II SA/Lu 413/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Lublinie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty, uznając, że inwestor nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych.
Sprawa dotyczyła skargi S.C. na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty gospodarczej. Organ nadzoru budowlanego nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, czego ten nie uczynił w wyznaczonym terminie. Sąd administracyjny uznał, że w tej sytuacji nakaz rozbiórki był uzasadniony, a działania inwestora nie stanowiły remontu, lecz budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S.C. na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty gospodarczej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pierwotnie nakazał rozbiórkę obiektu, wskazując na jego samowolną budowę bez wymaganego pozwolenia. Następnie, postanowieniem z dnia [...] r., wstrzymano roboty budowlane i nałożono na S.C. obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu, takich jak zaświadczenie o zgodności z planowaniem przestrzennym, projekt budowlany oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością. S.C. nie wykonał tych obowiązków w wyznaczonym terminie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję o rozbiórce, podkreślając, że niewykonanie nałożonych obowiązków uzasadnia zastosowanie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, stwierdzając, że nakaz rozbiórki był uzasadniony. Sąd odrzucił argumentację skarżącego, że wykonane prace stanowiły remont, wskazując, że były to roboty budowlane związane z budową. Sąd odniósł się również do interwencji Prokuratora, który kwestionował dopuszczalność nakładania kosztownych obowiązków i prawidłowość procedury, jednak Sąd uznał, że postanowienie o wstrzymaniu robót nie podlegało odrębnemu zaskarżeniu w formie zażalenia, a zarzuty Prokuratora były przedwczesne w kontekście kontroli decyzji o rozbiórce.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, w przypadku niewykonania przez inwestora obowiązków określonych w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy Prawa budowlanego, w szczególności art. 48 ust. 4, jednoznacznie obligują organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę w sytuacji, gdy inwestor nie dopełnił obowiązków związanych z legalizacją samowolnie wybudowanego obiektu w wyznaczonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.p.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 48 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 83 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
k.p.a. art. 104 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 48 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 48 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.b. art. 3 § pkt 8
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja remontu jako odtworzenie stanu pierwotnego, a nie bieżąca konserwacja.
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 142
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykonanie przez inwestora obowiązków legalizacyjnych w wyznaczonym terminie uzasadnia nakaz rozbiórki. Wykonane prace stanowiły budowę, a nie remont. Na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie przysługuje zażalenie.
Odrzucone argumenty
Wykonane roboty budowlane stanowiły dozwolony remont dachu. Nakładanie kosztownych obowiązków było niedopuszczalne, zwłaszcza jeśli obiekt wybudowano przed 1995 r. Zaskarżone postanowienie naruszało art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego oraz art. 104 § 1 i art. 77 KPA.
Godne uwagi sformułowania
samowolnie wybudowanej wiaty nie wykonał nałożonych na niego obowiązków nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego nie stanowiły bieżącej konserwacji nie podlegały uwzględnieniu przez Sąd badający zgodność z prawem decyzji o nakazie rozbiórki
Skład orzekający
Jerzy Dudek
przewodniczący
Jerzy Drwal
sprawozdawca
Ewa Ibrom
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad stosowania art. 48 Prawa budowlanego w przypadku samowoli budowlanej i niewykonania obowiązków legalizacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy związane z samowolą budowlaną i konsekwencjami braku współpracy z organami nadzoru budowlanego. Jest to standardowa interpretacja przepisów, ale ważna dla praktyków prawa budowlanego.
“Samowola budowlana: co grozi za brak reakcji na nakaz rozbiórki?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 413/04 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2004-11-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-07-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Ewa Ibrom Jerzy Drwal /sprawozdawca/ Jerzy Dudek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 920/05 - Wyrok NSA z 2006-06-22 II OZ 364/05 - Postanowienie NSA z 2005-05-16 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016 art. 28, 48, 50 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art.77, 104 par.1, 142 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal-sprawozdawca, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Asystent sędziego Rafał Ostrowski, po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2004r. sprawy ze skargi S.C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę Uzasadnienie Sygn. akt II SA/Lu 413/ U z a s a d n i e n i e Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, nakazał S.C. rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty na działce Nr [...]położonej w O. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na fakt, samowolnej – bez wymaganego pozwolenia - budowy w roku 1995 – wiaty gospodarczej położonej na działce ewidencyjnej Nr [...]w miejscowości O. Fakt samowolnej budowy wiaty przez S.C. został ustalony na podstawie wyjaśnień B.D. i J.C., oświadczenia samego zainteresowanego oraz przeprowadzonej w dniu 27 maja 2003 r. kontroli na działce. Podczas kontroli stwierdzono usytuowanie wiaty pomiędzy budynkiem inwentarskim, a stodołą – w granicy sąsiedniej nieruchomości. Konstrukcję wiaty stanowiła (stalowa belka dwuteowa NP-140 umocowana do tylnej ściany budynku sąsiada z jednospadowym dachem opierającym się na tej belce i murowanym słupie o wymiarach 38 x 118 cm. Wyjaśniając podstawę rozstrzygnięcia, organ powołał się na przepis art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, przewidujący uzyskanie pozwolenia na budowę tego rodzaju obiektów budowlanych oraz § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690), zgodnie z którym budynek położony bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć ścianę oddzielenie przeciwpożarowego o odpowiedniej klasie odporności ogniowej. Organ podał także, że inwestor nie wykonał nałożonych na niego obowiązków wynikających z wydanego w dniu [...] r. postanowienia Nr [...] wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych przy tejże wiacie, co w myśl art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane – uzasadniało nakaz rozbiórki obiektu budowlanego. Po rozpatrzeniu odwołania S.C. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. Nr [...]wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i jest ona konsekwencją nie wywiązania się przez S.C. z obowiązków nałożonych postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego . W świetle postanowienia z dnia [...] r. Nr [...] wydanego na podstawie art. 48 ust. 2, 3 i 5 ustawy Prawo budowlane, do obowiązków S.C. należało przedłożenie: - zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z przepisami o planowaniu przestrzennym; - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wiaty; oraz złożenie oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zastosował przepis art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, obligujący właściwy organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, w przypadku niewykonania przez inwestora w wyznaczonym terminie (do dnia 31 stycznia 2004 r.) obowiązków o których mowa w art. 48 ust. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie S.C. podniósł, iż wykonane roboty budowlane stanowiły dozwolony remont dachu w świetle uzyskanych przez niego informacji. Skarżący podał, że w tej sprawie interweniował w Ministerstwie Sprawiedliwości, na dowód czego przedłożył kserokopię pisma z dnia 18 stycznia 2004 r. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując swoje stanowisko jak w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Z akt sprawy wynikało, że w dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] wydanym na podstawie art. 48 ust. 2, 3 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, znowelizowanej ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianach ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie wiaty gospodarczej wykonanej samowolnie przez S.C. i nałożył na niego obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 stycznia 2004 r. – zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, projektu budowlanego (w czterech egzemplarzach) uwzględniającego aktualny stan wiaty oraz pozwalającego na dokończenie robót budowlanych oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. S.C. nie wykonał nałożonych na niego obowiązków. W tej sytuacji do rozpatrywanej sprawy rozbiórki obiektu budowlanego w postaci wiaty zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, znowelizowanej ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw. Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016), właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, inwestor mógł rozpocząć roboty budowlane związane z realizacją wiaty – na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. S.C. nie dysponował taką decyzją. Ustawodawca zastrzegł możliwość legalizacji samowoli budowlanej w przypadku kiedy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz jeśli nie narusza ona przepisów w tym techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2 cyt. ustawy). Możliwość legalizacji wiaty gospodarczej była wyłączona z uwagi na niespełnienie przez S.C. w wyznaczonym terminie obowiązków o których mowa w art. 48 ust. 3 – to jest obowiązków określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...]. Wykonanie przez inwestora nałożonych na niego obowiązków umożliwiłoby przeprowadzenie procedury związanej z legalizacją przedmiotowej wiaty. Mając powyższe na uwadze Sąd podzielił stanowisko orzekających organów nadzoru budowlanego, iż nakaz rozbiórki obiektu budowlanego w świetle poczynionych ustaleń był uzasadniony w myśl powołanych wyżej przepisów Prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, podnoszącego, że dokonał on remontu wiaty, należy wyjaśnić, iż za remont ustawodawca uznał wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, dopuszczając przy tym stosowanie wyrobów budowlanych innych niż poprzednio użyto (art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego). W świetle akt sprawy skarżący dokonał budowy wiaty, a nie remontu. Dlatego wniosków skarżącego w tym zakresie nie można było uwzględnić. Skarżący wiedział jakie będą skutki niewykonania tych obowiązków, bowiem w dniu 9 października 2003 r. doręczono mu postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] r. Nr [...], które zawierało pouczenie, iż w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków, organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego – na podstawie art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. W pouczeniu zamieszczono także informację, że inwestor po spełnieniu w/w obowiązków występuje z wnioskiem o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. Postanowienie to zostało zakwestionowane przez Prokuratora Rejonowego , który uznał je za sprzeczne z prawem, gdyż jego zdaniem niedopuszczalnym było nakładanie na stronę kosztownych obowiązków przy ustaleniu, iż obiekt budowlany został wzniesiony przed 1995 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po zapoznaniu się ze złożonym środkiem odwoławczym Prokuratora , postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia w tej sprawie (traktując odwołanie Prokuratora jako zażalenie). W skardze z dnia 30 grudnia 2003 r. – skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie – Prokurator zarzucił, iż zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego wydano z obrazą art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, art. 104 § 1 oraz art. 77 kpa. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wskazał, że rozstrzygnięcie o nałożeniu określonych obowiązków zastrzeżone jest dla decyzji, od której przysługuje odwołanie. Ponadto dla rozstrzygnięcia sprawy niezbędnym było prawidłowe ustalenie daty wzniesionego obiektu, a przy ustaleniu, że obiekt wybudowano przed 1995 r., niedopuszczalne jest nakładanie na stronę kosztownych obowiązków. Zdaniem Prokuratora wątpliwości budziło pouczenie, iż na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie przysługiwało zażalenie. W ocenie Prokuratora w tej sprawie zażalenie przysługiwało na mocy art. 50 ust. 5 Prawa budowlanego. Skład orzekający, kontrolujący zgodność z prawem zaskarżonej przez S.C. decyzji w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego uznał, iż na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych w trybie art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego nie przysługiwało stronie zażalenie – wbrew stanowisku Prokuratora, co nie oznacza, że takie postanowienie nie podlega kontroli Sądu. Zdaniem Sądu analizowane postanowienie było zgodne z prawem. Dlatego też sformułowane przez Prokuratora zarzuty dotyczące naruszenia przez organ art. 77 kpa poprzez zaniechanie zebrania pełnego materiału dowodowego, a w szczególności ustalenia daty budowy obiektu budowlanego oraz naruszenia art. 104 § 1 kpa polegającego na rozstrzygnięciu o obowiązkach, o których organ może orzekać w drodze decyzji administracyjnej – nie podlegały uwzględnieniu przez Sąd badający zgodność z prawem decyzji o nakazie rozbiórki wiaty gospodarczej należącej do S.C.. Oceniając zgodność z prawem postanowienia poprzedzającego tę decyzję Skład orzekający miał na uwadze przepis art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), w myśl którego Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Należy wyjaśnić, że zarzuty dotyczące naruszenia art. 77 i 104 § 1 kpa – podniesione przez Prokuratora w skardze na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające niedopuszczalność zażalenia były na tamtym etapie przedwczesne. Zagadnienie niedopuszczalności zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wiąże się z rozwiązaniem przyjętym na gruncie art. 142 kpa, w myśl którego, postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może skarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę – jako niezasadną - na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).