IV SAB/Wr 341/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.
Skarżący R. S. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania, która nie zawierała numeru PESEL. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu, tłumacząc opóźnienie problemami z odbiorem korespondencji. Sąd pierwszej instancji odrzucił wniosek jako spóźniony, jednak NSA uchylił to postanowienie, wskazując na konieczność wezwania do wyjaśnienia kwestii terminu. Po ponownym wezwaniu, skarżący nie uzupełnił skutecznie braków. Ostatecznie WSA odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu.
Sprawa dotyczy wniosku R. S. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prokuratora Okręgowego w J. G. Skarga pierwotnie nie zawierała numeru PESEL. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu, wskazując na problemy z odbiorem korespondencji z powodu zamieszkiwania pod innym adresem. Sąd pierwszej instancji początkowo odrzucił wniosek jako spóźniony, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, nakazując wezwanie do wyjaśnienia kwestii terminu. Po ponownym wezwaniu, skarżący nie uzupełnił skutecznie braków formalnych. Ostatecznie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił przywrócenia terminu, stwierdzając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ odebrał korespondencję osobiście i ciążył na nim obowiązek dochowania należytej staranności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że okoliczności przedstawione przez skarżącego, takie jak zamieszkiwanie pod innym adresem i problemy z odbiorem korespondencji, nie stanowią wystarczającego uprawdopodobnienia braku winy, zwłaszcza w kontekście osobistego odbioru przesyłki z wezwaniem. Ciężar wykazania braku winy spoczywa na stronie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 86 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 87 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 87 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 87 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 49 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 49 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 67 § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące problemów z odbiorem korespondencji i zamieszkiwania pod innym adresem nie stanowiły wystarczającego uzasadnienia dla przywrócenia terminu.
Godne uwagi sformułowania
ciężar uprawdopodobnienia, że zachodzą podstawy do przywrócenia terminu spoczywa na stronie o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć Sąd stosownie do treści art. 67 § 5 miał obowiązek dokonywania doręczeń tej sobie.
Skład orzekający
Bogumiła Kalinowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia braku winy oraz obowiązków sądu w zakresie doręczeń po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, jednak zasady dotyczące braku winy i doręczeń mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne związane z brakami formalnymi i terminami, ale zawiera też ciekawy wątek dotyczący obowiązków sądu w zakresie doręczeń po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, co jest istotne dla praktyków.
“Pełnomocnik z urzędu kluczem do terminów? Jak błąd w doręczeniu wpłynął na bieg sprawy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SAB/Wr 341/20 - Postanowienie WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2022-10-11 Data wpływu 2020-09-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Bogumiła Kalinowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 659 Hasła tematyczne Przywrócenie terminu Sygn. powiązane III OZ 725/22 - Postanowienie NSA z 2022-12-06 III OZ 37/23 - Postanowienie NSA z 2023-02-02 Skarżony organ Prokurator Treść wyniku *Odmówiono przywrócenia terminu do dokonania innej czynności Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 86 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku z dnia 18 stycznia 2021 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi R. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prokuratora Okręgowego w J. G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Uzasadnienie Uzasadnienie: Pismem z dnia 17 sierpnia 2020 r. R. S. (dalej: strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prokuratora Okręgowego w J. G w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga nie zawierała numeru PESEL skarżącego. Pismem z dnia 4 grudnia 2020 r. wezwano stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi, przesyłając jej jednocześnie odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 28 września 2020 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej powyższe wezwanie wynika, że skarżący odebrał je osobiście w dniu 28 grudnia 2020 r. (k. 13 akt sądowych). W dniu 18 stycznia 2021 r. wpłynął do tut. Sądu skan wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, niezawierający oryginalnego podpisu skarżącego. W treści wniosku strona podała swój numer PESEL. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że obecnie nie mieszka w swoim domu - zamieszkuje u rodziny. Skarżący wyjaśnił, że właściciel lokalu, w którym obecnie przebywa "przełożył na inną kupkę" skierowaną do niego przesyłkę zawierającą wezwanie Sądu z dnia 4 grudnia 2020 r. Ponadto strona - w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w niniejszej sprawie - wniosła o zwolnienie jej z opłat sądowych z powodu trudnej sytuacji ekonomicznej i psycho-fizycznej w jakiej się znajduje. W wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 22 stycznia 2021 r. wezwano skarżącego do podpisania wniosku, bądź w przypadku woli jego złożenia w formie dokumentu elektronicznego, podpisanie go kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 4 lutego 2021 r. (tj. przed upływem terminu wynikającego z treści zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 22 stycznia 2021 r.) wpłynęło do tut. Sądu pismo skarżącego z dnia 18 stycznia 2021 r. stanowiące prawidłowo podpisany oryginał wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 13 maja 2021r. sygn. akt IV SAB/Wr 341/20 odrzucił jako spóźniony wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2021 r. sygn. akt IV SPP/Wr 37/21 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu w niniejszej sprawie. O wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu Sąd został poinformowany pismem Wicedziekana Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych z dnia 26 sierpnia 2021 r. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2021 r. sygn. akt III OZ 1163/21 Naczelny Sąd Administracyjny na skutek wniesionego zażalenia uchylił postanowienie tut. Sądu z dnia 13 maja 2021 r. sygn. akt IV SAB/Wr 341/20. W motywach swojego rozstrzygnięcia NSA wskazał, że tutejszy Sąd przedwcześnie przyjął, że złożony wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 87 §1 p.p.s.a. Wedle wskazań NSA, przed dokonaniem oceny skarżący w istocie uchybił terminowi, Sąd pierwszej instancji powinien w pierwszej kolejności wezwać skarżącego do wyjaśnienia tej kwestii na podstawie art. 49 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 23 lutego 2022 r. pismem z dnia 1 marca 2022 r wezwano stronę do uzupełnienia braku formalnego wniosku z dnia 18 stycznia 2021 r. o przywrócenie terminu poprzez wskazanie, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 p.p.s.a. Przesyłkę zawierającą wezwanie do uzupełnienia braków formalnych doręczono skutecznie skarżącemu w dniu 16 marca 2022 r., zaś w odpowiedzi skarżący nadesłał e-mail, który nie został skierowany za pośrednictwem platformy e-PUAP do elektronicznej skrzynki podawczej Sądu, lecz został nadany na adres poczty elektronicznej Wydziału Informacji Sądowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący nie uzupełnił zatem skutecznie braków wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zarządzeniem Sędziego z dnia 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV SAB/Wr 341/20 pozostawiono bez rozpoznania wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi. Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł reprezentujący skarżącego pełnomocnik, zarzucając naruszenie art. 67 § 5 p.p.s.a poprzez niedoręczenie, ustanowionemu w sprawie od dnia 26 sierpnia 2021 r. pełnomocnikowi z urzędu, wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu, wnosząc jednocześnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2022 r. o sygn. akt III OZ 376/22 Naczelny Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zarządzenie Sędziego z dnia 5 kwietnia 2022 r. Uwzględniając zażalenie Sąd II instancji wskazał, że wobec faktu przyznania stronie pełnomocnika z urzędu na mocy prawomocnego postanowienia referendarskiego z dnia 19 sierpnia 2021 r. sygn. akt IV SPP/Wr 37/21 r. od momentu ustanowienia pełnomocnika, zgodnie z informacją z dnia 26 sierpnia 2021r. Sąd stosownie do treści art. 67 § 5 miał obowiązek dokonywania doręczeń tej sobie. Z powyższego obowiązku nie zwalniało Sądu oświadczenie skarżącego zawarte w piśmie z dnia 15 grudnia 2021 r. W konsekwencji wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu winno być doręczone pełnomocnikowi skarżącego. Tut. Sąd będąc związanym wytycznymi zawartymi w powołanym wyżej postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, w wykonaniu zarządzenia z dnia 27 czerwca 2022 r. wezwał pełnomocnika skarżącego uzupełnienia braku formalnego wniosku z dnia 18 stycznia 2021 r. o przywrócenie terminu poprzez wskazanie, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi udzielonej w zakreślonym terminie pełnomocnik wskazał, że przyczyna uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi ustała w dniu 17 stycznia 2021 r. na co Skarżący zareagował pismem z dnia 18 stycznia 2021r. wnosząc o przywrócenie terminu do uzupełnienia tych braków. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przepisy art. 86 i art. 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), przewidują możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zainteresowany uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak jego winy w uchybieniu terminu, wniosek o jego przywrócenie zostanie złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i gdy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostanie dopełniona czynność, dla której termin był wyznaczony. Postanowienie o przywróceniu terminu bądź odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W ocenie Sądu formalne przesłanki dopuszczalności wniosku zostały spełnione. Skoro wymogi formalne wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi zostały spełnione, a także dokonano uchybionej czynności (czyli wniesiono skargę), do rozpoznania pozostała kwestia spełnienia przesłanek, o których stanowi art. 87 § 3 p.p.s.a., tj. wystąpienie braku winy w uchybieniu terminu. Z przepisu art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. wynika, że strona, która uchybiła terminowi powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz doktrynie ugruntowany jest pogląd, że o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć. Oceniając wystąpienie powyższej przesłanki, Sąd obowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 270, uw. 5; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod redakcją R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C. H. Beck 2013, s. 444-446). Oznacza to, że strona składająca wniosek, celem uprawdopodobnienia braku swojej winy w uchybieniu terminu, powinna wskazać na okoliczności, które nastąpiły nagle i niespodziewanie, uniemożliwiając prawidłowe dokonanie czynności procesowej. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08; z dnia 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10 oraz z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt I OZ 9/20; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie tut. Sądu okoliczności przedstawione przez skarżącego nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W szczególności nie stanowi takiej okoliczności fakt zamieszkiwania strony w owym czasie pod innym adresem niż adres domowy strony. Jak bowiem wynika z akt sprawy przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi została skierowana na adres skarżącego wskazany przez niego w skardze, a treść zwrotnego potwierdzenia odbioru (k.17) obrazuje, że doręczenie zostało dokonane prawidłowo w dniu 28 grudnia 2021 r. i przesyłka odebrana przez skarżącego osobiście. Zatem co najmniej w tej dacie skarżący osobiście dysponował tą przesyłką. Wobec powyższego nie ma, w ocenie Sądu, znaczenia przywołany przez stronę fakt przełożenia przez właściciela lokalu skierowanej do skarżącego korespondencji "na inną kupkę". To na skarżącym bowiem ciążył obowiązek dochowania należytej staranności w terminowym prowadzeniu swojej sprawy. Zdaniem Sądu, okoliczności podane we wniosku nie są tego rodzaju, że ich pojawienie się było dla strony zaskakujące i stawiało stronę w takiej sytuacji, że nie była ona w stanie ich przezwyciężyć, nawet w przypadku podjęcia największego wysiłku. Podkreślić trzeba, że to na stronie ubiegającej się o przywrócenie terminu spoczywa ciężar uprawdopodobnienia, że zachodzą podstawy do przywrócenia terminu. Powoływanie się w sposób ogólny na fakt przełożenia korespondencji przez gospodarza domu w konfrontacji z faktem wcześniejszego osobistego odbioru tej korespondencji przez stronę należy uznać za brak uprawdopodobnienia podstaw do przywrócenia terminu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI