II SA/Lu 226/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2011-08-18
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenadzór budowlanyzakład usługowyuciążliwośćplan zagospodarowania przestrzennegozmiana sposobu użytkowaniadecyzja administracyjnapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję uchylającą odmowę przeniesienia zakładu wulkanizacyjnego, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w celu wyjaśnienia kwestii zmiany sposobu użytkowania obiektu.

Skarżące domagały się przeniesienia lub likwidacji zakładu wulkanizacyjnego, argumentując uciążliwość dla otoczenia i sprzeczność z planem zagospodarowania. Organ pierwszej instancji odmówił wydania decyzji, uznając brak kompetencji. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę wyjaśnienia kwestii zmiany sposobu użytkowania obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organu odwoławczego za prawidłową.

Sprawa dotyczyła skargi E. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Z. odmawiającą wydania decyzji w sprawie przeniesienia zakładu wulkanizacyjnego. Skarżące podnosiły, że zakład jest uciążliwy dla otoczenia, sprzeczny z planem zagospodarowania i że nastąpiła zmiana sposobu jego użytkowania bez wymaganych decyzji. Organ pierwszej instancji uznał, że sprawa nie podlega przepisom Prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie zgodził się z tym stanowiskiem, stwierdzając, że organ nadzoru budowlanego ma kompetencje do oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja organu odwoławczego o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania była prawidłowa, ponieważ wymagała ona wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji kwestii zgodności aktualnego sposobu użytkowania zakładu z ostateczną decyzją określającą jego przeznaczenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ nadzoru budowlanego ma kompetencje do oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, co wynika z art. 71a w zw. z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo iż organ nadzoru budowlanego nie likwiduje ani nie przenosi działalności gospodarczej, to ocena zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego mieści się w jego kompetencjach. Obowiązkiem organu pierwszej instancji było ustalenie, jak zostało określone przeznaczenie zakładu i czy aktualne użytkowanie jest z tym zgodne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 71 a

Prawo budowlane art. 83 § ust. 1

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 220 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące uciążliwości zakładu i sprzeczności z planem zagospodarowania, które wymagały dalszego wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

zakład został usytuowany w gęstej zabudowie mieszkaniowej - "przez ścianę" rozszerzył działalność i obecnie w zakładzie tym dodatkowo wymienia opony samochodowe, co jest uciążliwe dla otoczenia zakres wniosku nie podlega przepisom ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane jakkolwiek organ nadzoru budowlanego nie posiada kompetencji do orzekania w sprawie przeniesienia (likwidacji) zakładu usługowego czy zakazywania prowadzenia działalności gospodarczej, to jednak z treści wniosku złożonego w niniejszej sprawie wynika, że kwestionowany jest w nim sposób użytkowania przedmiotowego zakładu wulkanizacyjnego i w tym zakresie organ I instancji powinien przeprowadzić stosowne postępowanie do kompetencji (i obowiązków) organów nadzoru budowlanego należy ocena i podejmowanie odpowiednich czynności w razie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego Obowiązkiem organu I instancji było więc ustalenie - zgodnie z art.7 i 77 kpa – jak zostało określone przeznaczenie przedmiotowego zakładu wulkanizacyjnego w ostatecznej decyzji zmieniającej sposób jego użytkowania i ustalenie czy aktualne użytkowanie jest zgodne z tą decyzją.

Skład orzekający

Krystyna Sidor

przewodniczący sprawozdawca

Grażyna Pawlos-Janusz

członek

Robert Hałabis

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja kompetencji organów nadzoru budowlanego w zakresie oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz stosowania art. 138 § 2 k.p.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania zakładu wulkanizacyjnego i procedury administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność postępowania administracyjnego i rozgraniczenie kompetencji organów, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.

Kiedy organ nadzoru budowlanego musi interweniować w sprawie uciążliwego zakładu?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 226/11 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2011-08-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-03-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Grażyna Pawlos-Janusz
Krystyna Sidor /przewodniczący sprawozdawca/
Robert Hałabis
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 19/12 - Postanowienie NSA z 2012-01-31
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 71 a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia SO (del.) Robert Hałabis, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji w sprawie przeniesienia zakładu wulkanizacyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 20 stycznia 2011r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania Z. J. i E. R. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Z. z dnia 23 listopada 2010r., i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Wskazaną decyzją organ I instancji odmówił na podstawie art. 104 kpa wydania decyzji w sprawie przeniesienia (likwidacji) zakładu wulkanizacyjnego, usytuowanego na działce nr ... przy ul. W. w Z., czego domagały się Z. J. - właścicielka sąsiedniej działki i E. R. We wniosku i w toku postępowania podnosiły one, że zakład został usytuowany w gęstej zabudowie mieszkaniowej - "przez ścianę" z budynkiem należącym do Z. J. - co jest sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania.
Podkreślały, że prowadzący zakład – K. M. - rozszerzył działalność i obecnie w zakładzie tym dodatkowo wymienia opony samochodowe, co jest uciążliwe dla otoczenia, gdyż wymagało zainstalowania nowych urządzeń wywołujących hałas i powodujących spaliny np. wyważarka komputerowa, montażownica, piła do przecinania śrub etc.
Organ I instancji wskazał, że zakres wniosku nie podlega przepisom ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane.
Organ ustalił przy tym, że przedmiotowy zakład wulkanizacyjny funkcjonuje na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 11 lutego 1999r. udzielającej A. M. (ojcu K. M.) pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego na funkcję usługową - wulkanizacja na zimno.
Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu I instancji i stwierdził, że jakkolwiek organ nadzoru budowlanego nie posiada kompetencji do orzekania w sprawie przeniesienia (likwidacji) zakładu usługowego czy zakazywania prowadzenia działalności gospodarczej, to jednak z treści wniosku złożonego w niniejszej sprawie wynika, że kwestionowany jest w nim sposób użytkowania przedmiotowego zakładu wulkanizacyjnego i w tym zakresie organ I instancji powinien przeprowadzić stosowne postępowanie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosły Z. J. i E. R., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżące ponownie podniosły, że zakład wulkanizacyjny bardzo źle oddziałuje na sąsiednie działki - wywołuje nadmierne hałasy, co zostało potwierdzone w protokole kontroli oraz wytwarza spaliny, które są bardzo szkodliwe dla zdrowia; ich zdaniem, prowadzenie zakładu wymagało uzyskania decyzji o oddziaływaniu na środowisko. Ponadto zakład nie posiada zaplecza sanitarnego oraz miejsc postojowych, a jego właściciel "wbrew wyrokowi NSA wstawił do zakładu montażownicę, wyważarkę i podnośnik samochodowy na zewnątrz nie obudowany, przyrząd do odkręcania kół".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Odnośnie skargi wniesionej przez Z. J. to postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2011r. została ona odrzucona wobec braku uiszczenia wpisu sądowego na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), natomiast skarga E. R. nie zasługuje na uwzględnienie.
Badając zaskarżoną decyzję pod względem legalności, a więc oceniając czy została ona wydana z zachowaniem obowiązujących przepisów, do czego sąd administracyjny jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) należy stwierdzić, że jest ona prawidłowa.
Podstawą jej wydania był przepis art. 138 § 2 kpa.
W świetle tego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Decyzja wydana na podstawie powołanego przepisu ma charakter kasacyjny i stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozpoznawania sprawy administracyjnej przez organ odwoławczy. Organ taki może więc uchylić decyzję organu I instancji, jeżeli ma istotne wątpliwości co do stanu faktycznego, a jednocześnie wyjaśnienie tego stanu nie jest możliwe po przeprowadzeniu jedynie postępowania uzupełniającego do czego jest uprawniony organ odwoławczy na podstawie art. 136 kpa.
Odnosząc powyższe do zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że nie narusza ona przepisu art. 138 § 2 kpa – w ocenie Sądu – Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego miał bowiem uzasadnione podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji.
Słusznie organ ten stwierdził, że Z. J. i E. R. wskazywały we wniosku, że właściciel przedmiotowego zakładu wulkanizacyjnego rozszerzył zakres działalności i obecnie wykonuje w nim usługi uciążliwe dla otoczenia. Okoliczność ta wymagała wyjaśnienia przez organ I instancji, gdyż do kompetencji (i obowiązków) organów nadzoru budowlanego należy ocena i podejmowanie odpowiednich czynności w razie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Wynika to wprost z art. 71 a w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) Mimo więc, że do kompetencji tych organów nie należy ani "likwidowanie" działalności gospodarczej ani "przenoszenie jej" w inne miejsce, to jednak zmiana sposobu użytkowania, określonego w ostatecznej pozostającej w obrocie decyzji właściwego organu architektonicznego określającej sposób użytkowania obiektu budowlanego, należy do kompetencji organów nadzoru.
Obowiązkiem organu I instancji było więc ustalenie - zgodnie z art.7 i 77 kpa – jak zostało określone przeznaczenie przedmiotowego zakładu wulkanizacyjnego w ostatecznej decyzji zmieniającej sposób jego użytkowania i ustalenie czy aktualne użytkowanie jest zgodne z tą decyzją. Dopiero ustalenie tych okoliczności pozwoli organowi I instancji na prawidłowe ocenę żądania skarżącej.
W świetle powyższego, pozostawienie przez organ I instancji bez rozpoznania wniosku skarżącej obejmującego także żądanie oceny zmiany sposobu użytkowania zakładu było nieuzasadnione, a zatem zaskarżona decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania jest trafna - nie ma zatem przesłanek do uwzględnienia skargi.
Jednocześnie należy wyjaśnić, że skarżąca w ponownym postępowaniu będzie miała prawo podnosić argumenty przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku.
Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI