II SA/Lu 1479/03

II SA/Lu 1479/03 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-09-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bogusław Wiśniewski /sprawozdawca/
Grażyna Pawlos-Janusz /przewodniczący/
Wiesława Achrymowicz
Symbol z opisem
632  Pomoc społeczna
Hasła tematyczne
Pomoc publiczna
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1998 nr 102 poz 651
art. 14 ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych - t. jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz,, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski -sprawozdawca, Protokolant Ref.st.Joanna Janiak, po rozpoznaniu w dniu 16 września 2004 sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. M. kwotę 10,00 /dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Działu Świadczeń i Usług Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] września 2003 r nr.[...] odmawiającej przyznania P.M. zasiłku pielęgnacyjnego na okres od 1 kwietnia 2001 r do dnia 30 czerwca 2003 r. Kolegium ustaliło, iż P. M. na mocy decyzji z dnia 31 stycznia 1996 r otrzymywał zasiłek pielęgnacyjny na okres od stycznia 1996r do stycznia 1999r.Następny okres pobierania zasiłku przypadał od marca 1999 r do marca 2001r, a kolejną decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r nr. [...] czas pobierania zasiłku przedłużono na okres od 1 lipca 2003 r do dnia 31 marca 2004r. Pismem z dnia 27 sierpnia 2003 r świadczeniobiorca wystąpił o wyrównanie zasiłku od kwietnia 2001 r do lipca 2003r. Według organu odwoławczego tak sformułowane żądanie jest bezzasadne. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ podkreślił, iż wniosek wraz z wymaganą dokumentacją medyczną został złożony w dniu 12 sierpnia 2003r, dlatego nie można dochodzić wyrównania świadczenia za okres wcześniejszy.Art.28 ust.1 ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych stanowi bowiem, iż zasiłek pielęgnacyjny wypłacany jest od miesiąca , w którym powstało prawo do zasiłku, jednak za okres nie dłuższy niż jeden miesiąc wstecz od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. W uzasadnieniu organ wyjaśnił ,iż orzeczenia o przyznaniu świadczeń na kolejne okresy wygasały z chwilą upływu wskazanych w nich terminów. Dalsze otrzymywanie zasiłku wymagało złożenia kolejnego wniosku wraz z wymaganym orzeczeniem lekarskim. Powyższe orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności zaliczające P. M. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności zostało wydane 30 marca 2001r. Następnie zostało zmienione orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 30 maja 2001r , który podtrzymał kwalifikację grupy niepełnosprawności P. M.. Według organu odwoławczego dokumenty powyższe należało złożyć do ośrodka pomocy, co świadczeniobiorca zrobił dopiero w sierpniu 2003r. Kolegium za niewiarygodne uznało w tej mierze wyjaśnienia A. M. , ojca P. M., iż orzeczenie lekarskie składał w Ośrodku już w kwietniu 2001 r , jednak pracownicy odmówili jego przyjęcia, powołując się na zawarty w orzeczeniu zapis . iż stopień niepełnosprawności datuje się od marca 2001 r , pomijając fakt , iż niepełnosprawność istnieje od 1992 r . Wadę powyższą usunęło orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik P. M. zarzucając Kolegium naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mających wpływ na wynik sprawy wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji lub o przyznanie skarżącemu przedmiotowego zasiłku w żądanej wysokości .Zdaniem skarżącego wyjaśnienia wymagają zwłaszcza podnoszone w toku postępowania okoliczności odmowy przyjęcia orzeczenia lekarskiego w kwietniu 2001r.
W odpowiedzi na zarzuty skargi Kolegium stwierdziło, iż przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło , iż pracownicy Ośrodka Pomocy Rodzinie odmówili przyjęcia wniosku o wypłatę świadczenia. Argument ten nie może zostać uwzględniony także dlatego, iż skarżący miał możliwość złożenia wniosku po otrzymaniu orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności , czego jednak nie uczynił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:
W sprawie bezspornym jest, iż decyzją Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]kwietnia 1999 r nr.[...] P. M. przyznano zasiłek pielęgnacyjny na okres od marca 1999r do marca 2001r. Oparciem dla decyzji było orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 2 marca 1999 r, zaliczające go osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z orzeczenia wynikało, iż niepełnosprawność istnieje od 1992 r, a orzeczony stopień niepełnosprawności ma charakter okresowy do marca 2001r. Kolejnym orzeczeniem z dnia 30 marca 2001 r ten sam Zespól zaliczył P. M. do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, również wskazując , iż niepełnosprawność istnieje od 1992 r , natomiast stopień niepełnosprawności datuje się od marca 2001r. W świetle art.14 ust.3 pkt.2 ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r o zasiłkach rodzinnych , pielęgnacyjnych i wychowawczych ( tekst jedn. Dz.U z 1998 r Nr. 102, poz. 651 ze zmianami ) oznaczało to spełnienie przez skarżącego przesłanki do uzyskania świadczenia w postaci zasiłku pielęgnacyjnego, zarówno w dacie wydania orzeczenia jak i po wejściu w życie nowelizacji art.14 ust.3 pkt. 2 omawianej ustawy. wprowadzonej ustawą z dnia 17 grudnia 2001 r o zmianie ustawy o funduszu alimentacyjnym, ustawy o zasiłkach rodzinnych , pielęgnacyjnych i wychowawczych i ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ( Dz .U Nr.154 poz.1781 ze zmianami ). Przepis ten stanowił bowiem, iż zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie w wieku powyżej 16 lat, jeśli jest ona niepełnosprawna w stopniu znacznym, jak również w przypadku, gdy jest ona niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym , jeśli niepełnosprawność powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego na dziecko. Nie ma przy tym znaczenia kiedy ustalono stopień niepełnosprawności . Istota tego unormowania odnosi się do czasu powstania niepełnosprawności , a nie do jego rozmiaru, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy. Nie jest kwestionowane, iż zasiłek pielęgnacyjny ma charakter obligatoryjny , co oznacza konieczność jego wypłaty , kiedy zainteresowana nim osoba spełnia przesłanki jego przyznania. Kolejne orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności jedynie potwierdzały, iż istnieje stan ciągłości stanu zdrowia skarżącego uprawniający go do otrzymywania zasiłku pielęgnacyjnego. Pozwala to akceptować tezę, iż chwilą przedstawienia orzeczenia Zespołu z dnia 30 marca 2001 r nastąpiłaby kontynuacja świadczenia, a zatem jego wypłata powinna nastąpić zgodnie z zasadami wynikającymi z art.28 ust.1 ustawy o zasiłkach rodzinnych , pielęgnacyjnych i wychowawczych , bez oczekiwania na kolejny wniosek w tej sprawie. W świetle powyższego rzeczą organów administracji było wyjaśnienie , kiedy orzeczenie Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 30 marca 2001 r zostało złożone w Ośrodku Pomocy Rodzinie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji pozwala stwierdzić iż w tej mierze doszło do naruszenia przepisów postępowania mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia . Stosownie do art.107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności – mocy dowodowej. Nie do przyjęcia jest pogląd wyrażony w decyzji Kolegium, jakoby przeciwko wersji skarżącego miała przemawiać okoliczność , iż pracownik socjalny nie mógł odmówić przyjęcia wniosku, a nadto, iż sam zainteresowany miał możliwość dochodzenia swoich praw w późniejszym terminie po dniu 30 maja 2001 r , kiedy legitymował się Orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Nie są to dowody obalające , czy w jakikolwiek sposób podważające racje skarżącego. Przeciwnie , sam fakt odwołania od orzeczenia Powiatowego Zespołu może przemawiać za tezą, iż nastąpiło to na skutek stanowiska pracowników ośrodka Pomocy Społecznej , którzy złożone orzeczenie uznali za niewystarczające. Wbrew ocenie organu odwoławczego w dniu 19 kwietnia 2001 r skarżący składał do Ośrodka Pomocy Społecznej orzeczenie z dnia 30 marca 2001 r ubiegając się o rentę socjalną, która została mu przyznana decyzją z dnia 4 maja 2001 r . Powyższą okoliczność potwierdza pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 22 września 2003 r znak MOPR.F- 3.VI.DSU / 8181 / 482 /6 / 2003 . Wynika z niego również , iż w dniu 19 kwietnia 2003 r składał odwołanie od orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Nie wskazano jednak , co było powodem odwołania. Termin 14 kwietnia 2001 r jako datę kontaktu skarżącego z MOPS–em podano w decyzji organu I instancji. Wskazano mu jednak wówczas inną sekcję jako właściwą do rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego. Kwestie te zostały pominięte przez organ odwoławczy, co w istotnym stopniu wpłynęło na rozstrzygnięcie. Ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale nie w pełni rozpatrzonym należy traktować jako dowolne. Zarzut ten usuwają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego ( art.80 kpa ), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący ( art. 77 § 1 kpa ), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli ( art.7 kpa ). Rzeczą organu administracji będzie przeprowadzenie postępowania w sposób wykluczający naruszenie powyższych reguł .
Z tych względów na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz .U Nr.153, poz.1270 ) zaskarżoną decyzję należało uchylić. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 powołanej ustawy.