II SA/Kr 965/22

II SA/Kr 965/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-10-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-08-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Joanna Człowiekowska /przewodniczący sprawozdawca/
Monika Niedźwiedź
Piotr Fronc
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 706/23 - Wyrok NSA z 2025-01-14
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję w części, w pozostałym zakresie skargę oddalono
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1899
art. 136, 137
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: SWSA Joanna Człowiekowska (spr.) SWSA Piotr Fronc SWSA Monika Niedźwiedź po rozpoznaniu w dniu 27 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 7 czerwca 2022 r., znak: WS-VI.7534.3.9.2022.BK w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Starosty Krakowskiego z dnia 7 grudnia 2021 r. w zakresie punktu 4 o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], II. w pozostałym zakresie skargę oddala, III. zasądza na rzecz skarżącego S. S. od Wojewody Małopolskiego kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Uzasadnienie:
Wnioskiem z dnia 16 października 2018 r. M. M. i A. Ł. wystąpiły z wnioskiem o zwrot nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] poł.
w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, w granicach działki nr [...] obr. [...] (mały) T. .
Powyższy wniosek został złożony w związku z zawiadomieniem ww. osób przez Wydział Skarbu Miasta Urzędu Miasta Krakowa, pismem z dnia 9 października 2018 r. o zamiarze przeznaczenia wywłaszczonych nieruchomości na inny cel niż określony w decyzji wywłaszczeniowej.
Decyzją z dnia 7 grudnia 2021 r. znak: GN.II.6821.1.20.2018.JM, działając na podstawie art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1, art. 138 ust. 2, art. 139, art. 140 ust. 1-3 i art. 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1899 ze zm.), art. 104 kpa Starosta Krakowski orzekł o:
1. o zwrocie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], o pow. 0,0625 ha, powstałej z podziału działki nr [...], o pow. 0,0627 ha, obj. księgą wieczystą nr [...], pół. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, w granicach wywłaszczonej działki nr [...] obr. [...] (mały) T. , na rzecz:
- M. M., c. A. i Z. w 1/2 części,
- K. U., s. Z. i A. w ˝ części.
2. o zobowiązaniu osób wymienionych w pkt. 1 do zwrotu na rzecz Gminy Kraków kwoty: 20 272,08 zł, słownie złotych: dwadzieścia tysięcy dwieście siedemdziesiąt dwa 08/100), odpowiadającej kwocie zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości, a mianowicie:
a) M. M., do zwrotu kwoty: 10 136,04 zł (słownie złotych: dziesięć tysięcy sto trzydzieści sześć 04/100),
b) K. U., do zwrotu kwoty: 10 136,04 zł (słownie złotych: dziesięć tysięcy sto trzydzieści sześć 04/100).
3. należności określone w punkcie: 2a i 2b, należy wpłacić w terminie czternastu dni licząc od dnia, w którym mniejsza decyzja stanie się ostateczna, na wskazany numer konta,
4. o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0002 ha, poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, na rzecz: M. M.
i K. U..
Organ I instancji ustalił, że Skarb Państwa nabył działkę nr [...] obr. [...] (mały) T. , na podstawie decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza
o wywłaszczeniu nieruchomości z dnia 5 kwietnia 1988 r., nr G-I-8221-7/88,
z przeznaczeniem pod realizację tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie, w rejonie ul [...]
i uzbrojenia ww. zajezdni, zgodnie z decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego nr GP.II-8334/410/83 z dnia 13 czerwca1984 r., nr GP.II8334-34/84. Poprzednim właścicielem działki nr [...] obr. [...], była Z. U..
Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy
w Krakowie, Wydział I Cywilny z dnia 14 lutego 1995 r. sygn. akt I Ns 2110/94/K, spadek po Z. U. nabyły dzieci M. M., A. Ł. i K. U., po 1/3 części.
Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy
w Krakowie, Wydział I Cywilny z dnia 27 marca 2003 r. sygn. akt I Ns 126/03/K, spadek po K. U., nabyły siostry: A. Ł. i M. M., po 1/2 części.
Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 6 listopada 2019 r., Rep. A Nr 27203/2019, spadek po A. Ł. nabył syn K. U. w całości, który pismem z dnia 3 czerwca 2020 r. złożył wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości.
Zgodnie z operatem podziału K-1689/84 z dnia 29 czerwca 1984 r., działka nr [...] o pow. 0,6367 ha, obr. [...] (mały) T. podzieliła się na działki: nr [...] o pow. 0,5720 ha i [...] o pow. 0,0647 ha obr. [...] (mały) T. .
Z kolei zgodnie z odpisem równoważników Nr K-3482/146/93, działka nr [...] o pow. 0,0647 ha, obr. [...] (mały) T. , przekształciła się w działkę nr [...] o pow. 0,0638 ha, poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków.
Decyzją Prezydenta Miasta Krakowa nr [...] z dnia 30 sierpnia 2018 r. nr GD-6.6831.2.53.2018 działka nr [...] o pow. 0,0638 ha poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków została podzielona się na działki nr [...] o pow. 0,0004 ha, nr [...] o pow. 0,0007 ha i nr [...] o pow. 0,0627 ha, poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków.
Organ wyjaśnił, że podstawą do rozpatrzenia wniosku o zwrot nieruchomości są przepisy art. 136 ust. 3 i 137 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którymi nieruchomościami przesłankami zwrotu nieruchomości są:
- po pierwsze - wystąpienie przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobierców
z wnioskiem o zwrot;
- po drugie - objęcie instytucją zwrotu tylko nieruchomości wywłaszczonej (lub jej części) tj. nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia za odszkodowaniem, jak również nabytej w oparciu o przepisy ustaw enumeratywnie wymienionych w art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami;
- po trzecie - zbędność nieruchomości wywłaszczonej na cel określony w decyzji
o wywłaszczeniu, w rozumieniu przepisu art. 137 ustawy, który formułuje legalną definicję stanu zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.
Aby nieruchomość mogła zostać zwrócona, wszystkie wyżej przedstawione przesłanki muszą zaistnieć łącznie.
Organ zauważył, że wyrokiem z dnia 13 marca 2014 r. sygn. akt P 38/11 Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z art. 2 w związku z art. 165 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 137 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zakresie w jakim za nieruchomość zbędną uznaje nieruchomość wywłaszczoną przed 27.05.1990 r., na której w dniu złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż przed 22 września 2004 r. zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.
Zdaniem organu, w niniejszej sprawie pierwsze dwie przesłanki zwrotu zostały spełnione, bowiem wnioskodawcy są spadkobiercami byłej właścicielki wywłaszczonej nieruchomości, której wywłaszczenie nastąpiło na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Dla stwierdzenia, czy i trzecia przesłanka zwrotu została spełniona należało dokonać oceny zbędności nieruchomości dla celu wywłaszczenia określonego w decyzji o wywłaszczeniu, w świetle wskazanego wyżej przepisu art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Oceny zbędności nieruchomości dla celu wywłaszczenia dokonano na podstawie następujących dowodów:
- decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 5 kwietnia 1988 r. nr G-1-8221-7/88, o wywłaszczeniu nieruchomości;
- decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 13 czerwca 1984 r. nr GP.II.8334/410/83, o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji;
- decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 28 maja 1985 r. nr UAN-II-8332-43/85, o zatwierdzeniu planu realizacyjnego;
- opracowania Biura Projektów Budownictwa Komunalnego w Krakowie z dnia 17 lipca 1981 r. Zespół Baz MPK przy ul. [...] w Krakowie;
- Protokołu Nr 1/82 z dnia 3 września 1982 r. w sprawie uzgodnienia rozwiązań programowo - projektowych z Miejskim Przedsiębiorstwem Komunikacyjnym
w Krakowie;
- mapy ewidencji gruntów i budynków m. Kraków, Dz. ADM. KLEPARZ z dnia 15 grudnia 1983 r.;
- Planu sytuacyjnego Zespół baz M.P.K. przy ul[...] w Krakowie – data V.81;
- Ogólnego Planu zagospodarowania i uzbrojenia terenu, stanowiącego załącznik do decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji, z dnia 21 grudnia 1983 r. nr GP-II-8334-34/83;
- archiwalnych zdjęć lotniczych z lat: 1982, 1993, 1997, 1998 i 2019 przeprowadzonych w dniach: 5 sierpnia 2020 r. i 20 sierpnia 2021 r., rozpraw administracyjnych połączonych z oględzinami nieruchomości;
- pozyskanej w wyniku kwerendy akt archiwalnej dokumentacji dotyczącej planowanej budowy Zajezdni M.P.K. przy ul. [...] w Krakowie.
W konsekwencji ustalono (na podstawie decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków-Krowodrza z dnia 5 kwietnia 1988 r. nr G-I-8221-7/88), że działka nr [...] obr. [...] (mały) T. , niezbędna była Skarbowi Państwa dla celu realizacji tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie, w rejonie ul. [...] i uzbrojenia ww. zajezdni, zgodnie z decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego nr GP.11-8334/410/83 z dnia 13 czerwca 1984 r. nr GP.II-8334-34/84. Na gruncie przeznaczonym po ww. zaplecza planowano także powstanie dróg, co wynika bezpośrednio z załącznika do decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków-Krowodrza z dnia 13 czerwca 1984 r. nr GP.II.8334/410/83 o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji. Z kolei decyzją z dnia 28 maja 1985 r, nr UAN-II-8332-43/85 zatwierdzono pod względem urbanistycznym i architektonicznym plan realizacyjny zagospodarowania terenu tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK przy ul[...]. Nadto, w oparciu o opracowanie Biura Projektów Budownictwa Komunalnego w Krakowie z dnia 17 lipca 1981 r. ustalono, że przy ul. [...] w Krakowie powstać miała baza autobusowa i zajezdnia tramwajowa dla potrzeb Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego w Krakowie. Na terenie bazy, powstać miała infrastruktura niezbędna dla ww. przedsiębiorstwa komunikacyjnego składająca się m. in. z: garaży, torowisk, ośrodka szkoleniowego, hal, budynków magazynowych, administracyjnych, budynków socjalnych itp. Zespół baz - Zajezdnia tramwajowa i zajezdnia autobusowa MPK, znajdować się miała na terenie niezabudowanym, położonym między ul. [...] i nowoprojektowaną ul. Wolbromską, w odległości 200 m na północ od linii kolejowej towarowej Mydlniki – Batowice.
W dniu 3 września 1982 r. (protokół Nr 1/82) zostały uzgodnione założenia techniczno - ekonomiczne zajezdni autobusowej. Na mapie ewidencji gruntów
i budynków m. Kraków, Dz. ADM. KLEPARZ z dnia 15 grudnia 1983 r. zaznaczono kolorem czerwonym teren do wydania decyzji o miejscu i warunkach realizacji inwestycji - budowa zaplecza zajezdni autobusowej MPK przy ul. [...]. Pod zaplecze budowy bazy MPK przy ul. [...] w Krakowie planowano przeznaczyć tereny położone bezpośrednio przy ww. ulicy. Powstać także miały ulica Weissa oraz projektowana ulica bez nazwy. Zgodnie z Planem sytuacyjnym Zespół baz M.P.K. przy ul. [...] w Krakowie - data V. 81, na terenie przedmiotowej bazy planowano wybudowanie infrastruktury niezbędnej do jej funkcjonowania.
Powyższe ustalenia zgodne są z ustaleniami Ogólnego Planu zagospodarowania i uzbrojenia terenu, który stanowi załącznik do decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji, z dnia 21 grudnia 1983 r. nr GP-II-8334-34/83. Na terenie przeznaczonym pod budowę bazy MPK przy ul [...], powstać miała infrastruktura zgodna z ww. opracowaniem Biura Projektów Budownictwa Komunalnego w Krakowie.
W oparciu o zdjęcia lotnicze z 1982, 1993, 1997, 1998 i 2019 r. ustalono jak wyglądał teren wywłaszczonej działki. Na zdjęciu wykonanym w 1970 r., przedmiotowa nieruchomość stanowi pole uprawne. Widoczna jest ulica [...] Natomiast na fotografii pochodzącej z 1993 r. nieruchomość stanowi zaplecze budowlane, powstającego w pobliżu osiedla domów jednorodzinnych. Na zdjęciu wykonanym w 1997 r. i 1998 r., działka będąca przedmiotem niniejszego postępowania stanowi teren porośnięty drzewami. W pobliżu widoczne jest wybudowane osiedle domów jedno rodzinnych. Natomiast na fotografii wykonanej w 2019 r., widoczna jest mniejsza ilość drzew oraz krzewy, a teren nieruchomości jest porośnięty trawą. W pobliżu widoczne są zabudowania osiedla domów jednorodzinnych oraz pawilonu handlowego wraz z parkingiem. Na wszystkich fotografiach widoczna jest ulica [...], przebiegająca tuż przy nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania.
Jak podał organ, w dniu 5 sierpnia 2020 r. została przeprowadzona rozprawa administracyjna połączona z oględzinami nieruchomości. Ustalono wówczas, że nieruchomość ma kształt trapezu, który zwęża się w kierunku północnym. Granica zachodnia przebiega po ogrodzeniu wykonanym z siatki metalowej. Granice: południowa i północna przebiegają po rozpoczętej budowie ogrodzenia. Granica wschodnia przebiega wzdłuż ulicy [...]. Działka porośnięta jest wykoszoną trawą oraz siedmioma drzewami liściastymi. Na działce znajduje się podwójny słup energetyczny z lampą oświetleniową oraz rozdzielnia energetyczna i słupek z nieczytelnym oznaczeniem w kolorze żółtym.
Z kolei podczas przeprowadzonej w dniu 20 sierpnia 2021 r. rozprawy administracyjnej połączonej z oględzinami nieruchomości, geodeta uprawniony przeprowadził czynności związane z podziałem nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków. Stwierdzono, że zagospodarowanie nieruchomości, jest identyczne jak podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 5 sierpnia 2020 r. z uwzględnieniem wydzielenia działki na dojście do odnogi słupa energetycznego. Nieruchomość pokryta jest trawą.
Dla potrzeb prowadzonego postępowania pozyskano informacje w zakresie posiadania i eksploatacji sieci infrastruktury technicznej zlokalizowanej na przedmiotowej działce. W oparciu o pismo P.Sp.z o.o.
w K. z dnia 7 stycznia 2019 r. nr PSGKR.ZMSM.763.815355.1.19 ustalono, że na działce nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, zlokalizowana jest sieć gazowa o parametrach średniego ciśnienia, średnicy Dn 50, materiał PE 50 SDR 11, wykonana w dniu 9 sierpnia1984 r. Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów
i Kanalizacji S.A. w Krakowie w piśmie z dnia 15 stycznia 2019 r. poinformowało, że na działce będącej przedmiotem niniejszego postępowania, nie posiada sieci wodociągowej i kanalizacyjnej. Zgodnie z pismem T.S.A.
w K., z dnia 21 października 2019 r. nr TD/OKR/OME/2019-01-21/0000004 na terenie działki nr [...] poł w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków znajduje się słup energetyczny, który istniał już w 1974 r. O.S.A. w Krakowie, pismem z dnia 8 lutego 2019 r. nr TTISIKU-1111/18/JP poinformowało, że na przedmiotowej działce, nie posiada sieci telekomunikacyjnej. Zgodnie z pismem Miejskiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej S.A. w Krakowie z dnia 1 marca 2019 r. nr RDP/270/146/2019, ww. na działce nr [...] poł. w obr.33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków nie posiada oraz nie eksploatuje żadnej infrastruktury ciepłowniczej. Z kolei w piśmie Zarządu Dróg Miasta Krakowa z dnia 9 stycznia 2019 r. nr OG.542.1.1.2019, podano, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się poza pasem drogowym dróg będących w zarządzie ZDMK. Ustalono nadto, że działka nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, objęta jest umową dzierżawy, zawartą z S. S., na czas nieoznaczony, do użytkowania na cel zieleń, którą to informację pozyskano z pisma UMK z dnia 22 stycznia 2019 r.
Zdaniem organu ww. materiały i dowody wskazują, że na przedmiotowym terenie od daty wywłaszczenia, aż do chwili obecnej nie zrealizowano celu wywłaszczenia określonego jako realizacji tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie w rejonie ul. [...] i uzbrojenia ww. zajezdni. Dlatego też nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, w granicach działki nr [...] obr. [...] (mały) T. , organ uznał za zbędną na cel wywłaszczenia i orzekł ojej zwrocie. Realizacja celu wywłaszczenia polegającego na budowie tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie, musi bowiem wiązać się z konkretnymi robotami i nakładami inwestycyjnymi, czego w przedmiotowej sprawie nie stwierdzono. Tymczasem na przedmiotowym terenie nie powstała baza autobusowa i zajezdnia tramwajowa MPK. Aktualny stan zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości, wskazuje także na niewykonanie w jej obszarze prac związanych z realizacją zaplanowanej inwestycji.
W celu określenia przedmiotu zwrotu zlecono geodecie uprawnionemu sporządzenie projektu podziału nieruchomości. Zgodnie z mapą z projektem podziału wraz z opisem zmian i wykazem zmian, sporządzoną w dniu 8 września 2021 r.
i przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 20 września 2021 r. pod nr P. 1261.2021.7772, działka nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, o pow. 0,0627 ha, podzieliła się na działki: nr [...] o pow. 0,0625 ha i nr [...] o pow. 0,0002 ha.
Stwierdzono następnie, że działka nr [...] o pow. 0,0625 ha, powstała w wyniku podziału ww. działki nr [...] poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków. W dniu 20 sierpnia 2021 r. geodeta uprawniony, M. K. okazał granicę działki nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków. Nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] powstała pozostaje własnością Gminy Kraków, w związku z czym jej stan prawny również nie stanowi przeszkody do wydania orzeczenia o zwrocie nieruchomości.
Mając na uwadze treść przepisów art. 140 u.g.n. oraz w oparciu o decyzje Urzędu Dzielnicowego Kraków-Krowodrza z dnia 5 kwietnia 1988 r. nr G-I-8221-7/88 ustalono, że właścicielce z tytułu wywłaszczenia nieruchomości o pow. 0,0647 ha, przyznano odszkodowanie w kwocie 386 136,00 zł. za grunt. Niniejsza decyzja stała się ostateczna z dniem 30 maja 1988 r.
Organ wyjaśnił, że do waloryzacji przyjęto kwotę 373 006,25 zł, która stanowi odszkodowanie za grunt ustalone z tytułu wywłaszczenia nieruchomości, w wysokości odpowiadającej zwracanej powierzchni (625 m2 x 596,81 zł/m2). Do dnia wydania niniejszej decyzji Prezes Głównego Urzędu Statystycznego nie ogłosił żadnego wskaźnika zmian cen nieruchomości gruntowych, wobec czego przy waloryzacji zastosowano wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych. W związku z tym powyższa kwota została zwaloryzowana zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 5 ust. 4 u.g.n.- określanych jako średnioroczny i miesięczny wskaźniki przez Główny Urząd Statystyczny na podstawie jego własnych danych, za okres od czerwca 1988 r. do października 2021 r. i wynosi: 20 272,08 zł (słownie złotych: dwadzieścia tysięcy dwieście siedemdziesiąt dwa 08/100).
Nadto organ zauważył, że na podlegającej zwrotowi działce nr [...], poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków nie poczyniono po dacie wywłaszczenia żadnych nakładów związanych z realizacją celu wywłaszczenia, zmieniających jej wartość, co miałoby wpływ na wysokość zwaloryzowanego odszkodowania, które spadkobiercy poprzedniej właścicielki wywłaszczonej nieruchomości zobowiązani są zwrócić Gminie Kraków. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania art. 140 ust. 4 u.g.n.
Wyjaśniono, że zgodnie z art. 139 u.g.n. "nieruchomość wywłaszczona podlega zwrotowi wstanie, w jakim się znajduje w dniu jej zwrotu", co oznacza, iż właścicielowi zwracanej nieruchomości nie przysługuje roszczenie o przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego, jak również żądanie odszkodowania za zmianę stanu nieruchomości powstałą po dacie wywłaszczenia. Natomiast zgodnie z art. 138 ust. 2 ww. ustawy zawarte umowy najmu, dzierżawy lub użyczenia zwracanej nieruchomości wygasają z upływem 3 miesięcy, od dnia w którym niniejsza decyzja o zwrocie stanie się ostateczna.
Ustalono nadto, że działka nr [...] o pow. 0,0002 ha powstała z podziału działki nr [...] o pow. 0,0627 ha, poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków jest zbędna na cel wywłaszczenia, jednak odmówiono jej zwrotu z uwagi na zlokalizowany na niej element infrastruktury energetycznej należącej do T.S.A. w K..
Odwołanie od ww. decyzji wniósł S. S..
Decyzją z dnia 7 czerwca 2022 r. znak: WS-VI.7534.3.9.2022.BK, na podstawie art. 9a w związku z art. 142 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wojewoda Małopolski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, zebrany w sprawie materiał dowodowy i ustalony stan faktyczny. Ustalenia organu
I instancji organ odwoławczy uznał za prawidłowe i przyjął jako własne. Wyjaśnił, że przedmiotem zwrotu jest działka nr [...] o pow. 0,0625 ha, powstała w wyniku podziału działki nr [...], poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków. Z kolei organ I instancji odmówił zwrotu działki nr [...] o pow. 0,0002 ha, powstałej z podziału działki nr [...], poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza, m. Kraków, mimo jej zbędności na cel wywłaszczenia, gdyż na tej działce zlokalizowany jest element infrastruktury energetycznej należące do T.S.A. w K..
Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza, m. Kraków nie została objęta realizacją celu przejęcia przez Skarb Państwa, a zatem nieruchomość ta stała się zbędna na ten cel. Aktualny sposób korzystania z wywłaszczonej nieruchomości, stan faktyczny ustalony w czasie oględzin oraz zdjęcia lotnicze przedmiotowego terenu świadczą wyraźnie o tym, iż po wywłaszczeniu nie podjęto na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości działań dla zrealizowania celu określonego jako realizacja tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie w rejonie ul [...] i uzbrojenia ww. zajezdni. Zgromadzone w przedmiotowym postępowaniu materiały i dowody w sprawie, pozwalają uznać wnioskowaną działkę - stosownie do przepisów art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 u.g.n., za zbędną dla realizacji celu wywłaszczenia, co w konsekwencji oznacza konieczność jej zwrotu na rzecz wnioskodawców.
Zdaniem Wojewody Małopolskiego organ I instancji prawidłowo również odmówił zwrotu działki nr [...], poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, skoro na tej działce zlokalizowany jest element infrastruktury energetycznej należącej do T.S.A. w K., zaś żadna ze stron nie kwestionuje tego stanu rzeczy.
Starosta Krakowski przeprowadził dodatkowo postępowanie wyjaśniające w zakresie obciążeń przedmiotowej nieruchomości prawami obligacyjnymi bądź rzeczowymi na rzecz osób trzecich, które wykazało, że działka nr [...], poł. w obr. 33, jedn. ewid. Krowodrza, m. Kraków objęta jest umową dzierżawy na czas nieoznaczony zawartą ze S. S..
Ponadto organ I instancji słusznie wskazał, iż zgodnie z brzmieniem art. 139 u.g.n. nieruchomość wywłaszczona podlega zwrotowi w stanie, w jakim się znajduje w dniu jej zwrotu, co oznacza, iż właścicielowi zwracanej działki nie przysługuje roszczenie o przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego, jak również żądanie odszkodowania za zmianę stanu nieruchomości powstałą po dacie wywłaszczenia.
Zdaniem organu odwoławczego wszystkie przesłanki zwrotu zostały spełnione, a objęty roszczeniem teren może podlegać zwrotowi na rzecz wnioskodawców.
Z uwagi na fakt, że na terenie objętym roszczeniem o zwrot nie poczyniono żadnych nakładów związanych z realizacją celu wywłaszczenia, organ I instancji celem zadośćuczynienia regulacji art. 140 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, dokonał stosownych rozliczeń finansowych związanych ze zwrotem nieruchomości tj. waloryzacji zwracanego za wywłaszczoną nieruchomość odszkodowania, w stosunku do powierzchni zwracanej nieruchomości na rzecz wnioskodawców. Wysokość odszkodowania po waloryzacji wynosi 20 272,08 zł.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewoda wyjaśnił, że postanowieniem z 7 czerwca 2022 r. znak: WS-VI.7534.3.9.2022.BK odmówił wyłączenia Starosty Krakowskiego od załatwienia przedmiotowej sprawy, bowiem - z jednej strony przedstawiona w tym zakresie argumentacja odwołującego w żaden sposób nie przemawiała za zasadnością wniosku, zaś z drugiej strony - postępowanie przed organem I instancji zostało już zakończone. Z kolei kwestię wyłączenia pracownika organu I instancji od prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie rozpatrzył - zgodnie z właściwością - bezpośredni przełożony pracownika do prowadzenia sprawy, Starosta Krakowski, stwierdzając w piśmie z 30 grudnia 2021 r., iż: "nie uprawdopodobniono, iż istnieją okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika." Organ odwoławczy odniósł się do zasadności skargi S. S. "na bezczynność Starosty Krakowskiego w sprawie wniosku o wyłączenie Starosty Krakowskiego oraz wniosku o wyłączenie pracownika od udziału w sprawie", wskazując, że podniesione w niej zarzuty rozpatrzono w postępowaniu odwoławczym, biorąc pod uwagę treść art. 234 k.p.a.
Wskazano również, że Starosta Krakowski wyjaśnił, iż przez przedmiotową nieruchomość nie przebiega kolektor ściekowy, a tym samym nie zachodziła potrzeba powoływania dodatkowego biegłego geodety na okoliczność ustalenia tego faktu. Ponadto podkreślić należy, iż nie budzi żadnych zastrzeżeń organów obu instancji, ani aktualnego właściciela nieruchomości (Gminy Kraków), że zasadniczy cel wywłaszczenia (baza autobusowa, zajezdnia tramwajowa MPK w Krakowie w rejonie ul [...], ani też tymczasowe zaplecze wykonawcy dla potrzeb realizacji ww. inwestycji) nigdy nie powstał w tym rejonie Krakowa, wobec czego nie można mówić o osiągnięciu celu wywłaszczenia poprzez realizację infrastruktury pomocniczej tego zamierzenia (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 27 kwietnia 2022 r., II SA/Kr 1021/21).
Zdaniem Wojewody Małopolskiego bezzasadny jest również wniosek
o uzupełnienie i wyjaśnienie treści decyzji organu Instancji.
Na powyższe rozstrzygnięcie S. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów:
- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 136 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 2 ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy
o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. poz. 801) poprzez orzeczenie o zwrocie nieruchomości w sytuacji, w której jeden z jej adresatów K. U. złożył wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości po dniu 14 maja 2020 roku - to jest pismem z dnia 3 czerwca 2020 roku. Fakt procedowania w sprawie nieruchomości dotyczącej zwrotu na wniosek M. M. nie może bowiem stanowić przesłanki do uznania braku uchybienia terminowi skoro przepis ustawy dopuszcza możliwość dochodzenia zwrotu udziału w prawie własności nieruchomości na zasadzie art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami (po nowelizacji dokonanej ustawą z
4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. poz. 801);
- art. 136 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 137 u.g.n. w części w jakim decyzja odmawia orzeczenia o zwrocie działki [...] obręb 33 Krowodrza pomimo, iż infrastruktura T.S.A. w K. nie stanowiła realizacji celu wywłaszczenia,
a organy obu instancji nie zastosowały procedury opisanej w art. 136 ust. 2 u.g.n. Powyższe potwierdza zarzuty skarżącego o niewłaściwym prowadzeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie. Budowa infrastruktury technicznej z natury rzeczy nie koliduje ze zwrotem nieruchomości, jednakże jedynie w sytuacji, gdy ta infrastruktura techniczna nie stanowi celu wywłaszczenia, a związana jest jedynie z realizacją innej inwestycji będącej celem wywłaszczenia (tak m.in. w wyroku NSA z 20.09.2013 r., I OSK 643/12, LEK nr 1375587, oraz wyroku WSA w Lublinie z 12.05.2022 r., II SA/Lu 113/22, LEK nr 3352893;
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez nieprawidłową kontrolę instancyjną dokonana przez organ odwoławczy, który to organ pomimo zgłoszonych przez skarżącego w odwołaniu zarzutów, przyjął materiał dowodowy zgromadzony
w sprawie za wystarczający do merytorycznego orzeczenia w przedmiocie zwrotu nieruchomości;
- art. 7, 8 § 1,10 § 1, 80, 81, 81a § 2 pkt 1) k.p.a. poprzez rzeczywisty brak postępowania wyjaśniającego, bezpodstawne uznanie przez organ odwoławczy, iż decyzja Starosty Krakowskiego została poprzedzona prawidłowym postępowaniem dowodowym pomimo pominięcia udziału skarżącego S. S. w czynnościach dowodowych w tym w rozprawie administracyjnej prowadzonej na przedmiotowej nieruchomości i całkowicie dowolną, a nie swobodną ocenę materiału zgromadzonego w sprawie, czego dowodem jest uznanie działki o nr ewid. [...] obręb 33 jednostka ewidencyjna Krowodrza, w tym stosowanie domniemań faktycznych na korzyść wnioskodawców pomimo istnienia sprzecznych interesów pomiędzy wnioskodawcami a skarżącym, co przełożyło się na błędne przyjęcie, że zachodzą wszelkie przesłanki do zwrotu nieruchomości oraz pominięto nakłady skarżącego dokonane na przedmiotową nieruchomość.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021 r. poz. 2095 ze zmian.), zgodnie z którym w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3). Na tej podstawie zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Należy również wskazać, że na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
W wyniku rozpatrzenia sprawy w tak zakreślonych ramach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna jedynie w zakresie, w jakim zakwestionowano odmowę zwrotu działki nr [...] obr. 33 Krowodrza w Krakowie. W pozostałej części Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów procedury, ani prawa materialnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy i skarga podlegała oddaleniu.
Podstawę materialnoprawną tej decyzji stanowi art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1899, dalej: u.g.n.), zgodnie z którym poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. Zgodnie z art. 137 ust. 1. u.g.n. nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Jeżeli cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część (art. 137 ust. 2 u.g.n.). Podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości kształtuje także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2014 r., P 38/11 (Dz. U. poz. 376), skutkiem którego art. 137 ust. 1 pkt 2 utracił moc z dniem 24 marca 2014 r. w zakresie, w jakim za nieruchomość zbędną uznaje nieruchomość wywłaszczoną przed 27 maja 1990 r., na której w dniu złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż przed 22 września 2004 r. zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wyroku tego wynika, że jeżeli nieruchomość objęta żądaniem zwrotu została wywłaszczona przed dniem 27 maja 1990 r., czyli datą komunalizacji z mocy prawa nieruchomości Skarbu Państwa, którymi władały jednostki samorządu terytorialnego, zaś cel wywłaszczenia został zrealizowany przed dniem 22 września 2004 r., czyli dniem wejścia w życie aktualnego brzmienia art. 137 ust. 1 u.g.n., nie można uznać, że cel wywłaszczenia nie został zrealizowany. Realizacja tego celu w terminach wskazanych w art. 137 ust. 1 u.g.n. nie ma w takiej sytuacji znaczenia, tj. nie jest istotne, czy realizację celu wywłaszczenia rozpoczęto w ciągu 7 lat od momentu, w którym decyzja wywłaszczeniowa stała się ostateczna oraz czy zakończono ją w ciągu 10 lat od tego momentu. W świetle powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w wypadku nieruchomości wywłaszczonych przed dniem 27 maja 1990 r. spełnienie kryteriów zbędności, wymienionych w art. 137 ust. 1 u.g.n. miałoby znaczenie wyłącznie wówczas, gdyby cel wywłaszczenia był realizowany dopiero po dniu 22 września 2004 r.
Z powyższego wynika, że do przesłanek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości zalicza się, po pierwsze, wystąpienie przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobierców z wnioskiem o zwrot, po drugie, objęcie instytucją zwrotu tylko nieruchomości wywłaszczonej, tj. nieruchomości, w stosunku do której Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze wywłaszczenia, po trzecie, zbędność nieruchomości wywłaszczonej na cel wywłaszczenia w rozumieniu art. 137 u.g.n.
W przedmiotowej sprawie organ I instancji ustalił, że Skarb Państwa nabył działkę nr [...] obr. [...] (mały) T. , na podstawie decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza o wywłaszczeniu nieruchomości z dnia 5 kwietnia 1988 r., nr G-I-8221-7/88, z przeznaczeniem pod realizację tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie, w rejonie ul [...] i uzbrojenia ww. zajezdni, zgodnie z decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego nr GP.II-8334/410/83 z dnia 13 czerwca1984 r., nr GP.II8334-34/84. Poprzednim właścicielem działki nr [...] obr. 18b Tonie, była Z. U., której spadkobierczyniami są wnioskujące o zwrot – M. M. i A. Ł.. W toku postępowania zmarła A. Ł.. W jej miejsce do postępowania wstąpił K. U. (vide: wniosek z dnia 3 czerwca 2020 r.).
Już w tym miejscu wyjaśnić należy, że nie znalazł w przedmiotowej sprawie zastosowania, w odniesieniu do K. U., art. 136 ust. 7 u.g.n., zgodnie z którym uprawnienie do zwrotu, o którym mowa w ust. 3, wygasa, jeżeli od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat, a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku, o którym mowa w ust. 3. W takim przypadku właściwy organ nie ma obowiązku zawiadamiania oraz informowania, o którym mowa w ust. 2. Przepis ten, uchwalony na podstawie art. 1 pkt 1 lit. f ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2019 r. poz. 801), obowiązujący od dnia 14 maja 2019 r., reguluje kwestię wygaśnięcia roszczenia o zwrot nieruchomości, o którym mowa w art. 136 ust. 3 u.g.n. Zgodnie bowiem z art. 4 ww. ustawy nowelizującej do spraw o zwrot wywłaszczonych nieruchomości wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z wyłączeniem art. 136 ust. 7. W okolicznościach sprawy należało przyjąć, że przedmiotowe postępowanie, prowadzone na wniosek m.in. poprzedniczki prawnej K. U., zostało wszczęte przed wejściem w życie ww. ustawy, a co za tym idzie, nie stosuje się w nim art. 136 ust. 7 u.g.n. Stanowisko takie jest uzasadnione tym bardziej, jeśli uwzględni się, że na gruncie regulacji art. 136 u.g.n. przed i po ww. nowelizacji mamy do czynienia z jedną sprawą administracyjną – sprawą zwrotu nieruchomości lub jej części albo zwrotu udziałów w nieruchomości lub jej części (tak: wyrok WSA w Krakowie z 12 sierpnia 2020 r., II SA/Kr 299/20, nieprawom., orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednoznacznie stanowi przy tym art. 136 ust. 3b u.g.n., że w przypadku gdy zostało zgłoszone więcej niż jedno żądanie zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości lub w jej części, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, prowadzi jedno postępowanie dotyczące wszystkich żądań.
W ocenie Sądu prawidłowo organy ustaliły w przedmiotowej sprawie, że w sprawie zostały spełnione przesłanki zwrotu nieruchomości: wnioskodawcy są spadkobiercami byłej właścicielki wywłaszczonej nieruchomości, której wywłaszczenie nastąpiło na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Prawidłowe, co do zasady okazały się również ustalenia co do zbędności wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] dla celu wywłaszczenia określonego w decyzji o wywłaszczeniu.
Ustalenia w tym zakresie zostały dokonane na podstawie wystarczającego materiału dowodowego, w szczególności na podstawie decyzji Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 5 kwietnia 1988 r. nr G-1-8221-7/88, o wywłaszczeniu nieruchomości. Wzięto również pod uwagę: decyzję Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 13 czerwca 1984 r. nr GP.II.8334/410/83, o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji; decyzję Urzędu Dzielnicowego Kraków - Krowodrza, z dnia 28 maja 1985 r. nr UAN-II-8332-43/85, o zatwierdzeniu planu realizacyjnego; opracowanie Biura Projektów Budownictwa Komunalnego w Krakowie z dnia 17 lipca 1981 r. Zespół Baz MPK przy ul. [...] w Krakowie; protokół Nr 1/82 z dnia 3 września 1982 r. w sprawie uzgodnienia rozwiązań programowo - projektowych z Miejskim Przedsiębiorstwem Komunikacyjnym w Krakowie; mapy ewidencji gruntów i budynków m. Kraków, Dz. ADM. KLEPARZ z dnia 15 grudnia 1983 r.; plan sytuacyjny Zespołu baz M.P.K. przy ul. [...] w Krakowie – data V.81; Ogólny Plan zagospodarowania i uzbrojenia terenu, stanowiącego załącznik do decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji, z dnia 21 grudnia 1983 r. nr GP-II-8334-34/83; archiwalne zdjęcia lotnicze z lat: 1982, 1993, 1997, 1998 i 2019, przeprowadzone w dniach: 5 sierpnia 2020 r. i 20 sierpnia 2021 r., rozprawy administracyjne połączone z oględzinami nieruchomości; jak i archiwalną dokumentację dotyczącą planowanej budowy Zajezdni M.P.K. przy ul. Łokietka w Krakowie.
Na podstawie ww. dowodów ustalono w sposób niebudzący wątpliwości, że działka nr [...] obr. [...] (mały) T. , niezbędna była Skarbowi Państwa dla celu realizacji tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie, w rejonie ul[...] i uzbrojenia ww. zajezdni oraz dróg. Na terenie bazy powstać miała infrastruktura niezbędna dla ww. przedsiębiorstwa komunikacyjnego składająca się m. in. z: garaży, torowisk, ośrodka szkoleniowego, hal, budynków magazynowych, administracyjnych, budynków socjalnych itp. Zespół baz - zajezdnia tramwajowa i zajezdnia autobusowa MPK, znajdować się miała na terenie niezabudowanym, położonym między ul[...] i nowoprojektowaną ul. Wolbromską, w odległości 200 m na północ od linii kolejowej towarowej Mydlniki – Batowice.
Analiza zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności zdjęć lotniczych z 1982, 1993, 1997, 1998 i 2019, nie pozwala na wyciągnięcie z niego innych wniosków, niż uczyniły to organy orzekające w obu instancjach. Niewątpliwie, na przedmiotowym terenie od daty wywłaszczenia do wydania decyzji nie zrealizowano celu wywłaszczenia określonego jako realizacji tymczasowego zaplecza wykonawcy dla potrzeb bazy autobusowej i zajezdni tramwajowej MPK w Krakowie w rejonie ul. [...] i uzbrojenia ww. zajezdni. Na przedmiotowym terenie nie powstała także baza autobusowa i zajezdnia tramwajowa MPK. Słusznie więc uznano nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] poł. w obr. 33 jedn. ewid. Krowodrza m. Kraków, w granicach działki nr [...] obr. [...] (mały) T. , za zbędną na cel wywłaszczenia, co powinno skutkować zwrotem tej nieruchomości w całości. Tymczasem organy orzekły o zwrocie jedynie działki nr [...], zaś w zakresie działki nr [...], o powierzchni 0,0002 ha, odmówiono zwrotu.
Jak ustalono w przedmiotowym postępowaniu, na działce nr [...] nie zrealizowano celu wywłaszczenia, ale zgodnie z pismem T[...] S.A. z dnia 21 października 2019 r. nr TD/OKR/OME/2019-01-21/0000004 na działce tej, już w 1974 r., istniał słup energetyczny. Okoliczność ta nie przesądza jednak, zdaniem Sądu, o zasadności odmowy zwrotu działki nr [...]. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych jako utrwalony przyjmuje się pogląd reprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 września 2013 r., I OSK 643/12 (orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym występowanie infrastruktury technicznej na działce objętej żądaniem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nie stanowi przeszkody do zwrotu nieruchomości na rzecz byłych właścicieli w sytuacji, gdy nie stanowiła ona celu wywłaszczenia, a jej budowa związana była z realizacją innej inwestycji (wyrok NSA z 20 września 2013 r., I OSK 643/12). W przedmiotowej sprawie nie wykazano związku istniejącego elementu infrastruktury z celem wywłaszczenia; nie wskazano również żadnej innej relewantnej prawnie podstawy odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Z tej przyczyny decyzja w zakresie odmowy zwrotu działki nr [...] obr. 33 Krowodrza (punkt 4 decyzji Starosty Krakowskiego) nie mogła zostać uznana za prawidłową i konieczne było jej uchylenie, o czym Sąd orzekł w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Naruszono bowiem art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., przez niewyjaśnienie podstawy decyzji odmawiającej zwrotu ww. nieruchomości, a w konsekwencji naruszono art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 u.g.n. Wojewoda Małopolski ponownie dokona oceny zgromadzonego materiału dowodowego celem zweryfikowania jego kompletności co do działki nr [...] obr. 33 Krowodrza i wyda rozstrzygnięcie, uwzględniając wyrażone tu stanowisko Sądu.
W pozostałym zakresie skargę należało oddalić, o czym Sąd orzekł w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a. Jak wskazano wcześniej, w zakresie dotyczącym działki nr [...] wszystkie okoliczności faktyczne i prawne mające znaczenie dla rozstrzygnięcia zostały należycie wyjaśnione i wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w tym zakresie nie są zasadne zarzuty skargi, które dotyczą naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 8 § 1, art. 10 § 1, art. 80, art. 81, art. 81a § 2 pkt 1 k.p.a.). Organ odwoławczy odniósł się także należycie do zarzutów odwołania. Sąd nie dopatrzył się w szczególności konieczności uchylenia decyzji w całości także ze względu na wzmiankowane w skardze pominięcie nakładów, które miały być na nieruchomość dokonane przez skarżącego.
O kosztach postępowania orzeczono w punkcie III sentencji wyroku na podstawie art. 205 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.