II SA/Lu 367/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił pozwolenie na budowę budynku produkcyjnego, uznając, że inwestor próbował obejść ograniczenia planu miejscowego poprzez niezgodny z rzeczywistością opis inwestycji.
Sąd uchylił decyzję Wojewody utrzymującą w mocy pozwolenie na budowę budynku produkcyjnego. Skarżąca zarzuciła niezgodność inwestycji z planem miejscowym oraz brak zbadania wpływu na środowisko. Sąd uznał, że opis inwestycji w projekcie budowlanym jako "niewielkiego zakładu rzemieślniczego" był sprzeczny ze skalą przedsięwzięcia i dowodami wskazującymi na produkcję kotłów grzewczych, co stanowiło próbę obejścia ograniczeń planu miejscowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy pozwolenie na budowę budynku produkcyjnego z częścią socjalną i infrastrukturą towarzyszącą. Skarżąca, sąsiadka inwestycji, podnosiła zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, braku oceny oddziaływania na środowisko oraz innych naruszeń. Sąd administracyjny uznał, że organy administracji architektoniczno-budowlanej wadliwie oceniły zgodność inwestycji z planem miejscowym. Kluczowym problemem była rozbieżność między opisem inwestycji w projekcie budowlanym jako "niewielkiego zakładu rzemieślniczego" a rzeczywistą skalą przedsięwzięcia (ponad 1500 m2 powierzchni użytkowej) oraz dowodami wskazującymi na zamiar produkcji kotłów grzewczych na pellet, co było sprzeczne z przeznaczeniem terenu określonym w planie miejscowym jako rzemiosło produkcyjne związane z obsługą gospodarki rolnej. Sąd uznał, że taka sytuacja stanowi obejście prawa. W związku z tym, sąd uchylił zarówno decyzję Wojewody, jak i decyzję Starosty, nakazując ponowne rozpatrzenie wniosku z uwzględnieniem wskazanych przez sąd kwestii.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (5)
Odpowiedź sądu
Nie, opis inwestycji był sprzeczny ze skalą przedsięwzięcia i dowodami wskazującymi na produkcję kotłów grzewczych, co stanowiło próbę obejścia ograniczeń planu miejscowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skala budynku (ponad 1500 m2) i dowody (np. wniosek o dofinansowanie UE na produkcję kotłów) wskazują na inny charakter inwestycji niż opisany w projekcie jako "niewielki zakład rzemieślniczy". Taka rozbieżność, w połączeniu z ograniczeniami planu miejscowego, świadczy o próbie obejścia prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.b. art. 35 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.b. art. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
r.w.t. art. 13
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 60
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
u.o.g.r.l. art. 11 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.o.ś.
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ze względu na rozbieżność między opisem projektu a rzeczywistą skalą i charakterem przedsięwzięcia (produkcja kotłów grzewczych). Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) P.b. poprzez wadliwą ocenę zgodności inwestycji z planem miejscowym.
Odrzucone argumenty
Brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Prawidłowość wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej. Spełnienie norm odległościowych i dotyczących naturalnego oświetlenia.
Godne uwagi sformułowania
opis inwestycji w projekcie nie podlega żadnej weryfikacji organu, a organ ma oceniać zgodność inwestycji z przepisami prawa opierając się wyłącznie na części opisowej projektu, nie zważając w ogóle na okoliczności znajdujące się czy to w samym projekcie, czy w innych dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, które wskazują, że opis projektu nie zgadza się z rzeczywistością. nie sposób uznać, że obiekt tych rozmiarów ma służyć prowadzeniu działalności rzemieślniczej i to w niewielkiej skali, według opisu w projekcie. nie sposób w tej sytuacji nie dostrzec rozbieżności pomiędzy informacjami podanymi w projekcie, a rzeczywistymi zamiarami inwestora, wyrażonymi w przedstawionej dokumentacji w ramach ubiegania się o dofinansowanie unijne. nie ma wątpliwości, że produkcja kotłów grzewczych pozostaje całkowicie poza zakresem dopuszczalnego przeznaczenia terenu pod działalność w zakresie "rzemiosła produkcyjnego, związanego z obsługą gospodarki rolnej". nie sposób kwalifikować inaczej, jak tylko obejścia prawa, w tym przypadku obejścia ograniczeń inwestycyjnych wynikających z § 14 ust. 18 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie zasługuje na ochronę prawną korzystanie z wolności zabudowy w taki sposób, który prowadzi do próby obejścia ograniczeń planistycznych poprzez opis inwestycji w projekcie niezgodny z rzeczywistym jej charakterem
Skład orzekający
Jerzy Parchomiuk
sprawozdawca
Marcin Małek
członek
Marta Laskowska-Pietrzak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Obejście prawa planistycznego poprzez niezgodny z rzeczywistością opis inwestycji w projekcie budowlanym. Konieczność weryfikacji przez organy administracji nie tylko opisu projektu, ale także rzeczywistych zamiarów inwestora, zwłaszcza gdy istnieją dowody wskazujące na sprzeczność."
Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z pozwoleniem na budowę i zgodnością z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, gdzie istnieje rozbieżność między deklarowanym a rzeczywistym charakterem inwestycji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie przez organy administracji rzeczywistych zamiarów inwestora, a nie tylko poleganie na formalnym opisie projektu, zwłaszcza gdy istnieją dowody na próbę obejścia prawa. Jest to przykład "David vs. Goliat" w kontekście prawnym.
“Czy "niewielki zakład rzemieślniczy" może mieć ponad 1500 m2? Sąd administracyjny demaskuje próbę obejścia planu miejscowego.”
Dane finansowe
WPS: 980 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 367/21 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2022-03-03 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2021-05-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Jerzy Parchomiuk /sprawozdawca/ Marcin Małek Marta Laskowska-Pietrzak /przewodniczący/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 1423/22 - Wyrok NSA z 2023-11-08 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 200, art. 145, art. 135, art. 134 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2020 poz 1333 art .35, art. 4 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Dz.U. 2019 poz 1065 par. 13, par. 60 Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk (sprawozdawca) Asesor sądowy Marcin Małek Protokolant Referent Natalia Kondraciuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2022 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej A. C. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zaskarżoną do sądu decyzją z 8 marca 2021 r., po rozpoznaniu odwołania A. C. (dalej jako: skarżąca), Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 17 grudnia 2020 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku produkcyjnego z częścią socjalną i infrastrukturą towarzyszącą. Stan sprawy, w którym wydano decyzję przedstawia się następująco: Na wniosek inwestora – M. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą T. K., wskazaną wyżej decyzją z 17 grudnia 2020 r. Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku produkcyjnego z częścią socjalną i biurową na działce nr [...] w miejscowości L. gm. P.. Od decyzji Starosty odwołania wnieśli A. C. (współwłaścicielka działki nr [...], sąsiadującej z terenem inwestycji) oraz M. C. (właściciel działki nr [...], sąsiadującej z terenem inwestycji). Zarzuty odwołania dotyczyły kwestii braku zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (kolizja z planowanym przebiegiem drogi krajowej), braku zbadania problemu oddziaływania inwestycji na środowisko i działki sąsiednie, wprowadzenia w błąd organu co do charakteru inwestycji, niespełnienia przez inwestora wymogów formalnych do prowadzenia działalności rzemieślniczej, odrolnienia działki. Postanowieniem z 5 marca 2021 r. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. C.. Odwołanie od decyzji wniósł także R. M.. Postanowieniem z 31 marca 2021 r. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania. Po rozpatrzeniu odwołania A. C., wskazaną na wstępie decyzją z 9 czerwca 2021 r., Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że stanowiąca teren inwestycji działka nr [...], objęta jest planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Nr XLIV/285/2002 Rady Gminy Puławy z dnia 13 września 2002 r. w sprawie uchwalenia I etapu zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy Puławy. Zgodnie z ustaleniami ogólnymi działka mieści się w obszarze terenów rzemiosła produkcyjnego (URp). Z kolei zgodnie z ustaleniami szczegółowymi działka jest położona na terenie 3 U,URp, stanowiącym teren usług oraz rzemiosła produkcyjnego, na którym projektowane są usługi z zakresu handlu, gastronomii, rzemiosła usługowego, oraz rzemiosła produkcyjnego związanego z obsługą gospodarki rolnej (naprawa maszyn i sprzętu rolniczego, warsztaty usługowo-naprawcze, ślusarsko-kowalsko-mechaniczne itp.). Zgodnie z informacją zawartą w opisie projektu architektoniczno-budowlanego projektowany obiekt składający się z hali (część produkcyjna i magazynowa) oraz wydzielonej ogniowo części biurowej (zarządzanie, przyjmowanie zamówień, sprzedaż) ma pełnić funkcję produkcyjno-usługową o charakterze ślusarskim. Przewidywany profil produkcji i usług to obsługa rolnictwa, obróbka i spawanie elementów stalowych, wykonywanie usług i zamówień na elementy stalowe w tym do sprzętu rolniczego, wytwarzanie i montaż elementów stalowych dla gospodarstw. Zdaniem organu odwoławczego profil ten odpowiada ustaleniom zawartym w planie zagospodarowania. Nieuzasadnione są zarzuty dotyczące wielkości budynku. Ustalenia planu zawierają wyłącznie wymagania co do ilości kondygnacji i powierzchni zabudowy i zostały one spełnione. Sam budynek produkcyjny ma jedną kondygnację, a część usługowa (pomieszczenia handlowe i pomocnicze) ma wysokość dwóch kondygnacji wskazaną jako maksymalną w postanowieniach planu. Według opisu projektu zagospodarowania działki powierzchnia zabudowy wynosi 20,6 %, i jest mniejsza od wskazanych w planie 40 %. W odniesieniu do oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, Wojewoda wskazał, iż Wójt Gminy Puławy uznał w postanowieniu z 29 października 2020 r., że brak jest podstaw prawnych do rozpoczęcia procedury screeningu, poprzez złożenie wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wraz z analizą środowiskową, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, dla realizacji przedmiotowego projektu. W decyzji wskazano, że poziom hałasu oraz drgań wynikających z użytkowania obiektu, maszyn i urządzeń oraz z niewielkiego wzrostu natężenia ruchu samochodowego, nie przekroczy wartości dopuszczalnych wskazanych w przepisach prawa. Oceniono, że mimo położenia działki nr [...] w pobliżu obwodnicy Puław, ze względu na charakter inwestycji, nie wystąpi jakiekolwiek kumulowanie oddziaływania. W ocenie Wojewody nie zostały również naruszone przepisy odnoszące się do dopuszczalnych odległości budynku, jak również zachowania możliwości naturalnego oświetlenia pomieszczeń i minimalnego czasu nasłonecznienia dla potencjalnych budynków na działkach sąsiednich. Odległość planowanej zabudowy od działek sąsiednich nr [...] i [...] wynosi odpowiednio 4,25 m i 20,83 m, co przy uwzględnieniu braku zabudowy na tych działkach świadczy o spełnieniu wymagań odnoszących się do norm odległościowych i przeciwpożarowych. Ze względu na usytuowanie działki nr [...] na północy względem działki nr [...] nie należy wiązać planowanej zabudowy z ograniczeniem nasłonecznienia w przyszłej zabudowie mieszkaniowej tej działki, a ze względu na proporcje odległości do granicy i zaprojektowanej wysokości od poziomu terenu 9,06 m także z zapewnieniem naturalnego oświetlenia. W przypadku działki nr [...], przy wysokości omawianej hali 8,10 m i odległości minimalnej do możliwej ściany z oknami równej 8,25 m warunek zapewnienia naturalnego oświetlenia zostanie spełniony nawet gdy dolna krawędź okien będzie na poziomie terenu. Jeśli w budynku wystąpią pomieszczenia mieszkalne ich nasłonecznie z całą pewnością zapewni umieszczenie okien od strony południowej i zachodniej. Sposób przechowywania butli z gazem na działce nr [...] będzie zgodny ze stosownymi przepisami w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy magazynowaniu, napełnianiu i rozprowadzaniu gazów płynnych. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego odrolnienia działki Wojewoda wskazał na znajdującą się w aktach sprawy decyzję Starosty Puławskiego z 28 października 2020 r., umarzającą w całości jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej gruntu pod budowę omawianego budynku produkcyjnego na działce nr [...]. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, nie ma obowiązku uzyskania zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej gruntów sklasyfikowanych w klasie lVa, lVb, V i VI pochodzenia mineralnego, a takich gruntów dotyczył wniosek inwestora. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe rozstrzygniecie, pełnomocnik A. C. zarzucił naruszenie: (1) art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wnikliwego zbadania stanu faktycznego i brak podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkujące oparciem się na niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji, oraz poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów uznania, że planowana inwestycja nie będzie negatywnie wpływać na sąsiednią nieruchomość oraz motywów wydania decyzji na podstawie niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji; (2) art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie wszechstronnej, a przede wszystkim obiektywnej, analizy materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów; (3) art. 8 k.p.a., poprzez wydanie decyzji na podstawie nierzetelnej i niekompletnej dokumentacji, nieuzupełnionej w terminie przez inwestora pomimo wezwania, w sposób podważający zaufanie pozostałych stron postępowania do organów władzy publicznej; (4) art. 11 k.p.a., poprzez brak dążenia do przekonania stron postępowania o zasadności wydania decyzji pomimo niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji, W ocenie pełnomocnika powyższe uchybienia skutkowały błędnym ustaleniem stanu faktycznego i uznaniem przez organ, że planowana inwestycja objęta wnioskiem jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie decyzji wydanych przez organy obydwu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z 28 grudnia 2021 r. pełnomocnik inwestora wniósł o oddalenie skargi. W obszernym uzasadnieniu pełnomocnik inwestora podjął polemikę z zarzutami skargi, uznając je za całkowicie niezasadne i dowodząc prawidłowości argumentacji Wojewody. Sprawa została rozpoznana na rozprawie przeprowadzonej zgodnie z art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095, ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia. Z uwagi na to, że uchybieniami dotknięta jest także decyzja wydana w I instancji, należało uchylić również i tą decyzję, działając w oparciu o art. 135 p.p.s.a. W ocenie Sądu organy administracji architektoniczno-budowlanej dokonały wadliwej oceny przesłanki zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, naruszając tym samym art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, ze zm.; dalej jako: P.b.). Należy w tym miejscu odnotować dla porządku, że w sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy w brzmieniu wprowadzonym od 19 września 2020 r. (ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw; Dz. U. z 2020 r., poz. 471). Postanowienia miejscowego planu obowiązujące dla terenów, na których położona jest działka nr [...] (wspomniana wyżej uchwała Nr XLIV/285/2002 Rady Gminy Puławy z dna 13 września 2002 r.), są następujące: Zgodnie z ogólnymi zasadami zagospodarowania obszarów – stref polityki przestrzennej (rozdział II planu), w przypadku stref kształtowania osadnictwa, dla terenów rzemiosła produkcyjnego (URp; § 13 ust. 9 pkt 2), na których znajduje się działka stanowiąca teren inwestycji (wypis i wyrys z planu stanowiący załącznik do projektu budowlanego) obowiązuje możliwość lokalizacji rzemiosła produkcyjnego, zakładów przetwórczych, drobnej przedsiębiorczości, usługowo - produkcyjnych, drobnych zakładów wytwórczych i innych obiektów gospodarczych towarzyszących procesom produkcyjno- usługowym. Dopuszczono możliwość lokalizacji obiektów mogących pogorszyć stan środowiska, pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z przepisów szczególnych oraz funkcje uzupełniające mieszkalne dla właścicieli zakładów usługowych i wytwórczych. Dla obiektów nowoprojektowanych ustalono wysokość zabudowy do I kondygnacji, powierzchnię zabudowy do 40% powierzchni działki brutto, zagospodarowanie działek zielenią izolacyjną, zbiorczy system infrastruktury technicznej, urządzenie miejsc parkingowych. Z kolei w świetle ustaleń szczegółowych planu (rozdział III), teren 3 U,URp, na którym znajduje się działka stanowiąca obszar inwestycji stanowi teren usług oraz rzemiosła produkcyjnego. Są to projektowane tereny usług z zakresu handlu, gastronomii, rzemiosła usługowego, oraz rzemiosła produkcyjnego związanego z obsługą gospodarki rolnej (naprawa maszyn i sprzętu rolniczego, warsztaty usługowo-naprawcze, ślusarsko- kowalsko-mechaniczne itp.). W ramach warunków realizacji ww. postanowień dopuszczono rozdzielną realizację funkcji; wysokość zabudowy maksymalnie do dwóch kondygnacji; obowiązuje urządzenie zieleni niskiej i średniej oraz niezbędnej ilości miejsc parkingowych dla obsługi funkcji (§ 14 ust. 18). Podstawowe zasady wykładni aktu normatywnego, jakim jest również miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wskazują na kluczowy charakter ustaleń szczegółowych, jako doprecyzowujących ustalenia ogólne, dla całych stref polityki przestrzennej. Opis przedsięwzięcia w projekcie budowlanym (zwłaszcza k. 36 projektu architektoniczno-budowlanego) wskazuje, że inwestycja obejmuje budynek produkcyjny z częścią socjalną i biurową na potrzeby przedsiębiorstwa inwestora. Projektant wskazał, że "Projektowany budynek to niewielki zakłada rzemieślniczy – pełniący funkcję produkcyjno-usługową o charakterze ślusarskim. Przewidywany profil produkcji i usług – obsługa rolnictwa, obróbka i spawanie elementów stalowych; wykonywanie usług i zamówień na elementy stalowe, w tym do sprzętu rolniczego, wytwarzanie i montaż elementów stalowych dla gospodarstw". Odwołania do "profilu działania zakładu rzemieślniczo-ślusarskiego związanego z obsługa gospodarki rolnej" pojawiają się również w innym fragmentach części opisowej projektu (projekt zagospodarowania terenu, s. 4). Tak opisany przedmiot inwestycji mieści się w przytoczonych wyżej ustaleniach szczegółowych obowiązującego planu miejscowego. W rozpoznawanej sprawie istnieją jednak okoliczności, wynikające z materiału dowodowego znajdującego się w aktach, podważające przedstawiony w projekcie charakter przedsięwzięcia. Kształt przedsięwzięcia wyznacza oczywiście inwestor w opisie inwestycji zawartym w projekcie budowlanym. Nie sposób jednak zgodzić się, że opis inwestycji w projekcie nie podlega żadnej weryfikacji organu, a organ ma oceniać zgodność inwestycji z przepisami prawa opierając się wyłącznie na części opisowej projektu, nie zważając w ogóle na okoliczności znajdujące się czy to w samym projekcie, czy w innych dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, które wskazują, że opis projektu nie zgadza się z rzeczywistością. Takie podejście w oczywisty sposób prowadziłoby do możliwości obchodzenia prawa, w szczególności ograniczeń inwestycyjnych, determinowanych postanowieniami planów miejscowych. W rozpoznawanej sprawie wątpliwości organu powinien wzbudzić już sam projekt budowlany, w którym ewidentnie dostrzegalna jest rozbieżność pomiędzy opisem inwestycji, jako "niewielkiego zakładu rzemieślniczego", a skalą przedsięwzięcia, dostrzegalną już na pierwszy rzut oka – powierzchnia użytkowa budynku wynosi ponad 1.500 m2, kubatura ponad 12.000 m3, obraz sytuacji dopełnia wizualizacja obiektu na k. 60 projektu architektoniczno-budowlanego. Rozumiejąc oczywiście argumentację, że współczesne uwarunkowania gospodarcze każą inaczej patrzeć na działalność rzemieślniczą niż jeszcze kilkadziesiąt lat temu, nie sposób jednak uznać, że obiekt tych rozmiarów ma służyć prowadzeniu działalności rzemieślniczej i to w niewielkiej skali, według opisu w projekcie. Ani Starosta, ani Wojewoda nie dostrzegły problemu w tej rozbieżności pomiędzy skalą inwestycji, a jej opisem, odwołując się wyłącznie do opisu przedstawionego przez inwestora. Zasadność tych wątpliwości potwierdza dokumentacja przedłożona przez inne strony postępowania, jasno wskazująca, że realne zamiary inwestora potwierdzone dokumentami kierowanymi do innych organów, całkowicie odbiegały od opisu przedsięwzięcia w projekcie budowlanym. Już po wydaniu decyzji przez Starostę do akt postępowania złożono wydruki publicznie dostępnych dokumentów wskazujących na to, że inwestor ubiegał się (nie wiadomo natomiast, czy uzyskał) dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej (w ramach Programu na realizację projektu zatytułowanego: "Wzrost konkurencyjności firmy T. K. poprzez wdrożenie prac B+R – rozpoczęcie produkcji innowacyjnych urządzeń grzewczych na pellet w nowym zakładzie produkcyjnym". Treść dokumentacji, znajdującej się w aktach sprawy (k. 59 akt organu I instancji, tożsame dokumenty dołączone do odwołania skarżącej), nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że kluczowym elementem realizacji projektu jest budowa budynku produkcyjnego z częścią biurową na działce nr [...], stanowiącej teren inwestycji w rozpoznawanej sprawie, a przedmiotem działalności będzie produkcja kotłów grzewczych na pellet. Nie sposób w tej sytuacji nie dostrzec rozbieżności pomiędzy informacjami podanymi w projekcie, a rzeczywistymi zamiarami inwestora, wyrażonymi w przedstawionej dokumentacji w ramach ubiegania się o dofinansowanie unijne. Obrazu sytuacji dopełnia jeszcze jeden element: w przytoczonym wyżej fragmencie opisu zamierzenia na k. 36 projektu korektorem wymazano sformułowanie: "do pieców". W brzmieniu pierwotnym, przed wymazaniem, fragment ten brzmiał zatem: "(...) wytwarzanie i montaż elementów stalowych do pieców dla gospodarstw" Informacje o zupełnie innym charakterze zamierzeń inwestora pojawiały się już na etapie postępowania przed organem I instancji, z kolei organ odwoławczy dysponował już konkretnymi dokumentami w tym zakresie, dołączonymi do odwołania. Żaden z organów do tych kwestii nie odniósł się choćby we fragmencie uzasadnienia decyzji. Tymczasem jest to problem nader istotny, jest to kwestia kluczowa z punktu widzenia postanowień planu miejscowego, który ogranicza możliwości inwestycyjne na analizowanym obszarze do działalności określonego rodzaju. O ile zmierzenie opisane w projekcie mieściłoby się bez wątpienia w postanowieniach planu, to równie niewątpliwe jest, że przedsięwzięcie, które realnie zamierzał realizować inwestor (biorąc pod uwagę uwidocznione w projekcie budowlanym gabaryty obiektu, a także informacje odnoszące się do dofinansowania), zdecydowanie nie mieści się w określonych planem dopuszczalnych formach i kierunkach zagospodarowania terenu, na którym znajduje się działka objęta wnioskiem inwestora. Produkcja kotłów grzewczych żadną miarą nie może być potraktowana jako działalność usługowa, jest to bez wątpienia działalność produkcyjna. Plan miejscowy dopuszcza działalność produkcyjną, ale jedynie w zakresie ograniczonym, zdeterminowanym dookreśleniami zwartymi w § 14 ust. 18. Ma to być "rzemiosło produkcyjne związane z obsługą gospodarki rolnej (naprawa maszyn i sprzętu rolniczego, warsztaty usługowo-naprawcze, ślusarsko- kowalsko-mechaniczne itp.)". W ocenie Sądu nie ma wątpliwości, że produkcja kotłów grzewczych pozostaje całkowicie poza zakresem dopuszczalnego przeznaczenia terenu pod działalność w zakresie "rzemiosła produkcyjnego, związanego z obsługą gospodarki rolnej". W ocenie Sądu w świetle powyższych argumentów okoliczności sprawy wskazują jednoznacznie na dążenie inwestora do obejścia ograniczeń inwestycyjnych wynikających z obowiązującego planu miejscowego. Choć obejście prawa jest konstrukcją o rodowodzie cywilistycznym, ma charakter ogólny i występuje również w innych gałęziach prawa, w tym w prawie administracyjnym. W ujęciu ogólnym, niezależnie od specyfiki danej gałęzi prawa, obejmuje sytuacje, w których dany podmiot w sposób sztuczny tworzy warunki aby uniknąć zakwalifikowania jego działania pod zakres normy nakazującej czy zakazującej (por. szerzej: J. Parchomiuk, Nadużycie prawa w prawie administracyjnym, Warszawa 2018, s. 610-613, a także powoływana tam literatura i orzecznictwo). Jeśli wziąć pod uwagę, że skala przedsięwzięcia w sposób ewidentny pozostaje w sprzeczności z opisem projektu jako niewielkiej działalności rzemieślniczej, jeżeli w sprawie są dowody wskazujące na oficjalnie wyrażoną (w postępowaniu przed innymi organami) wolę inwestora realizacji zupełnie innego rodzaju działalności w obiekcie objętym wnioskiem o pozwolenie na budowę, to takiej sytuacji nie sposób kwalifikować inaczej, jak tylko obejścia prawa, w tym przypadku obejścia ograniczeń inwestycyjnych wynikających z § 14 ust. 18 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wolność zabudowy, jako emanacja prawa własności, choć gwarantowana przez ustawodawcę (art. 4 P.b.), jest jednak ograniczona koniecznością respektowania prawnych uwarunkowań realizacji inwestycji określonych między innymi w obowiązujących aktach prawa miejscowego. Nie zasługuje na ochronę prawną korzystanie z wolności zabudowy w taki sposób, który prowadzi do próby obejścia ograniczeń planistycznych poprzez opis inwestycji w projekcie niezgodny z rzeczywistym jej charakterem, który to rzeczywisty charakter obrazują inne elementy projektu budowlanego oraz inne dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy. Z powyższych rozważań płynie konkluzja, że w rozpoznawanej sprawie organy administracji architektoniczno-budowlanej nie uwzględniły istotnych elementów stanu faktycznego, znajdujących odzwierciedlenie w materiale dowodowym zebranym w aktach sprawy, naruszając tym samym zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Naruszenie to miało bez wątpienia istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło w dalszej konsekwencji do wadliwej oceny przesłanki zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z a zatem do naruszenia przepisów prawa materialnego – art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) P.b. Z powyższych przyczyn należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję Wojewody z 8 marca 2021 r., jak i poprzedzającą ją decyzję Starosty z 17 grudnia 2021 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329). Za zasadne należy zatem uznać te zarzuty i argumenty skargi, które odnoszą się do kwestii oceny zgodności inwestycji z ustaleniami planu miejscowego. Pozostałe argumenty podnoszone w skardze oraz wcześniej – w odwołaniu od decyzji nie są zasadne, tym niemniej jednak nie ma to znaczenia dla wyniku sprawy z uwagi na brak związania sądu zarzutami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) oraz z uwagi na wskazane wadliwości, które przesądzały o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji odnosząc się już jedynie dla porządku do innych argumentów podnoszonych przez skarżącą czy to w skardze, czy jeszcze na etapie odwołania, należy przyznać rację Wojewodzie, że inwestycja nie wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie mieści się w katalogu przedsięwzięć mogących potencjalnie lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, w świetle obowiązujących przepisów, tj. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r., poz. 2173, ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z dnia 10 września 2019 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839). Ocena organów administracji architektoniczno-budowlanej w tym zakresie znajduje oparcie w postanowieniu Wójta Gminy Puławy z 29 października 2020 r. o odmowie wszczęcia postępowania w tej sprawie (k. 39 akt adm. organu I instancji). W kwestii tzw. odrolnienia, czyli zezwolenia na wyłącznie z produkcji rolniczej gruntu stanowiącego teren inwestycji, rozstrzygające znaczenie ma decyzja Starosty Puławskiego z 28 października 2020 r., umarzająca postępowanie w tej kwestii, z uwagi na fakt, że przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1326, ze zm.; art. 11 ust. 1) nie wymagają uzyskania zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej gruntów sklasyfikowanych w najniższych klasach – IVa, IVb, V i VI, pochodzenia mineralnego, a takie znajdują się na działce objętej wnioskiem. W pełni prawidłowa jest również argumentacja Wojewody w odniesieniu do kwestii zachowania norm odległościowych, w tym w kontekście przeciwpożarowym (§ 12, § 271 i § 272 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; Dz. U. 2019, poz. 1065, ze zm.; dalej: r.w.t.). Prawidłowe są także wywody organu odnoszące się do kwestii wymogów w kwestii naturalnego oświetlenia pomieszczeń i minimalnego czasu nasłonecznienia dla potencjalnych budynków na działkach sąsiednich (§ 13 i § 60 r.w.t.). Zachowanie norm wynika bezsprzecznie ze sposobu usytuowania działki stanowiącej teren inwestycji względem niezabudowanych działek (w odniesieniu do działki nr [...]), jak również z uwzględnienia wysokości projektowanego budynku oraz odległości od granicy między działkami nr [...] (teren inwestycji) i nr [...] (stanowiącej współwłasność skarżącej). Przy uwzględnieniu tych czynników naruszenie norm dotyczących naturalnego oświetlenia i minimalnego czasu nasłonecznienia jest wykluczone. Powtarzanie w tym miejscu prawidłowej argumentacji z uzasadnienia decyzji Wojewody jest zbędne. Uchylenie rozstrzygnięć wydanych przez organy obydwu instancji powoduje konieczność ponownego rozpatrzenia przez Starostę wniosku inwestora. Obowiązkiem organu będzie przede wszystkim dokonanie ponownej oceny zgodności przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z uwzględnieniem przedstawionych wyżej argumentów Sądu, determinujących tą ocenę. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a. sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265, ze zm.). Zwrot kosztów objął uiszczony wpis od skargi w kwocie 500 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika profesjonalnego w wysokości stawki minimalnej (480 zł). Należy odnotować, że pełnomocnik nie przedstawił dowodu uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, zatem ten potencjalny element zwrotu kosztów nie mógł być uwzględniony przez sąd.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI