II SA/LU 163/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego, uznając, że lokal nie spełnia wymogów technicznych, mimo wcześniejszego uznania go za lokal mieszkalny.
Skarżący W. K. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy odmowę wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego – pracowni. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na niespełnienie przez lokal warunków technicznych samodzielności, mimo że został on zaadaptowany na cele mieszkalne. SKO podtrzymało to stanowisko, podkreślając, że lokal musi spełniać zarówno wymogi prawne, jak i techniczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, stwierdzając, że lokal, mimo legalnej adaptacji na cele mieszkalne, nie spełnia wymogów technicznych określonych w przepisach, takich jak brak kuchni, łazienki, odpowiedniej wentylacji, wysokości, oświetlenia czy dostępu z klatki schodowej bez dźwigu.
Przedmiotem skargi W. K. było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z 30 stycznia 2023 r., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Lublin z 14 listopada 2022 r. o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego – pracowni w budynku wielorodzinnym. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, ponieważ lokal nie spełniał technicznych warunków samodzielności, w tym nie posiadał kuchni, łazienki ani odpowiedniej wentylacji, wysokości i oświetlenia, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych. Skarżący argumentował, że organ nie powinien badać warunków technicznych, gdyż wcześniejszy wyrok WSA w Lublinie (II SA/Lu 164/22) przesądził, iż jest to lokal mieszkalny. SKO uznało jednak, że lokal musi spełniać łącznie wymogi prawne i techniczne, a brak współpracy skarżącego w dostarczeniu dokumentacji uniemożliwił pozytywne rozpatrzenie wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę. Sąd podkreślił, że choć lokal został legalnie zaadaptowany na cele mieszkalne i spełnia wymogi prawne (art. 2 ust. 1a ustawy o własności lokali), to nie spełnia wymogów technicznych (art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali). Sąd szczegółowo omówił brak spełnienia wymogów dotyczących kuchni, łazienki, wentylacji, wysokości pomieszczeń, oświetlenia, instalacji oraz dostępu z klatki schodowej i konieczności posiadania dźwigu dla lokalu na VI kondygnacji. Sąd wyjaśnił, że pojęcie samodzielności lokalu mieszkalnego wiąże się z możliwością ustanowienia odrębnej własności, co wymaga spełnienia zarówno przesłanek prawnych, jak i technicznych, a sama adaptacja na cele mieszkalne nie przesądza o samodzielności technicznej lokalu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, lokal nie może zostać uznany za samodzielny, jeśli nie spełnia wymogów technicznych, nawet jeśli został legalnie zaadaptowany na cele mieszkalne i spełnia wymogi prawne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie samodzielności lokalu mieszkalnego wymaga spełnienia zarówno wymogów prawnych (np. statusu lokalu mieszkalnego), jak i technicznych. Lokal musi być wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem, co oznacza, że musi odpowiadać wymogom technicznym gwarantującym bezpieczne użytkowanie, w tym posiadać kuchnię, łazienkę, odpowiednią wentylację, wysokość, oświetlenie, instalacje oraz właściwy dostęp. Sama legalna adaptacja na cele mieszkalne nie przesądza o spełnieniu tych technicznych warunków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
u.w.l. art. 2 § ust. 1a
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Lokal musi spełniać wymogi prawne dotyczące statusu lokalu mieszkalnego, w tym być pracownią twórcy przeznaczoną do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki.
u.w.l. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Samodzielny lokal mieszkalny to wydzielona trwałymi ścianami izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Musi spełniać wymogi techniczne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Pomocnicze
u.w.l. art. 2 § ust. 3
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Zaświadczenie o samodzielności lokalu może zostać wydane tylko wtedy, gdy lokal spełnia wymogi samodzielności.
u.w.l. art. 2 § ust. 5 i 6
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Ocena samodzielności lokalu dokonuje się w oparciu o dokumentację techniczną budynku, a w razie jej braku zgodnie z przepisami prawa budowlanego.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 3 § pkt 9
Definicja mieszkania, w tym cecha 'samodzielności'.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 72 § ust. 1
Minimalna wysokość pomieszczeń w lokalach mieszkalnych.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 77 § ust. 1
Wymagania dotyczące wentylacji pomieszczeń kuchni, ustępu, łazienki w lokalu mieszkalnym.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 92 § ust. 1
Wymagania dotyczące wyposażenia mieszkania (kuchnia/aneks, łazienka, ustęp, przestrzeń składowania, pralka, komunikacja).
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 93 § ust. 3
Wymagania dotyczące wentylacji pomieszczeń kuchni, ustępu, łazienki w lokalu mieszkalnym.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 55 § ust. 2 i 3
Wymogi dotyczące wyposażenia budynków mieszkalnych wielorodzinnych w dźwigi, w zależności od daty pozwolenia na budowę i liczby kondygnacji.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 57 § ust. 2
Wymagania dotyczące stosunku powierzchni okien do powierzchni podłogi w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 66 § ust. 1
Wymagania dotyczące schodów stałych zapewniających dostęp do pomieszczeń.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 68
Graniczne wymiary schodów stałych w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 69 § ust. 4
Warunki dotyczące liczby stopni schodów.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 45-47 i 49-51
Wymagania dotyczące instalacji wodnej, kanalizacyjnej, wentylacyjnej, elektrycznej i przewodów kominowych.
u.s.m. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych
Definicja lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy, obejmująca również pracownię twórcy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Lokal nie spełnia wymogów technicznych samodzielności lokalu mieszkalnego, w tym nie posiada kuchni, łazienki, odpowiedniej wentylacji, wysokości, oświetlenia, instalacji oraz właściwego dostępu z klatki schodowej bez dźwigu. Samodzielność lokalu wymaga spełnienia zarówno wymogów prawnych, jak i technicznych, a sama legalna adaptacja na cele mieszkalne nie przesądza o samodzielności technicznej. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych mają zastosowanie przy ocenie samodzielności lokalu.
Odrzucone argumenty
Organ nie powinien badać warunków technicznych, gdyż wcześniejszy wyrok WSA w Lublinie przesądził, że lokal jest mieszkalny. Organ powinien opierać się na dokumentach przedłożonych przez wnioskodawcę, a nie wzywać do przedłożenia dodatkowych, specjalistycznych badań. Ustawa o własności lokali nie odwołuje się do przepisów prawa budowlanego i rozporządzeń wykonawczych przy definiowaniu warunków technicznych samodzielności lokalu.
Godne uwagi sformułowania
Istotą przedmiotowej sprawy jest bowiem dokonanie oceny, czy stan prawny i faktyczny pozwalał uznać przedmiotowy lokal, nie tylko za lokal mieszkalny, co jest bezsporne, lecz również za lokal samodzielny, czego zdaje się nie dostrzegać skarżący. Wyjaśnić bowiem należy, że dla uznania samodzielności lokalu w rozumieniu art. 2 ust. 2 u.w.l. niezbędnym jest, aby mógł on być wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że oceny, czy dany lokal jest samodzielnym lokalem dokonuje się w oparciu o dokumentację techniczną budynku, a w razie jej braku zgodnie z przepisami prawa budowlanego.
Skład orzekający
Jerzy Parchomiuk
przewodniczący
Marcin Małek
sprawozdawca
Grzegorz Grymuza
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samodzielności lokali mieszkalnych, zwłaszcza w kontekście adaptacji pomieszczeń na cele mieszkalne i wymogów technicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lokalu na poddaszu/strychu w budynku wielorodzinnym, z uwzględnieniem przepisów technicznych i daty pozwolenia na budowę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są szczegółowe wymogi techniczne przy ustanawianiu odrębnej własności lokalu, nawet jeśli lokal został legalnie zaadaptowany na cele mieszkalne. Ilustruje konflikt między prawnym statusem a techniczną użytecznością.
“Legalna adaptacja lokalu na mieszkanie to nie wszystko – sąd wyjaśnia, dlaczego nie każdy lokal spełnia wymogi samodzielności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Lu 163/23 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2023-05-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-02-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Grzegorz Grymuza Jerzy Parchomiuk /przewodniczący/ Marcin Małek /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2015 poz 1892 art. 2 Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali Dz.U. 2023 poz 259 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Marcin Małek (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2023 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 30 stycznia 2023 r. nr SKO.41/5609/PO/2022 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi W. K. (dalej: skarżący, strona) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie (dalej: SKO, Kolegium) z 30 stycznia 2023 r. nr SKO.41/5609/PO/2022. Orzeczeniem tym Kolegium, po rozpoznaniu zażalenia strony, utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Lublin (dalej: organ I instancji, Prezydent) z 14 listopada 2022 r. nr AB-ZA-I.7120.138.2021, którym odmówiono wydania zaświadczenia potwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego – pracowni w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w L.. W postanowieniu z 14 listopada 2022 r. Prezydent wyjaśnił, że jego rolą było ustalenie, czy przedmiotowy lokal spełnia techniczne warunki samodzielności lokalu mieszkalnego (art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali) i prawne warunki samodzielności lokalu mieszkalnego (art. 2 ust. 1a ustawy o własności lokali). Przeprowadzone w tym względzie postepowanie wykazało natomiast, że lokal nie spełnia pierwszego wskazanego warunku, gdyż nie odpowiada definicji mieszkania zawartej w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w światle której cecha "samodzielności" lokalu, sprowadza się do dwóch istotnych aspektów tj. spełnienia odpowiednich wymagań techniczno - budowlanych oraz możliwości korzystania z tego lokalu, bez konieczności korzystania z innego samodzielnego lokalu. Lokal samodzielny, stosownie do jego przeznaczenia, powinien być wyposażony w niezbędne instalacje i urządzenia, w tym higieniczno - sanitarne i grzewcze, zapewniające właściwe warunki użytkowania. Aby ustalić, czy przedmiotowy lokal przynależny do mieszkania nr [...] spełnia techniczne warunki samodzielności lokalu mieszkalnego, organ I instancji zwrócił się do wnioskodawcy o przedłożenie stosownej dokumentacji, tj. zwymiarowanego rzutu kondygnacji budynku z oznaczeniem samodzielnego lokalu przedstawiającego obsługę komunikacyjną lokalu (dojście do lokalu z części wspólnych budynku - klatki schodowej, korytarza itp.); uszczegółowionego opisu potwierdzającego spełnienie przez pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi warunków technicznych i odpowiednich norm budowlanych, a w szczególności w zakresie wysokości pomieszczeń, oświetlenia i nasłonecznienia pomieszczeń, wentylacji, ogrzewania, w tym przenikalności cieplnej oraz wyposażenie lokalu w inne instalacje i urządzenia służące potrzebom bytowym mieszkańców; opisu zawierającego zestawienie pomieszczeń wchodzących w skład lokalu z podaniem ich funkcji i powierzchni użytkowej. W odpowiedzi, wnioskodawca odmówił dostarczenia żądanych dokumentów argumentując, że organ nie musi wcale sprawdzać warunków technicznych samodzielności lokalu, gdyż orzekający w sprawie sąd już przesądził, że jest to lokal mieszkalny. Uznał, że załączona przez niego do wniosku inwentaryzacja jednoznacznie rozstrzyga kwestie techniczne lokalu. Wobec odmowy przez wnioskodawcę przedłożenia żądanych dokumentów i informacji, organ I instancji dokonał ustaleń warunków technicznych lokalu na podstawie posiadanych danych, stwierdzając, że jest to lokal jednoizbowy, nie posiadający kuchni, łazienki ani w.c. W przedłożonej inwentaryzacji zamiast koniecznych pomieszczeń zaznaczone jest jedynie miejsce podejścia do instalacji kanalizacji sanitarnej, bez pomieszczenia o przeznaczeniu sanitarno-higienicznym. Ponadto przedłożona inwentaryzacja w ogóle nie przedstawia rozwiązania z zakresu instalacji wentylacji. Nadto, organ wskazał, iż z załączonego do inwentaryzacji przekroju wynika, że maksymalna wysokość lokalu w najwyższym punkcie wynosi 2,5 m, nie podaje się natomiast wysokości lokalu w innych punktach poniżej, pod skosami. Ponadto, wskazał, iż inwentaryzacja nie pozwała na stwierdzenie, że lokal spełnia ustawowe normy oświetlenia i nasłonecznienia. Organ stwierdził zarazem, że przedłożona inwentaryzacja wykazuje tylko, że lokal posiada 5 sztuk grzejników żeberkowych, bez przestawienia wrysowanej instalacji ogrzewczej, w szczególności bez rozstrzygnięcia i rozwiązania kwestii przenikalności cieplnej. W zakresie obsługi komunikacyjnej, organ wskazał, iż przedłożona inwentaryzacja nie odnosi się w ogóle ani w części opisowej, ani w części graficznej, do kwestii dojścia do lokalu z części wspólnych budynku tj. z klatki schodowej, korytarza itp. Organ przypomniał, że pozwolenie na budowę dla budynku przy ul. [...] wydane zostało po 1 kwietnia 1995 r., z czego wynika, że dopuszcza się sytuowanie lokalu mieszkalnego na VI kondygnacji tylko wtedy, gdy budynek jest wyposażony w dźwig. Podsumowując, organ I instancji stwierdził, że przedstawiony w inwentaryzacji lokal nie spełnia warunków technicznych samodzielności lokalu mieszkalnego. W powyższych okolicznościach wydanie zaświadczenia o samodzielności tego lokalu mieszkalnego byłoby sprzeczne z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali. Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie, zarzucając mu naruszenie: - art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na wadliwym zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organ oceny materiału dowodowego; - art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (dalej: "u.w.l.") poprzez uznanie, iż skoro do tej pory lokal pełnił funkcję pomieszczenia mieszkalnego - pracowni twórcy przeznaczonej do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki, to nie może on nabyć cechy samodzielności skoro był dotychczas używany jako pomieszczenie przynależne; oraz nieuprawnioną polemikę z wyrokiem WSA w Lublinie z 30 marca 2022 r. sygn. akt SA/Lu 164/22 i postanowieniem SKO z 13 października 2022 r. SKO po rozpoznaniu zażalenia strony na postanowienie Prezydenta, oceniło je jako prawidłowe. Wyjaśniło, że strona ubiegająca się o wydanie zaświadczeń o samodzielności lokali w budynku (postępowanie uproszczone), musi mieć na względzie, że art. 2 ust. 1a i art. 2 ust. 2 u.w.l. należy odczytywać łącznie - jedynie więc lokale, które spełniają łącznie określone w obu tych przepisach przesłanki, mogą zostać uznane za lokale samodzielne. Tym samym lokal musi być samodzielny w sensie technicznym oraz prawnym. Dodało, że wyrokiem z 30 marca 2022 r. sygn. II SA/Lu 164/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, powołując się na treść art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, przesądził, iż przedmiotowy lokal pracowni plastycznej jest lokalem mieszkalnym, bowiem stosownie do treści w/w artykułu, lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy jest również pracownia twórcy przeznaczona do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Kwestią podlegającą ustaleniu, było natomiast to czy lokal ten spełnia warunki bycia samodzielnym w sensie technicznym. Ustalenia takie poczynione zostały przez organ I instancji, jednakże nastąpiło to wyłącznie na podstawie posiadanych przez organ dokumentów, bowiem skarżący, pomimo wezwania nie złożył dokumentów do których został wezwany. Ustalenia poczynione w tym zakresie Kolegium podzieliło w całości. Jak podkreśliło, z dostępnej organowi inwentaryzacji nie wynika aby przedmiotowy lokal mieszkalny spełniał wymagania określone dla pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi, czego dla samodzielności wymaga wprost przepis art. 2 ust. 2 u.w.l. Przy czym wymagania szczegółowe takiego lokalu wynikaj z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z uwagi na brak współpracy wnioskodawcy z organem w w/w zakresie, organ mógł oprzeć się jedynie na posiadanej dokumentacji, z której samodzielność powyższa (przystosowanie lokalu, na pobyt ludzi stosownie do wymogów w/w rozporządzenia) nie wynika. W tym stanie rzeczy, brak było podstaw do wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego - pracowni w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w L.. Końcowo organ dodał, że orzeczenie niniejsze nie zamyka stronie drogi do ponownego złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia o samodzielności przedmiotowego lokalu. Z uwagi jednak na brak w zasobach organu dokumentacji, z której samodzielność techniczna w/w lokalu by wynikała, koniecznym będzie dołączenie przez stronę do wniosku własnej dokumentacji potwierdzającej okoliczność tę w sposób niebudzący wątpliwości. W skardze do Sądu na postanowienie SKO, skarżący wnosząc o uchylenia postanowień organów obu instancji, powtórzył zarzuty odwołania dotyczące niewłaściwej oceny materiału dowodowego i w konsekwencji uznanie, że lokal będący przedmiotem postępowania nie spełnia wymogu samodzielności. Jak podkreślił, zgodnie z ustawą o własności lokali, aby lokal mógł zostać uznany za samodzielny musi spełniać łącznie wymagania zawarte w art. 2 ust. 1a odnoszący się do statusu prawnego lokalu oraz art. 2 ust. 2 określający techniczne przesłanki samodzielności w nim zawarte. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 30 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 164/22, przesądził, że przedmiotowy lokal jest lokalem mieszkalnym a co za tym idzie, spełnia kryteria prawne zawarte w art. 2 ust. 1a u.w.l. Prezydent kolejny raz natomiast kwestionuje stanowisko Sądu. WSA uznał bowiem, że w sprawie zaświadczeń o samodzielności lokalu należy stosować przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, której art. 2 ust 2 stanowi, że lokalem mieszkalnym w rozumieniu tej ustawy jest również pracownia twórcy przeznaczona do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Na podstawie tego przepisu oraz decyzji z 13 stycznia 2005 r. o pozwoleniu na adaptację poddaszy na cele mieszkaniowe Sąd przesądził, że to wtedy doszło do zmiany sposobu użytkowania spornego lokalu z gospodarczego na mieszkalny - pracownię. Przytoczonym stanowiskiem WSA organy są związane. Nadto podniósł, że Sąd w swoim uzasadnieniu nie odniósł się do konieczności przedłożenia dodatkowych dokumentów lecz wskazał, że organ powinien się opierać w swoich badaniach także na dokumentach, które wnioskodawca przedłożył wraz z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali, mając na uwadze inwentaryzację budowlaną, sporządzoną przez uprawnioną pracownię architektoniczną. Co więcej, pozyskanie żądanej przez organ dokumentacji wiąże się ze specjalistycznymi badaniami, które obciążają stronę, a które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ art. 2 ust. 2 u.w.l. definiujący warunki techniczne jakie powinien spełniać lokal samodzielny nie odwołuje się do wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zadaniem organu I instancji nie było badanie, czy przedmiotowy lokal spełnia wymagane obowiązującymi przepisami warunki techniczne lokalu mieszkalnego zgodnie z ww. rozporządzeniem, skoro Sąd stanął na stanowisku, że jest to lokal mieszkalny. Zadaniem organu było zaś zbadanie czy lokal spełnia warunki techniczne zawarte w art. 2 ust. 2 u.w.l. w celu ustalenia jego samodzielności lub jej braku, a nie przyjmowanie jako podstawy prawnej w/w rozporządzenia, które nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. U.w.l. w art. 2 ust. 2 w ogóle nie przywołuje odniesienia do regulacji prawnych związanych z prawem budowlanym oraz rozporządzeniami wykonawczymi do niego. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 2 u.w.l. lokal jest samodzielny, gdy: 1. składa się z izby lub zespołu izb (pomieszczeń) położonych w obrębie budynku, 2. wydzielony jest trwałymi ścianami, 3. izby wchodzące w skład lokalu muszą spełniać warunki dla pomieszczeń przeznaczonych do stałego pobytu ludzi, 4. izby wchodzące w skład lokalu - wraz z pomieszczeniami pomocniczymi – muszą zaspokajać określone potrzeby mieszkaniowe lub inne niż mieszkaniowe, np. usługowe. Są to warunki techniczne jakie musi spełniać lokal aby został uznany za samodzielny w myśl u.w.l. Te warunki techniczne nie są tożsame z warunkami technicznymi jakie niesie ze sobą rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organy miał więc za zadanie zbadanie spełnienia pierwszych dwóch warunków technicznych w rozumieniu u.w.l. (czy lokal składa się z izby lub zespołu izb oraz czy są one wydzielone trwałymi ścianami), warunki 3. i 4. w myśl wyroku WSA zostały spełnione, ponieważ lokal mieszkalny ex definitione spełnia warunki dla pomieszczeń przeznaczonych do stałego pobytu ludzi natomiast izba lub izby lokalu mieszkalnego także z definicji zaspokajają potrzeby mieszkaniowe. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z 30 stycznia 2023 r., utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego – pracowni w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w L.. Zdaniem Sądu postanowienie to odpowiada prawu. Argumentacja strony - jako nietrafna - w żaden sposób oceny tej nie zmienia. Budynek, w którym znajduje się przedmiotowy lokal został zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 11 kwietnia 1995 r., a przystąpienie do jego użytkowania nastąpiło na podstawie przyjętego bez sprzeciwu zawiadomienia z 14 grudnia 1997 r. o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania. Zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym pomieszczenie znajdujące się na VI kondygnacji budynku, którego dotyczy złożony wniosek o wydanie zaświadczenia, przeznaczone było na suszarnię. Następnie, na postawie decyzji Prezydenta Miasta Lublin z 13 stycznia 2005 r. uzyskano pozwolenie na wykonanie robót budowlanych związanych z adaptacją poddaszy (suszarni) na cele mieszkalne. Zatwierdzony projekt budowlany przewidywał m.in. przyłączenie pomieszczenia na strychu (VI kondygnacja), pełniącego funkcję gospodarczą do mieszkania M3 znajdującego się na niższej kondygnacji budynku, z dostępem od strony budynku nr [...]. Roboty związane z adaptacją poddasza na cele mieszkalne zostały odebrane przez nadzór budowlany, który nie wniósł sprzeciwu do użytkowania. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie kierownika budowy o wykonaniu robót budowlanych zgodnie z dokumentacją oraz sztuką budowlaną. Aktem notarialnym z [...] 2021 r. repertorium [...] nr [...] dokonano ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...] o pow. użytkowej 74,6 m2, położonego na parterze, składającego się z trzech pokoi, kuchni, przedpokoju, łazienki i w.c., do którego przynależą: piwnica nr [...] o pow. 3,1 m2 oraz strych nr [...] o pow. użytkowej 21,10 m2 usytuowany na VI kondygnacji budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...], co znalazło potwierdzenie w założonej dla lokalu księdze wieczystej. Łączna powierzchnia pomieszczeń przynależnych do lokalu wynosi 24,20 m2. W kontekście powyższego istotne jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 30 marca 2022 r., II SA/Lu 164/22 uchylającym wcześniejsze postanowienia organów odmawiające wydania stronie zaświadczenia o samodzielności przedmiotowego lokalu wiążącą rozstrzygnął, że skoro w budynku wykonano legalnie roboty związane z adaptacją poddaszy na cele mieszkaniowe, to przedmiotowy lokal jest lokalem mieszkalnym. Doszło bowiem do legalnej zmiany sposobu użytkowania spornego lokalu, z gospodarczego na mieszkalny. Tym samym sporny lokal spełnia warunki określone w art. 2 ust.1a u.w.l. Powyższa konstatacja jest bezsporna i tak została przyjęte przez organy. Nie ma zatem racji skarżący wskazując, że organ odmiennie przyjmuje tę kwestię. Obecne stanowisko organów opiera się bowiem wyłącznie o twierdzenie, że lokal nie spełnia warunku bycia samodzielnym w sensie technicznym, co kazał ustalić Sąd organom ponownie rozstrzygającym sprawę. Co szczególnie istotne, w kontekście zarzutów strony dotyczących braku podstaw do wzywania do złożenia dodatkowych dokumentów Sąd wprost wskazał, że badanie czy lokal może być wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem nastąpić powinno również na podstawie dokumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę. Jak stanowi najistotniejszy dla sprawy przepis art. 2 ust. 2 u.w.l. samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Sąd wyjaśnia, że przy stosowaniu przywołanej definicji należy mieć na względzie nie tylko określenie "lokal mieszkalny", co czyni skarżący, lecz również poprzedzający je zwrot "samodzielny". Istotą przedmiotowej sprawy jest bowiem dokonanie oceny, czy stan prawny i faktyczny pozwalał uznać przedmiotowy lokal, nie tylko za lokal mieszkalny, co jest bezsporne, lecz również za lokal samodzielny, czego zdaje się nie dostrzegać skarżący. Wyjaśnić bowiem należy, że dla uznania samodzielności lokalu w rozumieniu art. 2 ust. 2 u.w.l. niezbędnym jest, aby mógł on być wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli lokal ma być użytkowany na cele mieszkalne, to musi odpowiadać wymaganiom technicznym, gwarantującym jego bezpieczne użytkowanie. Wymogi techniczne odnośnie lokali mieszkalnych, mogące mieć zastosowanie w sprawie niniejszej, wymienione zostały natomiast w - trafnie przywołanych przez organy - przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że oceny, czy dany lokal jest samodzielnym lokalem dokonuje się w oparciu o dokumentację techniczną budynku, a w razie jej braku zgodnie z przepisami prawa budowlanego, o czym wprost stanowi art. 2 ust. 5 i 6 u.w.l. Innymi słowy w przypadku lakolu skarżącego należało zbadać, czy od strony technicznej może on być wykorzystany na cele mieszkalne i czy spełnia warunki samodzielności. Z przedłożonej przez stronę inwentaryzacji (data opracowania - czerwiec 2021 r.) wynika wyłącznie, że sporny lokal to lokal jednoizbowy, nie posiadający kuchni, łazienki ani w.c. Tymczasem według § 92 ust. 1 rozporządzenia "Mieszkanie, oprócz pomieszczeń mieszkalnych, powinno mieć kuchnię lub aneks kuchenny, łazienkę, ustęp wydzielony lub miskę ustępową w łazience, przestrzeń składowania, miejsce umożliwiające zainstalowanie automatycznej pralki domowej oraz przestrzeń komunikacji wewnętrznej." W przedłożonej inwentaryzacji zamiast koniecznych pomieszczeń zaznaczone jest jedynie miejsce podejścia do instalacji kanalizacji sanitarnej, bez pomieszczenia o przeznaczeniu sanitarno-higienicznym. Ponadto z § 77 ust. 1 i § 93 ust. 3 rozporządzenia wynika, że pomieszczenia kuchni, ustępu, łazienki w lokalu mieszkalnym przeznaczonym na pobyt ludzi winny być odpowiednio wentylowane. Przedłożona inwentaryzacja w ogóle nie przedstawia rozwiązania w tym zakresie. Nadto, zgodnie z § 72 ust. 1 rozporządzenia minimalna wysokość pomieszczeń w świetle przeznaczonych na pobyt ludzi dla pokoi w budynkach mieszkalnych winna być równa 2,5 m, przy czym "Przy stropach pochyłych jest to wysokość średnia liczona między największą a najmniejszą wysokością pomieszczenia, lecz nie mniejszą niż 1,9 m. Przestrzeni o wysokości poniżej 1,9 m nie zalicza się do odpowiadającej przeznaczeniu danego pomieszczenia." Ze istniejącej dokumentacji wynika, że lokal posiada stropy pochyle o bardzo dużym nachyleniu. Z załączonego do inwentaryzacji przekroju wynika, że maksymalna wysokość lokalu w najwyższym punkcie wynosi 2,5 m, nie podaje się natomiast wysokości lokalu w innych punktach poniżej, pod skosami. Brak danych nie pozwala na ustalenie spełnienia ustawowych norm wysokości pomieszczenia ze stropami pochyłymi przeznaczonego na pobyt ludzi, a tym samym także prawidłowemu obliczeniu jego powierzchni. Ponadto, zgodnie z § 57 ust. 2 rozporządzenia "W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi powinien wynosić co najmniej 1:8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oświetlenie dzienne jest wymagane ze względu na przeznaczenie - co najmniej 1:12." Inwentaryzacja nie zawiera wymaganych obliczeń, a jedynie ogólnikowo stwierdza, że przedmiotowy lokal posiada dostęp do światła dziennego. Również dokonane przez organ obliczenia na podstawie danych dotyczących powierzchni okien i powierzchni podłogi wykazały, że lokal nie spełnia przywołanych norm oświetlenia i nasłonecznienia. W złożonej inwentaryzacji nie zostały również przedstawione instalacje i urządzenia wymagane treścią § 45-47 i § 49-51 rozporządzenia, takie jak instalacja wodna, kanalizacyjna, wentylacyjna, elektryczna i przewody kominowe, służące potrzebom bytowym mieszkańców i konieczne do funkcjonowania lokalu przeznaczonego na pobyt ludzi. W części opisowej inwentaryzacji stwierdza się jedynie ogólnikowo, że przedmiotowy lokal jest w nie wyposażony, bez potwierdzenia tego na rysunku w części graficznej. Przedłożona inwentaryzacja wykazuje tylko, że lokal posiada 5 sztuk grzejników żeberkowych, bez przedstawienia wyrysowanej instalacji grzewczej, w szczególności bez rozstrzygnięcia i rozwiązania kwestii przenikalności cieplnej. Wykazuje też jedynie miejsce lokalizacji skrzynki rozdzielczej z zasileniem z instalacji wodociągowej. Tym samym inwentaryzacja nie potwierdza spełnienia ustawowych wymogów wyposażenia lokalu mieszkalnego w odpowiednie instalacje. Przedłożona inwentaryzacja nie odnosi się również do kwestii dojścia do lokalu z części wspólnych budynku tj. z klatki schodowej, korytarza itp. W myśl § 66 ust. 1 rozporządzenia "W celu zapewnienia dostępu do pomieszczeń położonych na równych poziomach należy stosować schody stałe". Według § 68 "Graniczne wymiary schodów stałych w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych winny posiadać minimalną szerokość użytkową biegu równą 1,2 m, spocznika 1,5 m, a maksymalna wysokość stopnia winna być równa 0,175 m". § 69 ust. 4 rozporządzenia stanowi zaś, że "Liczba stopni powinna wynikać z warunku określonego wzorem: 2h+s=0,6 do 0,65 m, gdzie h oznacza wysokość stopnia, s — jego szerokość." Ponadto zgodnie z § 55 ust. 3 rozporządzenia "Dopuszcza się niewyposażenie w dźwigi budynku mieszkalnego wielorodzinnego do 5. kondygnacji nadziemnej włącznie, jeżeli wszystkie pomieszczenia na ostatniej kondygnacji są częścią mieszkań dwupoziomowych". Oznacza to, że w każdym innym przypadku budynki mieszkalne wielorodzinne winny być wyposażone w dźwigi. Także według § 55 ust. 2 rozporządzenia "W istniejącym budynku mieszkalnym wielorodzinnym niewyposażonym w dźwigi, na którego budowę została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę przed dniem 1 kwietnia 1995 r., na poddaszu usytuowanym bezpośrednio nad 4. kondygnacją nadziemną, dopuszcza się zmianę sposobu użytkowania pomieszczeń na mieszkania". Pozwolenie na budowę dla przedmiotowego budynku wydane zostało po 1 kwietnia 1995 r., z czego wynika, że dopuszcza się sytuowanie lokalu mieszkalnego na VI kondygnacji tylko wtedy, gdy budynek jest wyposażony w dźwig. Przedstawiona inwentaryzacja nie potwierdza ani w części opisowej, ani w części graficznej spełnienia ustawowych wymogów wyposażenia w dźwig i odpowiednich wymiarów schody. W tych okolicznościach w pełni uprawnione było działanie Prezydenta zmierzające do złożenia przez skarżącego niezbędnych dokumentów pozwalających na ustalenie przywołanych kwestii, a wobec odmowy ich złożenia do stwierdzenia, że przedmiotowy lokal nie spełnia warunków technicznych samodzielności lokalu mieszkalnego. Jako lokal jednoizbowy nie spełnia wymagań dla pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi, ani nie stwarza możliwości prowadzenia samodzielnego gospodarstwa domowego. Brak jest w nim koniecznych dla lokali mieszkalnych pomieszczeń kuchni, łazienki i w.c. Nie ma on odpowiedniej dla mieszkania wysokości; odpowiednich instalacji, w tym wentylacji; nie ma właściwego oświetlenia i nasłonecznienia pomieszczeń. Nie ma właściwego dojścia, ani też koniecznego dojazdu dźwigiem wobec usytuowania na VI kondygnacji. W powyższych okolicznościach wydanie zaświadczenia o samodzielności tego lokalu mieszkalnego byłoby sprzeczne z art. 2 ust. 2 u.w.l. Skarżący musi wiedzieć, że pojęcie samodzielności lokalu mieszkalnego wiąże się wprost z kwestią ustanowienia odrębnej własności lokalu. Odrębną własność stanowić może jedynie samodzielny lokal mieszkalny. Zaświadczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 3 u.w.l. może zostać wydane tylko wtedy, gdy lokal spełnia wymogi samodzielności, w tym także te odnoszące się do prawnych przesłanek samodzielności. Odrębna własność lokalu stanowi kategorię prawną, a nie konstrukcję materialno-techniczną. Dlatego odwoływanie się wyłącznie do dokumentów zezwalających na wykonanie robót budowlanych związanych z adaptacją poddasza (suszarni) na cele mieszkalne nie może samo przez się prowadzić do wniosku, że pomieszczenia objęte tym zezwoleniem (przynależne do odrębnych lokali mieszkalnych) mają cechy samodzielnego lokalu mieszkalnego w znaczeniu techniczny. Za niezasadne tym samym Sąd uznał zarzuty podniesione zarówno w skardze, jak i na wcześniejszych etapach postępowania. Mając powyższe na uwadze, nie sposób uznać za trafne argumenty skargi, że lokal mieszkalny usytuowana na strychu VI kondygnacji w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w L. - w świetle art. 2 pkt 2 u.w.l. - może być uznany za lokal samodzielny. Koncepcja ta pomija bowiem istotną w okolicznościach tej konkretnej sprawy kwestię usytuowania oraz wyposażenie w wymaganą infrastrukturę techniczną. W tych warunkach, nie podzielając zarzutów skargi Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ww. ustawy, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Tego typu rozstrzygnięciem było natomiast zaskarżone postanowienie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI