II SA/Kr 958/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, uznając, że zarzut niewykonalności obowiązku powinien być rozpatrzony w trybie przepisów o zarzutach, a nie osobnego wniosku o umorzenie.
Skarżący domagali się umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu niewykonalności nałożonego obowiązku niepieniężnego. Organ egzekucyjny wydał dwa postanowienia: jedno dotyczące zarzutu niewykonalności, a drugie odmawiające umorzenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie o zarzucie i umorzył postępowanie pierwszej instancji. WSA w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że zarzut niewykonalności obowiązku powinien być rozpatrzony w trybie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie jako odrębny wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 59 tej ustawy.
Sprawa dotyczyła skargi M. L. i J. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący domagali się umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), wskazując na niewykonalność nałożonego obowiązku niepieniężnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał dwa postanowienia: jedno dotyczące zarzutu niewykonalności (uznając go za nieuzasadniony) i drugie odmawiające umorzenia postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie o zarzucie i umorzył postępowanie pierwszej instancji, uznając, że organ egzekucyjny powinien wydać jedno rozstrzygnięcie w sprawie zarzutów. WSA w Krakowie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu II instancji. Sąd uznał, że zarzut niewykonalności obowiązku powinien być rozpatrzony w trybie art. 34 u.p.e.a., a nie jako odrębny wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 59 u.p.e.a. Wskazano, że odmowa uwzględnienia zarzutu jest równoznaczna z odmową umorzenia postępowania, a wydawanie odrębnego postanowienia w przedmiocie umorzenia byłoby obejściem przepisów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu niewykonalności obowiązku niepieniężnego, zgłoszony w piśmie zawierającym również zarzut w tej samej kwestii, powinien być rozpatrzony w trybie przepisów o zarzutach (art. 34 u.p.e.a.), a nie jako odrębne postępowanie o umorzenie (art. 59 u.p.e.a.).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgłoszenie zarzutu niewykonalności obowiązku uruchamia procedurę z art. 34 u.p.e.a., a rozstrzygnięcie w przedmiocie zarzutu jest jednocześnie rozstrzygnięciem co do wniosku o umorzenie z tej przyczyny. Wydanie odrębnego postanowienia w przedmiocie umorzenia na podstawie art. 59 u.p.e.a. byłoby obejściem przepisów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 33 § 1 pkt 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § 1 pkt 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut niewykonalności obowiązku niepieniężnego powinien być rozpatrzony w trybie art. 34 u.p.e.a., a nie jako odrębny wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 59 u.p.e.a.
Odrzucone argumenty
Postępowanie w sprawie zarzutów jest odrębne od postępowania w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie art. 59 u.p.e.a. PINB prawidłowo wydał dwa odrębne orzeczenia dotyczące zgłoszonych zarzutów oraz wniosku o umorzenie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Organ egzekucyjny winien wydać jedno rozstrzygnięcie, na podstawie przepisów art. 34 u.p.e.a. Wniesienie bowiem przez zobowiązanego środka zaskarżenia, jakim są zarzuty, uruchamia postępowanie przed organem egzekucyjnym w celu ich rozpoznania na podstawie przepisów art. 34 u.p.e.a. Uznanie zarzutów za nieuzasadnione jednocześnie rozstrzyga o braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Niedopuszczalne jest rozstrzyganie w sprawie zgłoszonych zarzutów w innym niż przewidziany do tego trybie np. w postępowaniu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Odmowa uwzględnienia zarzutów jest równoznaczna z odmową umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym przypadku organ nie wydaje odrębnego postanowienia.
Skład orzekający
Anna Szkodzińska
przewodniczący
Iwona Niżnik-Dobosz
członek
Joanna Człowiekowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między przepisami dotyczącymi zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (art. 34 u.p.e.a.) a wnioskiem o umorzenie postępowania z powodu niewykonalności obowiązku (art. 59 u.p.e.a.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o umorzenie jest zgłaszany jednocześnie z zarzutem niewykonalności obowiązku niepieniężnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym, która może mieć wpływ na sposób rozpatrywania wniosków przez organy administracji i sądy. Wyjaśnia, jak należy prawidłowo łączyć zarzuty z wnioskami o umorzenie.
“Zarzut czy wniosek o umorzenie? WSA wyjaśnia, jak prawidłowo postępować w egzekucji administracyjnej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 958/19 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2019-09-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-08-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Szkodzińska /przewodniczący/ Iwona Niżnik-Dobosz Joanna Człowiekowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Umorzenie postępowania Sygn. powiązane II OSK 2514/20 - Wyrok NSA z 2023-07-04 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1966 nr 24 poz 151 art 33 par 1 pkt 5 , art 34 par 4 , art 59 par 1 pkt 5 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Joanna Człowiekowska (spr.) WSA Iwona Niżnik-Dobosz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 września 2019 r. sprawy ze skargi M. L. i J. B. na postanowienie nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 6 czerwca 2019 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala Uzasadnienie Postanowieniem nr [...] z dnia 2 kwietnia 2019 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki, po rozpatrzeniu wniosku zobowiązanych M. L. i J. B. z dnia 26 kwietnia 2018 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 6 kwietnia 2018 r., w którym egzekwowane są obowiązki nałożone na ww. zobowiązanych oraz Gminę Miejską K. ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z dnia 19.08.2016 r., znak: [...] W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że nie zachodzi przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 §1 pkt 5 u.p.e.a., albowiem obowiązek nałożony ww. decyzją nie jest niewykonalny. Trudności związane z postępowaniami eksmisyjnym i zasiedleniem kamienicy, nie stanowią podstawy faktycznej i prawnej umożliwiającej uznanie niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Zażalenie na to postanowienie wnieśli M. L. i J. B., zarzucając mu naruszenie art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że obowiązek o charakterze niepieniężnym, nałożony na zobowiązanych na mocy ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z dnia 19 sierpnia 2016 r.m jest wykonalny oraz wnosząc o jego zmianę i umorzenie postępowania na podstawie art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a. Postanowieniem nr [...] r. z dnia 6 czerwca 2019 r., znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył w całości postępowanie pierwszej instancji prowadzone na podstawie art 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sprawie wniosku M. L. i J. B., zgłoszonego w piśmie z dnia 26 kwietnia 2018 r., o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 6 kwietnia 2018 r. nr [...]. Organ II instancji wskazał, że w odpowiedzi na wniosek z dnia 26 kwietnia 2018 r. PINB wydał postanowienie nr [...] z dnia 1 kwietnia 2019 r. znak: [...], którym po rozpatrzeniu zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], z dnia 6 kwietnia 2018 r., wniesionych przez zobowiązanych M. L. oraz J. B., orzekł o uznaniu zgłoszonego zarzutu za nieuzasadniony, a także postanowienie nr [...] z dnia 2 kwietnia 2019 r., którym odmówił umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. W ocenie organu II instancji w sytuacji, gdy zobowiązany zgłasza zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, równocześnie składając wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnej, organ egzekucyjny winien wydać jedno rozstrzygnięcie, na podstawie przepisów art. 34 u.p.e.a. Wniesienie bowiem przez zobowiązanego środka zaskarżenia, jakim są zarzuty, uruchamia postępowanie przed organem egzekucyjnym w celu ich rozpoznania na podstawie przepisów art. 34 u.p.e.a., który reguluje procedurę rozpatrywania zarzutów. Jak wynika z przepisów tego artykułu organ egzekucyjny po rozpatrzeniu zarzutów wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. Artykuł ten jest podstawą rozstrzygnięcia zarówno w przypadku, gdy organ egzekucyjny uznaje zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione, jak i wtedy, gdy zarzuty są uzasadnione. Zasadność zarzutów rodzi konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego albo zastosowania mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (w przypadku uznania za zasadny zarzutu określonego w art. 33 § l pkt 8 u.p.e.a), co wynika wprost z brzmienia art. 34 § 4 u.p.e.a. Uznanie zarzutów za nieuzasadnione jednocześnie rozstrzyga o braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Dlatego też uznać należy, iż w sytuacji, gdy zobowiązany zgłosił zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, polegający na niewykonalności obowiązku, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny powinien był odnieść się do tego wniosku w postanowieniu w sprawie zgłoszonego zarzutu, wydanym na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. Zgłaszając taki zarzut zobowiązany w istocie dąży bowiem do umorzenia wszczętego wobec niego postępowania egzekucyjnego. Wskazany przez PINB w skarżonym postanowieniu, jako podstawa prawna, art. 59 u.p.e.a, określający przesłanki i tryb umorzenia postępowania egzekucyjnego, nie ma zastosowania w przypadku wydawania rozstrzygnięć w związku ze zgłoszonymi przez zobowiązanego zarzutami. Zgodnie z art. 59 § 3 u.p.e.a w przypadkach, o których mowa § l i § 2, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4. Z powyższego wynika, że postępowanie w sprawie zgłoszonych zarzutów nie jest tożsame z postępowaniem w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Odmienne są bowiem zarówno przesłanki będące podstawą materialnoprawną tych postępowań, warunki oraz terminy ich wszczęcia jak i sposób prowadzenia oraz zakończenia postępowania w tych sprawach. Postępowanie w sprawie zarzutów, zgłoszonych na podstawie art. 33 u.p.e.a uregulowane zostało w całości przepisami art. 34 u.p.e.a. Postępowanie to jest postępowaniem odrębnym od innych, prowadzących w ramach egzekucji, postępowań. Niedopuszczalne jest rozstrzyganie w sprawie zgłoszonych zarzutów w innym niż przewidziany do tego trybie np. w postępowaniu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jeśli więc postępowanie zostało wszczęte na skutek zgłoszonego przez zobowiązanego zarzutu, to powinno toczyć się w trybie przewidzianym w art. 34 u.p.e.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 lipca 2010 r. sygn. akt: I SA/G1 554/10, LEX nr 673197; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 maja 2008 r. sygn. I SA/Ke 25/08, wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. I SA/Kr 597/11). Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia 6 czerwca 2019 r. wnieśli M. L. i J. B., zarzucając mu: a) naruszenie art. 59 §3 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki nie miał podstaw do rozpoznania żądania skarżących dotyczącego umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 6 kwietnia 2018 r., b) naruszenie art. 59 §4 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki nie miał podstaw do wydania postanowienia numer [...] z dnia 02 kwietnia 2019 r., c) naruszenie art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie wydania rozstrzygnięcia dotyczącego wykonalności obowiązków o charakterze niepieniężnym, nałożonych na skarżących na mocy ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. numer [...] z dnia 19 sierpnia 2016 r. Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. W ocenie skarżących stanowisko organu II instancji jest nieprawidłowe, albowiem postanowienie w sprawie zarzutów w postępowaniu administracyjnym jest postępowaniem odrębnym od postępowania w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie art. 59 u.p.e.a. Z art. 59 § 4 u.p.e.a., że o ile żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego złoży zobowiązany lub wierzyciel, to organ administracyjny jest zobowiązany do wydania postanowienia, na mocy którego umorzy postępowanie lub odmówi umorzenia postępowania (wyda postanowienie "w przedmiocie umorzenia"). Art. 59 § 3 u.p.e.a. skarżący interpretują w ten sposób, że w przypadkach, w których nie dochodzi do umorzenia postępowania na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny zobowiązany jest do wydania postanowienia w przedmiocie umorzenia na podstawie art. 59 u.p.e.a., o ile z takim żądaniem zwróci się do organy zobowiązany lub wierzyciel. Skarżący wywodzą, że pojęcie "postanowienia w przedmiocie umorzenia" to pojęcie szersze, niż postanowienie o umorzeniu lub umorzenie postępowania. W ocenie skarżących, skoro w piśmie z dnia 26 kwietnia 2018 r., zawarli - oprócz zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym sformułowanych na podstawie art. 33 § 1 pkt 5 u.p.e.a., również wniosek o jego umorzenie na podstawie art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a., PINB prawidłowo wydał dwa odrębne orzeczenia dotyczące zgłoszonych przez zarzutów oraz wniosku o umorzenie postępowania. Skarżący podtrzymali swoje stanowisko dotyczące niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym i wyjaśnili, że zostały wykonane te prace, które mogły być wykonane bez dysponowania zasiedlonymi lokalami. Pozostałe prace określone w decyzji WINB, tj. prace określone w punkcie 3-6 oraz pkt 8 nie mogą być prowadzone z uwagi na zasiedlenie lokali mieszkalnych. Stwierdzili również, że nie uchylali się od wykonania obowiązków nałożonych decyzją, ale nie mają takiej obiektywnej możliwości, by je wykonać. W tej sytuacji, zdaniem skarżących, postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone, a zaskarżone postanowienie uchylone, jako wadliwe. W odpowiedzi na skargę wniesionej w dniu 27 sierpnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. W związku z tym, że przedmiotem skargi było postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie, zgodnie z art. 119 pkt 3 i 120 p.p.s.a, sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Skarżący domagali się umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 §1 pkt 5 u.p.e.a., który stanowi, że postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny. Zgodnie z art. 59 §3 u.p.e.a. w przypadkach, o których mowa w §1 i 2, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 §4 k.p.a. Istotną dla sprawy okolicznością jest to, że skarżący domagali się umorzenia postępowania w piśmie z dnia 26 kwietnia 2018 r., którym jednocześnie zgłosili zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 33 § 1 pkt 5 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym. Na podstawie art. 34 §4 tej ustawy organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Słusznie dostrzegł organ II instancji, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał dwa postanowienia dotyczące w istocie tej samej kwestii, tj. oceny, czy obowiązek egzekwowany na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 6 kwietnia 2018 r. nr [...], jest niewykonalny: postanowienie nr [...] z dnia 1 kwietnia 2019 r. o uznaniu zgłoszonego zarzutu w przedmiocie niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym za nieuzasadniony oraz postanowienie nr [...] z dnia 2 kwietnia 2019 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na brak stwierdzenia niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. W konsekwencji słusznie organ II instancji uchylił postanowienie nr [...] wydane w dniu 1 kwietnia 2019 r. i umorzył postępowanie prowadzone na podstawie art. 59 u.p.e.a., albowiem działania organu I instancji w tym zakresie nie znajdowały oparcia w przywołanych normach prawnych. Zdaniem Sądu w ustalonych przez organ II instancji okolicznościach sprawy, które Sąd przyjmuje za bezsporne, rozstrzygnięcie wniosku z dnia 26 kwietnia 2018 r., w którym zgłoszono zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, powinno nastąpić w drodze postanowienia wydanego w oparciu o art. 34 §4 u.p.e.a. Uznanie zgłoszonego zarzutu za nieuzasadniony oznacza bowiem, że organ nie znajduje podstawy do umorzenia postępowania z powodu przesłanki zgłoszonej w zarzucie. W ocenie Sądu pismo skarżących z dnia 26 kwietnia 2018 r. nie wszczynało osobnych postępowań "w sprawie zarzutu" i "w sprawie umorzenia postępowania", tym bardziej, że sami skarżący zwrócili się o umorzenie prowadzonego postępowania "w oparciu o (...) sformułowany zarzut". W dacie złożenia zarzutu (i wniosku o umorzenie postępowania) oraz w dacie wydania przywołanych rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego toczyło się jedno postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 6 kwietnia 2018 r., w którym egzekwowane były obowiązki nałożone ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z dnia 19 sierpnia 2016 r. Wobec tego prawidłowym było przyjęcie, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia 1 kwietnia 2019 r. rozpoznając zarzut skarżących dotyczący niewykonalności obowiązków niepieniężnych, rozpoznał również zawarty w nim wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji brak było podstaw prawnych, by ten sam wniosek rozpatrywać ponownie w trybie określonym w przepisach art. 59 u.p.e.a. W ocenie Sądu wydanie postanowienia w sprawie umorzenia postępowania w sytuacji, gdy zgłoszony został zarzut dotyczący tej samej okoliczności, co przywołana przesłanka umorzenia postępowania, stanowiłoby obejście przepisów art. 34 u.p.e.a., w szczególności art. 34 §4. Tymczasem z 34 §4 u.p.e.a. jednoznacznie wynika, że w sytuacji zgłoszenia zarzutu organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a tylko jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu łagodniejszego środka egzekucyjnego. Stanowisko powyższe znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 10 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, sygn. III SA/Po 151/17 stwierdził, że odmowa uwzględnienia zarzutów jest równoznaczna z odmową umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym przypadku organ nie wydaje odrębnego postanowienia. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela także pogląd wyrażony w literaturze, zgodnie z którym relację pomiędzy art. 34 § 4 oraz art. 59 § 1 u.p.e.a. reguluje art. 59 § 3 u.p.e.a. rozumiany w ten sposób, że "oznacza pierwszeństwo zastosowania trybu z art. 34 § 4 u.p.e.a., o ile został on zainicjowany przez zobowiązanego. Zainicjowanie przez zobowiązanego postępowania w przedmiocie zarzutów i ewentualne ich uwzględnienie, a przez to - umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. czynić będzie bezprzedmiotowym wydanie postanowienia w tym samym przedmiocie na podstawie art. 59 u.p.e.a. Odmowa uwzględnienia zarzutów jest zaś równoznaczna z odmową umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym przypadku organ egzekucyjny nie wydaje odrębnego postanowienia na podstawie art. 59 u.p.e.a. (wyrok WSA w Lublinie z dnia 21 października 2011 r., I SA/Lu 479/11, LEX nr 1150288)." (P. Pietrasz, Komentarz do art. 59, w: D.R. Kijowski, "Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz", LEX 2015). Podsumowując, należało uznać, że zgłoszony w zarzucie wniosek o umorzenie postępowania ze względu niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym nie podlegał osobnemu rozpatrzeniu przez organ egzekucyjny, albowiem podlegał on rozpatrzeniu w trybie art. 34 u.p.e.a. Wniosek ten nie wszczynał bowiem osobnego postępowania "w sprawie umorzenia", lecz dotyczył tej samej okoliczności, która według skarżących stanowiła przeszkodę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego i została przez skarżących poddana ocenie w drodze zgłoszonego zarzutu. W związku z powyższym nie zmienia oceny Sądu fakt, że postanowieniem nr [...] z dnia 6 czerwca 2019 r., znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uchylił zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia 1 kwietnia 2019 r. w części rozpatrzenia zarzutu wniesionego przez zobowiązanego M. L. i umorzył w tej części postępowanie I instancji, a w pozostałym zakresie, tj. rozpatrzenia zarzutu wniesionego przez zobowiązanego J. B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Nieskuteczne (po terminie) zgłoszenie zarzutu przez zobowiązanego nie może być bowiem konwalidowane równocześnie złożonym wnioskiem o umorzenie postępowania. Skoro okoliczność niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym podlegała zgłoszeniu w zarzucie, rozstrzygnięcie w tym przedmiocie powinno zapaść w trybie art. 34 u.p.e.a. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zarzuty skarżących w tym postępowaniu nie okazały się skuteczne. Sąd nie stwierdził również, by zaskarżone postanowienie było dotknięte innymi niż powołane przez skarżących wadami, które mogłyby uzasadnić jego uchylenie, wobec czego skargę oddalił na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI