II SA/Kr 976/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 1990 r. o przekazaniu nieruchomości państwowej w użytkowanie Gminnej Spółdzielni. Skarżący twierdzili, że decyzja z 1990 r. była wadliwa, ponieważ nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa, a jej poprzednim właścicielem był J. K. Podnosili zarzuty naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 KPA (rażące naruszenie prawa), art. 28 KPA (skierowanie do niewłaściwej osoby), art. 109 KPA (niedoręczenie decyzji) oraz art. 7, 77, 80 KPA (brak ustaleń stanu prawnego). Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, argumentując, że naruszenie prawa nie było rażące, ponieważ wymagało ono wykładni przepisów, a nie było oczywiste. Kolegium powołało się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym rażące naruszenie prawa musi być oczywiste i nie wymagać wykładni. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. Sąd uznał, że kluczowe dla oceny rażącego naruszenia prawa jest, czy naruszenie jest oczywiste, czy wymaga wykładni oraz czy jego skutki są nie do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Sąd podkreślił, że decyzja z 1990 r. została wydana na podstawie art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, który nie wymagał, aby grunty państwowe stanowiły własność Skarbu Państwa, a jedynie by były we władaniu jednostek organizacyjnych. Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, które wskazywało, że do czasu wykazania, iż nieruchomość nie podpadała pod działanie dekretu o reformie rolnej, nie można było kwestionować jej przekazania. Sąd uznał, że w tej sytuacji nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, a co najwyżej o działaniu bez podstawy prawnej, które jednak nie było przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności w tym zakresie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i ich przekazania w użytkowanie.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego związanego z przepisami o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz dekretu o reformie rolnej. Interpretacja 'gruntu państwowego' w kontekście art. 87 ustawy może być odmienna od 'własności Skarbu Państwa'.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzja o przekazaniu nieruchomości państwowej w użytkowanie, wydana na podstawie art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, może zostać uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, jeśli nieruchomość ta nie stanowiła własności Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie prawa nie było rażące, ponieważ wymagało wykładni przepisów, a nie było oczywiste. Ponadto, przepis art. 87 ust. 2 i 3 ustawy nie wymagał, aby grunty państwowe stanowiły własność Skarbu Państwa, a jedynie by były we władaniu jednostek organizacyjnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości i nie może wynikać z wykładni przepisów. W tej sprawie, interpretacja art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w kontekście posiadania gruntów państwowych, nie była oczywista i wymagała analizy orzecznictwa. Ponadto, przepis ten nie wymagał własności Skarbu Państwa, a jedynie władania gruntem przez jednostkę organizacyjną.
Czy decyzja o przekazaniu nieruchomości państwowej w użytkowanie, wydana na podstawie art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, może być uznana za wydaną bez podstawy prawnej, jeśli nieruchomość ta nie stanowiła własności Skarbu Państwa?
Odpowiedź sądu
Tak, po wydaniu deklaratoryjnej decyzji wojewody stwierdzającej, że nieruchomość nie podpadała pod działanie dekretu o reformie rolnej, stało się jasne, że nie stanowiła własności Skarbu Państwa i nie mogła być przekazana w zarząd lub użytkowanie wieczyste na podstawie przepisów wymagających własności Skarbu Państwa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że po wydaniu decyzji wojewody stwierdzającej, że nieruchomość nie podlegała pod dekret o reformie rolnej, brak było podstawy prawnej do jej przekazania w użytkowanie na podstawie przepisów wymagających własności Skarbu Państwa. Jednakże, w niniejszej sprawie decyzja została wydana na podstawie art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, który nie wymagał własności Skarbu Państwa, a jedynie władania gruntem państwowym.
Przepisy (4)
Główne
u.g.g.w.n. art. 87 § ust. 2
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Przepis ten nie wymagał, aby grunty państwowe stanowiły własność Skarbu Państwa, a jedynie by były we władaniu jednostek organizacyjnych, które nie legitymowały się dokumentami na podstawie których im te grunty przekazano.
u.g.g.w.n. art. 87 § ust. 3
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Decyzja wydana na podstawie ust. 2 stanowiła podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji. Naruszenie musi być oczywiste i nie wymagać wykładni.
dekret o reformie rolnej art. 2 § ust. 1 lit. e
Dekret z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Przejęcie majątku na cele reformy rolnej. Sąd analizował, czy przejęcie nieruchomości zabudowanej budynkiem dworskim miało charakter rolny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 KPA (rażące naruszenie prawa) poprzez wydanie decyzji z 1990 r. mimo braku własności Skarbu Państwa. • Naruszenie art. 7, 77, 80 KPA (brak ustaleń stanu prawnego) poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu prawnego nieruchomości.
Odrzucone argumenty
Argumentacja SKO, że naruszenie prawa nie było rażące, ponieważ wymagało wykładni i nie było oczywiste. • Argumentacja sądu, że art. 87 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości nie wymagał własności Skarbu Państwa, a jedynie władania gruntem państwowym.
Godne uwagi sformułowania
Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. • W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa.
Skład orzekający
Piotr Fronc
przewodniczący
Mirosław Bator
sprawozdawca
Magda Froncisz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i ich przekazania w użytkowanie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego związanego z przepisami o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz dekretu o reformie rolnej. Interpretacja 'gruntu państwowego' w kontekście art. 87 ustawy może być odmienna od 'własności Skarbu Państwa'.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy długotrwałego sporu o własność nieruchomości, który sięga czasów PRL, i porusza kwestie interpretacji przepisów dotyczących 'rażącego naruszenia prawa' oraz 'gruntów państwowych'.
“Czy decyzja z czasów PRL o przekazaniu ziemi była nieważna? Sąd wyjaśnia, czym jest 'rażące naruszenie prawa'.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.