrzenie uwag i wniosków społecznych. Pominięcie dowodów w postaci koreferatu i notatki o chomiku europejskim. Wpływ na klimat i emisje CO2. Brak ujęcia inwestycji w Planie Gospodarki Odpadami dla województwa lubelskiego. Niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja środowiskowa nie przesądza jeszcze o przystąpieniu do realizacji przedsięwzięcia lecz jedynie otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę. Na gruncie ustawy środowiskowej zasadą jest wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, natomiast wyjątkiem odmowa wydania takiej decyzji. Raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest kluczowym dowodem w sprawach dotyczących ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla danego przedsięwzięcia. Sprzeciw mieszkańców nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie wymaga uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia.

Skład orzekający

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący

Grzegorz Grymuza

członek

Brygida Myszyńska-Guziur

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, oceny raportu oddziaływania na środowisko, udziału społeczeństwa w postępowaniu administracyjnym oraz zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej inwestycji (rozbudowa ciepłowni o spalarnię odpadów) i konkretnego stanu prawnego, choć ogólne zasady postępowania są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy budzącej emocje inwestycji (spalarnia odpadów) i pokazuje złożoność procedury administracyjnej oraz rolę udziału społeczeństwa w procesie decyzyjnym.

Spalarnia odpadów w Zamościu: Sąd rozwiewa wątpliwości dotyczące środowiska i prawa.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 454/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-11-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Brygida Myszyńska-Guziur /sprawozdawca/
Grzegorz Grymuza
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 247
art. 79-81, art. 66, art. 77, art. 63
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art, 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) Protokolant Referent Agnieszka Komajda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2022 r. sprawy ze skargi T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 31 marca 2022 r., nr SKO.1418/21 w przedmiocie środowiskowego uwarunkowania zgody dla realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Uzasadnienie
Towarzystwo [...] z siedzibą w O. (dalej jako "strona", "skarżący") wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 31 marca 2022 r. którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zamość z dnia 16 lipca 2021 r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego".
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawym:
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w Z. (dalej jako "inwestor", "wnioskodawca") zwróciła się do Prezydenta Miasta Z. z wnioskiem z dnia 21 marca 2018 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego" na działkach o numerze ewidencyjnym [...] (teren lokalizacji przedsięwzięcia), [...] i [...] (teren opcjonalnego przyłączenia do sieci gazowej).
W toku postępowania przed organem I instancji dokonując analizy materiału dowodowego stwierdzono, że planowane przedsięwzięcie zgodnie z §3 ust.1 pkt 80 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (DZ.U. z 2016 r., poz. 71), w związku z § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (DZ.U. z 2019 r., poz. 1839) należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Na podstawie art. 64 ust.1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 247 ze zm., dalej jak , "ustawa" lub "ustawa środowiskowa") organ I instancji zwrócił się do organów współdziałających (Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L., Dyrektora Zarządu Zlewni w Z. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z.) o opinie co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby, co do zakresu Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. Wydział Spraw Terenowych III w Z. wyrazili opinie, że istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określili zakres raportu. Natomiast Dyrektor Zarządu Zlewni w Z. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ze względu na brak negatywnego wpływu na osiągniecie celów środowiskowych biorąc od uwagę lokalizację terenu przeznaczonego na inwestycję.
W związku z tym organ I instancji postanowieniem z dnia 5 lipca 2018 r. nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto postanowieniem z dnia 5 lipca 2018 r. Organ I instancji zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia przez inwestora raportu.
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2018 r. organ I instancji na wniosek z dnia 7 sierpnia 2018 r. dopuścił do udziału w postępowaniu Towarzystwo [...] z siedzibą w O..
W toku postępowania do organu I instancji wpłynęły uchwały Rady Miasta Z., Rady Gminy Z., Rady Gminy S. i Rady Powiatu Z. wyrażające sprzeciw dla planowanego przedsięwzięcia.
Postanowieniem z dnia 19 marca 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór kompetencyjny i wskazał Prezydenta Miasta Z. jako właściwego do rozpoznania sprawy.
W dniu 5 kwietnia 2019 r. wnioskodawca przedłożył raport o odziaływaniu na środowisko (dalej również jako "Raport") i w dniu 10 kwietnia 2019 r. organ I instancji podjął zawieszone postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Skarżący przedłożył w sprawie: "Koreferat do raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia pn. Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego" opracowany przez K. O. i M. S. – Pracownia "Z. O." w Ś. oraz "Notatka służbowa z przeprowadzenia terenowej kontroli teriologicznej w Z. na działkach przylegających do działki nr [...] mającej na celu identyfikację stanowiska chomika europejskiego Criteus criteus" sporządzona przez P. K..
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. pismem z dnia 23 października 2019 r. pozytywnie zaopiniował warunki przedsięwzięcia, ze wskazaniami dotyczącymi zobowiązania prowadzącego instalację do: 1) zwiększenia częstotliwości okresowych pomiarów emisji do powietrza w pierwszym roku użytkowania, 2) systematycznego weryfikowania w dostarczonych odpadach deklarowanej zawartości udziału masowego chloru poniżej 1% (2 wymogi szczegółowe).
W toku postępowania Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. Wydział Spraw Terenowych III w Z. wzywał wnioskodawcę do uzupełnienia Raportu i składania wyjaśnień oraz informacji dotyczących planowanego przedsięwzięcia.
W dniu 28 lipca 2020 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. wydał postanowienie uzgadniające pozytywnie realizację przedsięwzięcia z jednoczesnym określeniem działań koniecznych do podjęcia na etapie realizacji i eksploatacji, wskazaniem działań dotyczących zapobiegania, ograniczania oraz monitorowania oddziaływania na środowisko oraz wskazaniem konieczności sporządzenia analizy porealizacyjnej.
Po uzupełnieniu Raportu i zapoznaniu się pismami inwestora, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. w piśmie z dnia 9 czerwca 2020 r. potrzymał swoje stanowisko z dnia 23 października 2019 r.
W toku postępowania z udziałem społeczeństwa do organu I instancji wpłynęło 215 uwag i wniosków wyrażających sprzeciw i apele o odmowę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ze względu na powtarzającą się treść pism zidentyfikowano 37 uwag i wniosków merytorycznych, które zostały przekazane wnioskodawcy w celu odniesienia się do nich. Inwestor w piśmie z dnia 25 marca 2021 r. odniósł się do argumentów podnoszonych przez mieszkańców.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia 16 lipca 2021 r.: I. Ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji tej inwestycji określając: 1) rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, 2) istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów, na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia - pkt od 1 do 77 części nr 2 rozstrzygnięcia, 3) wymagania w zakresie ochrony środowiska jakie należy uwzględnić w dokumentacji niezbędnej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w szczególności do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę - pkt od 1 do 22 części 3 rozstrzygnięcia, II. Nie określił wymogów w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych, w odniesieniu do przedsięwzięć zaliczanych do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 1219 z późn. zm.), ponieważ przedsięwzięcie nie zalicza się do grupy zakładów stwarzających takie zagrożenie, III. Nie określił wymogów w zakresie ograniczania transgranicznego oddziaływania na środowisko w odniesieniu do przedsięwzięć, dla których przeprowadzono postępowanie w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, ponieważ dla przedsięwzięcia nie przeprowadzono transgranicznego oddziaływania na środowisko, IV. Nie stwierdził konieczności wykonania kompensacji przyrodniczej, V. Nałożył obowiązki zapobiegania, ograniczania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - pkt 1-6 części V rozstrzygnięcia, VI. Nie stwierdził konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, VII. Stwierdził brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływariia przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 VIII Nałożył obowiązek sporządzenia analizy porealizacyjnej, mającej na celu porównanie ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności ustaleń dotyczących przewidywanego charakteru i zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz planowanych działań zapobiegawczych z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi dla jego ograniczenia, określając jej zakres w pkt a), b) i c) części VIII rozstrzygnięcia. IX. Integralną części decyzji stanowi załącznik nr 1 - charakterystyka przedsięwzięcia.
W obszernej decyzji (91 stron) organ I instancji szczegółowo opisał przebieg postępowania, ustalenia oraz przedstawił swoje stanowisko. Stwierdził, że wziął pod uwagę i odpowiednio uwzględnił wyniki uzgodnień i opinii organów współdziałających, ustalenia zawarte w Raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i jego uzupełnienia oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Stwierdził także zgodność planowanego przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie zidentyfikował żadnych przesłanek przemawiających za odmową wydania niniejszej decyzji. W ocenie organu I instancji planowane przedsięwzięcie, po zastosowaniu określonych w decyzji warunków, nie będzie oddziaływać negatywnie na środowisko.
Od powyższej decyzji odwołania złożyli: K. P., A. i W. O., M. i K. T., S. W. oraz Towarzystwo [...] z siedzibą w O.. Kolegium ustaliło, że jedynie Towarzystwo [...] z siedzibą w O., jest podmiotem uprawnionym do złożenia odwołania i wniosło je w ustawowym terminie. Jako organizacja społeczna działająca w sferze ochrony środowiska, została dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym i uczestniczy w nim na prawach strony. W pozostałych sprawach, w których odwołanie nie pochodziło od stron postępowania, umorzono postępowanie odwoławcze (decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 marca 2021 r. znak: [...], [...], [...] i [...]).
W odwołaniu Towarzystwa [...] z siedzibą w O. sformułowano zarzuty:
1) naruszenie art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej poprzez podanie do publicznej wiadomości nazwy przedsięwzięcia wprowadzającej w błąd, co do przedmiotu postępowania;
2) naruszenie art. 37 ustawy środowiskowej poprzez zaniechanie rozpatrzenia uwag i wniosków złożonych w ramach konsultacji społecznych, i poprzestanie na zacytowaniu w treści uzasadnienia wyjaśnień wnioskodawcy bez omówienia w jakim zakresie wnioski te i uwagi zostały uwzględnione w decyzji;
3) naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez wybiórczą i dowolną ocenę dowodów, a w szczególności dokonanie ustaleń faktycznych z pominięciem Koreferatu do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko z dnia 25.06.2019 r. oraz pominięcie okoliczności występowania na obszarze oddziaływania przedsięwzięcia stanowisk chomika europejskiego - gatunku objętego ścisłą ochroną i wymagającego ochrony czynnej - zgodnie załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z 16.12.2016r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt;
4) naruszenie art. 80 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej poprzez pominięcie kwestii, która powinna zostać obligatoryjnie omówiona w Raporcie oddziaływania na środowisko, mianowicie wpływu planowanej instalacji na klimat, w szczególności ilości emisji C02 do powietrza;
5) naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy środowiskowej, w zw. z art. 180 pkt 3 i art. 4 ust. 2 ustawy - Prawo ochrony środowiska poprzez pominięcie w sentencji decyzji określenia maksymalnej ilości wytwarzanych odpadów;
6) naruszenie art. 181 ust. 1 pkt 4 ustawy środowiskowej wobec nieujęcia inwestycji w Planie gospodarki odpadami dla województwa lubelskiego 2022 (WPGO).
Do powyższych zarzutów odniósł się wnioskodawca w piśmie z dnia 21 września 2021 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu w uzasadnieniu decyzji w z dnia 31 marca 2022 r. wskazało m.in., że decyzja organu I instancji dotyczy przedsięwzięcia określonego we wniosku, jako "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego" na działkach o numerze ewidencyjnym [...] (teren lokalizacji przedsięwzięcia), [...] i [...] (teren opcjonalnego przyłączenia do sieci gazowej). Przedsięwzięcie polegać będzie na rozbudowie istniejącej ciepłowni węglowej zlokalizowanej przy ul. [...] w Z., o instalację termicznego przekształcania odpadów z odzyskiem ciepła.
Teren przeznaczony pod inwestycję objęty jest postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą nr XLV/499/06 Rady Miejskiej w Zamościu z dnia 26 czerwca 2006r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Zamość (Dz. Urz. Woj. Lubelskiego Nr 160 poz. 2611). Teren przeznaczony na realizację inwestycji (działka nr [...]) zlokalizowany jest na obszarze oznaczonym w planie jako tereny infrastruktury technicznej o funkcji podstawowej C- tereny obiektów i urządzeń ciepłownictwa (97%). Plan ustala dla terenu z istniejącą funkcją podstawową urządzeń i obiektów ciepłownictwa, oznaczonych symbolem [...] (Ciepłowni S.) następujące wymagania (§ 127): 1) przeznaczenie terenu: tereny urządzeń i obiektów ciepłownictwa, 2) zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego: a) dopuszczenie utrzymania i modernizacji istniejącego obiektu, powiązanej ze zmianą jego wystroju zewnętrznego i przykrycia, b) dopuszczenie wprowadzania nowych obiektów i urządzeń, związanych z ustaloną w planie funkcją terenu w jego niezainwestowanej części; 3) zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego: a) nakaz utrzymania powierzchni biologicznie czynnej na co najmniej 20% terenu objętego niniejszymi ustaleniami; b) dopuszczenie wprowadzenia na pełnym obwodzie działki zieleni izolacyjnej, c) zakaz przekraczania standardów jakości środowiska poza granicami terenu objętego niniejszymi ustaleniami. Plan dopuszcza rozszerzenie funkcji Ciepłowni "[...]" o wytwarzanie energii elektrycznej, utylizację odpadów komunalnych oraz doprowadzenie energii cieplnej do terenów techniczno-produkcyjnych, położonych w obrębie Jednostek Strukturalnych Nr [...] (§ 136 ust. 2). W ocenie Kolegium wnioskowana inwestycja jest zatem zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Z..
W oparciu o cały przedłożony organowi odwoławczemu materiał dowodowy, w szczególności ujednolicony tekst Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzony przez Savona Projekt Sp. z o.o. z lutego 2020 r. wraz z wyjaśnieniami, analizy organów uzgadniających i opiniujących przedsięwzięcie oraz ich stanowiskiem co do warunków jego realizacji, wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, z uwzględnieniem przebiegu rozprawy administracyjnej Kolegium ustaliło, że:
Planowana inwestycja, polegająca na rozbudowie istniejącej ciepłowni węglowej zlokalizowanej przy ul. [...] w Z. (Ciepłownia S. ), o instalację termicznego przekształcania odpadów z odzyskiem ciepła wykorzystuje przekształcony już przemysłowo teren zakwalifikowany w obowiązującym planie zagospodarowania na cele obiektów i urządzeń ciepłownictwa, umożliwia wykorzystanie części istniejącej infrastruktury budowlanej i instalacyjnej oraz dostępnych zasobów naturalnych. Projektowaną inwestycję będą stanowiły zespoły hal i budynków tworzących zwartą zabudowę, w których zainstalowane zostaną poszczególne elementy modułu termicznego przekształcania odpadów z odzyskiem ciepła oraz urządzeniami pomocniczymi linii przyjęcia i przygotowania odpadów, także inne obiekty i niezbędna infrastruktura. Realizacja planowanego przedsięwzięcia umożliwi produkcję ciepła na poziomie ok. 5,5 MWt co zapewni pokrycie zapotrzebowania na energię cieplną w okresie letnim w sieci ciepłowniczej miasta Z.. Przedsięwzięcie wpisuje się w koncepcję gospodarki obiegu zamkniętego, w której zmierza się do minimalizowania zużycia surowców i wielkości odpadów oraz emisji i utraty energii poprzez tworzenie zamkniętej pętli procesów, w których odpady z jednych procesów są wykorzystywane jako surowce dla innych i tak też przedsięwzięcie określone zostało przez inwestora we wniosku. Termiczne przekształcanie odpadów (w postaci pre-RDF – frakcji resztkowej odpadów po sortowaniu i procesie recyklingu) stanowi z jednej strony skuteczny sposób utylizacji odpadów, z drugiej zaś prowadzi do pozyskania energii z procesu spalania. W wariancie preferowanym instalacja będzie składała się z 1 linii technologicznej o teoretycznej maksymalnej przepustowości na poziomie ok. 1,94 tony/godzinę oraz jej czasu pracy równego 8 760 h/rok, co umożliwia przetworzenie maks. 17 005 ton pre-RDF.
W odniesieniu do odpadów, które będą przekształcane wskazano, że do termicznego przekształcania odpadów kierowane będą odpady o kodach: 1) 19 12 10 - odpady palne (paliwo alternatywne); 2) 19 12 12 - inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów inne niż wymienione w 19 12 11. Odpady stanowiące wsad do instalacji do termicznego przekształcania spełniały będą następujące wymagania: 1) wartość opałowa >10 MJ/kg, 2) chlor <1,0 % masy odpadów surowych, 3) siarka <1,0 % masy odpadów surowych, 4) zawartość rtęci < 0,08 mg/MJ. Według Raportu odpady kierowane do termicznego przekształcenia o kodzie 19 12 12 - inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów inne niż wymienione w 19 12 11, pozyskiwane mają być z regionu Z. ujętego w Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa L. 2022, ewentualnie z terenu województwa lubelskiego. Odpady do termicznego przekształcenia będą przywożone na teren zakładu samochodami ciężarowymi do transportu odpadów - będą wykorzystywane ciągniki siodłowe z naczepą o zamkniętej obudowie. Rozładunek odpadów będzie następował w hali wyładunkowo-magazynowej o powierzchni gwarantującej około 5-dniowy zapas odpadów dla instalacji pracującej z nominalną wydajnością.
Wskazując na technologię spalania oraz system zabezpieczeń wyjaśniono, że do termicznego przekształcania odpadów będzie wykorzystywana technologia rusztowa, z chłodzeniem rusztu powietrzem i/lub dodatkowo wodą - spalanie w przeciętnej temperaturze 1000°C - nie mniej niż 850°C. W trakcie eksploatacji prowadzony będzie ciągły monitoring emisji pyłów i innych zanieczyszczeń gazowych oraz zgodnie z przepisami w przypadku zwiększenia emisji, instalacja automatycznie przełączana będzie na zasilanie wyłącznie olejem opałowym lub gazem ziemnym. Instalacja wyposażona zostanie we wszystkie urządzenia kontroli i sterowania konieczne do prowadzenia i nadzoru procesu oraz wyposażenie pomocnicze. System kontroli i sterowania będzie systemem rozproszonym (podział zadań), zhierarchizowanym, zorganizowanym na różnych poziomach i kierowanych centralnie. Wskutek prowadzonego procesu termicznego przekształcania odpadów gazy ze spalania będą przechodzić kolejno przez: kocioł odzysknicowy, system suchego lub alternatywnie - półsuchego oczyszczania spalin, filtr tkaninowy, wentylator ciągu i urządzenia monitoringu emisji. Spaliny kierowane będą do komina o wysokości gwarantującej nieprzekraczanie norm emisyjnych oraz imisyjnych.
Funkcjonowanie projektowanej instalacji będzie źródłem zorganizowanej i niezorganizowanej emisji zanieczyszczeń gazowych i pyłowych do powietrza. Instalacja zostanie wyposażona w wielostopniowy system oczyszczania spalin obejmujący procesy odazotowania niekatalitycznego, redukcję dioksyn i metali ciężkich, redukcję zanieczyszczeń pochodzenia kwasowego, odpylania oraz w ciągły monitoring spalin oparty o metody referencyjne, połączony z automatyką instalacji, jak również umożliwiający wgląd on-line do zarchiwizowanych danych procesu przez uprawnione instytucje. Przewiduje się, że wyniki będą także przekazywane w czasie rzeczywistym na tablicy wyświetlającej poziomy emisji na terenie ciepłowni oraz w internecie na dedykowanej i ogólnodostępnej stronie internetowej. W zakresie rozprzestrzeniania się substancji zanieczyszczających w powietrzu, w oparciu o badania wyznaczonych 4 obszarów odziaływania, ustalono w Raporcie, że spełnione będą wymagania ochrony powietrza określone w przepisach prawa. Na badanym obszarze nie odnotowano przekroczeń stężeń średniorocznych substancji zanieczyszczających z wyjątkiem pyłu zawieszonego PM 2,5, dla którego już w stanie istniejącym notowane są przekroczenia. Niedotrzymywanie norm w tym zakresie wynika więc z aktualnego stanu jakości powietrza na terenie realizacji inwestycji i w jej otoczeniu. W Raporcie wskazano na konieczność przeprowadzenia postępowania kompensacyjnego na etapie wydania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, zgodnie z zasadami określonymi w art. 225- 229 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Biorąc pod uwagę obliczenia oraz lokalizację przedsięwzięcia stwierdzono, że eksploatacja planowanej instalacji nie spowoduje ponadnormatywnych odziaływań względem powietrza.
Odnośnie odpadów powstających w związku z eksploatacją instalacji ustalono, że będą to odpady poprocesowe: 19 01 12 - żużle i popioły paleniskowe inne niż wymienione w 19 01 11, 19 01 07* - odpady stale z oczyszczania gazów dolotowych, 19 01 15* - pyły z kotłów zawierające substancje niebezpieczne, alternatywnie popiołów lotnych zawierających substancje niebezpieczne (odpad o kodzie 19 01 13*). Będą one magazynowane, odpowiednio, na zadaszonym, utwardzonym, szczelnym placu, w silosie/zbiorniku o pojemność 39 m3 i silosie/zbiorniku o pojemność 17 m3 pozwalającymi magazynować odpady przez 21 dni. W zakresie gospodarowania wodami planowana instalacja wpisuje się w spełnienie celów środowiskowych ze względu na zastosowanie zabezpieczeń chroniących środowisko przed oddziaływaniem na wody powierzchniowe - wyposażenie instalacji w kanalizację odprowadzającą ścieki do sieci miejskiej oraz zapewnienie szczelności wszystkich elementów instalacji gwarantujących zapobieganie niekontrolowanemu wypływowi ścieków. Kolegium stwierdziło, że przy zachowaniu zasad określonych w raporcie oraz w decyzji organu I instancji, po przyjęciu proponowanych rozwiązań oraz prowadzeniu eksploatacji zgodnie z określonymi warunkami, planowane przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na środowisko gruntowo-wodne, jakość wód powierzchniowych i podziemnych. W zakresie emisji hałasu, w oparciu o dane i wyniki analizy akustycznej Kolegium stwierdziło, że przedsięwzięcie nie będzie przyczyną oddziaływań na tereny podlegające ochronie akustycznej wymienione w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Pomimo tego na etapie eksploatacji przewiduje się prowadzenie okresowych pomiarów hałasu. Odnośnie zagadnień dotyczących ochrony przyrody Kolegium wskazało, że przedsięwzięcie położone jest poza obszarem Natura 2000 oraz poza korytarzami ekologicznymi. Będzie ono zlokalizowane w terenie przekształconym antropogenicznie, o charakterze przemysłowym - teren funkcjonującej Ciepłowni [...] i nie będzie generować wyróżniających obiektów dysharmonijnych lub dominant krajobrazowych. Nie prognozuje się także wystąpienia negatywnego oddziaływania przedmiotowej inwestycji na zabytki i krajobraz kulturowy. Przedmiotowa inwestycja, podobnie jak pozostałe instalacje na terenie Ciepłowni, nie kwalifikują się do zakładów o zwiększonym albo dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.
Kolegium uznając za organem pierwszej instancji wskazało, że w projekcie przewidziano zastosowanie zaawansowanych technologicznie i materiałowo rozwiązań konstrukcyjnych paleniska i kotłów przystosowanych do spalania frakcji kalorycznej pre-RDF lub RDF, pozwalających na osiągnięcie relatywnie wysokich sprawności - efektywność energetycznej. Realizacja planowanego przedsięwzięcia umożliwi maksymalizację redukcji wolumenu obecnie zużywanego węgla o około 8 482 ton/rok, a wytworzenie równoważnej ilości ciepła w planowanym kotle na frakcję kaloryczną w porównaniu do eksploatowanych obecnie w Ciepłowni kotłów, spowoduje zmniejszenie emisji tlenku azotu oraz pyłu ogółem do powietrza, co przyczyni się do poprawy stanu środowiska na obszarze miasta Z.. Przedsięwzięcie zostało zaplanowane w sposób minimalizujący oddziaływania i uciążliwości związane z magazynowaniem paliwa RDF (zastosowanie zamkniętej kubatury magazynowej z odciągiem powietrza do komory spalania), a w połączeniu z systemami kontroli jakości dostarczanego paliwa RDF oddziaływania związane z energetycznym wykorzystaniem paliwa z odpadów będą zminimalizowane. Przedsięwzięcie starano się możliwie optymalnie wpisać w lokalne zapotrzebowania na energię cieplną (ciepło użytkowe). Kolegium zgodziło się z ustaleniami organu pierwszej instancji, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na zdrowie i życie ludzi będzie pomijalnie małe i powinno zamknąć się w granicach działki inwestycyjnej, a po zastosowaniu określonych w zaskarżonej decyzji warunków przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać negatywnie na środowisko.
Kolegium powołując treść art. 80 ustawy środowiskowej stwierdziło, że okoliczności określone w tym przepisie nie zaistniały, a tym samym organ musiał ustalić środowiskowe uwarunkowania. Sprzeciw mieszkańców nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Obowiązkiem organu jest jedynie zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag i wniosków, co organ w niniejszej sprawie uczynił. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie wymaga uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia.
W odniesieniu do merytorycznej zawartości rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji stwierdzono, że zawiera ono wszystkie wskazania organów uzgadniających wymienione w wydanych przez te organy postanowieniach. Rozstrzygnięcie obejmuje w szczególności 77 warunków i działań w zakresie ochrony środowiska, 22 wymagania w zakresie ochrony środowiska, które należy uwzględnić w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy środowiskowej oraz 6 wymogów dotyczących monitoringu procesów termicznego przekształcania odpadów i samych odpadów oraz wyposażenia instalacji w urządzenia sterowania i kontroli, odpowiadające wskazaniom Regionalnego Dyrektor Ochrony Środowiska w Lublinie zawartym w postanowieniu z dnia 28 lipca 2020 r. oraz uwzględniające stanowisko Państwowego Powiatowego Inspektora Ochrony Środowiska w Zamościu zawarte w opinii z dnia 23 października 2019 r., a także uwagi Dyrektora Zarządu Zlewni w Zamościu, reprezentującego Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie zawarte w uzasadnieniu opinii z dnia 5 czerwca 2018 r. Pozostałe elementy rozstrzygnięcia, w tym wymóg wykonania i przedłożenia analizy porealizacyjnej (wykonanie pomiarów kontrolnych emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz natężenia hałasu) odpowiadają stanowisku RDOŚ w Lublinie, który jest organem wyspecjalizowanym w sprawach z zakresu ochrony środowiska. Podkreślono, że niezależnie od organu prowadzącego postępowanie główne, w ramach postępowania uzgodnieniowego, RDOŚ w Lublinie przeprowadził szczegółową i wnikliwą analizę Raportu, w tym w oparciu o ekspertyzę Instytutu [...] w Z. i wielokrotnie występował do wnioskodawcy o złożenie dodatkowych wyjaśnień.
Kolegium stwierdziło, że w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko organ I instancji zapewnił udział społeczeństwa, uwzględnił w postępowaniu merytoryczne zagadnienia jakie wyłoniły się w ramach udziału społeczeństwa w procedurze oceny, przeprowadził analizę przedsięwzięcia w oparciu o kryteria wskazane w art. 62 ust. 1 ustawy środowiskowej, zaś decyzję wydał uwzględniając wymogi art. 80 ust. 1, uzasadniając ją z uwzględnieniem art. 85 ust. 2 tej ustawy.
Odnosząc się do poszczególnych zarzutów przedstawionych przez Towarzystwo [...] z siedzibą w O. Kolegium wskazało, że wnioskowane przedsięwzięcie niewątpliwie stanowi rozbudowę ciepłowni o instalację, która stanowi element gospodarki obiegu zamkniętego, to jest takiego systemu gospodarczego, w którym minimalizuje się zużycie surowców i wielkość odpadów oraz emisję i utraty energii poprzez tworzenie zamkniętej pętli procesów, w których odpady z jednych procesów są wykorzystywane jako surowce dla innych, co maksymalnie zmniejsza ilość odpadów produkcyjnych. Przepisy ustawy środowiskowej nie określają wymogów dotyczących nazwy przedsięwzięcia, a udział społeczeństwa w procedurze oceny odziaływania przedsięwzięcia został w niniejszej sprawie zapewniony - zgłoszono 215 uwag i wniosków. Cechy przedsięwzięcia wskazane zostały w Karcie Informacyjnej, a następnie w Raporcie. Wszystkie materiały z postępowania były dla społeczeństwa dostępne. Od 2018r. prowadzona była także przez inwestora kampania informacyjna, a zagadnienie rozbudowy Ciepłowni S. o spalarnię odpadów poruszano niejednokrotnie w mediach lokalnych. Nie można więc zdaniem Kolegium uznać, że zbyt ogólna nazwa przedsięwzięcia przyjęta przez wnioskodawcę mogła spowodować, że mieszkańcy nie mieli wiedzy o charakterze planowanej inwestycji, co w dalszej kolejności mogło mieć wpływ na przebieg postępowania z udziałem społeczeństwa.
Kolegium nie zgodziło się także z zarzutem odwołania dotyczącym nierozpatrzenia przez organ pierwszej instancji uwag i wniosków złożonych w ramach konsultacji społecznych. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją związaną, to jest wydawaną w oparciu o przepisy prawa, które nie uwzględniają protestu społecznego jako kryterium jej wydania. Nie jest zatem uprawnione utożsamienie nierozpatrzenia uwag i wniosków z niedostosowaniem się organu do woli protestujących. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji jednoznacznie wykazał, że uwagi i wnioski mieszkańców były rozpatrywane. Do organu wpłynęło 215 uwag i wniosków, z których organ zidentyfikował 37 uwag i wniosków o charakterze merytorycznym. Organ kilkukrotnie występował do wnioskodawcy o udzielenie odpowiedzi na pytania zgłoszone przez mieszkańców lub udzielenie wyjaśnień, określając zakres kluczowych zagadnień, które wyłoniły się w postępowaniu z udziałem społeczeństwa - m.in. pisma z dnia 28 stycznia 2021 r., 19 lutego 2021 r. i 1 marca 2021 r. Wnioskodawca odniósł się do zagadnień podnoszonych przez mieszkańców w dokumencie załączonym do pisma z dnia 25 marca 2021 r. Organ I instancji ostatecznie uznał, uwzględniając także wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, że przyjęte rozwiązania zagwarantują minimalizację negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a jego funkcjonowanie nie spowoduje naruszenia wymogów ochrony środowiska określonych w przepisach prawa.
Odnośnie zarzutu naruszenia przepisów postępowania (art. 80 k.p.a.) poprzez pominięcie dowodów w postaci przedłożonego przez Towarzystwa [...] z siedzibą w O. Koreferatu do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko z dnia 25.06.2019r. oraz pominięcie okoliczności występowania na obszarze oddziaływania przedsięwzięcia stanowisk chomika europejskiego, których istnienie miałoby wynikać z notatki służbowej z przeprowadzenia terenowej kontroli teriologicznej na działkach przylegających do działki nr [...] mającej na celu identyfikację stanowisk chomika europejskiego "Cricetus cricetus" sporządzonej przez P. K. Kolegium wskazało, że przedłożony w sprawie dokument określony jako koreferat nie może być uznany za kontrraport, to jest równie obszerny i kompletny w zakresie analizy uwarunkowań środowiskowych, dokument niezbędny dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Materiał ten stanowi w istocie ogólną ocenę Raportu według stanu na 25 czerwca 2019 r., to jest przed jego aktualizacją i nie zawiera informacji o kwalifikacjach zawodowych osób wskazanych jako jego autorzy, a także podpisu tych osób. Kolegium zwróciło uwagę, że Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko z marca 2019 r. był kilkukrotnie aktualizowany i uzupełniany, z uwzględnieniem wymogów wskazanych przez organ uzgadniający, a wnioskodawca ostatecznie przedłożył ujednolicony tekst Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko z lutego 2020r. oraz złożył wyjaśnienia stosownie do wymagań RDOŚ w L. - załącznik do pisma z dnia 22 maja 2020 r. Sporządzony Raport na różnych etapach jego aktualizacji był opiniowany przez specjalistów z zakresu ochrony środowiska na zlecenie organów prowadzących sprawę. Raport z marca 2019 r., ale już po złożeniu wyjaśnień przez wnioskodawcę, był przedmiotem opinii sporządzonej przez firmę E. C.- U. "D. " z siedzibą w W. - opinia z grudnia 2019 r. oraz na zlecenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. przez Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla w Z.. W oparciu o te ekspertyzy dokonana została ocena raportu, doszło do uzupełnienia i ujednolicenia tekstu raportu oraz uzyskania uzupełnień i wyjaśnień pozwalających organowi uzgadniającemu a następnie organowi prowadzącemu sprawę główną na wydanie rozstrzygnięć. Zdaniem Kolegium weryfikacja Raportu była w okolicznościach niniejszej sprawy wystarczająca. Raport nie stwierdza ponadto istnienia w obszarze odziaływania inwestycji (działkach przylegających do terenu inwestycji) stanowisk zwierząt chronionych, w tym chomika europejskiego. Natomiast Notatka, w której stwierdzono jedynie istnienie nor a nie zwierząt tego gatunku dotyczyła terenu, który znajduje się poza terenem przeznaczonym pod inwestycję.
Kolegium wskazało także, że w postępowaniu odwoławczym wystąpiło do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie, jako organu wyspecjalizowanego w zakresie ochrony środowiska, w tym w sprawach z zakresu ochrony poszczególnych jego komponentów - przyrody ożywionej, w tym fauny, czy opisane wyżej materiały, a w szczególności Notatka, były przedmiotem oceny w postępowaniu prowadzącym do wydania postanowienia uzgadniającego z dnia 28 lipca 2020 r., a także o wypowiedzenie się w kwestii znaczenia przedłożonych materiałów dla wydania postanowienia uzgadniającego zamierzenie inwestycyjne. W piśmie z dnia 18 marca 2022 r. organ ten potwierdził, że wyżej wymienione dokumenty zostały wzięte pod uwagę w postępowaniu uzgadniającym warunki realizacji przedsięwzięcia, a wydane postanowienie uzgadniające oparto o wszystkie posiadane przez organ informacje.
Kolegium zwróciło uwagę, że organ I instancji uregulował w sentencji decyzji kwestię niedopuszczalności możliwości spalania odpadów zawierających powyżej 1% związków chlorowcoorganicznych - cz. 1.2 pkt 21-22, co oznacza, że wnioskodawca będzie musiał zapewnić badanie zawartości tych substancji w odpadach przeznaczonych do termicznego przekształcenia.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 80 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej poprzez pominięcie kwestii wpływu planowanej instalacji na klimat, w szczególności ilości emisji CO2 do powietrza, Kolegium wskazało, że zagadnienie emisji substancji do powietrza omówione zostało w pkt 3.3.1, 4.4.3 oraz 10.2.5 Raportu, a wpływ przedsięwzięcia na zmianę klimatu w pkt 16 Raportu (tekst ujednolicony). Zagadnienie emisji CO2 znalazło odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji (str. 37-38). Według ustaleń Raportu, ze względu na zastąpienie w części spalania węgla kamiennego spalaniem paliwa w postaci pre-RDF dojdzie do ograniczenia emisji dwutlenku węgla.
W odniesieniu do zarzutu pominięcia w sentencji zaskarżonej decyzji określenia maksymalnej ilości wytwarzanych odpadów Kolegium stwierdziło, że wymóg ten nie znajduje potwierdzenia w przepisach prawa. Zarówno przepisy ustawy środowiskowej ani ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska nie wskazują na obowiązek organu wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zamieszczenia w sentencji decyzji informacji o ilości wytwarzanych odpadów - swoistego limitu wytwarzania odpadów. Wnioskowane przedsięwzięcie stanowi instalację do termicznego przekształcania odpadów z odzyskiem ciepła. Ilość powstających w wyniku funkcjonowania przedsięwzięcia odpadów jest pochodną ilości odpadów termicznie przekształconych i dane te zostały w Raporcie oraz w zaskarżonej decyzji (jej uzasadnieniu) określone - str. 38 i 46 decyzji. Maksymalną ilość przekształcanych odpadów określono na 17 005 Mg/rok, a ilość powstających w wyniku spalania odpadów na około 4 251 Mg/rok (żużle i popioły paleniskowe), 255/1 Mg/rok (pyły z kotłów), 595,2 Mg/rok (odpady stałe z oczyszczania spalin).
W kwestii nieujęcia inwestycji w Planie gospodarki odpadami dla województwa lubelskiego 2022 (WPGO) Kolegium wskazało, że w aktualnym stanie prawnym, to jest po nowelizacji ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach, ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw z dnia (Dz. U. z 2019 r. poz. 1579), która weszła w życie z dniem 6 września 2019 r., nie obowiązuje warunek ujęcia instalacji przeznaczonej do przetwarzania odpadów, jako kryterium wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wynikające z art. 38a tej ustawy - przepis ten został uchylony. Natomiast przepisy ustawy środowiskowej nie odnoszą się do kwestii ujęcia inwestycji w WPGO, ani nie warunkują wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach od zgodności planowanej inwestycji z planami gospodarki odpadami. W samym Planie gospodarki odpadami dla województwa lubelskiego 2022, w ramach identyfikacji problemów w zakresie gospodarowania odpadami, stwierdza się m.in. brak instalacji do termicznego przekształcania odpadów w województwie lubelskim i zaleca się wspieranie wdrażania efektywnych ekonomicznie i ekologicznie technologii odzysku i unieszkodliwiania odpadów, w tym technologii pozwalających na odzyskiwanie energii zawartej w odpadach w procesach termicznego i biochemicznego ich przekształcania. Jako priorytetowe uznaje się te działania, które pozwolą na wykorzystywanie energetyczne odpadów w instalacjach zlokalizowanych na obszarze województwa lubelskiego.
Kolegium stwierdziło, że postępowanie odwoławcze nie wykazało, aby istniały podstawy do odmowy wnioskodawcy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak też, aby w postępowaniu w pierwszej instancji doszło do uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem decyzji tego organu.
W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu strona wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych zarzuciła naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego:
- art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej - poprzez błędne stwierdzenie zgodności przedsięwzięcia z treścią miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza utylizację odpadów komunalnych. Natomiast sentencja decyzji oraz charakterystyka przedsięwzięcia nie precyzuje jednoznacznie, że odpady o kodach 19 12 11 i 19 12 12 mają pochodzić z przetwarzania odpadów wyłącznie komunalnych;
- prawa art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej - poprzez podanie do publicznej wiadomości nazwy przedsięwzięcia wprowadzającej w błąd, co do przedmiotu postępowania;
- art. 37 ustawy środowiskowej - poprzez zaniechanie rozpatrzenia uwag i wniosków złożonych w ramach konsultacji społecznych oraz poprzestanie na zacytowaniu w treści uzasadnienia wyjaśnień Wnioskodawcy bez omówienia w jakim zakresie te wnioski i uwagi zostały uwzględnione w decyzji;
- art. 80 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej - poprzez pominięcie kwestii, która powinna zostać obligatoryjnie omówiona w raporcie oddziaływania na środowisko, mianowicie wpływu planowanej instalacji na klimat, w szczególności ilości emisji CO2 do powietrza;
- art. 81 ust. 1 ustawy środowiskowej w zw. z art. 186 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 181 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska - wobec nieujęcia inwestycji w Planie gospodarki odpadami dla województwa lubelskiego 2022 (WPGO);
II. przepisów postepowania tj.:
- art. 80 k.p.a. - poprzez wybiórczą i dowolną ocenę dowodów, w szczególności: dokonanie ustaleń faktycznych z pominięciem Koreferatu do raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego" z 25 czerwca 2019 r., pominięcie okoliczności występowania na obszarze oddziaływania przedsięwzięcia stanowisk chomika europejskiego - gatunku objętego ścisłą i wymagającego ochrony czynnej - zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z 16-12-2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt.
Nie zgadzając się z zaskarżoną decyzją skarżący podniósł, że organy obu instancji błędnie oceniły zgodność planowanego przedsięwzięcia z Uchwałą nr XLV/499/06 Rady Miejskiej w Zamościu z dnia 26 czerwca 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Zamość publikowanej Dz. Urz. Woj. Lubelskiego Nr 160 poz. 2611 z dnia 2 listopada 2006 r. (dalej MPZP). Zgodnie z § 136 ust. 2 MPZP plan dopuszcza rozszerzenie funkcji Ciepłowni "S." o wytwarzanie energii elektrycznej, utylizację odpadów komunalnych oraz doprowadzenie energii cieplnej do terenów techniczno-produkcyjnych, położonych w obrębie Jednostek Strukturalnych r 30 i 31. Zatem na przedmiotowej działce mogą być przekształcane wyłącznie odpady komunalne. W tym zakresie zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie określają precyzyjnie wymogu przetwarzania w ramach eksploatacji przedsięwzięcia odpadów wyłącznie komunalnych.
Zdaniem skarżącego twierdzenie przez organ, że odwołanie się przez Wnioskodawcę w nazwie przedsięwzięcia do gospodarki w obiegu zamkniętym, nie było wprowadzeniem w błąd, jest oczywiście fałszywe. Prezydent nie ingerując w nazwę przedsięwzięcia mógł dookreślić, że przedsięwzięcie polega na budowie spalarni odpadów podając odpowiednie informacje do wiadomości publicznej. W ocenie skarżącego nie ma także racji organ, twierdząc że skoro część społeczeństwa zaktywizowała się oraz, że skarżący powziął informację o istocie przedsięwzięcia, to sanuje to naruszenie obowiązków organu I instancji. Jak już wcześniej wspomniano, omawiane przepisy mają funkcję gwarancyjną dla społeczeństwa i tylko ich realizacja pozwala na domniemanie, że został zapewniony udział społeczeństwa.
Odnosząc się do trzeciego zarzutu wskazano, że organ I instancji bezprawnie przerzucił swoje kompetencje orzecznicze na wnioskodawcę. Zamiast rozpatrzyć uwagi i wnioski złożone w ramach konsultacji społecznych poprzestał na przytoczeniu stanowiska Wnioskodawcy oraz Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej w Z. i skwitował to dosłownie jednym nic nie determinującym zdaniem. W żadnym wypadku, zdaniem skarżącego nie można mówić, że organ rozpatrzył w ten sposób uwagi i wnioski.
W kontekście czwartego zarzutu podniesiono, że w decyzjach obu instancji można dostrzec dopasowywanie dowodów i twierdzeń pod z góry przyjętą tezę orzeczenia i pomijanie lub dowolną ocenę dowodów mogących tę tezę obalić. Art. 80 k.p.a. – jak wskazuje skarżący - ma właśnie przeciwdziałać takim wypaczeniom elementarnych zasad procesowych. Nakazuje on organowi rozstrzygającemu wzięcie pod uwagę wszystkich dowodów i okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i na ich podstawie ustalenie stanu faktycznego. W przedmiotowym postępowaniu organ nie wziął pod uwagę dowodów zawnioskowanych przez skarżącego - koreferatu do raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa ciepłowni w Z. w oparciu o gospodarkę obiegu zamkniętego" z dnia 25-06-2019 r. oraz notatki służbowej z przeprowadzenia terenowej kontroli teriologicznej w Z. na działkach przylegających do działki nr [...] mającej na celu identyfikację stanowisk chomika europejskiego Criteus criteus, sporządzonej przez P. K.. Skarżący podniósł, że mając na uwadze względy ekonomiki procesowej nie należy oczekiwać przygotowywania przez stronę społeczną opracowania, które zawierać będzie wszystkie aspekty Raportu, w sytuacji gdy spór występuje tylko co do niektórych elementów. Co do braku opisania kompetencji autorów w zakresie sporządzania raportów oceny oddziaływania przedsięwzięć zarzut jest chybiony, gdyż zostały one opisane na str. 2 Koreferatu. W sprawie braku podpisów na dokumencie organ powinien zastosować odpowiednio art. 79a § 1 k.p.a. i wskazać ewentualne niespełnienie przesłanek traktowania Koreferatu, jako eksperckiej polemiki z raportem przedstawionym przez inwestora.
Skarżące podniósł także, że skoro żaden z przepisów postępowania, ani ustawy środowiskowej nie deprecjonuje, ani nie stawia wymogów formalnych wobec dowodów innych niż raport, organ nie może narzucać takich ograniczeń na stronę nie poddając ocenie składanej przez nią dokumentacji tylko z tego powodu, że nie spełnia arbitralnie wymyślonych przez organ wymogów. Zdaniem skarżącego Koreferat precyzyjnie odsłonił mankamenty Raportu oddziaływania na środowisko i braki te poddają pod wątpliwość wnioski o kluczowym znaczeniu dla treści decyzji.
Skarżący wskazał, że stwierdzone w pobliżu planowanej instalacji siedliska chomika europejskiego są właśnie takim chronionym elementem środowiska. Pominięcie w decyzji tej okoliczności czyni ocenę oddziaływania na środowisko niekompletną i niewystarczającą do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. Zdaniem skarżącego bytowanie tego gryzonia na obszarze bezpośrednio graniczącym z inwestycją powoduje konieczność określenia wymagań dotyczących ochrony środowiska koniecznych do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1, w szczególności w projekcie zagospodarowania działki lub terenu lub projekcie architektoniczno-budowlanym.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę inwestor wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do zarzutów podniesionych przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji Kolegium utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wykazała, że skarga podlega oddaleniu. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego brak jest bowiem, zdaniem Sądu, podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązującego prawa, dającym podstawę do jej wzruszenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a.
Jednocześnie, zdaniem Sądu, żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Sąd zwraca uwagę, że zarzuty skargi odnoszą się głównie do postępowania organu I instancji i stanowią praktycznie powtórzenie zarzutów odwołania, do których w sposób szczegółowy odniosło się Kolegium. Zaprezentowane w tym zakresie stanowisko organu odwoławczego skład orzekający w pełni podziela.
Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowi art. 71 ust. 1 lub 2 pkt 1 i 2 ustawy środowiskowej. Zgodnie z tym przepisem uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Wynika to, z treści art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę (art. 72 ust. 3 ustawy). Zaakcentować w związku z tym należy, że decyzja środowiskowa nie przesądza jeszcze o przystąpieniu do realizacji przedsięwzięcia lecz jedynie otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę.
Niespornym jest w niniejszej sprawie, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) w zw. z § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (DZ.U. z 2019 r., poz. 1839) przedmiotowe przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy środowiskowej decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa te uwarunkowania dla realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Nie jest to decyzja uznaniowa lecz jest, co do zasady, decyzją związaną. Właściwy organ jest bowiem zobowiązany do wydania takiej decyzji, w każdym przypadku, gdy zwróci się o to, w sposób prawem przewidziany, strona, za wyjątkiem przypadków enumeratywnie wymienionych w przepisach prawnych, stanowiących podstawę wydania decyzji negatywnej tj. odmawiającej określenia środowiskowych uwarunkowań. Oznacza to, że na gruncie ustawy środowiskowej zasadą jest wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, natomiast wyjątkiem odmowa wydania takiej decyzji. Odmówić określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia można jedynie wtedy, gdy:
- występuje niezgodność lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy);
- nastąpiła odmowa uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ uzgadniający (art. 77 ust. 1 ustawy);
- wnioskodawca nie wyraża zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie innymi, niż proponowany, a z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy);
- z oceny odziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy);
- jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że może ono spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy).
Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta Z., po uzyskaniu i uwzględnieniu stanowiska organów opiniujących wraz ze wskazaniem zakresu raportu nałożył na wnioskodawcę obowiązek przeprowadzenia oceny odziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia oraz ustalił zakres raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził występowania żadnej z okoliczności, która w świetle przywołanych powyżej przepisów stanowić by mogła podstawę do odmowy wydania wnioskowanej przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Utrzymana w mocy przez Kolegium decyzja organu I instancji o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana po przeprowadzeniu wymaganej oceny oddziaływania na środowisko, w toku której został sporządzony raport jej oddziaływania na środowisko.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest kluczowym dowodem w sprawach dotyczących ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla danego przedsięwzięcia, a organy administracji mają obowiązek dokonania na podstawie art. 80 k.p.a. oceny wartości dowodowej raportu. Raport jest dokumentem prywatnym, opracowywanym na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją inwestycji, zaś inne podmioty uczestniczące w postępowaniu administracyjnym jako strony lub na prawach strony mają wynikającą z przepisów k.p.a. możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do podważenia tego dowodu. Zadaniem organu administracji jest rzetelna, wnikliwa i wszechstronna ocena raportu oraz ewentualnych innych dowodów, przy zachowaniu wszystkich obowiązujących reguł dowodowych. Zasada prawdy obiektywnej obliguje organ do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego, zwłaszcza oceny, czy raport uwzględnia wszystkie potencjalne zagrożenia środowiskowe związane z realizacją planowanej inwestycji (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2016 r. sygn. akt II OSK 339/15).
W kontekście dotychczasowych rozważań stwierdzić należy, że w ocenie Sądu organy obu instancji przeprowadziły postępowanie z zachowaniem wszystkich wymaganych prawem warunków; w szczególności z poszanowaniem zasad prowadzenia postępowania wyrażonych w k.p.a. Dokonały prawidłowego przytoczenia podstaw prawnych rozstrzygnięcia, prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie, a następnie właściwie dokonały subsumcji. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięć, a jego ocena została przeprowadzona w sposób rzetelny i całościowy. Zdaniem Sądu organy poddały Raport wnikliwej analizie i ocenie. Znajdujący się w aktach sprawy Raport zawiera wszystkie niezbędne elementy, które zgodnie z art. 66 ustawy środowiskowej powinien zawierać każdy raport o oddziaływaniu na środowisko. Raport jest kompletny i spójny, nie budzi zastrzeżeń pod względem formalnym i merytorycznym. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach uwzględniając wynik uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej . Mianowicie organ ten uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, Dyrektorem Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, które to organy - przez pryzmat posiadanej wiedzy specjalistycznej – wyraziły swoje stanowisko w poszczególnych pismach i postanowieniach wskazując na warunki jakie ma spełniać planowane przedsięwzięcie. Warunki te zostały zawarte w decyzji organu I instancji. Jednocześnie podkreślić należy, że oceniany w sprawie Raport był parokrotnie uzupełniany właśnie na skutek działań organów współdziałających, co dodatkowo wzmacnia końcowe stanowisko wyrażone w sprawie.
Zastrzeżeń Sądu nie budzi również ocena przebiegu postępowania przed organami obu instancji. W toku postępowania uzyskano wymagane uzgodnienie i opinie innych organów, a ich wyniki zostały uwzględnione zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej. Inwestycja jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania, co wyczerpującej analizie poddało Kolegium, przedstawiając wynik tej analizy. Wskazać należy, że planowane przedsięwzięcie polega na rozbudowie istniejącej ciepłowni węglowej zlokalizowanej przy ul. [...] w Z., o instalację do termicznego przekształcania odpadów z odzyskiem ciepła. W związku z realizacją inwestycji, jak słusznie stwierdziły organy zachowana zostaje dotychczasowa funkcja Ciepłowni [...] - urządzenia i obiekty ciepłownictwa (§ 127 ust. 4 uchwały nr XLV/499/06 Rady Miejskiej w Zamościu z dnia 26 czerwca 2006r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Zamość), jako obiektu wytwarzającego ciepło dla potrzeb mieszkańców miasta Z.. Według § 136 ust. 2 m.p.z.p. plan dopuszcza rozszerzenie funkcji Ciepłowni "S." o wytwarzanie energii elektrycznej, utylizację odpadów komunalnych oraz doprowadzenie energii cieplnej do terenów techniczno-produkcyjnych. Utylizacja odpadów komunalnych poprzez ich termiczne przekształcenie w celu uzyskania energii cielnej, w ramach planowanej inwestycji, w kontekście regulacji § 136 ust. 2 m.p.z.p., nie prowadzi w istocie do zmiany dotychczasowej funkcji Ciepłowni [...]. Należy także wskazać, że jak słusznie stwierdziło Kolegium z Raportu wynika, iż termicznej obróbce poddawane będą odpady z podgrupy 19 12 (19 12 10 i 19 12 12), to jest odpady już przetworzone, pochodzące z mechanicznej obróbki odpadów (np. obróbki ręcznej, sortowania, zgniatania, granulowania), a tym samym w instalacji paliwo węglowe zostanie zastąpione frakcją kaloryczną pre-RDF lub RDF, która jest wytwarzana z niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz pozostałości z sortowania odpadów zbieranych selektywnie. Grupa 19 to odpady z instalacji i urządzeń służących zagospodarowaniu odpadów. Decyzja nakłada (cz. 2, pkt 18 i 19 sentencji) obowiązek pozyskiwania odpadów wyłącznie z Regionu Z. wyznaczonego w Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa Lubelskiego, ewentualnie terenu województwa lubelskiego o odpowiednich parametrach. Odpady mogą więc pochodzić wyłącznie z instalacji komunalnych - zakładów zagospodarowania odpadów, które w ramach prowadzonej działalności, regulowanej przepisami prawa, odpowiadają za kwalifikację odpadów. Na wnioskodawcę nałożono także obowiązek niedopuszczenia do spalenia partii odpadów niespełniających określonych parametrów chemicznych (cz. 2 pkt 21 i 22 sentencji).
Sąd podziela także stanowisko organu odwoławczego w odniesieniu do podnoszonej przez skarżącego kwestii, że nazwa przedsięwzięcia przyjęta przez wnioskodawcę mogła spowodować, że mieszkańcy nie mieli wiedzy o charakterze planowanej inwestycji, co w dalszej kolejności mogło mieć wpływ na przebieg postępowania z udziałem społeczeństwa i wydanie decyzji. Wskazać należy, że z publicznie udostępnionych dokumentów jednoznacznie wynikało, że rozbudowa ciepłowni będzie polegać na dodaniu kotła, w ramach którego prowadzony będzie odzysk energii z odpadów, a zatem będzie następować spalanie odpadów w celu odzysku energii. Akta sprawy potwierdzają prowadzoną przez inwestora kampanię informacyjną. Także Raport z 2019 r. zawierał "wstęp inwestora dla mieszkańców miasta i gminy Zamość". Zdaniem Sądu organ pierwszej instancji wypełnił dyspozycję art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej, który nakłada na organ administracji przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obowiązek zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W szczególności umożliwiono na każdym etapie postępowania zarówno stronom jak i społeczeństwu składanie wniosków i wyjaśnień, na co jednoznacznie wskazuje materiał sprawy. W ramach postępowania zgłoszono 215 uwag i wniosków, z których wyodrębniono 37 uwag i wniosków o charakterze merytorycznym, a wnioskodawca ustosunkował się do zgłoszonych zastrzeżeń. Wątpliwości uczestników postępowania były rozpatrywane i wyjaśniane w toku postępowania, jak również odniesiono się do nich w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Jednocześnie, zaakcentować należy, że zawarty w art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej wymóg wzięcia pod uwagę przy wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wyników postępowania z udziałem społeczeństwa nie oznacza, że sam sprzeciw społeczności lokalnej w stosunku do inwestycji może być podstawą do wydania decyzji odmownej, co ma związek z charakterem tej decyzji i celami, dla których jest wydawana. Przepisy przewidują jedynie zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag i wniosków, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia. Wśród określonych w art. 81 ustawy przesłanek odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie zawarto bowiem sprzeciwu mieszkańców wobec planowanego przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 11 października 2017 r., II OSK 2113/16; wyrok WSA w Szczecinie z 13 marca 2014 r., II SA/Sz 1208/13).
Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut skargi naruszenia art. 80 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 66 ust.1 pkt 6 ustawy środowiskowej. Kwestia wpływu planowanego przedsięwzięcia na klimat, w tym emisję CO2 została szczegółowo omówiona w Raporcie, który podlegał weryfikacji przez organ uzgodnieniowy – Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, a także odniósł się do niej organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji (str. 37 – 38). Wskazano, że w ramach funkcjonowania inwestycji, ze względu na zastąpienie w części spalania węgla kamiennego spalaniem paliwa w postaci pre-RDF, dojdzie do ograniczenia emisji dwutlenku węgla. W związku z powyższym w toku postępowania dokonano oceny wpływu przedsięwzięcia na klimat i ustalono, że nie będzie miało negatywnego wpływu na klimat.
Skarżący podniósł także, że planowane przedsięwzięcie nie zostało ujęte w Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa Lubelskiego 2022 r. (WPGO).Wskazać należy, że w stanie prawnym, w którym wszczęto i rozpatrzono sprawę, nie obowiązywał już warunek ujęcia instalacji przeznaczonej do przetwarzania odpadów w planie gospodarki odpadami dla danego województwa, jako kryterium wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a przepisy ustawy nie odnoszą się aktualnie do kwestii ujęcia inwestycji w WPGO, ani nie warunkują wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach od zgodności planowanej inwestycji z planami gospodarki odpadami. Obecnie odpady komunalne mogą być przekazywane do instalacji na terenie całego kraju. Należy także zwrócić uwagę, że WPGO nie został wskazany w przepisach ustawy środowiskowej , w tym w art. 80 i art. 81 jako wzorzec kontroli Raportu stosowany przez organ ochrony środowiska. W związku z powyższym niezasadny jest zarzut naruszenia przepisów prawa, z uwagi na nieujęcie inwestycji w Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa Lubelskiego 2022.
Zdaniem Sądu prawidłowe jest także stanowisko organów dotyczące oceny przedłożonego przez skarżącego Koreferatu do Raportu oraz Notatki służbowej . Kolegium w sposób wnikliwy dokonało analizy przedłożonych przez skarżącego dokumentów, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Jak prawidłowo uznano koreferat nie może być uznany za kontrraport, to jest równie obszerny i kompletny w zakresie analizy uwarunkowań środowiskowych, dokument niezbędny dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Materiał ten nie zawiera też informacji o kwalifikacjach zawodowych osób wskazanych jako jego autorzy, a także podpisu tych osób, przy czym nie można uznać, że organy zobowiązane były, w związku z przedłożeniem tego materiału, do zastosowania procedury przewidzianej w art. 64 k.p.a. Kolegium zasadnie zwróciło uwagę, że decyzja organu I instancji został wydana w oparciu o Raport, który był aktualizowany także po przedłożeniu Koreferatu i na różnych etapach jego aktualizacji opiniowany przez specjalistów z zakresu ochrony środowiska (ekspertyza Instytutu [...] w Z.) oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Raport nie wykazał także istnienia w obszarze odziaływania inwestycji (działkach przylegających do terenu inwestycji) stanowisk zwierząt chronionych, w tym chomika europejskiego. Przedłożone dokumenty były także pod uwagę i oceniane przez organ uzgodnieniowy - Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który uzgodnił warunki realizacji inwestycji , a także organy obu instancji. Przedłożone przez skarżącego dokumenty nie znalazły żadnego potwierdzenia w zgromadzonym materialne dowodnym.
Konkludując, z punktu widzenia oceny legalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dokonywanej przez sąd administracyjny kluczowe znaczenie ma rozważenie, czy wydając decyzję właściwy organ dopełnił podstawowych wymogów, wynikających z art. 80 u.u.i.ś., tj., czy przeanalizował i ocenił: wyniki uzgodnień i opinii organów wskazanych w art. 77 ust. 1, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone, jak również czy ocenił zgodność lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. W rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu nie można zarzucić organowi uchybienia w zakresie któregokolwiek z wymienionych obowiązków. Organ uwzględnił opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i Dyrektora Zarządu Zlewni w Z. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, prawidłowo przeanalizował ustalenia zawarte w Raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przeprowadził postępowanie z udziałem społeczeństwa, dokonując wnikliwej i wszechstronnej analizy wszystkich zgłoszonych uwag i wniosków, odnosząc się do nich obszernie w uzasadnieniu decyzji, a także stwierdził zgodność przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast postępowanie w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko nie było przeprowadzane.
Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI