II SA/LU 418/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi S. F. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Lublinie, która utrzymała w mocy decyzję cofającą pozwolenie wodnoprawne na pobór wód powierzchniowych. Organy obu instancji uznały, że zaistniała przesłanka z art. 415 pkt 5 Prawa wodnego, tj. brak korzystania z uprawnień przez okres co najmniej 2 lat. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym brak wszechstronnego zebrania dowodów i błędną ocenę materiału dowodowego. Podniósł, że cofnięcie pozwolenia oparte zostało na błędnej interpretacji jego oświadczeń i pominięciu istotnych dowodów, w tym dowodów wskazujących na niemożność korzystania z pozwolenia z przyczyn faktycznych i prawnych, a także na wadliwość pozwolenia innego z użytkowników rzeki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 415 Prawa wodnego jest odrębnym postępowaniem, które nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy w kolejnej instancji ani oceny poprawności wcześniej wydanej decyzji. Sąd wskazał, że organy nie wykazały w sposób wyczerpujący, dlaczego cofnięcie pozwolenia jest niezbędne, a także nie wyjaśniły wątpliwości co do intencji inicjatora postępowania (P. C.), który składał pisma sugerujące różne tryby postępowania (wznowienie, stwierdzenie nieważności). Sąd zwrócił uwagę na zasadę trwałości decyzji ostatecznych i konieczność działania organów z należytą rozwagą. Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących cofania pozwoleń wodnoprawnych, zasada trwałości decyzji ostatecznych, zasady prowadzenia postępowań administracyjnych w ramach uznania administracyjnego, obowiązki organów w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego i intencji stron.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pozwoleniem wodnoprawnym i współzależnością uprawnień różnych podmiotów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organy administracji prawidłowo zastosowały art. 415 pkt 5 Prawa wodnego, cofając pozwolenie wodnoprawne na podstawie rzekomego niekorzystania z uprawnień przez okres co najmniej 2 lat, bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i intencji stron?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nieprawidłowo zastosowały przepis, nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego, intencji inicjatora postępowania oraz nie oceniając, czy brak korzystania z uprawnień był wynikiem świadomego działania strony, czy też przeszkód faktycznych lub prawnych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że postępowanie w trybie art. 415 Prawa wodnego jest odrębnym postępowaniem, które nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy ani oceny poprawności wcześniej wydanej decyzji. Organy nie wykazały w sposób wyczerpujący, dlaczego cofnięcie pozwolenia jest niezbędne, nie wyjaśniły wątpliwości co do intencji inicjatora postępowania oraz nie oceniły, czy brak korzystania z uprawnień był wynikiem świadomego działania strony, czy też przeszkód faktycznych lub prawnych.
Czy organ administracji może oceniać poprawność ostatecznej decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym w postępowaniu o jej cofnięcie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie w trybie art. 415 Prawa wodnego jest samodzielnym i odrębnym postępowaniem, którego przedmiotem jest sprawdzenie, czy zaistniały przesłanki do cofnięcia lub ograniczenia ostatecznej decyzji, a nie ponowne merytoryczne rozpatrywanie sprawy.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie na podstawie art. 415 Prawa wodnego nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy w kolejnej instancji ani oceny poprawności wcześniej wydanej decyzji. Organ nie może oceniać zgodności z prawem decyzji ostatecznej ani możliwości czerpania z niej praw.
Czy zasada trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.) ma zastosowanie w postępowaniu o cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasada trwałości decyzji ostatecznych ma szczególne znaczenie i organy prowadzące postępowanie w trybie cofnięcia rozstrzygnięć ostatecznych muszą działać z należytą rozwagą, pamiętając o ochronie praw nabytych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił wagę zasady trwałości decyzji ostatecznych dla bezpieczeństwa prawnego, pewności prawa i zaufania do państwa. Choć zasada ta nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego, jej uchylenie lub zmiana może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych, co wymaga od organów działania z należytą rozwagą.
Czy cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego w ramach uznania administracyjnego wymaga od organu wykazania niezbędności takiej decyzji z punktu widzenia interesu społecznego i słusznego interesu indywidualnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, konstrukcja uznania administracyjnego oznacza, że nawet stwierdzenie zaistnienia przesłanek nie obliguje organu do cofnięcia pozwolenia, a jedynie go uprawnia. Organ ma obowiązek precyzyjnie i wyczerpująco wykazać, z jakich powodów uznał cofnięcie za niezbędne, wyważając interes społeczny i indywidualny.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że uznanie administracyjne nie zwalnia organu od szczegółowego zbadania stanu faktycznego i odzwierciedlenia wyniku postępowania dowodowego. Decyzja wydana w ramach uznania administracyjnego nie może być dowolna, lecz musi wynikać z wszechstronnego rozważenia okoliczności i wyważenia interesów.
Przepisy (20)
Główne
Prawo wodne art. 415 § pkt 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Pozwolenie wodnoprawne można cofnąć bez odszkodowania, jeżeli zakład nie rozpoczął w terminie korzystania z uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego innych niż określone w art. 414 ust. 1 pkt 3 lub nie korzystał z tych uprawnień przez okres co najmniej 2 lat.
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 85
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2018, poz. 265 ze zm. art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Prawo wodne art. 414 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
k.p.a. art. 16 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie wykazały w sposób wyczerpujący, dlaczego cofnięcie pozwolenia jest niezbędne z punktu widzenia interesu społecznego i słusznego interesu indywidualnego. • Organy nie wyjaśniły wątpliwości co do intencji inicjatora postępowania (P. C.), który składał pisma sugerujące różne tryby postępowania (wznowienie, stwierdzenie nieważności). • Organy nie oceniły, czy brak korzystania z uprawnień był wynikiem świadomego działania strony, czy też przeszkód faktycznych lub prawnych. • Postępowanie w trybie art. 415 Prawa wodnego jest odrębnym postępowaniem, które nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy ani oceny poprawności wcześniej wydanej decyzji. • Zasada trwałości decyzji ostatecznych wymaga od organów działania z należytą rozwagą.
Godne uwagi sformułowania
"martwym uprawnieniem, niewykonalnym z przyczyn faktycznych" • "uznanie administracyjne" • "zasada trwałości decyzji ostatecznych" • "nie jest rzeczą organu wyrażanie takich sądów"
Skład orzekający
Jerzy Parchomiuk
przewodniczący
Bogusław Wiśniewski
sędzia
Marcin Małek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących cofania pozwoleń wodnoprawnych, zasada trwałości decyzji ostatecznych, zasady prowadzenia postępowań administracyjnych w ramach uznania administracyjnego, obowiązki organów w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego i intencji stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pozwoleniem wodnoprawnym i współzależnością uprawnień różnych podmiotów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowań administracyjnych i jak organy mogą popełnić błędy proceduralne, nawet w sprawach dotyczących praw nabytych. Pokazuje też złożoność relacji między użytkownikami wód.
“Sąd administracyjny uchylił cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego. Kluczowe błędy organów i zasada trwałości decyzji.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.