II SA/Lu 112/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę W. D. na decyzję Wojewody Lubelskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Biłgorajskiego w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość pod rozbudowę drogi gminnej. Skarżąca kwestionowała wysokość odszkodowania, domagając się uwzględnienia wartości budynku handlowo-usługowego znajdującego się na części wywłaszczonej działki. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że budynek ten, oznaczony jako „kiosk”, od 1987 r. był objęty prawomocnym nakazem rozbiórki wydanym przez Naczelnika Miasta. Pomimo tego, że wywłaszczenie objęło część budynku, sąd uznał, iż jego rozbiórka nie była bezpośrednim skutkiem wywłaszczenia, lecz wynikała z wcześniejszej decyzji administracyjnej. Sąd podkreślił, że skarżąca, nabywając nieruchomość w 2012 r., miała wiedzę o obowiązku rozbiórki, co potwierdzały akty notarialne i postępowania egzekucyjne. W związku z tym, budynek ten, istniejący nielegalnie i objęty nakazem rozbiórki, nie mógł stanowić wartości podlegającej odszkodowaniu z tytułu wywłaszczenia. Sąd uznał, że przyznanie odszkodowania za obiekt podlegający rozbiórce sankcjonowałoby stan niezgodny z prawem i prowadziłoby do bezpodstawnego wzbogacenia się skarżącej. Uzasadnienie sądu szczegółowo analizuje przepisy dotyczące wyceny nieruchomości, obowiązek rozbiórki oraz skutki prawne nabycia nieruchomości obciążonej takim obowiązkiem, wskazując na brak związku między rozbiórką a szkodą po stronie skarżącej w kontekście wywłaszczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, gdy na gruncie znajduje się obiekt podlegający nakazowi rozbiórki.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy obiekt budowlany jest objęty prawomocnym nakazem rozbiórki przed wywłaszczeniem, a właściciel miał o tym wiedzę.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość powinno uwzględniać wartość budynku, który od wielu lat jest objęty prawomocnym nakazem rozbiórki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odszkodowanie nie powinno uwzględniać wartości budynku, który jest objęty prawomocnym nakazem rozbiórki, nawet jeśli wywłaszczenie obejmuje część tego budynku.
Uzasadnienie
Budynek objęty nakazem rozbiórki od 1987 r. nie stanowi wartości podlegającej odszkodowaniu z tytułu wywłaszczenia, ponieważ jego istnienie jest nielegalne, a rozbiórka wynika z wcześniejszej decyzji administracyjnej, a nie z samego wywłaszczenia. Właściciel miał wiedzę o nakazie rozbiórki i czynił nakłady na własne ryzyko.
Czy wiedza skarżącego o nakazie rozbiórki budynku przed nabyciem nieruchomości ma wpływ na prawo do odszkodowania za ten budynek w przypadku wywłaszczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wiedza o nakazie rozbiórki oznacza, że właściciel nabył nieruchomość z obciążeniem, a wszelkie nakłady czynione były na własne ryzyko, co wyklucza możliwość uzyskania odszkodowania za ten budynek.
Uzasadnienie
Skarżąca nabyła nieruchomość wiedząc o nakazie rozbiórki, co potwierdzają dokumenty. Obowiązek rozbiórki przeszedł na nią jako następczynię prawną. Czynienie nakładów na budynek objęty nakazem rozbiórki odbywało się na własne ryzyko i nie może prowadzić do uzyskania odszkodowania za obiekt istniejący nielegalnie.
Jak należy ocenić operat szacunkowy w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, gdy dotyczy on obiektu podlegającego rozbiórce?
Odpowiedź sądu
Operat szacunkowy, jako opinia biegłego, podlega ocenie organu i sądu pod względem formalnym i logicznym, ale sąd nie może wkraczać w istotę wiadomości specjalnych. W przypadku obiektu podlegającego rozbiórce, jego wartość odtworzeniowa nie może zwiększyć kwoty odszkodowania.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie posiada wiadomości specjalnych, aby kwestionować meritum opinii biegłego. Organ ocenia operat pod kątem zgodności z przepisami i logiki. W tej sprawie, mimo że operat uwzględniał wartość części budynku i całego obiektu, sąd uznał, że wartość odtworzeniowa obiektu podlegającego rozbiórce nie może być podstawą do zwiększenia odszkodowania.
Przepisy (47)
Główne
specustawa drogowa art. 18 § 1, 1a, 1b
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
u.g.n. art. 134 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
specustawa drogowa art. 12 § 4a, 4f, 5
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
u.g.n. art. 128 § 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 129 § 5 pkt 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 130 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 132 § 1a, 2, 3, 5
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 135 § 1, 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 151 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 153 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 157
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 30 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 28a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Konstytucja RP art. 21 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 78
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.g.n. art. 98 § 1, 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 130 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 134 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 135 § 1, 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 151 § 1, 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 153 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 18 § 1a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 128 § 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Konstytucja RP art. 21 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prot. Dod. Nr 1 EKPC art. 1
Protokół Dodatkowy Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Prawo budowlane
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budynek handlowo-usługowy objęty był nakazem rozbiórki od 1987 r., co wyklucza jego wartość jako podstawę do odszkodowania z tytułu wywłaszczenia. • Skarżąca miała wiedzę o nakazie rozbiórki od momentu nabycia nieruchomości, a wszelkie nakłady czyniła na własne ryzyko. • Rozbiórka budynku nie była skutkiem wywłaszczenia, lecz wcześniejszej decyzji administracyjnej. • Operat szacunkowy został sporządzony prawidłowo, a sąd nie posiada wiadomości specjalnych do jego merytorycznej oceny.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego poprzez nieuwzględnienie w odszkodowaniu wartości budynku handlowo-usługowego. • Naruszenie prawa materialnego poprzez nieuwzględnienie właściwej wartości rynkowej nieruchomości. • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów prowadzącą do odmowy przyznania odszkodowania za budynek. • Naruszenie Konstytucji RP i EKPC poprzez wydanie decyzji bez słusznego odszkodowania. • Naruszenia przepisów postępowania dotyczące wyjaśnienia okoliczności, zgromadzenia dowodów i oceny materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
„kioskiem" - przeznaczonym do rozbiórki • „nie można zaakceptować sytuacji, w której uporczywe niewykonywanie nakazu rozbiórki spotyka się ostatecznie z gratyfikacją w postaci przyznania odszkodowania" • „lekceważenie prawa i prawomocnej decyzji w przedmiocie rozbiórki przez skarżącą (oraz poprzednich właścicieli) nie może prowadzić do polepszenia jej sytuacji majątkowej poprzez przyznanie odszkodowania za obiekt, który istnieje nielegalnie"
Skład orzekający
Jerzy Parchomiuk
przewodniczący
Jerzy Drwal
sprawozdawca
Bartłomiej Pastucha
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, gdy na gruncie znajduje się obiekt podlegający nakazowi rozbiórki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy obiekt budowlany jest objęty prawomocnym nakazem rozbiórki przed wywłaszczeniem, a właściciel miał o tym wiedzę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie decyzji administracyjnych, nawet tych sprzed lat, i jakie mogą być tego konsekwencje przy wywłaszczeniu. Pokazuje też złożoność wyceny nieruchomości w nietypowych sytuacjach.
“Czy można dostać odszkodowanie za budynek, który od 30 lat miał być rozebrany?”
Dane finansowe
WPS: 16 490,18 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.