III SA/Kr 708/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2007-12-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowezwolnienie z opłatskarżącyWSApostanowieniedochodymajątekrodzinaopłaty

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go z opłat sądowych ponad kwotę 1200 zł, uznając, że mimo trudnej sytuacji rodzinnej, rodzina posiada wystarczające dochody i majątek, aby pokryć część kosztów.

Skarżący M. B. wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej przywrócenia stanu pierwotnego pasa drogowego. Przedstawił swoją trudną sytuację rodzinną i majątkową, wskazując na niskie dochody własne i utrzymywanie się z dochodów żony. Sąd, analizując przedstawione dowody, uznał, że rodzina posiada mieszkanie i stałe źródło dochodu, które pozwala na utrzymanie na stosunkowo wysokim poziomie, a także na poczynienie oszczędności. W związku z tym, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając skarżącego z opłat ponad 1200 zł, a w pozostałej części wniosek oddalił.

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Grzegorz Karcz, rozpoznał wniosek M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący domagał się całkowitego zwolnienia, przedstawiając swoją sytuację rodzinną (wspólne gospodarstwo z żoną i dwoma synami), majątkową (mieszkanie spółdzielcze, brak zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych) oraz dochody (około 2000 zł miesięcznie z działalności gospodarczej żony). Sąd, analizując przedstawione dokumenty, stwierdził, że twierdzenia skarżącego zasługują na wiarę, a jego sytuacja bytowa nie jest najgorsza. Rodzina posiada własne mieszkanie i stałe źródło dochodu, które pozwala na utrzymanie na stosunkowo wysokim poziomie, co potwierdzają wydatki na telefon, Internet czy telewizję kablową. Po opłaceniu stałych wydatków pozostaje około 1470 zł miesięcznie. Sąd uznał, że kwota ta pozwala na poczynienie oszczędności, a prowadzenie wspólnego gospodarstwa jest tańsze. Jednocześnie, wysokość wpisu sądowego (10 218 zł) była zaporowa nawet dla osób dobrze zarabiających. Biorąc pod uwagę powyższe, sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go z opłat sądowych ponad kwotę 1200 zł. W pozostałej części wniosek oddalono. Rozstrzygnięcie to miało na celu zabezpieczenie konstytucyjnego prawa do sądu, ochronę wymiaru sprawiedliwości przed nieuzasadnioną roszczeniowością oraz zmotywowanie skarżącego do intensyfikacji działań zarobkowych i oszczędności. Sąd podkreślił, że wydatki na telewizję kablową, Internet czy telefon komórkowy nie należą do wydatków "utrzymania koniecznego".

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący wykazał swoją sytuację rodzinną i majątkową w sposób przekonywujący, przedstawiając dowody. Mimo że rodzina posiadała mieszkanie i stałe dochody pozwalające na utrzymanie na stosunkowo wysokim poziomie, a także na poczynienie oszczędności, wysokość wpisu sądowego była zaporowa. Dlatego przyznano częściowe zwolnienie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

ppsa art. 246 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 245 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ppsa art. 252

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 243

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 255

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § 4

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. wydatki na telewizję kablową, Internet czy telefonię komórkową nie należą do wydatków "utrzymania koniecznego"

Skład orzekający

Grzegorz Karcz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"utrzymania koniecznego\" w kontekście prawa pomocy oraz ocena sytuacji majątkowej i dochodowej strony."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i finansowej strony, ale stanowi ugruntowaną linię orzeczniczą w zakresie wydatków uznawanych za "konieczne".

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy prawa pomocy i kosztów sądowych, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i sposób oceny sytuacji finansowej strony przez sąd.

Częściowe zwolnienie z kosztów sądowych: kiedy sąd uzna Twoją sytuację za wystarczająco trudną?

Dane finansowe

WPS: 10 218 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 708/07 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-12-31
Data wpływu
2007-07-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grzegorz Karcz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
zwolniono z opłat sądowych ponad kwotę 1200 zł w pozostałym zakresie od kosztów oddalono
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Art. 246 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 245 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie -Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przywrócenia stanu pierwotnego pasa drogowego postanawia: I. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go z opłat sądowych ponad kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych), II. w pozostałej części wniosek oddalić.
Uzasadnienie
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz dwoma synami. Pełnoletnim M. oraz szesnastoletnim L.
Określając swój majątek uwidocznił, że należy do niego 62 metrowe mieszkanie spółdzielcze. Nie posiada jednak żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę około 2000 zł osiąganych przez jego żonę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
Uzasadniając swoje starania skarżący podniósł, że nie ma własnych dochodów i od niemal 5 lat wraz z całą rodziną jest na utrzymaniu swojej żony.
Wezwany o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie wskazywanych dokumentów źródłowych podał, że łączna wysokość stałych miesięcznych wydatków jego gospodarstwa domowego wynosi średnio 1529 zł. Na kwotę tę składa się 147,46 zł za prąd (dowód: kopia rachunku) 17 zł abonamentu RTV (dowód: kopie pokwitowań), 434, 13 zł opłat za użytkowanie lokalu mieszkalnego (dowód: kopia pisma SM [...]), 85 zł za telefon komórkowy (dowód kopia rachunku), 58 zł abonamentu za dostęp do Internetu (dowód: kopia faktury VAT), 218 zł ubezpieczenia na życie (dowód: kopie pokwitowań), 300 zł raty z tytułu ugody (dowód: kopia przelewu) 138,95 zł za gaz (dowód: kopia faktury), 199 zł za telewizję kablową (dowód: kopia pokwitowania).
Skarżący posiada wykształcenie niepełne średnie. Z zawodu jest monterem instalacji sanitarnych. W okresie od marca do października bieżącego roku był zatrudniony na umowę zlecenia w przedsiębiorstwie budowlanym gdzie zarabiał od 300 do 800 zł miesięcznie. Obecnie poszukuje pracy.
Synowie skarżącego kontynuują naukę w systemie dziennym. Starszy M. w Policealnym Studium Zawodowym a młodszy L. w liceum ogólnokształcącym.
Prócz tego z własnej inicjatywy dodatkowo podniósł, że wraz z żoną posiada zajęcia komornicze w wysokości około 300 zł miesięcznie.
Z przedstawionych przez skarżącego kopii rocznych zeznań podatkowych żony wynika, że systematycznie odnotowuje ona na prowadzonej działalności gospodarczej dochód. W ubiegłym roku było to ponad 26 tyś. złotych przy przychodzie przekraczającym 63 tyś złotych. Aktualnie natomiast jej miesięczne dochody kształtują się na poziomie około 3000 zł netto.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym o ile - poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza /. «udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić» (...) 2. «dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić» (...) 3. «ujawnić, stwierdzić coś» wykazać się — wykazywać się «udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się». (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.).
Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, posiadany majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów rodziny a na wezwanie udzielił dodatkowych wyjaśnień (art. 255 ppsa).
Twierdzenia skarżącego generalnie zasługują na wiarę. Wsparł był je bowiem na dowodach w postaci kserokopii odpowiednich dokumentów źródłowych, które należy uznać za obiektywne świadectwo zaistnienia opisanych w nich faktów,
terminów i danych. To pozwala na stwierdzenie, że oświadczenia skarżącego stanowią rzetelną relację aktualnej sytuacji bytowej tej rodziny. Ewentualne rozbieżności pojawiające się między wcześniejszymi jego zapewnieniami o wysokości dochodu żony a późniejszym jej oświadczeniem należy zaś położyć na karb nieporadności skarżącego.
Wyjaśnienia skarżącego są zarazem wystarczające dla oceny jego aktualnych możliwości płatniczych strony. Te nie są zaś najgorsze. Rodzina ma bowiem własne mieszkanie przy tym dysponuje stałym źródłem dochodu. Jego wysokość odpowiada przeciętnym a nawet wyższym zarobkom pracowników zatrudnionych w gospodarce i pozwala rodzinie utrzymywać stosunkowo wysoką stopę życiową. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy są bowiem wydatki na telefonię komórkową, Internet, telewizję kablową czy ubezpieczenie na życie. Wskazując na to nie można także tracić z pola widzenia, że nawet po opłaceniu wszystkich stałych wydatków rodzinie pozostaje drugie tyle. Jeśli bowiem miesięczny dochód netto żony skarżącego wynosi 3000 zł a wszystkie stałe wydatki zamykają się kwotą 1529 zł więc po ich regulowaniu rodzinie pozostaje około 1470 zł. Obiektywnie rzecz ujmując kwota to pozwala na poczynienie pewnych oszczędności zwłaszcza, że z zasad doświadczenia życiowego wynika iż prowadzenie wspólnej gospodarstwa w ogólnym rozliczeniu jest tańsze. Z drugiej strony nie można zapominać, że wysokość wpisu ustalona na kwotę 10.218,00 zł (zarządzenie) stosownie do §1 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 03/221/2193) jest zaporową nawet dla osób stosunkowo nieźle zarabiających.
Uwzględniając to wszystko i korzystając, że sąd ani referendarz nie są związani żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy, (tak. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2004 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie l) należało skarżącemu przyznać prawo pomocy tyle, że nie jak tego chciał poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości a tylko z opłat sądowych ponad kwotę 1200 zł. Takie rozstrzygniecie uwzględnia bowiem z jednej strony ogólną sytuację rodzinną i majątkową skarżącego zabezpieczając gwarantowane mu konstytucją prawo do sądu. Z drugiej chronić będzie wymiar sprawiedliwości przed zbędą, nieuzasadnioną roszczeniowością skarżącego oraz próbą przerzucenia całości kosztów
postępowania na Skarb Państwa czyli resztę społeczeństwa. Udzielone zwolnienie powinno przy tym wpłynąć motywujące na skarżącego i jego małżonkę w kierunku zintensyfikowania swych działań zarobkowych. Rodzinę zmobilizować zaś do czynienia stosownych oszczędności poprzez ograniczenie niektórych z wydatków. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że przedstawione przez skarżącego kopie rocznych zeznań podatkowych małżonki pozwalają nie tylko na szacowanie jej potencjalnych możliwości zarobkowych ale również uzmysławiają, że prowadzona przezeń działalność wykazuje stałą tendencję wzrostową. Ubocznie nadmienić przy tym wypada, że pojecie "kosztów uzyskania przychodu" przynależy do dziedziny prawa podatkowego co oznacza, że są one wyliczane w sposób szczególny, wyznaczany regułami adekwatnymi dla celu do jakiego zostało powołane. Co się natomiast tyczy skarżącego to nie sposób zapominać, że będąc z zawodu monterem instalacji sanitarnych ma w ręku fach na który w budownictwie przy obecnym boomie inwestycyjnym istnieje duże zapotrzebowanie. Odnosząc się wreszcie do sygnalizowanych oszczędności celowym wydaje się zwrócenia uwagi, że zgodnie z praktyką orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego wydatki na telewizję kablową (por. post. NSA z 7 lutego 2005 r. l GZ 12/05), Internet czy telefonię komórkową (por. postan. NSA z 20 czerwca 2006 r. l OZ 805/06 oraz postan NSA z 20 października 2004 r. FZ 454/04) nie należą do wydatków "utrzymania koniecznego"
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI