II SA/Lu 105/03

II SA/Lu 105/03 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Krystyna Sidor
Wiesława Achrymowicz /sprawozdawca/
Witold Falczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
618  Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
OSK 1000/04 - Wyrok NSA z 2005-01-11
Skarżony organ
Wojewoda
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 30 poz 127
art. 87 ust. 1
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - tekst jedn.
Dz.U. 2000 nr 46 poz 543
art. 136, art. 216
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
Dz.U. 1985 nr 22 poz 99
art. 101
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
Dz.U. 1974 nr 10 poz 64
art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie asesor WSA Wiesława Achrymowicz (spr.), Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant ref.st. Małgorzata Poniatowska Furmaga, po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2004 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości oddala skargę
Uzasadnienie
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek S.K., J. i Z. małżonków K., Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji, decyzją z dnia "[...]"., na mocy art. 105 § 1 kpa i w związku z art. 136 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami umorzył postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w L. przy ulicy "[...]", obręb "[...]", o powierzchni 2459 m2. W uzasadnieniu powołał się na ustalenie, że wnioskodawcy, będący współwłaścicielami nieruchomości opisanej w osnowie decyzji na mocy aktu własności ziemi "[...]", zbyli ją w całości na rzecz Skarbu Państwa – Wojewódzkiej Dyrekcji Inwestycji aktem notarialnym z dnia "[...]" pod tytułem umowy sprzedaży za cenę 6.414.495 zł według ówczesnego nominału, ustaloną w oparciu o rejestr szacunkowy. Cena podlegała uiszczeniu na rzecz zbywców w terminie trzech miesięcy od daty zawarcia czynności prawnej. W tych okolicznościach Prezydent Miasta przedstawił ocenę prawną, iż zgodnie z obowiązującą w dacie decyzji ustawą o gospodarce nieruchomościami, nie zostało w niej przewidziane postępowanie o zwrot nieruchomości nabytej w drodze umowy, zawartej po dniu 1 lipca 1985 r., to jest po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Na potwierdzenie prezentowanego stanowiska, wskazał uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1992 r. w sprawie III AZP 11/92.
Na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego zmarła wnioskodawczyni – S.K., w dniu 13 sierpnia 2000 r., po której stwierdzenie nabycia spadku na mocy ustawy, orzekł Sąd Rejonowy w sprawie II Ns 1159/01 na rzecz J.K. – także wnioskodawczyni i R.K., któremu organ rozstrzygający przyznał status strony postępowania administracyjnego, jak to wynika z dołączonych akt.
Po rozpoznaniu odwołania J.K., Wojewoda, decyzją z dnia "[...]", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta. Odmówił racji stanowisku odwołującej się, a która domagała się merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Podzielając ustalenia faktyczne organu pierwszej instancji, Wojewoda za rozstrzygające uznał przejście własności pod tytułem cywilnoprawnej czynności, a w konsekwencji stwierdził brak podstawy prawnej w unormowaniach administracyjnych do orzekania w drodze decyzji administracyjnej o zwrocie bądź odmowie zwrotu wskazanej we wniosku nieruchomości, skutkującej bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego. Umowne zbycia nieruchomości nie zostało objęte przedmiotowym zakresem dyspozycji art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami z 21 sierpnia 1997 r.
Na powyższe skargę złożyła J.K., wnosząc o uchylenie obu decyzji administracyjnych wydanych w toku instancji. Zarzuciła naruszenie zasad postępowania administracyjnego – art. 105 § 1 kpa, gdy sprawa podlegała merytorycznemu rozstrzygnięciu oraz naruszenie prawa materialnego – art. 136 ust. 3 wskazywanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdy stan faktyczny i prawny spełniał przesłanki określone w powołanym unormowaniu, co zdaniem skarżącej uzasadnia zwrot nieruchomości, zgodnie z wnioskiem. W uzasadnieniu konsekwentnie wskazywała na zasadność merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy decyzją administracyjną i to poprzez uwzględnienie żądania zwrotu nieruchomości, skoro postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte przed dniem 1 lipca 1985 r. a które miało doprowadzić do przejęcia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa mocą decyzji, a umowne zbycie nieruchomości stanowiło jedynie alternatywną formę przeniesienia prawa własności, tym bardziej, że na wskazywanej nieruchomości została już uprzednio zaprojektowana budowa kolektora sanitarnego mocą ostatecznej decyzji z dnia "[...]". Zdaniem skarżącej, odmowa zwrotu nieruchomości musi wynikać z przepisu prawa, gdy przepisy powoływane w decyzjach organów administracji nie stanowią wprost takiej regulacji, nie zawierają sformułowanego zakazu zwrotu nieruchomości. Odmienne traktowanie instytucji zwrotu podlegającej wywłaszczeniu nieruchomości, stanowiłoby naruszenie konstytucyjnej zasady ochrony własności i równości wobec prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie, jako niezasadnej z odwołaniem do ustaleń faktycznych i ich prawnej oceny, wyrażonych zaskarżoną decyzją, a omówionych w jej uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zważył, co następuje:
Kontrolowane, w wyniku skargi J.K., decyzje administracyjne wydane w toku instancji, umarzające ostatecznie postępowanie administracyjne wywołane żądaniem zwrotu nieruchomości zbytej umownie pod tytułem sprzedaży, z racji jego bezprzedmiotowości, w pełni odpowiadają porządkowi prawnemu.
W sprawie niniejszej współwłaściciele wymienieni w akcie własności ziemi, umownie pod tytułem sprzedaży przenieśli prawo własności omawianej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, a co miało miejsce w dniu 19 grudnia 1986 r., a zatem już pod rządami ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /tekst jednolity z 1991 r. Dz.U. Nr 30, poz. 127 ze zm./, obowiązującej od 1 sierpnia 1985 r., zgodnie z unormowaniem art. 101 w pierwotnym brzmieniu ustawy /Dz.U. Nr 22, poz. 99/. W dalszej kolejności należy wskazać, iż unormowanie art. 96 ust. 1 ostatnio powołanej ustawy w jej pierwotnym brzmieniu, stanowiło o stosowaniu do spraw wywłaszczeniowych będących w toku przepisów ustawy nowej, a któremu odpowiadało następnie unormowanie art. 87 ust. 1 w powoływanym w tekście jednolitym. W konsekwencji, gdy w okolicznościach sprawy niniejszej cywilnoprawna umowa została zawarta już w okresie obowiązywania ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., powołanej wyżej, a zatem pod rządem nowych zasad zawierania umów i wszczynania postępowania wywłaszczeniowego, nie mogła rozważana czynność prawna mieć cokolwiek wspólnego z dawnymi umowami zawieranymi na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy wcześniej obowiązującej z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości /Dz.U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64/. W tym stanie rzeczy, powoływanie się skarżącej na wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego przed dniem 1 lipca 1985 r. pozostaje bez prawnego znaczenia. Nieruchomość zbyta na rzecz Skarbu Państwa w drodze umowy w czasie obowiązywania ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., powołanej wyżej, także dla celu, który dawałby podstawę do jej wywłaszczenia nie może być traktowana jak wywłaszczona, również wtedy, gdy w stosunku do niej zostało wcześniej, przed zawarciem umowy, wszczęte postępowanie wywłaszczeniowe. Tu należy przywołać pogląd prawny wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 1993 r. w sprawie SA/Kr 384/93 /niepubl./.
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości wprowadziła radykalnie zmieniony sposób podejścia do instytucji wywłaszczenia, która stała się jednym z elementów gospodarowania gruntami, gdzie wywłaszczenie mogło zostać przeprowadzone jedynie w sytuacji kiedy nieruchomość nie mogła być nabyta w inny sposób - w drodze umowy, zgodnie z art. 53 ust. 1 tekstu pierwotnego. Ten wyjątkowy charakter przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości jeszcze w sposób dalej idący podkreśliło nowe brzmienie wskazanego ostatnio unormowania, zawarte w art. 46 ust. 1 tekstu jednolitego, po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 29 września 1990 r. Powyższe prowadzi do wniosku, że gdy doszło do zawarcia umowy, przenoszącej prawo własności, pod rządem już regulacji ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., to ma ona charakter ściśle cywilnoprawny z dalszymi konsekwencjami tego stanu rzeczy. Omawiana ustawa odeszła od pojęcia "umowy wywłaszczeniowej", do którego swym stanowiskiem nawiązuje skarżąca, znanej wcześniejszym aktom prawnym, regulującym instytucję wywłaszczenia.
Mając na względzie ten wyjątkowy charakter instytucji wywłaszczenia, wykładnia przepisów regulujących jej reżim nie może być rozszerzająca, lecz musi być literalna, a nawet zawężająca. W ustawie z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ani w jej brzmieniu pierwotnym, ani następnie w jednolitym, kolejno zmienionym, nie został zawarty, nie znalazł się w jej regulacjach odpowiednik art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, a który normował umowę nabycia nieruchomości "... za cenę nie wyższą od ustalonej według zasad odszkodowania przewidzianych w niniejszej ustawie...". Zatem nie ma podstaw prawnych do zrównania w zakresie skutków prawnych, odnoszonych także do przesłanek statuujących dopuszczalność zwrotu nieruchomości w trybie administracyjnoprawnym, w istocie cywilnoprawnej umowy o nabycie nieruchomości, przy której strony zachowują równość w ustalaniu uprawnień i obowiązków, w sposób niezależny, autonomiczny, z decyzją administracyjną o wywłaszczeniu nieruchomości. Należy bowiem zwrócić uwagę i podkreślić szczególny charakter umowy o nabycie nieruchomości, statuowanej dyspozycją art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., o której wyżej, naruszającej zasadę równości stron umowy, tak istotnej dla obrotu cywilnoprawnego. Z racji tego szczególnego charakteru umowy o nabycie nieruchomości, a którą przewidywał art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., rozróżniono pojęcie wywłaszczenia w szerokim znaczeniu, obejmujące decyzje administracyjne o wywłaszczeniu oraz umowy przenoszące prawo własności zawierane z naruszeniem zasady równości stron tej czynności prawnej oraz pojęcie wywłaszczenia w znaczeniu wąskim, odnoszone jedynie do przypadków wywłaszczeń na mocy decyzji administracyjnych.
W stanie prawnym pod rządem ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. wskazane rozróżnienie pojęcia wywłaszczenia utraciło rację bytu, a umowa zawarta w okresie jej obowiązywania o przeniesienie prawa własności nieruchomości niezbędnej na cele publiczne stała się umową ściśle cywilnoprawną, do której w pełni znajdują zastosowanie jedynie przepisy prawa cywilnego, bez tworzenia szczególnych praw bądź obowiązków dla którejkolwiek ze stron czynności prawnej, a to wobec usunięcia z uregulowań prawnych postanowień dyskryminujących lub uprzywilejowujących różne podmioty obrotu cywilnoprawnego. Równość statusu wszystkich stron obrotu cywilnoprawnego oznacza, że Skarb Państwa nabywając własność nieruchomości z zachowaniem przepisanej formy w rezultacie korzysta z takiej samej ochrony własności, jak inne podmioty. Poprzedni właściciel, który zbył nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa w drodze umowy cywilnoprawnej już po dniu 1 sierpnia 1985 r., a zatem pod rządami omawianej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., bez szczególnej podstawy prawnej, nie może występować na drogę administracyjną z żądaniem zwrotu. Z chwilą wejścia w życie ostatnio powołanej ustawy stały się obowiązującymi nowe zasady zawierania umów i wszczynania postępowania wywłaszczeniowego, a zatem umowa zawarta 19 grudnia 1986 r. w aspekcie oceny jej charakteru prawnego nie miała już nic wspólnego z dawnymi umowami zawieranymi w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., o której wyżej.
W konsekwencji nie ma podstaw prawnych, by do typowych umów cywilnoprawnych nabycia nieruchomości, zawieranych po dniu 1 sierpnia1985 r., można było stosować zasady ukształtowane orzecznictwem sądowym w odniesieniu do szczególnej kategorii umów, a zawieranych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r.
Uchwały Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 1985 r. w sprawie III AZP 8/84 /OSNCP 1985 r., z. 10, poz. 145/, z dnia 19 września 1991 r. w sprawie III CZP 82/91 /OSNCP 1992 r., z. 4, poz. 56/, jak najbardziej trafnie wszystkie konsekwencje prawne wiążą z tą okolicznością, że w okresie obowiązywania ustawy z dnia 12 marca 1958 r. nieruchomość uzyskaną przez Skarb Państwa na podstawie szczególnego rodzaju umowy trzeba traktować tak samo jak nieruchomość wywłaszczoną, bo na mocy "umowy wywłaszczeniowej", przy której zawieraniu warunki przejścia własności na rzecz Skarbu Państwa nie były przez strony swobodnie ustalane, a w znacznej mierze były one zbliżone do tych, na jakich wywłaszczano w drodze decyzji administracyjnej.
Zmiana stanu prawnego wprowadzona ustawą z dnia 29 kwietnia 1985 roku, która dopuściła wykorzystanie umowy cywilnoprawnej w pierwszej kolejności dla nabywania nieruchomości niezbędnych na cele publiczne, spowodowała, że nie można takiej nieruchomości traktować jako wywłaszczonej, co z kolei stanowi w konsekwencji o niedopuszczalności wykorzystania drogi administracyjnej do ubiegania się o odzyskanie tytułu własności nieruchomości przez jej poprzedniego właściciela, gdy chodzi o wzruszenie cywilnoprawnej czynności.
Wobec powyższego za w pełni trafny należy uznać pogląd prawny wyrażony w powoływanej uchwale Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1992 r. w sprawie III AZP 11/92 /OSNCP 1993 r. z. 6, poz. 93/, stanowiący o braku uprawnienia poprzedniego właściciela nieruchomości zbytej umownie po dniu 1 sierpnia 1985 r. na rzecz Skarbu Państwa dla celu dającego podstawę do wywłaszczenia nieruchomości, do skutecznego domagania się zwrotu nieruchomości w trybie administracyjnym z powołaniem na tryb z art. 69 ust. 1 wskazanej ustawy, który w powołanych okolicznościach nie znajduje zastosowania. Stanowisko to zostało w orzecznictwie sądowoadministracyjnym powszechnie zaakceptowane. W tym miejscu należy przywołać między innymi wyroki: z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie SA/Kr 2064/92, z dnia 19 października 1993 r. w sprawie SA/Kr 261/93 oraz z dnia 28 października 1993 r. w sprawie SA/Kr 223/93 /wszystkie niepublikowane/.
Kolejny raz tę kwestię przesądził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 grudnia 1993 r. w sprawie AZP 24/93 /PUG 1994 z. 7-8/ uznając, że zawarcie umowy sprzedaży w warunkach dających podstawę do wywłaszczenia należy uznać za umowę sprzedaży jak każdą inną umowę cywilnoprawną.
Przedstawiona ocena prawna zachowuje w pełni aktualność na gruncie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarowaniu nieruchomościami /tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm./, obowiązującej od 1 stycznia 1998 r., w świetle art. 136 ust. 3 oraz art. 216, gdy to ostatnie unormowanie wprost dopuszcza stosowanie instytucji zwrotu nieruchomości do tych nabytych przez Skarb Państwa także umową zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Przepis ten byłby zbędny, gdyby nabycia w trybie art. 6 cytowanej ustawy nie potraktował ustawodawca jako wyjątku od zasady, a który jako unormowanie szczególne zgodnie z dyrektywami interpretacyjnymi nie może być wykładany rozszerzająco.
Regulacje prawne dopuszczające stosowanie instytucji zwrotu nieruchomości wywłaszczonej także do tych przejętych na rzecz Skarbu Państwa w innej drodze, co do zasady mają charakter szczególny i ich interpretacja rozszerzająca jest niedopuszczalna. Winna ona być ściśle literalna, wręcz zawężająca. W żadnym razie te unormowania nie mogą zasadnie stanowić podstawy do wniosku, że każda nieruchomość przejęta na rzecz Skarbu Państwa w jakimkolwiek trybie, mogła być traktowana jako wywłaszczona, gdy rozważać unormowanie art. 69 ust. 4 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. w brzmieniu tekstu jednolitego czy art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Dodatkowo należy w tym miejscu podkreślić rozważania zawarte w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1992 r. w sprawie III CZP 12/92.
Konkludując, stwierdzić należy w sposób jednoznaczny i stanowczy, iż przepisy dopuszczające zwrot nieruchomości w trybie administracyjnoprawnym podlegają wykładni ścisłej, a to wobec wyraźnego literalnego brzmienia unormowań tej instytucji. Stosowanie wykładni rozszerzającej byłoby błędne także zważywszy na fundamentalną zasadę racjonalności ustawodawcy, który dopuścił możliwość wzruszenia stanów prawnych, jako wyjątek, w ściśle określonym zakresie czasowym i przedmiotowym, z uwzględnieniem upływu czasu, jako elementu o istotnym znaczeniu z punktu widzenia stabilizacji stosunków własnościowych, gdy wywodzony interes przez skarżącą, nie może stanowić podstawy do obejścia jednoznacznie sformułowanych przepisów. Skoro zatem wykładnia gramatyczna prowadzi do jednoznacznych wniosków, które znajdują potwierdzenie w wykładni systemowej i funkcjonalnej, to należy podzielić ocenę prawną organu administracji, wyrażoną zaskarżoną decyzją. Konstrukcja unormowań instytucji wywłaszczenia, zarówno na gruncie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., jak też 21 sierpnia 1997 r., a obowiązującej w dacie wydania skarżonej decyzji, determinuje wykładnię pojęcia nieruchomości wywłaszczonej, przez które należy rozumieć wyłącznie nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa nabył prawo własności w rezultacie zastosowania instytucji wywłaszczenia rozumianej ściśle, a więc na podstawie indywidualnej w aspekcie podmiotowym i konkretnej w aspekcie przedmiotowym, decyzji administracyjnej, a wydanej pod ich rządami.
Przedstawionej oceny prawnej, nie mogą zmienić argumenty skarżącej, gdy wywodzi, że umowa sprzedaży nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa miała być zawarta w okolicznościach wywierających presję na zbywców w postaci perspektywy wywłaszczenia mocą decyzji administracyjnej, wbrew woli osób uprawnionych. Jest to okoliczność pozbawiona rozstrzygającego znaczenia, gdy oceniać sprawę w granicach kognicji wyznaczonej unormowaniami administracyjnoprawnymi, skoro prawo własności przeszło mocą czynności prawnej o ściśle cywilnoprawnym charakterze. Jedynie na marginesie należy wskazać, iż w warunkach obrotu cywilnoprawnego nierzadko strony decydują się na zawarcie umowy pod wpływem określonych okoliczności faktycznych wymuszonych sytuacją życiową, lecz nie stanowiących o wadzie oświadczenia woli w rozumieniu unormowań cywilnoprawnych.
W sprawie niniejszej, stwierdzając, że prawo własności nieruchomości, wskazanej we wniosku wszczynającym postępowanie administracyjne, przeszło na rzecz Skarbu Państwa mocą stricte cywilnoprawnej czynności, to żądanie zwrotu nieruchomości oparte na wzruszeniu tej rozporządzającej czynności prawnej nie stanowi sprawy administracyjnej, nie podlega prawnej kwalifikacji jako żądanie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej. Stąd w pełni prawidłowo organy administracyjne orzekające w toku instancji stwierdziły bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, skoro żądanie ma charakter cywilnoprawny, a w konsekwencji, stosując unormowanie art. 105 § 1 kpa, zdecydowały o umorzeniu tego postępowania. Stanowisko, że o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego stanowi sytuacja, gdy sprawa nie jest administracyjną, a zatem nie podlega rozpoznaniu merytorycznemu przez organy administracyjne, stanowi konsekwentną kontynuację utrwalonego orzecznictwa, popartego poglądami doktryny. Tu należy przywołać wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 września 2001 r. w sprawie V SA 381/01 /Lex 78917/, z dnia 24 kwietnia 2003 r. w sprawie III SA 2225/01 /Biul. Skarb. 2003/6/25/, z dnia 6 sierpnia 1999 r. w sprawie IV SA 1167/97 /Lex 47913/, z dnia 21 stycznia 1999 r. w sprawie SA/Sz 1029/97 /Lex 36139/, z dnia 18 maja 1998 r. w sprawie II SA 76/98 /Lex 43176/.
Przedstawione rozważania prawne na kanwie granic przedmiotowej dopuszczalności zwrotu nieruchomości w trybie unormowań przewidzianych dla nieruchomości wywłaszczonych znajdują poparcie w literaturze przedmiotu, ze wskazaniem na opracowania komentatorskie i monograficzne: E. Drozda i Z. Truszkiewicza, G. Bieńka i Z. Marmaja, T. Wosia, J. Szachułowicza.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził legalność decyzji administracyjnych wydanych w toku instancji i wobec niezasadności skargi, w oparciu o art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
jp