II SA/LU 160/23

II SA/Lu 160/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-06-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Brygida Myszyńska-Guziur
Jerzy Drwal
Joanna Cylc-Malec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 2118/23 - Wyrok NSA z 2024-08-13
I OSK 2116/23 - Wyrok NSA z 2024-08-13
II SA/Lu 136/23 - Wyrok WSA w Lublinie z 2023-05-11
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1952
art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 17 ust. 1a, art. 3 pkt 14
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur Protokolant Referent Elwira Szymaniuk-Szkodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 9 grudnia 2022 r., znak: SKO.41/3919/OS/2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 9 grudnia 2022r., znak: SK0.41/3919/0S/2()22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania B. G. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022r., poz. 615 ze zm.), dalej jako "u.ś.r." - utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy Puławy przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Puławach z dnia 19 sierpnia 2022r., Nr SR.524.337.2022 o odmowie przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym pasierbem P. W.,
Postepowanie zostało wszczęte na wniosek skarżącej z 29 lipca 2022r.
Organy obu instancji ustaliły, że orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 26 czerwca 2003r. P.W. został zaliczony do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności o charakterze trwałym, od urodzenia (zespół Downa) orzeczenie wydano na stałe. Matka P. W. nie żyje, zaś ojciec Z. W. ma orzeczoną II grupę inwalidztwa, co w rozumieniu art. 3 pkt 20 lit. c u.ś.r. oznacza umiarkowany stopień niepełnosprawności, pobiera rentę oraz prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, jest on opiekunem prawnym P. W. (zaświadczenie Sądu Rejonowego, sygn. akt [...] z dnia 9 października 2019r.). Skarżąca pozostaje w związku małżeńskim ze Z. W., od 8 lat mieszkają wspólnie z pasierbem.
Organy obu instancji uznały, że skarżąca jako macocha ma prawo ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne wyłącznie na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., a więc jako inna osoba (niż wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1-3 u.ś.r.), na której ciąży obowiązek alimentacyjny w dalszej kolejności (wynika to z art. 144 k.r.o. i art. 132 k.r.o.). W świetle jednak art. 17 ust. 1 i 1a u.ś.r. świadczenie dla osób zobowiązanych do alimentacji w dalsze kolejności przysługuje tylko wtedy, gdy osoby spokrewnione w bliższym stopniu legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, a taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi.
Kolegium dodało, że skarżąca nie jest opiekunem faktycznym niepełnosprawnego P., gdyż zgodnie z art. 3 pkt 14 u.ś.r. – "opiekun faktyczny" to osoba faktycznie opiekująca się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka, a skarżąca takiego wniosku nie złożyła.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie B. G. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji, zarzucając ich wydanie z naruszeniem:
1) art. 132 k.r.o. i art. 127 k.r.o. oraz art. 144 § 1 i § 3 k.r.o. poprzez nieuwzględnienie, że skoro matka P. W. nie żyje, to obowiązek alimentacyjny spoczywa na skarżącej;
2) art. 17 ust. 1 pkt 2 u.ś.r. poprzez nieuznanie skarżącej za opiekuna faktycznego dziecka, pomimo tego, że skarżąca zrezygnowała z pracy zarobkowej i w pełni oddała się opiece nad niepełnosprawnym pasierbem;
3) art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że skarżąca nie jest uprawniona do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego na pasierba, choć ciąży na niej względem niego obowiązek alimentacyjny;
4) art. 17 ust. 1 a pkt 1 u.ś.r. w zw. z art. 71, 18 i 8 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie funkcjonalnej, celowościowej, systemowej oraz prokonstytucyjnej wykładni przepisów u.ś.r. poprzez błędne przyjęcie, że skoro ojciec P. W. żyje, nie jest pozbawiony praw rodzicielskich oraz nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności, to skarżącej nie przysługuje prawo do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, mimo tego że faktycznie nie ma bliższej osoby, która mogłaby podjąć się opieki nad niepełnosprawnym P. W., zwłaszcza wtedy gdy jego ojciec Z. W. przebywa kilka dni w podróżach służbowych.
Na poparcie zarzutów skarżąca przytoczyła fragmenty wybranych orzeczeń sądowych:
Podniosła, że Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 4 kwietnia 1968 r., III CZP 27/68 stwierdził, że "obowiązek alimentacyjny ojczyma (macochy) winien być traktowany na równi z obowiązkiem rodziców dziecka" – skarżąca powinna więc być traktowana jak matka niepełnoprawnego P. W. Jej zdaniem, takie stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 9 marca 2012r., sygn. akt I OSK 1982/11 uznając za nieprawidłowe stanowisko organu, że "skoro art. 144 § 1 k.r.o. stwarza jedynie możliwość żądania alimentów przez dziecko, to niespełniony jest wymóg z art. 17 ust. 1a u.ś.r., który stanowi o przyznaniu świadczenia osobom, na których ciąży ustawowy obowiązek alimentacyjny". NSA odwołał się do poglądu Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z 15 listopada 2006r., sygn. P 23/05), który stwierdził, że uniemożliwienie nabycie prawa do zasiłku stałego obciążonej obowiązkiem alimentacyjnym osobie zdolnej do pracy, niezatrudnionej ze względu na konieczność sprawowania opieki na innym, niż jej dziecko niepełnosprawnym członkiem rodziny, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Regulacja taka (art. 27 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej) musi być uznana za krzywdzącą i godzącą w konstytucyjną zasadę równości: skoro członek najbliższej rodziny (brat, siostra, dziadek, babka, czy też syn, córka) wywiązuje się ze swych moralnych obowiązków i wymaga to rezygnacji z zatrudnienia, to powinien otrzymać wsparcie od państwa. Wybranie z kręgu osób zobowiązanych do alimentacji jedynie rodziców (naturalnych, przysposabiających, zastępczych) i przyznanie im wyłącznie prawa do zasiłku stałego, narusza konstytucyjną zasadę równości, a także zasadę sprawiedliwości społecznej. Zdaniem NSA, pogląd ten jest aktualny na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych, zaś "uwagi TK można także odnieść do zobowiązanych do alimentacji ojczyma lub macochy dziecka dorosłego, które nie może być przysposobione z uwagi na pełnoletność (...). Z konstytucyjnej zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania podmiotów prawa należących do określonej kategorii".
Argumentację skarżącej uzupełniła jej pełnomocnik, ustanowiona w ramach prawa pomocy- radca prawny P. B. (pismo z 24 marca 2023r.). Pełnomocnik podkreśliła, że skarżąca faktycznie zajmuje się opieką nad niepełnosprawnym pasierbem, gdyż jego ojciec pracuje zawodowo, niejednokrotnie przebywa kilka dni poza domem i posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Zdaniem pełnomocnika, z zasady sprawiedliwości społecznej określonej w art. 2 Konstytucji RP wynika dążenie do zachowania równowagi w stosunkach społecznych i powstrzymywanie się od kreowania nieusprawiedliwionych, niepopartych obiektywnymi wymogami i kryteriami przywilejów wybranych grup obywateli. Kwestię przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego należałoby w niniejszej sprawie rozstrzygnąć opowiadając się za dopuszczalnością przyznania prawa do świadczenia osobom innym, niż: matka, ojciec, osoba będąca spokrewnioną rodziną zastępczą, na których ciąży obowiązek alimentacyjny względem podopiecznego, nie tylko w sytuacji, gdy osoby zobowiązane do alimentacji w bliższym stopniu osoby wymagającej wsparcia legitymują się orzeczeniami o znacznym stopniu niepełnosprawności, ale także wówczas, gdy osoby te z przyczyn obiektywnych nie są w stanie realnie sprawować ocieki. A taka sytuacja występuje w rozpatrywanej sprawie. Wyłączenie z kręgu uprawnionych do uzyskania wsparcia opiekuna osoby z niepełnosprawnością tylko dlatego, że żyje osoba zobowiązana w bliższej kolejności do alimentacji nielegitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności bez uwzględnienia zróżnicowanych okoliczności faktycznych konkretnych spraw, pozostaje w sprzeczności z aksjologiczną racjonalnością ustawodawcy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że sąd stosownie do swojej kognicji kontroluje zgodność z prawem m.in. decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r., poz. 137) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023r., poz. 259), zwanej dalej "p.p.s.a.").
Skarga podlega oddaleniu.
Organy przytoczyły przepisy regulujące zasady przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, jednak dla porządku Sąd ponownie je przytacza.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. - Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Zgodnie zaś z art. 17 ust. 1a - Osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Skarżąca nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 17 ust.1 pkt 1-3 u.ś.r. – nie jest matką niepełnosprawnego P. W., nie jest też "opiekunem faktycznym dziecka" (P. W. jest osobą dorosłą, a nie dzieckiem), poza tym zgodnie z art. 3 pkt 14 u.ś.r. – "opiekunem faktycznym dziecka jest osoba faktycznie opiekująca się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka," a taka sytuacja nie miała miejsca w rozpatrywanej sprawie), nie jest także "osobą będącą rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej".
Rozpatrując wniosek skarżącej, organy obu instancji zasadnie więc badały, czy skarżąca mieści się w kręgu osób wymienionych w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i prawidłowo uznały, że należy ona do "innych osób, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ("k.r.o.") ciąży obowiązek alimentacyjny (...)". Przepisy k.r.o. przewidują kilka grup osób, związanych węzłem pokrewieństwa, powinowactwa lub przysposobienia, które mogą być względem siebie obciążone obowiązkiem alimentacyjnym (np. zstępni, wstępni, rodzeństwo, przysposobieni/przysposabiający, macocha/ojczym/pasierb). Przepisy k.r.o. przewidują, że obowiązek alimentacyjny nie spoczywa na wszystkich tych osobach z różnych grup jednocześnie, ale powstaje w określonej (ustawowej) kolejności, zależnie od kilku ściśle wymienionych w art. 132 k.r.o. okoliczności (od tego, czy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności, albo czy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub czy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami). Sama tylko przynależność do grup osób zobowiązanych do alimentacyjnych wymienionych w przepisach k.r.o., nie oznacza, że każda z tych osób jest w każdym czasie i niezależnie od okoliczności zobowiązana do alimentacji. To, czy obowiązek alimentacyjny obciąża daną osobę zależy właśnie od tego, czy zachodzą przesłanki z art. 132 k.r.o. W każdym wypadku konieczne jest ustalenie, czy obowiązek alimentacyjny "przeszedł" na osoby z dalszych grup.
Ustawodawca określając zasady przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego przewidział w przytoczonym art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., że prawo do świadczenia mają "inne osoby (...), jeśli ciąży na nich obowiązek alimentacyjny w rozumieniu k.r.o.", ale wprowadził jednocześnie w art. 17 ust. 1a u.ś.r. dodatkowe warunki przyznania takiego prawa. Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego nie powstaje więc na takich samych zasadach, na jakich powstaje obowiązek alimentacyjny pomiędzy konkretnymi osobami. "Przejście" obowiązku alimentacyjnego na osoby zobowiązane w dalszej kolejności stosownie do przepisów k.r.o. nie oznacza, że z tą chwilą tym osobom zaczyna przysługiwać także prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
W związku z tym okoliczność, że skarżąca jako macocha niepełnosprawnego P. W. opiekuje się nim i jednocześnie jest osobą zobowiązaną do alimentacji (w dalszej kolejności), nie jest wystarczająca do stwierdzenia, że ma prawo z tego powodu ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne. Chociaż ustawodawca powiązał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z obowiązkiem alimentacyjnym, to jednak nie wprowadził automatyzmu przyznawania tego prawa wszystkim osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny, powstały stosownie do przepisów k.r.o.
W świetle przytoczonego art. 17 ust. 1a u.ś.r. macosze, jako osobie zobowiązanej do alimentacji w rozumieniu k.r.o. (art. 144), może zatem przysługiwać prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, ale tylko wtedy, gdy jednocześnie zostanie ustalone, że: rodzice niepełnosprawnego pasierba nie żyją (albo nie przysługuje im władza rodzicielska, albo są małoletni albo legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności) – pkt 1, ponadto gdy pasierb nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu (albo gdy istnieją takie osoby, ale są one małoletnie albo legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności) – pkt 2, a w przypadku pasierba będącego dzieckiem, gdy nie ma on opiekuna faktycznego ani rodziny zastępczej (bądź też gdy jego opiekun faktyczny czy rodzina zastępcza legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności) – pkt 3.
W rozpatrywanej sprawie takie okoliczności nie występują: niepełnosprawny P. W. ma dorosłego ojca, który nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że organy rozpatrujące wniosek skarżącej, prawidłowo uznały, że skarżącej nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego pomimo tego, że jest osobą zobowiązaną do alimentacji wobec niepełnosprawnego pasierba w dalszej kolejności (stosunek powinowactwa) oraz że faktycznie sprawuje nad nim opiekę.
Zarzuty skargi okazały się nietrafne.
Gdy chodzi o naruszenie przepisów art. 132, 127 i 144 k.r.o., to organy prawidłowo potwierdziły, że skarżąca jest osobą zobowiązaną do alimentacji wobec niepełnoprawnego pasierba P. w dalszej kolejności, w rozumieniu tych przepisów, natomiast słusznie nie badały, czy w danych okolicznościach ten obowiązek "przeszedł" na skarżącą ze względu na przesłanki z art. 132 k.r.o., ponieważ – jak wyjaśniono – dla potrzeb przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, przesłanki te nie mają znaczenia, gdyż u.ś.r. nie wprowadza automatyzmu pomiędzy powstaniem obowiązku alimentacyjnego danej osoby a powstaniem prawa tej osoby do świadczenia pielęgnacyjnego.
W związku z tym, niezasadne okazały się także zarzuty naruszenia art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i art. 17 ust. 1 a u.ś.r. poprzez odmowę przyznania skarżącej świadczenia, pomimo tego, że – jak podnosi - obciąża ją obowiązek alimentacyjny wobec niepełnosprawnego pasierba. Sąd nie stwierdził przy tym potrzeby dokonywania szerszej, niż językowa, wykładni tego przepisu, czego domagała się skarżąca wskazując na art. 71, 18 i 2 Konstytucji RP (zasada szczególnej pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, nakaz ochrony i opieki nad rodziną, zasada równości i sprawiedliwości społecznej). W kwestii prokonstytucyjnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i art. 17 ust. 1 a u.ś.r. wypowiedział się NSA w uchwale składu 7 sędziów z 14 listopada 2022r., sygn. akt I OPS 2/22 uznając, że "wprowadzenie przez ustawodawcę określonej kolejności dla członków rodziny do ubiegania się przez nich o przyznanie świadczenia socjalnego nie oznacza, że państwo nie wywiązuje się z obowiązku ochrony rodziny i nie uwzględnia jej dobra, jak też nie udziela wsparcia rodzinom znajdującym się w trudnym położeniu ze względu na niepełnosprawność. To właśnie sytuacja rodziny jako całości, związana ze stanem zdrowia poszczególnych jej członków, uzasadnia udzielanie pomocy (...). Limitowanie dostępu do świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o kryterium zobiektywizowane nie może również zostać uznane za rażące naruszenie zasad równości i sprawiedliwości społecznej [art. 2 Konstytucji RP]. Kryterium to zapewnia dostęp do świadczenia wszystkim osobom będącym w takiej samej sytuacji faktycznej, nie ma ono także charakteru dyskryminującego i nie jest niemożliwe do spełnienia, udzielanie świadczenia nie jest oparte w konsekwencji o uznanie organu". NSA wyjaśnił, że "Przepis art. 18 Konstytucji RP stanowi w szczególności, że rodzina znajduje się pod opieką i ochroną Rzeczypospolitej. Przepis ten, pod względem jego prawnego charakteru, kwalifikowany jest jako "norma programowa", która nie tworzy samodzielnie praw podmiotowych, wyznacza natomiast cele i zadania władzy publicznej. Przepis ten stanowi równolegle element aksjologii konstytucyjnej i z tego powodu wyrażone w nim wartości wymagają uwzględnienia przy wykładni zarówno innych przepisów Konstytucji, jak i przepisów innych aktów prawnych (...). Jak przyjął Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 maja 2005r., K 16/04, art. 18 Konstytucji RP jest wyrazem tej samej aksjologii, która inspirowała treść art. 71. Zgodnie z art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP, rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. Zarówno art. 18, jak i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP, zobowiązują państwo do zapewnienia rodzinie pomocy i ochrony, nie konkretyzując warunków jej przyznania i pozostawiając tym samym ustawodawcy określenie form i przesłanek jej świadczenia. Zgodnie natomiast z art. 81 Konstytucji RP, praw określonych w art. 71 Konstytucji RP można dochodzić w granicach określonych w ustawie. Świadczenie pielęgnacyjne jest instrumentem wspierania rodzin będących w trudnej sytuacji ze względu na konieczność opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Obowiązek wsparcia rodziny jako wspólnoty nie oznacza jednak obowiązku wspierania każdego z jej członków w taki sam sposób. Przez odesłanie do standardów określanych w ustawie, ustrojodawca w Konstytucji upoważnił ustawodawcę do przyjęcia szczegółowych form i zasad realizowania wskazanych zadań państwa. Ich katalog może być różny, a przyjęte rozwiązania ustawowe zróżnicowane". NSA zauważył, że "być może, w przypadku analizowanych regulacji dotyczących przyznawania świadczeń pielęgnacyjnych, przyjęte aktualnie rozwiązanie regulujące kolejność dostępu poszczególnych osób do świadczenia, nie jest optymalne z punktu widzenia interesów świadczeniobiorców (...), ale jednocześnie podkreślił, że nie jest jego rolą "znalezienie optymalnego rozwiązania normatywnego (...)". W ocenie składu 7 sędziów NSA, przewidziana przez ustawodawcę kolejność osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, nie narusza rażąco i w sposób oczywisty standardów konstytucyjnych, a w konsekwencji – do odkodowania treści omawianych przepisów - nie jest potrzebna inna, niż językowa, ich wykładnia. Dodać należy, że uchwała ta wiąże sądy administracyjne, co wynika z art. 269 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. np. wyrok NSA z 27 listopada 2020 r., II GSK 3773/17).
Z przedstawionych powodów Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł, jak w sentencji.