II SA/KR 972/25Zmiana decyzji o realizacji drogi naruszenie kpa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprzeciw K. D. od decyzji Wojewody Małopolskiego, która uchyliła decyzję Starosty Bocheńskiego. Starosta Bocheński, działając na podstawie art. 155 K.p.a. i art. 11f ust. 8 specustawy drogowej, zmienił decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, rozszerzając teren inwestycji o działki ewidencyjne nr [...] i [...] w celu umożliwienia budowy dodatkowych zjazdów do sąsiedniej nieruchomości. Skarżący K. D., właściciel działki objętej zmianą, wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie art. 155 K.p.a. i kwestionując istnienie interesu społecznego lub słusznego interesu strony w dokonanej zmianie. Wojewoda Małopolski, działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na liczne naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji. Wojewoda podkreślił, że Starosta nie zbadał przesłanek z art. 155 K.p.a., takich jak interes społeczny czy słuszny interes strony, a zmiana miała służyć interesowi osoby trzeciej, a nie celowi publicznemu. WSA w Krakowie, rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej Wojewody, ocenił jedynie legalność zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo uchylił decyzję Starosty, ponieważ organ I instancji dopuścił się rażących naruszeń przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., nie badając merytorycznie przesłanek zmiany decyzji ostatecznej. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 155 K.p.a. nie służy ponownemu rozpatrzeniu sprawy, a jego zastosowanie wymaga tożsamości sprawy w znaczeniu materialnym. W związku z tym, sprzeciw został oddalony na podstawie art. 151a § 2 P.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 155 K.p.a. w kontekście zmiany decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, zasada trwałości decyzji administracyjnych, obowiązki organów administracji w postępowaniu o zmianę decyzji, granice kontroli sądowej w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rozszerzenia terenu inwestycji drogowej w trybie art. 155 K.p.a. i może być stosowane analogicznie do innych spraw, gdzie organ próbuje zmienić ostateczną decyzję bez spełnienia ustawowych przesłanek.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej może zmienić ostateczną decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie art. 155 K.p.a. w celu rozszerzenia terenu inwestycji i budowy dodatkowych zjazdów, jeśli nie wykaże istnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej nie może zmienić ostatecznej decyzji w trybie art. 155 K.p.a. bez wykazania istnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony, a także jeśli zmiana nie dotyczy kwestii rozstrzygniętych decyzją ostateczną i służy interesowi osoby trzeciej kosztem interesu strony postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ I instancji naruszył art. 155 K.p.a. i przepisy postępowania, nie badając przesłanek zmiany decyzji ostatecznej, takich jak interes społeczny czy słuszny interes strony. Zmiana miała na celu realizację interesu osoby trzeciej (właściciela sąsiedniej działki) kosztem interesu skarżącego i nie służyła celowi publicznemu budowy drogi. Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję Starosty.
Czy rozszerzenie terenu inwestycji drogowej o dodatkowe działki w celu budowy zjazdów do sąsiedniej nieruchomości, która nie była objęta pierwotną decyzją, mieści się w zakresie zmiany decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie art. 155 K.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozszerzenie terenu inwestycji o nowe działki w celu budowy zjazdów do sąsiedniej nieruchomości, która nie była objęta pierwotną decyzją, nie mieści się w zakresie zmiany decyzji w trybie art. 155 K.p.a., jeśli nie służy celowi publicznemu i nie wykazano interesu społecznego lub słusznego interesu strony.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że decyzja wydana na podstawie art. 155 K.p.a. może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych decyzją ostateczną i musi być zgodna z interesem społecznym lub słusznym interesem strony. Rozszerzenie terenu inwestycji pod zjazdy do sąsiedniej nieruchomości, która nie była objęta pierwotną decyzją, nie stanowi uzasadnienia dla zwiększenia zakresu wywłaszczenia i narusza interes właściciela nieruchomości przejmowanej.
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej Wojewody (art. 138 § 2 K.p.a.), może badać merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ocenia co do zasady jedynie zachowanie przesłanek wydania tego rodzaju decyzji (art. 64e P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a.), a nie merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że jego rolą w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej jest ocena, czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. i czy istniały przesłanki do uchylenia decyzji organu I instancji. Sąd nie jest uprawniony do badania meritum sprawy administracyjnej w tym postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Ostateczna decyzja, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
specustawa drogowa art. 11f § 8
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Do zmiany decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się odpowiednio przepis art. 155 K.p.a., z zastrzeżeniem, że zgodę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
P.p.s.a. art. 3 § 2a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne rozpoznają sprzeciwy od decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
P.p.s.a. art. 64a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne rozpoznają sprzeciwy od decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
P.p.s.a. art. 64e
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ocenia co do zasady jedynie zachowanie przesłanek wydania tego rodzaju decyzji.
P.p.s.a. art. 151a § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala sprzeciw, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ powinien załatwić sprawę zgodnie ze słusznym interesem strony.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają wydanie decyzji.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać ustalenie stanu faktycznego oraz ocenę prawną.
specustawa drogowa art. 11f § 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Wymieniono roboty budowlane objęte decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, w tym budowę zjazdów.
specustawa drogowa art. 11d § 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Liniami rozgraniczającymi teren może być objęty wyłącznie teren niezbędny dla obiektów budowlanych.
specustawa drogowa art. 29 § 2
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
W przypadku budowy lub przebudowy drogi budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi.
specustawa drogowa art. 29 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu zezwolenia zarządcy drogi.
k.p.a. art. 16
Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub postępowanie przed sądem administracyjnym, są ostateczne.
k.p.a. art. 105 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, gdy odpadnie podstawa materialnoprawna czynności urzędowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ I instancji naruszył art. 155 K.p.a. poprzez brak zbadania przesłanek zmiany decyzji ostatecznej (interes społeczny, słuszny interes strony). • Zmiana decyzji miała na celu realizację interesu osoby trzeciej, a nie celu publicznego. • Rozszerzenie terenu inwestycji pod zjazdy do sąsiedniej nieruchomości nie było uzasadnione i naruszało interes właściciela przejmowanej nieruchomości. • Organ I instancji nie ustalił i nie skonkretyzował interesu społecznego lub słusznego interesu strony. • Decyzja kasatoryjna Wojewody była uzasadniona naruszeniem przepisów postępowania przez organ I instancji.
Odrzucone argumenty
Zarzuty sprzeciwu K. D. dotyczące niewłaściwego zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. przez Wojewodę i żądanie umorzenia postępowania I instancji.
Godne uwagi sformułowania
Trybu z art. 155 K.p.a. nie można traktować jako służącego ponownemu rozpatrzeniu sprawy zakończonej już decyzją ostateczną. • Postępowanie wydane w trybie art. 155 K.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, w jego zakresie nie mieści się ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją ostateczną. • Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 K.p.a. uwarunkowana jest prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. • Decyzja wydana na podstawie art. 155 K.p.a. może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych decyzją ostateczną, tj. decyzją, której dotyczy postępowanie o zmianę lub uchylenie, a nie kwestii nowych. • Przedłożenie jednostkowych interesów osoby trzeciej nad interes skarżącego stanowi o naruszeniu zasady równego traktowania stron i nie ma nic wspólnego z interesem społecznym lub słusznym interesem strony. • Organ odwoławczy w przekonujący sposób uzasadnił, że decyzja I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Skład orzekający
Magda Froncisz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 155 K.p.a. w kontekście zmiany decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, zasada trwałości decyzji administracyjnych, obowiązki organów administracji w postępowaniu o zmianę decyzji, granice kontroli sądowej w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rozszerzenia terenu inwestycji drogowej w trybie art. 155 K.p.a. i może być stosowane analogicznie do innych spraw, gdzie organ próbuje zmienić ostateczną decyzję bez spełnienia ustawowych przesłanek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur administracyjnych i udowodnienie słusznego interesu przy zmianie ostatecznych decyzji. Pokazuje też, jak sąd kontroluje działania organów administracji.
“Czy można rozszerzyć drogę kosztem sąsiada? Sąd wyjaśnia granice zmiany decyzji administracyjnych.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.