II SA/Kr 953/25

II SA/Kr 953/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-11-14
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/
Małgorzata Łoboz /przewodniczący/
Piotr Fronc
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
uchylono decyzję organu II i I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 28
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędzia WSA Piotr Fronc Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2025 r. sprawy ze skargi B. S. i Z. S. na decyzję nr 298/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 10 czerwca 2025 r., znak WOB.7721.439.2024.MULE w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz B. S. i Z. S. solidarnie kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
II SA/Kr 953/25
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 799/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie – wskazując na konieczność wyjaśnienia zgodności budowy w granicy z działką sąsiednią z rozporządzeniem WT i planem miejscowym oraz kwestii odprowadzenia wód opadowych, a także precyzyjnego określenia robót budowlanych pozostałych do wykonania – uchylił reformatoryjną decyzję nr 146/2024 MWINB z dnia 5 kwietnia 2024 r., znak WOB.7721.198.2023.AJAN, o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego dla budynku usługowo-handlowego (wymiana i sprzedaż opon) na działce nr [...] w B. , udzieleniu inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, nałożeniu na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie.
Decyzją nr 298/2025 z 10 czerwca 2025 r., znak: WOB.7721.439.2024.MULE, wydaną – po rozpatrzeniu odwołania B. S. i Z. S. – na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418) w zw. z art. 25 nowelizacji z 13 lutego 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), MWINB ponownie orzekł reformatoryjnie jak wyżej.
W uzasadnieniu organ wskazał, że sporny budynek zrealizowano na podstawie decyzji Naczelnika Gminy W. z dnia 20 lutego 1978 r. i z dnia 8 października 1997 r. Pierwszą udzielono pozwolenia na budowę obejmującą bud. inwent.-składowy z zastrzeżeniem, że po wybudowaniu nowego należy rozebrać stary budynek inwentarski. Drugą udzielono pozwolenia na budowę obejmującą bud. gospodarczy-magazyn sprzętu rolniczego, wskazując przy tym, że od strony południowo-zachodniej budynek należy usytuować w granicy z działką nr [...] (ściana bez otworów okiennych i drzwiowych, odprowadzenie wód opadowych na działkę nr [...]). Obie te decyzje uchylono w trybie art. 37 ust. 2 Pb (decyzja Starosty Krakowskiego z 9 lutego 2023 r.). Z decyzji PINB nr 59/2022 z 1 marca 2022 r. wynika, że budynek inwent-składowy zrealizowany został z istotnymi odstępstwami od warunków określonych w pozwoleniu na budowę (zwiększenie powierzchni całkowitej i kubatury przez zwiększenie długości budynku o ok. 4 m w kierunku granicy z działką nr [...] – przed podziałem działka nr [...]). Ta część łączy oba budynki, tworząc razem budynek będący przedmiotem postępowania. W rezultacie ściana przylega do granicy z działką sąsiednią na długości większej niż zakładał plan realizacyjny zatwierdzony pozwoleniem na budowę z 8 października 1997 r.
Sporny budynek (usługowy – kat. XVII) nie narusza § 6 ust. 3 pkt 2 uchwały Rady Gminy Wielka Wieś nr XXXVIII/178/2005 z dnia 11 marca 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Wielka Wieś, skoro leży w terenie "1.MNU1". Wskaźnik powierzchni zabudowy wynosi nie więcej niż 25% (13,48%), a powierzchnia terenu biologicznie czynnego wynosi nie mniej niż 40% (64,12%).
Sporny budynek nie narusza § 28 ust. 2 rozporządzenia WT, skoro wody opadowe z dachu i terenu utwardzonego będą odprowadzane do szczelnego zbiornika na wody opadowe bez szkody dla osób trzecich. Objętość projektowanych studni to 2 x 3,4 m3 z zastrzeżeniem, że w przypadku znacznego (4/5 pojemności) zapełnienia należy zapewnić wywóz przez firmę asenizacyjną.
Na całej szerokości spornego budynku w granicy zaznaczono ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, która będzie wysunięta poza lico ściany na wysokość min. 0,3 m, co jest zgodne z § 235 rozporządzenia WT. Odległość spornego budynku od budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej wynosi 5,1-5,5 m – choć jest to mniej niż 8 m, to nie narusza to § 271 rozporządzenia WT, bo ściana zewnętrzna spornego budynku zaprojektowana została jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego, a klasa odporności pożarowej budynku to D.
Wg mapy zabudowa budynku usługowego nie przekracza granic tej działki, co potwierdził WSA. Nie zachodzi żadna z sytuacji przewidzianych w § 12 rozporządzenia WT. Na usytuowanie spornego budynku wpływ pozwolenie na budowę z 8 października 1997 r., z którego wynika, że od strony południowo-zachodniej należy go usytuować w granicy z działką nr [...] (obecnie działka nr [...]). W aktach znajdują się m.in. oświadczenia o zgodzie na budowę w granicy. W zakresie usytuowania inwestor nie dopuścił się zatem odstępstwa. Istotnym odstępstwem było natomiast powiększenie budynku o część, która przylega do granicy z sąsiednią działką. W tym zakresie jest niezgodność z § 12 ust. 1 rozporządzenia WT, ale nie uniemożliwia ona zatwierdzenia projektu zamiennego. Kwestia odległości budowy od granicy z działką sąsiednią w ogóle nie ma charakteru przepisów techniczno-budowlanych, lecz dotyczy prawa sąsiedzkiego jako prawa cywilnego. Jeżeli odstąpienie od warunków technicznych nie wiąże się z powstaniem zagrożenia dóbr chronionych prawem publicznym, np. wprowadzeniem groźby pożaru, choroby, uszkodzenia mienia, to nie można przyjąć, że uniemożliwia zatwierdzenie projektu zamiennego (ściana spornego budynku na całej swojej szerokości zaprojektowana jest jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego; nie ma otworów okiennych czy drzwiowych). Skoro po drugiej stronie granicy posadowiony jest budynek mieszkalny, to lokalizacja spornego budynku bezpośrednio przy granicy nie ogranicza możliwości zabudowy już zabudowanej działki sąsiedniej. Sposób korzystania ze spornego budynku nie zakłóca korzystania z nieruchomości sąsiedniej ponad przeciętną miarę, skoro zgodny z planem miejscowym budynek przeznaczony na wymianę i sprzedaż opon oddziałuje w zwyczajny sposób. Niemożliwe do zweryfikowania okoliczności subiektywne, na które powołują się autorzy odwołania (oszpecenie otoczenia, negatywny wpływ na psychikę), są irrelewantne.
W skardze B. S. i Z. S. wnieśli o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego oraz zarzucili niezastosowanie się do wyroku i naruszenie § 12 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia WT. Podnieśli, że sporny budynek (wysoki na 5,73 m; długi na ponad 20 m) szpeci otoczenie i wywołuje poczucie osaczenia; wyjątku od § 12 rozporządzenia WT nie można uzasadniać pozwoleniem na budowę, które zostało uchylone, zaś plan miejscowy dopuszcza zabudowę "min. 1,5 m od granicy działki". W świetle uchwały NSA (II OPS 3/16) należy sprawdzić zgodność z § 12 ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia WT i ocenić, czy właściciel sąsiedniej nieruchomości będzie mógł zabudować ją z zachowaniem takich samych odległości od granicy jak właściciel nieruchomości, który pierwszy podjął inwestycję.
W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. - dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy). Z art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji lub postanowienia bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (wyrok NSA W-wa z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07).
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 z późn. zm.), zgodnie z którym decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego oraz o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych – jest w zasadzie ostatnim (przed decyzją o pozwoleniu użytkowanie) etapem postępowania naprawczego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w przypadku istotnych odstępstw od projektu budowlanego zamiennego.
Postępowanie w sprawie samowoli budowlanej, zarówno samowoli, o której mowa w art. 48 P.b., jak i samowoli innego rodzaju, w tym samowoli polegającej na istotnym odstąpieniu od warunków udzielonego pozwolenia na budowę, jest postępowaniem wieloetapowym, na które składają się różnego rodzaju postępowania i akty administracyjne, wydawane w odpowiedniej sekwencji. W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny i udzielająca pozwolenie na wznowienie robót budowlanych wydana została w konsekwencji wydania i w wykonaniu decyzji Inspektora Powiatowego nr 59/2022 z dnia 1 marca 2022 r. o nałożeniu na inwestora obowiązku przedłożenia 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego dla budowy budynku usługowo-handlowego (wymiana i sprzedaż opon) na działce nr [...] w B. , zrealizowanego z odstępstwem od udzielonego pozwolenia na budowę polegającym na zwiększeniu kubatury obiektu, powierzchni zabudowy, powierzchni całkowitej, powierzchni użytkowej.
Dalej przypomnieć należy, że poprzednio wydana w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym decyzja została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 799/24. Stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie".
Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem (por. wyrok NSA z dnia 1 września 2010 r., sygn. II OSK 518/09, LEX nr 746901).
Pojęcie "ocena prawna" w rozumieniu przepisu art. 153 p.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana (por., wyrok NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. II OSK 1929/09, LEX nr 795206). Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji zapadłej w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażeniu w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. II GSK 614/08, LEX nr 528074). Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. (tak WSA w Krakowie w wyroku z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. II SA/Kr 1152/15).
W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał na trzy istotne okoliczności, które wymagają ponownego zbadania przez organ, dotyczące przesłanek zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót z uwzględnieniem zakresu dokonanego odstępstwa.
Po pierwsze, w wyroku tym Sąd wskazał, że istotne zastrzeżenia budzi zbadanie zgodności projektu budowlanego zamiennego z planem miejscowym oraz przepisami techniczno-budowlanymi, które stanowi rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1225, dalej: r.w.t., a to wobec ulokowania spornej zabudowy w granicy z działką skarżących tj. działką nr [...].
Sąd wskazał, że zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 2 i 4 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm., dalej zwane r.w.t.), dopuszcza się sytuowanie budynku w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje taką możliwość, jednak organ odwoławczy, ani też organ pierwszej instancji nie wyjaśniły, z jakiego przepisu planu wywiodły dopuszczalność lokalizacji przedmiotowego budynku w granicy.
Po drugie, Sąd nakazał wyjaśnienie i doprecyzowanie zakresu robót, które pozostały do wykonania, celem doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem i których dotyczy pozwolenie na wznowienie robót, w główniej mierze dotyczyło to "wykonania ściany oddzielenia pożarowego REI60 na całej szerokości budynku (ściana murowana pełna o grubości 25 cm, wysunięta ponad poziom dachu) w granicy z działką nr [...]." Sąd podkreślił przy tym, że w okolicznościach niniejszej sprawy, w której osią sporu jest m.in. samowolna zabudowa w granicy, organy nadzoru budowlanego powinny zachować szczególną dbałość o ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym przypadku właścicieli działki nr [...], których pozbawiono udziału w legalnym procesie inwestycyjnym.
Po trzecie, zdaniem Sądu nieprecyzyjnie odniesiono się do sposobu odprowadzania wód opadowych.
Organ, wykonując wskazania Sądu zawarte w przywołanym wyżej wyroku, dotyczące wykazania, z jakiego przepisu planu miejscowego wynika dopuszczalność lokalizacji przedmiotowego budynku w granicy, wskazały co następuje:
"Budynek usługowy na działce nr ewid. [...] w miejscowości B. zlokalizowany został od strony południowo-zachodniej bezpośrednio przy granicy z działką nr ewid. [...]. W przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna z tych sytuacji, które przewidziane są w § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a w których dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki. Na usytuowanie budynku w takim miejscu wpływ miały inne okoliczności. Otóż w decyzji z dnia 8 października 1997 r., znak: B/7351/96/97, Wójt Gminy W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla budynku gospodarczego - magazynu sprzętu rolniczego na działce nr ewid.[...] w miejscowości B.. Z treści samej decyzji wynika, że od strony południowo-zachodniej budynek należy usytuować w granicy z działką nr [...] (obecnie działka nr ewid. [...]). Do akt postępowania znak: PINB-I-5160.284.18.44 PINB włączył kopię dokumentacji zgromadzonej w związku z ww. pozwoleniem na budowę (karty 112-134). Wśród dokumentów znajduje się kopia planu realizacyjnego zagospodarowania działki nr [...] w B. , na którym wyrysowany został obiekt budowlany bezpośrednio przy granicy z działką nr ewid.[...] (obecnie działka nr ewid. [...]). (...) Zatem budynek gospodarczy, stanowiący cześć budynku objętego niniejszym postępowaniem, zrealizowany został bezpośrednio przy granicy z działką nr ewid. [...] w miejscowości B., ponieważ takie usytuowanie budynku przewidziane zostało w decyzji Wójta Gminy W. z dnia 8 października 1997 r., znak: B/7351/96/97. W zakresie usytuowania tego budynku inwestor, M. Ż., nie dokonał odstępstw od warunków pozwolenia na budowę. Dlatego usytuowanie tej części budynku usługowego należy uznać za zgodne z prawem."
W tym zakresie Sąd w całości podziela stanowisko organu. Skoro inwestor wybudował obiekt budowlany w granicy z nieruchomością sąsiednią na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, niewyeliminowanej z obrotu prawnego, to nie można mu z tej przyczyny czynić zarzutów nielegalnej budowy.
Odmiennie ma się rzecz jeśli chodzi o dalsze istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu, które obecnie są legalizowane.
Jak wskazuje organ: "Istotnym odstępstwem było natomiast powiększenie budynku zrealizowanego na podstawie decyzji Naczelnika Gminy W. z dnia lutego 1978 r. o część, która przylega do granicy z działką nr [...] (przed podziałem działka nr ewid.[...]) w miejscowości B.. W tym zakresie istnieje niezgodność z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jednak niezgodność ta w ocenie tut. Organu nie uniemożliwia zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego."
Zdaniem Sądu natomiast, przedłożony projekt budowlany zamienny, który w zakresie usytuowania budynku (na całej jego obecnej długości) w granicy z działką nr [...], jest niezgodny z warunkami technicznymi i zalegającym w aktach sprawy miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie mógł zostać zatwierdzony przez organy.
Jak prawidłowo ustalił organ, przedmiotem prowadzonego postępowania jest budynek parterowy, zlokalizowany na działce nr ewid. [...] w miejscowości B..
Budynek ten realizowany był etapami.
Pierwotnie, na podstawie decyzji Naczelnika Gminy W. z dnia 20 lutego 1978 r. (k. 51 akt adm.) udzielono B. Ż. zezwolenia na budowę budynku inwentarsko-składowego, w uzasadnieniu tej decyzji znalazło się zastrzeżenie, że po wybudowaniu nowego budynku należy rozebrać stary budynek inwentarski. Na k. 70 znajduje się plan realizacyjny w skali 1:500, z 1978 r. częściowo nieczytelny – prawdopodobnie stanowiący załącznik do tej decyzji. Z planu tego jednoznacznie wynika, że żaden budynek nie został zaprojektowany, ani na datę jego sporządzenia nie został wybudowany, w granicy z działką sąsiednią.
Kolejno, Wójt Gminy W. decyzją z dnia 8 października 1997 r., znak: B/7351/96/97 (k. 128, 127 akt adm.) udzielił B. Ż. pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej budowę: budynku gospodarczego - magazynu sprzętu rolniczego na działce nr [...] położonej w miejscowości B.". W uzasadnieniu tej decyzji zostało wyjaśnione: "budynek należy usytuować w odległości 8.0 m w kierunku północno-zachodnim od istn. budynku mieszkalnego, pomiędzy istn. budynkami: gospodarczym i garażowym. Od strony południowo-zachodniej projektowany budynek gospodarczy należy usytuować w granicy z działką nr [...] (ściana bez otworów okiennych i drzwiowych, odprowadzenie wód opadowych na działkę nr [...].)".
Z planu realizacyjnego znajdującego się na k. 127 akt adm., sporządzonego 5 maja 19978 r. wynika, że na działce nr [...] znajdują się 3 budynki: mieszkalny (nr [...]), garażowy (nr [...], w granicy z działką nr [...]) oraz gospodarczy (nr [...], oddalony od granicy z działką nr [...]). Natomiast nr [...] oznaczono "projektowaną wiatę na narzędzia rolnicze".
Organ nie wyjaśnił, czy budynek gospodarczy (nr [...]) to budynek inwentarsko-składowy, wybudowany na podstawie decyzji Naczelnika Gminy W. z dnia 20 lutego 1978 r., ale skoro nie przylega on do granicy z działką nr [...], to można poczynić takie założenie.
Natomiast w granicy z działką nr [...] wrysowany został budynek garażowy (nr [...]), o którym w zaskarżonej decyzji organy nie wspominają, w szczególności nie wskazują na podstawie jakiej decyzji/zgłoszenia i kiedy został on wzniesiony i dlaczego w granicy z działką nr [...]. Sam fakt wymienienia tego budynku w decyzji z 1997 r. (k.132-133) przez organ udzielający pozwolenia na budowę, jeszcze nie legalizuje budowy garażu.
Natomiast według planu realizacyjnego z 1997 r., projektowany budynek gospodarczy – magazyn sprzętu rolniczego (czy też jak to opisano w planie realizacyjnym "proj. wiata na narzędzia rolnicze"), według poglądowego pomiaru dokonanego przez Sąd skalówką na owym planie realizacyjnym - przylega do granicy z działką nr [...] na długości około 5 metrów.
W zaskarżonej decyzji, Organ II Instancji podzielił ustalenia dokonane przez organ I Instancji, zgodnie z którymi: "Inwestor dokonał istotnych odstępstw ód warunków decyzji pozwolenia na budowę, polegających na zwiększeniu powierzchni całkowitej oraz kubatury poprzez zwiększenie długości budynku o ok. 4 m w kierunku granicy z dz. nr [...] w m. B. , gm. W. ." Z powyższego wynika, że obiekt zrealizowany na podstawie decyzji Naczelnika Gminy W. W. z dnia 20 lutego 1978 r. (budynek inwentarsko-składowy) został powiększony o część, która przylega do granicy z działką nr [...] (przed podziałem działka nr ewid.[...]) w miejscowości B.. Ta część łączy ww. obiekt i obiekt zrealizowany na podstawie decyzji Wójta Gminy W. z dnia 8 października 1997 r., znak: B/7351/96/97 (budynek gospodarczy - magazyn sprzętu rolniczego) tworząc razem budynek będący przedmiotem niniejszego postępowania."
Twierdzenia wyżej zawarte, tj., że istniejący budynek przylega do działki [...] na długości jedynie o 4 metry większej niż to wynika z decyzji z 1997 r. – nie znajdują uzasadnienia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy.
Obecnie istniejący budynek, a właściwie jego ściana, która według projektu zamiennego ma być ścianą oddzielenia pożarowego, posadowiona bezpośrednio w granicy z działką skarżących nr [...] (powstałą z podziału działki nr [...]) przylega do tej granicy na długości około 16 metrów (1562 cm- k. 18 projektu zamiennego).
Zdaniem Sądu, do granicy z działką nr [...] legalnie przylegać może sporny budynek na długości takiej, jaka wynika z decyzji z 1997 r. czyli na długości około 5 metrów. Szczegółowe pomiary należeć będą do organu, bo do tej pory żadne ustalenia w tym zakresie nie zostały dokonane.
Natomiast powiększenie tej wielkości o około 10 metrów czyli dwukrotnie, nie może zostać zalegalizowane. Organ zatwierdzając sporny projekt budowlany zamienny wskazuje, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane jest stanowisko, że nie każde odstąpienie od przepisów techniczno-budowlanych może być uznane za okoliczność uniemożliwiającą zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego, a kwestia odległości budowy od granicy z działką sąsiednią, pomimo że mowa jest o niej w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy - Prawo budowlane w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, w pewnych okolicznościach w ogóle nie ma charakteru przepisów budowa przy granicy z nieruchomością sąsiednią, lub w zbliżeniu do tej granicy, nie narusza zasad współżycia społecznego jak też nie zakłóca korzystania z sąsiedniej nieruchomości ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno - gospodarczego przeznaczenia nieruchomości a także w zależności od konkretnej sprawy, wynika z zasady równości wobec prawa określonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji techniczno-budowlanych, lecz dotyczy prawa sąsiedzkiego jako prawa cywilnego.
Rzecz jednak w tym, że w niniejszej sprawie równość wobec prawa nie może polegać na ochronie prawa własności inwestora, z pominięciem ochrony prawa własności sąsiadów (skarżących). Budynek legalizowany obecnie powstał bez poszanowania obowiązujących przepisów prawa. Skarżący mają prawo oczekiwać, że w niewielkiej odległości (5 m), przed oknami ich budynku mieszkalnego (w zabudowie wiejskiej, a nie śródmiejskiej), nie powstanie ściana o powierzchni 94 metrów kwadratowych (15, 62 m – długość x 6,04 m – wysokość). Sytuację tę obrazuje dobrze fotografia na k. 38 akt administracyjnych. Przepisy dotyczące odległości zabudowy od granicy działek budowlanych są przepisami obowiązującymi, zatem oczekiwanie skarżących jest uprawnione. Prawo administracyjne nie zna klauzuli "zasad współżycia społecznego", którą posługuje się prawo cywilne. Skoro jednak klauzula ta została przez organ przywołana jako przesłanka zaakceptowania projektu budowlanego zamiennego, to wskazać należy, że zdaniem Sądu powstała sytuacja narusza "zasady współżycia społecznego", skoro akceptowana jest samowola budowlana (a być może kilka, bo do wyjaśnienia pozostaje kwestia budowy garażu w granicy z działką nr [...]), z pominięciem jej wpływu na prawo własności skarżących.
Równocześnie wskazać można na uzasadnienie uchwały NSA (7w) z 27.02.2017 r., II OPS 3/16, ONSAiWSA 2017, nr 4, poz. 58: "W uzasadnieniu wyroku z 11 maja 1999 r., P 9/98 Trybunał Konstytucyjny trafnie zwrócił uwagę, że właściciel nieruchomości będący inwestorem może być ograniczony w pełnym i nieskrępowanym wykorzystaniu jej dla celu realizowania inwestycji budowlanej, niezależnie od treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz różnych ustawowych ograniczeń, także ze względu na to, że obiekt budowlany ponad dopuszczalną miarę utrudnia korzystanie z prawa własności nieruchomości sąsiedniej. Podobnie prawo własności właściciela nieruchomości sąsiedniej, w zakresie korzystania z niej, podlegać może ograniczeniom ze względu na takie lub inne korzystanie z nieruchomości przez dysponującego prawem własności inwestora. Takie ograniczenia są efektem wzajemnego oddziaływania praw własności (innych praw majątkowych) różnych osób, a przez to konieczności znoszenia tychże oddziaływań w granicach dopuszczalnych prawem. W tego typu sytuacjach istnieje konflikt interesów prawnych osób dysponujących prawem własności, którego efektem muszą być odstępstwa od zasady nieograniczonego korzystania z tych praw, aby dysponujący prawem własności właściciele sąsiednich nieruchomości mogli ze swoich praw optymalnie korzystać. Optymalne korzystanie z praw o jednakowym charakterze, przy konflikcie interesów prawnych właścicieli, wiąże się z reguły z wprowadzeniem ograniczeń w korzystaniu z jednej z tych nieruchomości albo obu.
Takie ograniczenia w zakresie projektowania i usytuowania budynku ze względu na interesy prawne właściciela sąsiedniej działki są określone w § 12 rozporządzenia. Są to typowe warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5 ust. 1-2b Prawa budowlanego, ponieważ ich celem jest ochrona prawa zabudowy działki sąsiedniej, co oznacza konieczność uwzględnienia istniejącej lub planowanej zabudowy działki sąsiedniej oraz korzystania z niej."
Ponownie prowadząc postępowanie, organy będą obowiązane dokładnie ustalić jaka część (jaka długość) ściany legalizowanego budynku posadowiona została w granicy z działką nr [...] na podstawie i w zgodzie z decyzją Wójt Gminy W. z dnia 8 października 1997 r., znak: B/7351/96/97. Organ przyjmie, że ta część została wybudowana legalnie. Organ wyjaśni również, czy garaż opisany powyżej, wskazany na planie realizacyjnym z 1997 r., posadowiony został legalnie w granicy z działką nr [...] i jaka była długość ściany tego garażu przylegająca do granicy z działką nr [...]. Organ przyjmie, że nie jest dopuszczalne zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego dla budynku istniejącego w obecnym kształcie (ze ścianą na całej długości przylegająca do granicy z działką nr [...]), albowiem pozostaje to w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa tj. § 12 ust. 1 pkt. 2 i ust. 4 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.)
Wobec powyższego zaskarżona decyzja została uchylona na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c p.p.s.a. Decyzja organu i Instancji została uchylona na zasadzie art.135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty składa się kwota 500 zł tytułem uiszczonego przez skarżących wpisu.