II SA/Lu 320/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2006-05-11
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościpodział nieruchomościplan miejscowygospodarka nieruchomościamiprawo administracyjne WSASKOBurmistrz

WSA uchylił postanowienia SKO i Burmistrza odmawiające zaopiniowania projektu podziału działki, uznając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami i planu miejscowego.

Sprawa dotyczyła odmowy zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki przez Burmistrza i Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Organy uznały projekt za niezgodny z planem miejscowym, powołując się na rozbieżności w części graficznej planu oraz brak dostępu do drogi krajowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił te postanowienia, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności art. 93 ust. 1 i 2, a także nieprawidłowo zinterpretowały rolę części graficznej planu miejscowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę Sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza odmawiające zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki. Organy administracji uznały projekt za niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wskazując na rozbieżności między częścią graficzną a tekstową planu oraz na brak dostępu do drogi krajowej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienia, uznając je za wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd podkreślił, że część graficzna planu miejscowego ma charakter pomocniczy i wyjaśniający wobec części tekstowej, a rozbieżności w granicach projektowanego podziału, które nie wpływają na przeznaczenie terenu ani możliwości zagospodarowania, nie mogą stanowić podstawy do odmowy zaopiniowania. Ponadto, sąd wskazał, że organy nieprawidłowo zastosowały przepisy dotyczące dostępu do drogi publicznej, ignorując możliwość ustanowienia służebności drogowych. Sąd zwrócił również uwagę na wadliwość uzasadnień postanowień organów administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, część graficzna planu miejscowego ma charakter pomocniczy i wyjaśniający wobec części tekstowej. Rozbieżności, które nie wpływają na przeznaczenie terenu ani możliwości zagospodarowania, nie dają podstaw do odmowy zaopiniowania projektu podziału.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że część tekstowa planu miejscowego ma podstawowe znaczenie, a część graficzna jedynie ją uzupełnia. Rozbieżności w granicach projektowanego podziału, które nie wpływają na przeznaczenie terenu ani możliwości zagospodarowania, nie są podstawą do odmowy zaopiniowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.g.n. art. 93 § 1, 2 i 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Zgodność z planem miejscowym dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Dostęp do drogi publicznej może być zapewniony przez drogę wewnętrzną lub służebność.

Pomocnicze

u.g.n. art. 99

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Zatwierdzenie podziału nieruchomości następuje pod warunkiem ustanowienia służebności drogowej przy zbywaniu działek powstałych w wyniku podziału, w sytuacji braku możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124 § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.

k.p.a. art. 107 § 2 - 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Wymagania dotyczące uzasadnienia postanowienia.

u.p.z.p. art. 14 § 8

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego.

rozp. MI art. 12 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Sąd uznał, że przepis nie ma zastosowania do wtórnego podziału nieruchomości.

rozp. MI art. 272 § 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Sąd uznał, że przepis nie ma zastosowania do wtórnego podziału nieruchomości.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka na podstawie art. 135 p.p.s.a. w zakresie uchylenia postanowienia.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Część graficzna planu miejscowego ma charakter pomocniczy i nie może samodzielnie stanowić podstawy do wywodzenia ustaleń sprzecznych z częścią tekstową. Rozbieżności w granicach projektowanego podziału, które nie wpływają na przeznaczenie terenu ani możliwości zagospodarowania, nie są podstawą do odmowy zaopiniowania. Dostęp do drogi publicznej może być zapewniony poprzez wydzielenie drogi wewnętrznej lub ustanowienie służebności drogowych (art. 93 ust. 3 i art. 99 u.g.n.). Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych nie mają zastosowania do wtórnego podziału nieruchomości. Uzasadnienia postanowień organów administracji były wadliwe, nie spełniały wymogów formalnych i merytorycznych.

Odrzucone argumenty

Projekt podziału nieruchomości jest niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (rozbieżność części graficznej i tekstowej). Projektowany podział nie zapewnia dostępu z wydzielonych działek na drogę krajową nr 17. Projektowany podział narusza przepisy § 12 ust. 1 i § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych.

Godne uwagi sformułowania

Część graficzna planu miejscowego nie może samodzielnie stanowić podstawy do wywodzenia z niej samoistnych ustaleń nie korespondujących z częścią tekstową. To część tekstowa /opisowa/ ma podstawowe znaczenie. Ona stanowić powinna podstawę oceny zgodności wstępnego projektu podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego. Rysunek zaś, jako wyjaśnienie i uzupełnienie części tekstowej stanowić może jedynie posiłkowe, dopełniające, nigdy zaś samodzielne i rozstrzygające kryterium tejże oceny. Wyznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego granic działek budowlanych wykracza poza granice tzw. władztwa planistycznego. W razie jakichkolwiek wątpliwości dotyczących wynikającego z planu miejscowego zakresu ograniczenia prawa własności, wykładni jego ustaleń należy dokonywać na korzyść zasady ochrony własności.

Skład orzekający

Joanna Cylc-Malec

przewodniczący

Jerzy Stelmasiak

sędzia

Wojciech Kręcisz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zgodności podziału nieruchomości z planem miejscowym, rola części graficznej i tekstowej planu, zapewnienie dostępu do drogi publicznej, stosowanie przepisów technicznych do wtórnych podziałów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości w kontekście planu miejscowego i przepisów o gospodarce nieruchomościami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii interpretacji planów miejscowych i przepisów o podziale nieruchomości, co jest istotne dla wielu właścicieli i inwestorów. Sąd jasno rozstrzyga wątpliwości dotyczące roli części graficznej planu.

Plan miejscowy: co ważniejsze – mapa czy opis? Sąd wyjaśnia!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 320/06 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2006-05-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/
Wojciech Kręcisz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
art. 93 ust. 1, 2 i 3, art. 99
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
par. 12 ust. 1, par. 272 ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 124 par. 1 i 2, art. 107 par. 2 - 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Tezy
Część graficzna planu miejscowego nie może samodzielnie stanowić podstawy do wywodzenia z niej samoistnych ustaleń nie korespondujących z częścią tekstową W przekonaniu Sądu, zważywszy na wskazane funkcje rysunku, uznać należy, iż to część tekstowa /opisowa/ ma podstawowe znaczenie. Ona stanowić powinna podstawę oceny zgodności wstępnego projektu podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego w rozumieniu wynikającym z przepisu art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2004 nr 261 poz. 2603 ze zm./. Rysunek zaś, jako wyjaśnienie i uzupełnienie części tekstowej stanowić może jedynie posiłkowe, dopełniające, nigdy zaś samodzielne i rozstrzygające kryterium tejże oceny.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak,, Asesor WSA Wojciech Kręcisz (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2006 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w T. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Burmistrza Miasta z dnia [...], Nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Sp. z o.o. w T. L. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]stycznia 2006 r. nr SKO. [...] wydanym na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zmianami) i przepisu art. 93 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późniejszymi zmianami) po rozpatrzeniu zażalenia [...] Spółka z o.o. w T. L. na postanowienie Burmistrza Miasta z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr R-[...] w sprawie odmowy zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki oznaczonej numerem geodezyjnym 32/9 arkusz ewidencyjny 2, położonej przy ul. [...] w T. L., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia skład orzekający SKO wskazał, iż na wniosek [...] Spółka z o.o. w T. L. zostało wszczęte postępowanie w sprawie zaopiniowania podziału działki nr 39/2 arkusz ewidencyjny 2, położonej przy [...] w T. L.. Do zaopiniowania przedstawiono wstępny projekt podziału nieruchomości opracowany na kopii mapy zasadniczej. Według projektu działka nr 32/9 o powierzchni 2,3798 ha podzielona została na działkę 32/13 o powierzchni 1,4018 ha i działkę 32/14 o powierzchni 0,9780 ha.
Burmistrz Miasta odmówił zaopiniowania przedłożonego wstępnego projektu podziału działki nr 32/9, wskazując jako przyczynę domowy niezgodność podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta T. L. zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta z dnia 28 grudnia 2004 r. Nr XXII/230/2004 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 62, poz. 1394 z 15 kwietnia 2005 r. Jak wskazano, plan dopuszcza podział przedmiotowej działki na dwie odrębne działki budowlane. W planie granice proponowanego podziału przebiegają w odległości 6 m od ścian budynków magazynowych z otworami okienno-drzwiowymi. Plan nie przewiduje dostępu z wydzielonych działek na drogę krajową nr 17. Ponadto, jak podniesiono, propozycja podziału z wydzieleniem dostępu (zjazdu) do drogi krajowej została negatywnie zaopiniowana przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w L. (pismo z dnia [...]listopada 2005 r. znak: GDDKiA O/Lu-[...]).
Postanowienie to zaskarżyła [...] Spółka z o.o. w T. L. podnosząc, iż zaproponowany wstępny podział nieruchomości nie narusza przepisu art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Nie zmienia się bowiem przeznaczenie obydwu działek, ani też możliwość ich zagospodarowania. Ponadto odwołujący się podniósł, iż na obecnym etapie podziału nie występował on o możliwość zapewnienia obsługi komunikacyjnej od strony drogi krajowej nr 17, gdyż wjazd jest i będzie zapewniony od ul.[...].
Skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego , rozpatrując odwołanie, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podniósł, iż zgodnie z przepisem art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Ustawodawca wyjaśnił treść i znaczenie kryterium podziału polegającego na badaniu zgodności z planem miejscowym, gdyż w art. 93 ust. 2 ustawy wskazał, że zgodność z ustaleniami planu dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania działek gruntu. Oznacza to, że organ w ramach dokonywanej oceny zgodności podziału z punktu widzenia jego zgodności z planem ocenia, czy proponowany projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano również, iż opiniując wstępny projekt podziału nieruchomości nie można nie wspomnieć o podstawowej zasadzie wyrażonej w przepisie art. 93 ust. 1 ustawy, dopuszczającej podział nieruchomości tylko wtedy, gdy jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem gminnym, aktem prawa miejscowego – art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W związku z tym podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z przepisem gminnym i przepisami szczególnymi, a więc wówczas, gdy podział jest zgodny z częścią tekstową i graficzną planu miejscowego.
Jak wskazano, w przedmiotowej sprawie organowi I instancji został przedłożony do zaopiniowania wstępny projekt podziału nieruchomości działki nr 32/9 położonej przy ul. [...]j w T. L.. Dla terenu, na którym położona jest działka będąca przedmiotem podziału obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenów przemysłowo – składowych i usługowych przy ul[...] i [...] w T. L., zatwierdzony uchwałą Nr XXII/230/2004 Rady Miasta z dnia 28 grudnia 2004 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 62, poz. 1394 z 15 kwietnia 2005 r. W tym względzie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, iż w części opisowej do planu zapisano, że przewiduje się podział terenu zajętego przez [...] Spółka z o.o., natomiast sposób tego podziału został oznaczony na rysunku planu linią przerywaną. Analiza części graficznej planu, która wraz z częścią opisową stanowi integralną część planu jest dowodem na to, że wstępny projekt podziału przedstawiony do zaopiniowania nie jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wobec tego, jak podniesiono, badanie zgodności proponowanego podziału z ustaleniami planu nie może się tylko ograniczać do badania przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek.
Wobec powyższego wskazano, iż wstępny projekt podziału nieruchomości musi być zgodny z częścią opisową i graficzną miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a takiej zgodności w sprawie niniejszej nie ma.
Od tego postanowienia odwołał się skarżący [...] Sp. z o.o. w T.L. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Zaskarżonej decyzji zarzucał wydanie jej z naruszeniem przepisu art. 93 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, przedstawiony przez skarżącego do zaopiniowania Burmistrzowi Miasta wstępny plan podziału nieruchomości nie jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego.
W żądaniu skargi skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi administracji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi, skarżący kwestionował zasadność stanowiska, iż analiza części graficznej planu wraz z częścią opisową stanowiąc integralna część planu jest dowodem na to, że wstępny projekt podziału przedstawiony do zaopiniowania nie jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym względzie podkreślono, iż stanowisko to ogranicza wykonywanie przez skarżącego przysługującego mu prawa użytkowania wieczystego. W uzasadnieniu skargi wskazano również, iż skoro SKO nie ma zastrzeżeń, co do zgodności części opisowej wstępnego projektu podziału nieruchomości, gdyż zarówno przeznaczenie terenu, jak i możliwości jego zagospodarowania po dokonanym podziale nie ulegną zmianie, to w przekonaniu skarżącego nie ma podstaw, aby wskazywać w tym względzie na rozbieżność w części graficznej. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza bowiem możliwość podziału przedmiotowej nieruchomości, co zostało uwidocznione poprzez zaznaczenie linią przerywaną przykładowego podziału działki na dwie mniejsze nieruchomości. Jak wskazał w tym kontekście skarżący, w jego przekonaniu jest to tylko i wyłącznie projekt ewentualnej granicy nowo powstałych w wyniku podziału działek, a nie jak to przedstawiły organy administracji publicznej sztywno ustalona granica. Uzasadniając swoje stanowisko, skarżący odwołał się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie sygn. akt IV SA 3054/02, w świetle którego wyznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego granic działek budowlanych wykracza poza granice tzw. władztwa planistycznego. W związku z tym, skarżący wywodził, iż brak jest podstaw, aby twierdzić, że istnieją rozbieżności w części graficznej wstępnego projektu podziału nieruchomości i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a wobec uznania, że część opisowa jest zgodna brak jest podstaw nie tylko do odmowy wydania opinii w przedmiotowej sprawie, ale również do wydania opinii negatywnej. Niezależnie od tego, w uzasadnieniu skargi podniesiono również, iż celem przedstawionego wstępnego projektu podziału nieruchomości nie jest zmiana jej przeznaczenia, ani też zmiana możliwości jej zagospodarowania zgodnie z przeznaczeniem w przyszłości. Wskazany podział ma na celu tylko i wyłącznie realizację prawa użytkowania wieczystego zgodnie z jego społeczno–gospodarczym przeznaczeniem, w zgodzie z obowiązującymi przepisami.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, ponownie szeroko ją przywołując, kwestionowało zasadność skargi i wnosiło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola zaskarżonego postanowienia, jak również postanowienia je poprzedzającego, przeprowadzona zgodnie z zasadami wyrażonymi na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prowadzi do wniosku, iż postanowienia te wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, jak również z naruszeniem przepisów postępowania.
Ocena zaskarżonego postanowienia, jak również poprzedzającego je postanowienia Burmistrza Miasta , w kontekście zarzutów formułowanych w skardze, musi uwzględniać treść przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W jego świetle, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przywołany przepis ma podstawowe znaczenie dla określenia zakresu kognicji Sądu. Prawem, a także obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu (postanowienia) niezależnie od tego, czy dany konkretny zarzut został w skardze sformułowany. Oznacza to, iż Sąd nie jest związany i skrępowany sposobem sformułowania skargi, przywołanymi w niej argumentami, podnoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Jest natomiast związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona.
W świetle powyższego orzekając w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego , jak również postanowienie Burmistrza Miasta wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego – ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Przepis art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, iż podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Z przepisu ust. 2 art. 93 ustawy wynika, iż "zgodność" z ustaleniami planu, w rozumieniu ust.1, dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Rozumienie treści pojęcia "zgodności z planem", jako podstawowej przesłanki dopuszczalności podziału nieruchomości musi więc uwzględniać wskazówkę interpretacyjną zawartą w ust. 2 art. 93 ustawy. W związku z tym, orzekając w przedmiocie wniosku w sprawie zaopiniowania podziału nieruchomości organ administracji publicznej zobowiązany jest do tego, aby przede wszystkim uwzględnić przeznaczenie terenu określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i z tego punktu widzenia ocenić, czy projekt podziału nieruchomości realizuje to przeznaczenie stwarzając również możliwość przyszłego zagospodarowania nowo utworzonych działek zgodnie z celem i przeznaczeniem nieruchomości określonymi w planie miejscowym. Jedyną materialną przesłaną niedopuszczalności podziału nieruchomości jest sytuacja braku dostępu do drogi publicznej przez projektowane do wydzielenia działki - przepis art. 93 ust. 3 ustawy. Gdy za "dostęp" w rozumieniu tego przepisu uznać dostęp wynikający z położenia granic działki wzdłuż pasa drogowego, to zasadnie należy przyjąć, iż chodzi o dostęp do każdej z dróg, która ze względu na kryterium stopnia dostępności i obsługi przyległego terenu ma charakter drogi ogólnodostępnej. Niezależnie od tego wskazany przepis stanowi, iż za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. W sytuacji braku możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej, zgodnie z ustawą zastosowanie ma jej przepis art. 99, z którego wynika, iż w takim wypadku zatwierdzenie podziału nieruchomości następuje pod warunkiem ustanowienia służebności drogowej przy zbywaniu działek powstałych w wyniku podziału.
W przekonaniu Sądu, zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Burmistrza Miasta wydane zostały z naruszeniem przepisu art. 93 ust. 1, 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomości. Odmowa zaopiniowania przedłożonego przez [...] Sp. z o.o. w T. L. wstępnego projektu podziału nieruchomości nie znajduje uzasadnienia w normatywnej treści przywołanego przepisu ustawy.
Jak należy sądzić z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, jak również uzasadnienia postanowienia organu I instancji, organy administracji publicznej odwołały się do trojakiego rodzaju argumentów, które w ich przekonaniu świadczyły o braku zgodności wstępnego projektu podziału z ustaleniami planu miejscowego.
Po pierwsze, argumentacja SKO sprowadza się do stanowiska, w świetle którego jakkolwiek w części opisowej plan zagospodarowania przestrzennego Miasta T. L. przewiduje podział terenu zajętego przez [...] Sp. z o.o. w T.L. a sposób tego podziału oznaczony został w części graficznej na rysunku planu linią przerywaną, to jednak skoro część graficzna wraz z częścią opisową stanowią integralne części planu miejscowego okazuje się, iż przedstawiony do zaopiniowania projekt podziału z planem tym nie koresponduje. Niezgodność ta dotyczy projektowanej granicy podziału działki 32/9, która to granica oznaczona we wstępnym projekcie podziału nieruchomości linią łączącą pkt 3 i pkt 4 przebiega w nieco większym zbliżeniu do budynku oznaczonego symbolem "p" (1,5 m), niż wynika to z ustaleń planu miejscowego (6 m). W przekonaniu Sądu, okoliczność ta nie daje jednak podstaw, aby wywodzić o braku dopuszczalności podziału nieruchomości z powodu jego niezgodności ustaleniami planu miejscowego. Wskazana różnica w biegu granicy projektowanych działek pozostaje bez wpływu tak na przeznaczenie terenu, jak i na możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. W dalszym ciągu bowiem stanowić one będą teren przemysłowy, co nie zmieni również możliwości ich zagospodarowania. W świetle wskazanego wyżej rozumienia pojęcia "zgodności z ustaleniami planu", jak również kryteriów tej zgodności brak jest więc podstaw, iżby uznać, że przedstawiony wstępny projekt podziału z ustaleniami tymi nie koresponduje.
Nie kwestionując charakteru miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako aktu prawa miejscowego, wskazać należy, iż jedną z konsekwencji tego stanu rzeczy jest to, że podlega on metodom i regułom wykładni właściwym dla wszystkich aktów normatywnych. Gdy jednak w tym kontekście zwrócić uwagę na to, iż w swej treści niesie on ograniczenia w wykonywaniu prawa własności nieruchomości, to za sprzeczną z konstytucyjną zasadą ochrony prawa własności, stanowiącą naruszenie ustaleń planu miejscowego uznać należy wszelką rozszerzającą wykładnię jego ustaleń dokonywaną na niekorzyść właścicieli nieruchomości. Tym samym w razie jakichkolwiek wątpliwości dotyczących wynikającego z planu miejscowego zakresu ograniczenia prawa własności, wykładni jego ustaleń należy dokonywać na korzyść zasady ochrony własności. W tym kontekście odnieść się należy również do struktury wewnętrznej planu miejscowego, w ramach której występuje część tekstowa i graficzna, tj. rysunek. Kwestia ta, jest nie dość, że istotna z punktu widzenia wykładni planu miejscowego, to również charakteru (stopnia) normatywności jego ustaleń, co odnosi się w szczególności do jego części graficznej. W tej mierze, Sąd afirmuje pogląd, w świetle którego funkcja części graficznej planu (rysunku) ogranicza się do wyjaśniania i uzupełnienia części tekstowej (por. T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze 2004). Nie może więc samodzielnie stanowić podstawy do wywodzenia z niej samoistnych ustaleń nie korespondujących z częścią tekstową (opisową). W związku z tym zakwestionować należy wynik wykładni miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta T. L. prezentowany w sprawie niniejszej przez organy administracji publicznej. Ograniczyły się one bowiem w tym względzie, tylko i wyłącznie do części graficznej, pomijając przy tym zupełnie wyżej wskazane jej funkcje, jak również część opisową planu miejscowego. W przekonaniu Sądu, zważywszy na wskazane funkcje rysunku, uznać należy, iż to część tekstowa (opisowa) ma podstawowe znaczenie. Ona stanowić powinna podstawę oceny zgodności wstępnego projektu podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego w rozumieniu wynikającym z przepisu art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Rysunek zaś, jako wyjaśnienie i uzupełnienie części tekstowej stanowić może jedynie posiłkowe, dopełniające, nigdy zaś samodzielne i rozstrzygające kryterium tejże oceny.
Według Sądu, ze wskazanego kierunku wykładni przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustaleń planu miejscowego wynika również, iż jakkolwiek plan miejscowy może ustalać zasady i warunki podziału terenu, w tym określać minimalną wielkość działek przeznaczonych pod zabudowę (wyrok NSA z 22 czerwca 2001 r. w sprawie sygn. akt IV SA 282/01), to jednak wyznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego granic działek budowlanych wykracza poza granice tzw. władztwa planistycznego (wyrok NSA z 19 lutego 2003 r. w sprawie IV SA 3054/2002).
W sprawie niniejszej, gdy zważyć na powyższe argumenty, organy administracji publicznej dokonując oceny zgodności wstępnego projektu podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego powinny więc przeprowadzać ją z uwzględnieniem wskazówki interpretacyjnej zawartej w przepisie art. 93 ust. 2 ustawy. W procesie wykładni planu miejscowego zaś, niezależnie od metod wykładni, którym podlegają akty normatywne, powinny uwzględniać wyżej wskazane konsekwencje struktury planu miejscowego, jak również zakaz stosowania wszelkiej rozszerzającej wykładni jego ustaleń na niekorzyść właścicieli nieruchomości i skorelowany z nim nakaz usuwania wszelkich wątpliwości, wynikającego z planu miejscowego zakresu ograniczenia prawa własności, na korzyść zasady ochrony własności.
Zaskarżone postanowienia, jak również postanowienie Burmistrza Miasta nie czynią zadość tym warunkom.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy postanowienie Burmistrza Miasta , zdaje się afirmować również argumentację prezentowaną przez organ I instancji w zakresie, w jakim ma ona przekonywać o zasadności odmowy zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości. Jakkolwiek skład orzekający SKO wyraźnie się do niej nie odwołał, to jednak również wyraźnie jej nie zakwestionował.
Po drugie więc, za równie nietrafny uznać należy argument odwołujący się do braku dostępu z wydzielonych działek na drogę krajową nr 17, a w tym względzie do negatywnej opinii Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w L. z dnia [...]listopada 2005 r. dotyczącej propozycji podziału z wydzieleniem dostępu (zjazdu) do drogi krajowej. Nie uwzględnia on bowiem w ogóle przepisu art. 93 ust. 3 ustawy, w zakresie w jakim stanowi on, iż za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Pomija również regulację przepisu art. 99, który we wskazanej w nim sytuacji umożliwia zatwierdzenie podziału nieruchomości z zastrzeżeniem ustanowienia służebności drogowej przy zbywani działek powstałych w wyniku podziału. Zwraca również uwagę i to, że argument ten przywoływany jest bez jakiegokolwiek związku z treścią wniosku skarżącego i propozycją podziału przedmiotowej nieruchomości przedstawioną we wstępnym projekcie podziału. Skarżący nie zabiegał bowiem o możliwość zapewnienia obsługi komunikacyjnej nowo tworzonych działek (w szczególności dla działki oznaczonej po podziale nr 32/13) od strony drogi krajowej 17 (od ul. [...], albowiem zapewniał ją od strony ul. [...] przez należącą do niego działkę oznaczoną po podziale nr 32/14. Podkreślić również należy, iż z planu miejscowego (część tekstowa) jednoznacznie wynika, iż dla terenów przemysłowych [...] ustalony został główny dojazd od strony ul. [...], pozostałe zjazdy i wyjazdy (w tym awaryjne) przewidziano dowiązać do projektowanej drogi dojazdowej na obrzeżach północnych i zachodnich zakładu [...], którą połączono z ul. [...], co zabezpieczy warunki pożarowe i umożliwi dalszy podział terenów zabudowanych zakładu. Jak należy zasadnie wnosić, zabieg ten zmierza w swych intencjach zarówno do zachowania przeznaczenia, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych w przyszłości działek gruntu. Brak jest więc podstaw, aby wywodzić, iż w sprawie niniejszej ziściła się materialna przesłanka braku dopuszczalności podziału nieruchomości.
Po trzecie, uzasadnienia odmowy zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości nie może stanowić argument odwołujący się do naruszenia przepisów § 12 ust. 1 i § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późniejszymi zmianami). W przekonaniu Sądu, analiza przywołanych przepisów rozporządzenia, normatywny kontekst ich obowiązywania, a także cel regulacji określony w § 1 rozporządzenia, nie dają podstaw, aby uznać, iż mają one zastosowanie również do sytuacji będących konsekwencją wtórnego podziału nieruchomości.
Niezależnie od wyżej przedstawionych ocen nakazujących uznać, że zaskarżone postanowienia, jak i postanowienie organu I instancji, jako wadliwe podlegają wyeliminowaniu z obrotu prawnego, stwierdzić należy, iż wydane zostały one również z naruszeniem przepisów postępowania. Nie czynią one zadość przepisowi art. 124 § 1 i 2 kpa, w zakresie w jakim określa on elementy formalne postanowienia istotne z punktu widzenia oceny poprawności jego konstrukcji prawnej. W warunkach wskazanych w § 2 art. 124 kpa postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Skoro zgodnie z przepisem art. 126 kpa do postanowień stosuje się odpowiednio, między innymi przepis art. 107 § 2 – 5 kpa, to nie może budzić żadnych wątpliwości, iż uzasadnienie postanowienia powinno czynić zadość wszystkim warunkom i wymaganiom uzasadnienia decyzji. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym przez uzasadnienie faktyczne należy rozumieć nie tylko przytoczenie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, które legły u podstaw rozstrzygnięcia, ale także ocenę dokonaną na podstawie całokształtu materiału dowodowego (por. np. wyrok NSA z 10 lutego 1981 r., w sprawie sygn. akt 910/81), zaś przez uzasadnienie prawne wywód, którego celem jest wykazanie, że przyjęte rozstrzygnięcie spełnia warunki poprawnego, logicznego procesu stosowania normy prawa materialnego w danej sytuacji faktycznej, tj. umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle konkretnego przepisu prawa oraz związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia (por. np. wyrok NSA z 10 lipca 1985 r., w sprawie sygn. akt SA/Kr 579/85). Według Sądu, uzasadnienia faktyczne i prawne rozstrzygnięć wydanych w sprawie niniejszej nie czynią zadość temu standardowi, o czym przekonuje zwłaszcza brak odniesienia się w nich do podstawowego warunku dopuszczalności podziału nieruchomości, tj. warunku zgodności z planem miejscowym, w rozumieniu jakie ustawodawca nadał mu w przepisie art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Ponownie orzekając w sprawie, organy administracji publicznej, na podstawie przeprowadzonych i ocenionych dowodów, dokonają w ich całokształcie niespornych ustaleń faktycznych, podejmując następnie adekwatne do nich rozstrzygnięcie. W zakresie odnoszącym się do jego materialno prawnej podstawy uwzględnią one wskazany kierunek wykładni przepisu art. 93 ust. 1, 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również przywołane dyrektywy wykładni ustaleń planu miejscowego, zwłaszcza w zakresie wynikających z niego ograniczeń wykonywania prawa własności. Swoje rozstrzygnięcia uzasadnią w sposób czyniący zadość warunkom poprawności uzasadnienia faktycznego i prawnego wskazanym w przepisie art. 124 § 2 w związku z art. 126 w związku z art. 107 § 3 kpa.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c", art. 135 oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI