II SA/LU 319/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-11-23
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościzbyciebezprzetargoweuchwałarada gminyinteres prawnysąd administracyjnypostępowaniecywilnoprawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na uchwałę Rady Miasta dotyczącą zbycia nieruchomości, uznając ją za akt cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny, oraz stwierdzając brak skutecznego wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

Skarżąca S.P. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta dotyczącą zgody na bezprzetargowe zbycie nieruchomości. Zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd administracyjny odrzucił skargę, wskazując na dwa główne powody: po pierwsze, uchwała miała charakter cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny, co wyłącza jej zaskarżenie w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Po drugie, skarżąca nie wykazała skutecznego wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi, co jest warunkiem proceduralnym.

Sprawa dotyczyła skargi S.P. na uchwałę Rady Miasta z dnia 12 marca 2004 roku, która wyrażała zgodę na zbycie nieruchomości w drodze bezprzetargowej na rzecz właścicieli działek przyległych. Skarżąca podnosiła, że uchwała naruszyła jej interes prawny i przepisy materialne, w szczególności ustawy o gospodarce nieruchomościami. Rada Miasta odmówiła uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, argumentując, że zbycie nieruchomości odbywa się zgodnie z przepisami, a uchwała ma na celu umożliwienie dojazdu do ulicy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę. Sąd uznał, że uchwała Rady Miasta w sprawie zbycia nieruchomości ma charakter cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny, ponieważ dotyczy sfery majątkowej gminy i nie posiada cech władztwa publicznego. W związku z tym, nie podlega ona zaskarżeniu w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Dodatkowo, sąd stwierdził brak dowodu na skuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi, co stanowiło kolejną przesłankę do jej odrzucenia na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała rady gminy dotycząca zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej, mająca charakter cywilnoprawny i nieposiadająca elementów władztwa publicznego, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchwała w sprawie zbycia nieruchomości jest aktem cywilnoprawnym, wywołującym skutki w obrocie cywilnoprawnym, a nie w sferze administracyjnoprawnej. Dlatego też nie można jej zaskarżyć na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Warunek skutecznego zaskarżenia uchwały rady gminy do sądu administracyjnego po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 52 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin wniesienia skargi do sądu po doręczeniu odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 53 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość wniesienia skargi w terminie 60 dni, jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi.

p.p.s.a. art. 58 § 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi z powodu braku wykazania spełnienia warunków formalnych.

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

Podstawa prawna uchwały Rady Miasta wyrażającej zgodę na zbycie nieruchomości.

u.g.n. art. 34 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przepis dotyczący pierwszeństwa w nabyciu nieruchomości przez poprzednich właścicieli.

u.g.n. art. 35 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przepis dotyczący wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Miasta w sprawie zbycia nieruchomości ma charakter cywilnoprawny i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w trybie art. 101 u.s.g. Brak dowodu na skuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi.

Odrzucone argumenty

Uchwała naruszyła przepisy materialne ustawy o gospodarce nieruchomościami. Naruszenie interesu prawnego skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

uchwała o charakterze cywilnoprawnym nie ma władczego charakteru w ramach stosunku administracyjnoprawnnego nie zawiera żadnych elementów władztwa publicznego brak jest w aktach sprawy dowodu, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa [...] zostało skierowane do Rady Miasta przed wniesieniem skargi do sądu

Skład orzekający

Krystyna Sidor

przewodniczący

Ewa Ibrom

członek

Jerzy Stelmasiak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że uchwały dotyczące zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kognicji sądów administracyjnych w trybie skargi na akty prawa miejscowego, a także przypomnienie o wymogach formalnych związanych z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy w sprawie zbycia nieruchomości. Interpretacja przepisów o wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną granicę między prawem administracyjnym a cywilnym w działaniach samorządu terytorialnego, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje również znaczenie formalnych wymogów proceduralnych.

Kiedy uchwała rady gminy nie jest aktem administracyjnym? Sąd wyjaśnia granicę między prawem cywilnym a administracyjnym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 319/04 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-11-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Ewa Ibrom
Jerzy Stelmasiak /sprawozdawca/
Krystyna Sidor /przewodniczący/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Gospodarka gruntami
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
art.101 ust.1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.52 par.4, art.53 par.2, art.58 par.1 i 6 i par.3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak - sprawozdawca, Protokolant Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. P. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie: zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej p o s t a n a w i a odrzucić skargę
Uzasadnienie
Rada Miasta T.uchwałą z dnia [...] marca 2004 roku Nr XIV/151/2004, wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "a" ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), wyraziła zgodę na zbycie nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] ark. 33 o pow. 311 m2 , położonej przy ul. R., na rzecz właścicieli działek przyległych. W uzasadnieniu stwierdziła, że zbycie poszczególnych części nieruchomości dla właścicieli działek przyległych ma na celu umożliwienie dojazdu do ul. R.
Następnie Rada Miasta uznała przesłaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę z dnia 6 kwietnia 2004 roku , złożoną przez S.P. na powyższą uchwałę, jako wezwanie do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego – jako mieszkańca T.L. – w drodze uchylenia przedmiotowej uchwały, która wyraża zgodę na zbycie danej nieruchomości w drodze bezprzetargowej. Jednak Rada Miasta uchwałą z dnia [...] maja 2004 roku Nr XVI/167/2004 nie uwzględniła wezwania skarżącej do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego, w świetle art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. W uzasadnieniu stwierdziła, że zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. nr 46, poz. 542 z 2000 r. ze zm.), w sytuacji gdy zbywane są nieruchomości osobom fizycznym i prawnym, to "pierwszeństwo w ich nabyciu przysługuje osobie, która spełnia następujący warunek: jest poprzednim właścicielem zbywanej nieruchomości pozbawionym prawa własności tej nieruchomości przed dniem 5 grudnia 1990 roku, albo jego spadkobiercą, jeżeli złoży wniosek o nabycie przed upływem terminu określonego w wykazie, o którym mowa w art. 35 ust. 1; termin złożenia wniosku nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia wywieszenia wykazu". Ponadto, jeżeli będzie zbywana działka Nr [...] ark. 33 o pow. 311 m2, to zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami będzie wywieszony wykaz nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży, na którym będzie uwidoczniona informacja w rozumieniu z art. 34 tejże ustawy. W tym przypadku adres byłego właściciela jest znany, czyli wykaz zostanie przesłany do jego wiadomości, celem skorzystania z pierwszeństwa nabycia. Dlatego też, zdaniem Rady Miasta przedmiotowa uchwała Nr XIV/151/2004 Rady Miasta z dnia 12 marca 2004 roku, stwarza S.P. dwie możliwości nabycia tj. jedną jako pierwszeństwo, drugą jako właścicielki działki przyległej Nr [...] do działki Nr [...]. Natomiast podniesiona kwestia naruszenia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest niezasadna, ponieważ plan ten był uchwalony w 1985 roku, a plany uchwalone przed 1995 rokiem z końcem 2003 roku przestały obowiązywać. Oznacza to, że obszar, na którym jest położona działka Nr [...] ark. 33 nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a taki plan nie jest sporządzany.
W skardze do sądu, skarżąca tj. S.P. podnosi podstawowy zarzut, że uchwała Rady Miasta z dnia 12 marca 2004 roku naruszyła przepisy prawa materialnego tj. art. 34 ust. 1 i 3 oraz art. 37 ust. 2 i 6 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Wynika to, zdaniem skarżącej z tego, że Rada Miasta dokonała ich błędnej wykładni i pozbawiła przez to inne osoby możliwości skorzystania z przysługujących w tym zakresie ich uprawnień.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta podtrzymała swoje stanowisko i wnosiła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle dyspozycji art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. Nr 142, poz. 1591 tj. z 2001 r. ze zm.) każdy podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – zaskarżyć uchwalę do sądu administracyjnego. W przedmiotowej sprawie – skarżąca tj. S.P. w istocie podnosi zarzut, że uchwała z dnia 12 marca 2004 roku (Nr XIV/151/2004) Rady Miasta w sprawie zgody na sprzedaż bezprzetargową działki oznacz. Nr [...] o pow. 311 m2 naruszyła jej interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. Jednak przedmiotowa uchwała z dnia 12 marca 2004 roku była podjęta w sprawie majątkowej gminy w ramach tzw. dominium gminy jako jednostki samorządu terytorialnego posiadającej z mocy prawa osobowość cywilnoprawną.
Z tych względów uchwała Rady Miasta nie zawierająca żadnych elementów władztwa publicznego ma na celu wywołać tylko skutki cywilnoprawne w obrocie cywilnoprawnym czyli nie ma władczego charakteru w ramach stosunku administracyjnoprawnego.
Oznacza to, że jest to uchwała o charakterze cywilnoprawnym. Wynika to z tego, że zakres skargi wniesionej w trybie art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym nie obejmuje aktów, które stanowią oświadczenie woli w sferze majątkowej gminy jak i tych aktów, które stanowią upoważnienie do złożenia takiego oświadczenia przez właściwy podmiot, gdyż odnoszą się one do stosunku cywilnoprawnego (K.Bandarzewski, P.Chmielnicki, P. Dobosz, W.Kisiel, P.Kryczko, M.Mączyński i S. Płażek , Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, LexisNexsis 2004, s. 586). Ponadto strony stosunków cywilnoprawnych, które powstają z udziałem gminy nie mogą dochodzić wobec niej roszczeń, wykorzystując w tym celu skargę wnoszoną trybie art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym na dotyczącą tej sprawy majątkowej uchwałę rady gminy (Postanowienie NSA z dnia 27 września 1990 roku sygn. akt SA/Wr 952/90 opublik. "Samorząd Terytorialny" 1991 , z. 4, s. 47 z glosą E. Ochendowskiego).
Po drugie, brak jest w aktach sprawy dowodu, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zgodnie ze stwierdzeniem skarżącej w skardze z dnia 6 kwietnia 2004 roku, zostało skierowane do Rady Miasta przed wniesieniem skargi do sądu, lecz co wynika z akt sprawy wpłynęło do Rady Miasta dopiero w dniu 21 kwietnia 2004 roku, jako odpis skargi do sądu (dowód: pismo Przewodniczącego Rady Miasta z dnia [...] maja 2004 roku Nr [...] – karta Nr 7 akt administracyjnych sprawy) i zostało rozpatrzone na sesji w dniu 28 maja 2004 roku. Natomiast skarga S.P. z dnia 6 kwietnia 2004 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła w dniu 13 kwietnia 2004 roku (data stempla biura podawczego WSA w Lublinie).
Ponadto zgodnie z dyspozycją art. 52 § 4 w związku z art. 3 pkt 6 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 53 § 2 tejże ustawy, skargę do sądu wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Dopiero jeżeli właściwy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, strona skarżąca może wnieść skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Oznacza to, że skarga z dnia 6 kwietnia 2004 roku wniesiona przez S.P., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, a następnie przesłana przez sąd do Rady Miasta nie jest wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, czyli nie stanowi realizacji dyspozycji art. 53 § 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. Dotyczy to także "uzupełniającej" skargi do sądu S.P. z dnia 1 lipca 2004 roku.
Z tych względów i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 1523, poz. 1270) sąd orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI