II SA/Lu 45/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. Z. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie robót budowlanych w samowolnie wybudowanym w latach 80. XX wieku budynku gospodarczym. Skarżąca domagała się rozbiórki obiektu, podnosząc zarzuty dotyczące jego złego stanu technicznego, naruszenia przepisów oraz błędnego ustalenia jego położenia względem granicy działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, uznając decyzję organów nadzoru budowlanego za zgodną z prawem. Sąd podkreślił, że samowola budowlana, nawet jeśli obiekt powstał bez pozwolenia, nie zawsze musi skutkować nakazem rozbiórki. W sytuacji, gdy możliwe jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych prac (zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.), rozbiórka (art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.) nie jest obligatoryjna. Sąd zaakceptował nałożone przez organy obowiązki dotyczące wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego, odprowadzenia wód opadowych oraz wymiany elementów konstrukcyjnych, uznając je za niezbędne do doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami, w tym z rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących legalizacji samowoli budowlanej, możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem zamiast nakazu rozbiórki, a także kwestie proceduralne związane z ustalaniem stanu faktycznego i granic działek w postępowaniu administracyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami Prawa budowlanego z 1974 r. oraz konkretnymi ustaleniami faktycznymi dotyczącymi stanu technicznego budynku i jego usytuowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku samowoli budowlanej, gdy obiekt nie spełnia wymogów technicznych, ale nie narusza planów zagospodarowania przestrzennego i nie stwarza bezpośredniego zagrożenia dla ludzi lub mienia, dopuszczalne jest nakazanie wykonania robót budowlanych w celu jego legalizacji zamiast nakazania rozbiórki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne jest nakazanie wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, jeśli nie zachodzą przesłanki do przymusowej rozbiórki określone w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nakaz rozbiórki jest ostatecznością. Jeśli możliwe jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie zmian lub przeróbek (art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.), a obiekt nie narusza planów zagospodarowania przestrzennego ani nie stwarza bezpośredniego zagrożenia, należy zastosować ten środek.
Czy wymiana pokrycia dachowego z papy na blachę trapezową w samowolnie wybudowanym budynku gospodarczym stanowi remont, czy samowolę budowlaną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wymiana pokrycia dachowego z papy na blachę trapezową stanowi remont, a nie rozbudowę czy samowolę budowlaną w rozumieniu przepisów.
Uzasadnienie
Sąd zakwalifikował zmianę pokrycia dachowego jako remont, który polega na odtworzeniu stanu pierwotnego, dopuszczając stosowanie innych materiałów niż pierwotnie użyte.
Czy ustalenia organów nadzoru budowlanego dotyczące położenia budynku względem granicy działki, oparte na mapie zasadniczej, są wiążące w sytuacji, gdy skarżąca kwestionuje przebieg granicy prawnej ustalonej w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organy nadzoru budowlanego opierają się na danych geodezyjnych, a kwestionowanie przebiegu granicy prawnej powinno odbywać się w odrębnym postępowaniu cywilnym lub geodezyjnym.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że postępowanie nadzoru budowlanego nie jest właściwe do weryfikacji przebiegu granicy prawnej. Skarżąca powinna dochodzić swoich praw w postępowaniu geodezyjnym lub cywilnym.
Przepisy (30)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane z 1974 r. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1974 r. art. 40
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 235 § 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 235 § 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 232 § 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 232 § 5
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 28 § 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane z 1974 r. art. 2 § 3
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1974 r. art. 28 § 1
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1974 r. art. 103 § 2
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 235 § 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 213 § 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 209 § 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 272 § 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie ws. warunków technicznych art. 12
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie z 3 lipca 1980 r. art. 12
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki
Prawo budowlane z 1994 r. art. 48 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1994 r. art. 48 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1994 r. art. 3 § 8
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.c. art. 365
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 140
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 107 § 3, 140, 15, 7, 77, 80 k.p.a. poprzez nienależyte odniesienie się do zarzutów skarżącej, w szczególności dotyczących błędnego ustalenia położenia budynku względem granicy działki. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 365 k.p.c. poprzez ustalenia sprzeczne z postanowieniem sądu rozgraniczającego działki, art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez niewłaściwe zastosowanie, art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez niezastosowanie i nieorzeczenie o rozbiórce, oraz art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego z 1994 r. poprzez niezastosowanie do robót budowlanych wykonanych w budynku.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja o przymusowej rozbiórce wydana z mocy art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. znajdzie zastosowanie tylko wtedy, gdy jest taka absolutna konieczność. • Powództwo w sprawie samowoli budowlanej nie jest postępowaniem w którym weryfikacji podlega prawidłowość przebieg granicy, czy też wyznaczenia punktów granicznych.
Skład orzekający
Brygida Myszyńska-Guziur
sprawozdawca
Jacek Czaja
członek
Jerzy Parchomiuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legalizacji samowoli budowlanej, możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem zamiast nakazu rozbiórki, a także kwestie proceduralne związane z ustalaniem stanu faktycznego i granic działek w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami Prawa budowlanego z 1974 r. oraz konkretnymi ustaleniami faktycznymi dotyczącymi stanu technicznego budynku i jego usytuowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że nawet samowola budowlana może zostać zalegalizowana, jeśli istnieją techniczne możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości.
“Samowola budowlana nie zawsze oznacza rozbiórkę – sąd wskazuje drogę do legalizacji obiektu.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.