II SA/Lu 273/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-10-22
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uprawnienia kombatanckiekombatancirepresje wojenneobóz hitlerowskipostępowanie administracyjnedowodyzeznania świadkówsąd administracyjnyuchylenie decyzjiprawo kombatanckie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich z powodu naruszenia przepisów postępowania przez organ administracyjny.

Skarżący W. J. S. domagał się przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie hitlerowskim. Organ administracyjny odmówił, nie dając wiary zeznaniom świadków i powołując się na brak potwierdzenia w dokumentach. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając decyzję organu z powodu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Sprawa dotyczyła skargi W. J. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. Skarżący domagał się przyznania tych uprawnień z tytułu przebywania w obozie hitlerowskim w Z. od marca do kwietnia 1943 r. Organ administracyjny odmówił, uznając, że skarżący nie był osobą represjonowaną w rozumieniu ustawy o kombatantach. Organ nie dał wiary zeznaniom świadków zgłoszonych przez skarżącego, powołując się na dane statystyczne dotyczące obozu oraz pisma z Instytutu Pamięci Narodowej i Archiwum Państwowego, które nie potwierdziły pobytu skarżącego w obozie. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że organ administracyjny naruszył przepisy postępowania, w tym obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.) i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 k.p.a.). Organ nie przesłuchał świadków pomimo wątpliwości co do ich zeznań i nie wyjaśnił istotnych faktów, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd uznał również, że ocena dowodów przez organ była dowolna, a uzasadnienie decyzji wadliwe (art. 107 § 1 k.p.a.). W związku z tym, na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit.c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, decyzja organu została uchylona. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 tej ustawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracyjny naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając dokładnie stanu faktycznego i nie zbierając wyczerpująco materiału dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ administracyjny nie dopełnił obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie przesłuchał świadków pomimo wątpliwości i dokonał dowolnej oceny dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

ustawa o kombatantach art. 4 § ust. 1 pkt. 1 lit.c

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Przepisy ustawy stosuje się do osób, które w okresie wojny przebywały w miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.

PPSA art. 145 § par.1 ust.1 lit.c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

PPSA art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego.

k.p.a. art. 86

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek przesłuchania strony dla wyjaśnienia istotnych faktów.

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie w sprawie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracyjny naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając dokładnie stanu faktycznego i nie zbierając wyczerpująco materiału dowodowego. Organ nie przesłuchał świadków pomimo wątpliwości co do ich zeznań. Ocena dowodów przez organ była dowolna, a uzasadnienie decyzji wadliwe.

Odrzucone argumenty

Organ administracyjny prawidłowo ocenił dowody i odmówił przyznania uprawnień kombatanckich z powodu braku potwierdzenia pobytu w obozie w dokumentach urzędowych i danych statystycznych.

Godne uwagi sformułowania

Organ administracyjny wbrew dyrektywie wynikającej z art. 7 k.p.a. nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy, co w sposób istotny wpłynęło na rozstrzygnięcie. Organ administracyjny miał obowiązek zebrać w sposób wyczerpujący i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.), wykorzystując wszelkie dopuszczalne przez ustawę środki dowodowe, a jeżeli po ich wyczerpaniu pozostały nie wyjaśnione fakty istotne do rozstrzygnięcia sprawy, organ powinien dla ich wyjaśnienia przesłuchać stronę (art. 86 k.p.a.), czego nie uczynił. Zdaniem Sądu także dokonana przez organ administracyjny ocena zebranych dowodów jest dowolna, a zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a.

Skład orzekający

Witold Falczyński

przewodniczący

Krystyna Sidor

sprawozdawca

Joanna Cylc-Malec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie przez organ administracyjny przepisów postępowania dotyczących gromadzenia i oceny dowodów, w szczególności w sprawach dotyczących uprawnień kombatanckich."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście ustawy o kombatantach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu administracyjnym, gdzie organ nieprawidłowo ocenia dowody, co prowadzi do uchylenia decyzji przez sąd. Jest to pouczające dla prawników procesowych.

Niewłaściwa ocena dowodów przez organ administracyjny może prowadzić do uchylenia decyzji. Sąd przypomina o obowiązku dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 273/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-10-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Joanna Cylc-Malec
Krystyna Sidor /sprawozdawca/
Witold Falczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Kombatanci
Sygn. powiązane
II OSK 124/05 - Wyrok NSA z 2005-10-20
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
art.4 ust.1 pkt.1 lit.c
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.145 par.1 ust.1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor / spr./, Protokolant St.insp. Elżbieta Czarnecka, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2004r. sprawy ze skargi W. J. S. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich 1.uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz W. J. S. 100 / sto/ zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., znak: [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpoznaniu wniosku W.S., na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich.
We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy W.S. wnosił o przyznanie mu uprawnień kombatanckich z tytułu przebywania w obozie hitlerowskim w Z. od 31 marca do końca kwietnia 1943 r.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracyjny wyjaśnił, że nie ma podstaw do zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy o kombatantach i przyznania W.S. uprawnień kombatanckich, gdyż nie był on osobą represjonowaną w rozumieniu tej ustawy. Organ administracyjny nie dał bowiem wiary zeznaniom świadków zgłoszonych przez niego, tj. M.S. i P.Ł., na okoliczność, że przebywał on w tym okresie w obozie w Z.
Organ administracyjny powołał się przy tym na dane statystyczne zawarte w "Informatorze encyklopedycznym – Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939-1945", opracowany przez Główną Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce, PWN, Warszawa 1979 r., z którego wynika, że obóz przesiedleńczy w Zwierzyńcu istniał od grudnia 1942 r. do jesieni 1943 r. Przebywali w nim Polacy wysiedleni z byłych powiatów: [...], [...] i [...]. Przeciętny stan obozu wynosił 15 tys. osób, a ogółem przez obóz przeszło ok. 24 tys. osób. W ocenie organu świadkowie zgłoszeni przez stronę nie mogli ze względu na tak dużą liczebność obozu pamiętać poszczególnych osób.
Ponadto organ podkreślił, że zarówno Instytut Pamięci Narodowej Oddział w L. w piśmie z dnia 6 lutego 2004 r., jak i Archiwum Państwowe w piśmie z dnia 23 lutego 2004 r. nie potwierdziły pobytu W.S. w obozie przesiedleńczym w Z., zaś z ankiety skierowanej do Powiatowego Biura Dowodów Osobistych w Z. wynika, że nie był on wysiedlony w czasie okupacji.
Decyzję powyższą zaskarżył do sądu administracyjnego W.S. wnosząc o jej uchylenie i przyznanie mu uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi administracyjnemu błędną ocenę dowodów zebranych w sprawie. W szczególności podniósł, że zgłoszeni przez niego świadkowie są szanowanymi mieszkańcami wsi W. , nigdy nie byli karani za składanie fałszywych zeznań i zasługują na zaufanie. Poza tym nie ma podstaw by odmówić ich zeznaniom wiarygodności ze względu na wiek i poziom umysłowy, gdyż w okresie pobytu w obozie w Z. mieli 12 i 14 lat. Skarżący i świadkowie znają się od dziecka, gdyż zawsze mieszkali w tych samych okolicach.
Skarżący podkreślił również, że brak w dokumentach urzędowych informacji o jego pobycie w obozie nie stanowi okoliczności przemawiającej za tym, że zeznania świadków są nieprawdziwe.
Zdaniem skarżącego, wbrew stanowisku organu administracyjnego, nie stanowi dowodu ankieta w sprawie wydania dowodu osobistego, gdyż nie zawiera ona rubryk, w których należało wpisać informację o pobycie w obozie. Poza tym nie można mówić, że pobyt w obozie to miejsce zamieszkania.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 77, 80, 107 § 1 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371), zgodnie z którym przepisy tej ustawy stosuje się do osób, które w okresie wojny przebywały w miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.
Rozstrzygnięcie wniosku o przyznaniu bądź odmowie przyznania W.S. uprawnień kombatanckich zależało zatem od ustalenia czy przebywał on w miejscach odosobnienia, o których mowa w powołanym przepisie.
W ocenie Sądu organ administracyjny wbrew dyrektywie wynikającej z art. 7 k.p.a. nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy, co w sposób istotny wpłynęło na rozstrzygnięcie.
Organ administracyjny miał obowiązek zebrać w sposób wyczerpujący i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.), wykorzystując wszelkie dopuszczalne przez ustawę środki dowodowe, a jeżeli po ich wyczerpaniu pozostały nie wyjaśnione fakty istotne do rozstrzygnięcia sprawy, organ powinien dla ich wyjaśnienia przesłuchać stronę (art. 86 k.p.a.), czego nie uczynił.
Ponadto organ administracyjny oparł się wyłącznie na pisemnych oświadczeniach dwóch świadków złożonych na urzędowych formularzach i pomimo wątpliwości co do mocy dowodowej tych oświadczeń, organ nie przesłuchał świadków.
Zdaniem Sądu także dokonana przez organ administracyjny ocena zebranych dowodów jest dowolna, a zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a.
Powyższe oznacza, że organ administracyjny naruszył zasady postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji – przepisy prawa materialnego – i z tego względu, na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało jego decyzję uchylić.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI