II SA/Kr 937/21

II SA/Kr 937/21 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2021-11-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-08-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel
Magda Froncisz
Małgorzata Łoboz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1004/22 - Wyrok NSA z 2025-01-16
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 33 ust 1 . art 34 ust 4 i art 36
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel Sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala
Uzasadnienie
`Uzasadnienie
Prezydent Miasta K. decyzją z 27 sierpnia 2020 r., znak: [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 1333) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla Inwestora: M. S. i A. S. dla zamierzenia budowlanego: rozbudowa, przebudowa i nadbudowa istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przebudową istniejących wewnętrznych instalacji: elektrycznej i c.o. - etap I na działce nr [...] obr. [...] w K..
W uzasadnieniu organ podał, że inwestor złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym decyzją. Projektowana inwestycja znajduje się na terenie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" w K., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta K. z dnia 16 maja 2012 r. na obszarze oznaczonym w graficznym załączniku do planu, jako MN.2. Projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]", a także wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Projekt budowlany jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projektant dołączył do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projekt budowlany jest wykonany przez osoby uprawnione.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła M. K.. Odwołująca zarzuciła naruszenie prawa materialnego oraz prawa procesowego:
- § 12 ust. 2 pkt 1 ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" wprowadzającego zakaz zabudowy w układzie bliźniaczym, poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę zamierzenia obejmującego zabudowę budynku dotychczas wolnostojącego, w projektowanym układzie bliźniaczym,
- art. 34 ust. 3 pkt. 4 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego rozbudowy budynku z przewidywanym podbiciem fundamentów części budynku, bez wyników badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechnicznych warunków posadowienia,
- §12 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki
Morskiej z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu
budowlanego poprzez nie ujęcie w projekcie budowlanym rozwiązań budowlano-
konstrukcyjnych obiektu budowlanego, dotyczącego fundamentów części
rozbudowywanej i nadbudowywanej, jej powiązania z podłożem oraz przyległymi
obiektami budowlanymi,
- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak prawidłowego uzasadnienia decyzji, w szczególności brak wyjaśnienia przyjętych w zatwierdzonym decyzją rozwiązań, nie spełniających wymagań dotyczących istniejącego budynku w granicy nieruchomości, w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącego budynku przy ul. [...].
Odwołująca wniosła o wydanie decyzji odmowej.
Wojewoda decyzją z dnia 7 czerwca 2021 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca
1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - (Dz.U. z 2021 r. poz. 735), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji w pierwszej kolejności ustosunkował się do zarzutów odwołania. I tak, w odpowiedzi na zarzut dotyczący niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obszaru [...]" zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta K. z dnia 16 maja 2012 r. (Dz. Urzędowy Woj. [...]), Wojewoda wyjaśnił, że po pierwsze przepis § 12 ust. 2 mpzp nie zawiera pkt 1, natomiast ust. 2 tego przepisu traktuje o cyt.: "Niewyznaczone w planie liniami rozgraniczającymi istniejące drogi wewnętrzne i drogi gminne zachowują dotychczasowe użytkowanie w granicach swoich pasów drogowych. Nie wyznacza się miejsc zjazdów z dróg publicznych dla dojazdów do działek". Natomiast sformułowana treść zarzutu wskazuje, że dotyczy on raczej § 15 ust. 1 i 2 pkt 1 mpzp, zgodnie z którym, cyt.: "Wyznacza się tereny oznaczone symbolami MN.1 - MN.7, z przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, w układzie wolnostojącym wraz z komponowaną zielenią ogrodową. W granicach wyznaczonego terenu, w zakresie sposobów jego zagospodarowania i warunków zabudowy oraz zasad kompozycji ustala się zakaz zabudowy w układzie bliźniaczym z zastrzeżeniem pkt 3 lit. a". W pkt. 3 lit. a) dopuszcza się realizację, cyt.: "zabudowy w układzie bliźniaczym, gdy istniejący podział geodezyjny uniemożliwia realizację zabudowy w układzie wolnostojącym, na zasadach zachowania jednolitej geometrii dachów, utrzymanie spójności kompozycyjnej poprzez zachowanie symetrii brył obiektów lub powtórzenie elementów charakterystycznych takich jak linia gzymsu, kalenicy, rytm okien". Uwzględniając zatem istniejący stan zabudowania działki, jej wielkość i kształt wyznaczony podziałami geodezyjnymi, podniesiony w odwołaniu zarzut, w ocenie organu, jest bezzasadny, a ponadto zachowana została symetria bryły przedmiotowego obiektu oraz linia gzymsu, kalenicy i rytm okien (rys. A. 10 proj. budowlanego).
W odniesieniu do naruszenia przepisu art. 34 ust. 3 pkt. 4 Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego rozbudowy budynku z przewidywanym podbiciem fundamentów części budynku, bez wyników badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechnicznych warunków posadowienia, organ odwoławczy wyjaśnił, że na str. 59 projektu budowlanego dołączona została Opinia Geotechniczna dotycząca ustalenia kategorii geotechnicznej warunków posadowienia przedmiotowej inwestycji. Na stronie tej ustalono, że przedmiotowy obiekt zaliczony został do pierwszej kategorii geotechnicznej przy prostych warunkach gruntowych. W pkt 5 wskazano zalecenia, w których wskazano m.in., że analizowane materiały i dane pozwalają określić teren inwestycji jako teren korzystny oraz że realizowany wykop podlega odbiorowi przez uprawnionego geologa. W analizowanej sprawie przyjęto, że w poziomie posadowienia projektowanej rozbudowy istniejącego budynku występują grunty spoiste. Natomiast podłoże pod fundamentem jest ustabilizowane. Wobec powyższego przyjęto jednostkowy odpór podłoża pod fundamentem 160 kpa. Powyższe świadczy o bezzasadności zarzutu.
W kwestii zarzutu dotyczącego naruszenia przepisu § 12 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez nie ujęcie w projekcie budowlanym rozwiązań budowlano-konstrukcyjnych obiektu budowlanego, dotyczącego fundamentów części rozbudowywanej i nadbudowywanej, jej powiązania z podłożem oraz przyległymi obiektami budowlanymi organ odwoławczy wyjaśnił, że po pierwsze, przytoczone rozporządzenie nie obowiązuje bowiem, obowiązujące jest rozporządzenie Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1609). Po drugie przepis § 12 dotyczy, cyt.: "Powierzchnie budynku określa się zgodnie z zasadami zawartymi w Polskiej Normie dotyczącej określania i obliczania wskaźników powierzchniowych i kubaturowych wymienionej w załączniku do rozporządzenia, uwzględniając przepisy §14 pkt 4 lit. a oraz § 20 ust. 1 pkt 4 lit. b". Ust. 1 pkt. 2 w ww. rozporządzeniu nie istnieje. Natomiast w kwestii zarzutu dotyczącego nie ujęcia w projekcie budowlanym rozwiązań budowlano-konstrukcyjnych obiektu budowlanego, dotyczącego fundamentów części rozbudowywanej i nadbudowywanej, jej powiązania z podłożem oraz przyległymi obiektami budowlanymi organ odwoławczy wyjaśnił, że na str. 56 proj. budowlanego wskazane zostały obciążenia na 1 mb istniejących ław fundamentowych, oraz na 1 mb istniejących ław fundamentowych po przebudowie. Na tej podstawie zaprojektowany został układ konstrukcyjny obiektu oraz zaprojektowane zostały fundamenty przedmiotowego obiektu (od str. 62 do str. 66 proj. bud.). Ponadto, na str. 55 proj. bud. wskazano, cyt.: "Ocena aktualnych warunków geologicznych oraz stanu posadowienia obiektu: Podłoże na poziomie posadowienia skonsolidowane, grunt zasypowy budowlany w stanie twardoplastycznym i zagęszczonym szacuje się jednostkowy odpór podłoża na 180 kPa. Spadek terenu od strony budynku - prawidłowy, gwarantujący brak ryzyka podmywania w poziomie posadowienia. Fundamenty betonowe w postaci ław fundamentowych pod ścianami zewnętrznymi oraz wewnętrznymi nośnymi. Nie zaobserwowano oznak mających świadczyć o nieprawidłowym wykonaniu ich konstrukcji". l dalej, cyt.: "Projektowane oddziaływanie planowanej budowy na budynek istniejący sąsiedni. Planowana rozbudowa, nadbudowa istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr [...] zlokalizowana jest bezpośrednio w granicy w zbliżeniu do istniejącego budynku mieszkalnego na dz. nr [...]. Projektowana rozbudowa, nadbudowa nie spowoduje powstania nadmiernych wibracji, drgań oraz nie będzie generowała hałasu przekraczającego dopuszczalne normy".
Dokonując analizy projektu budowlanego pod kątem posadowienia przedmiotowego obiektu (rys. A.01) organ II instancji stwierdził, że nie następuje ingerencja w konstrukcję sąsiedniego obiektu położonego na działce nr [...] obr[...], ponadto, jak wynika z ww. rysunku zaprojektowana została dylatacja o szer. 2 cm, wypełniona sznurem dylatacyjnym.
W odniesieniu do naruszenia przepisu w art. 107 § 3 K.p.a. organ odwoławczy przyznał, że faktycznie uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest lakoniczne, zawiera ogólnikowe stwierdzenia bez podania opisu dokonanej przez organ analizy i wyciągniętych wniosków, bez podania uzasadnienia prawnego podjętej decyzji. Niemniej jednak uchybienie to nie może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, albowiem organ odwoławczy przedstawia pełne uzasadnienie które dotyczy tej samej sprawy.
Organ odwoławczy przytoczył regulacje zamieszczone w art. 4 i 5 ustawy Prawo budowlane oraz wyjaśnił, że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o jakiej mowa w art. 5 obejmuje w szczególności - oprócz zapewnienia dostępu do drogi publicznej - ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz środków łączności, dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, ochronę przed zanieczyszczeniem powietrza, wody lub gleby. Prawo zabudowy własnej nieruchomości gruntowej jest związane z prawem własności i może być ograniczone wyłącznie ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, lub w przypadku jego braku warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, oraz w drodze powszechnie obowiązujących w tym zakresie przepisów. Organy administracji architektoniczno-budowlanej mogą ingerować w planowaną zabudowę nieruchomości tylko w zakresie spraw wyznaczonych przepisami prawa.
W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich winno być interpretowane w sposób obiektywny, tj. zgodnie z regulującymi proces inwestycyjny normami, w tym przepisami techniczno-budowlanymi. Wobec tego o naruszeniu interesu osób trzecich można mówić jedynie wtedy, gdy zostaną naruszone w tym względzie konkretne przepisy, przy czym nie chodzi o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane na sąsiedniej nieruchomości przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które może dotyczyć naruszeń interesów prawnych, w szczególności w zakresie zabudowy nieruchomości.
Ponadto na mocy przepisów zawartych w art. 35 ustawy Prawo budowlane zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, został ograniczony wyłącznie do kompetencji obejmującej sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało ograniczone do projektu zagospodarowania działki. Zatem, organ architektoniczno-budowlany nie może ingerować w zawartość merytoryczną projektu budowlanego i jego rozwiązań konstrukcyjno-budowlanych, gdyż nie jest uprawniony do badania zgodności tego projektu z przepisami techniczno-budowlanymi lub z innymi przepisami prawa, z wyjątkiem projektu zagospodarowania terenu oraz przepisów określających wymogi ochrony środowiska. Pełną odpowiedzialność za projekt budowlany ponosi projektant.
Dokonana przez organ odwoławczy weryfikacja materiału dowodowego potwierdza ustalenia organu l instancji, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w kwestii spełnienia wymogów określonych w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a także warunków zawartych w art. 32 ust. 4 ww. ustawy.
Działka nr [...] obr. [...], położona przy ul. [...] w K., znajduje się w obszarze o symbolu "MN.2" o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Teren biologicznie czynny nie może być mniejszy, niż 70 %, w projekcie budowlanym jest 70,22 %. Powierzchnia zabudowy nie może przekroczyć 30 % terenu inwestycji, w projekcie budowlanym wskaźnik powierzchni zabudowy wynosi 20,68 %. Wysokość zabudowy nie może przekroczyć 9 m dla budynków nakrytych dachem płaskim, 11 m dla budynków nakrytych dachem spadzistym, w projekcie budowlanym przy zastosowaniu dachu spadzistego, wysokość projektowanej nadbudowy wynosi 8,25 m. Jak wynika z akt sprawy inwestor przedłożył wymagane prawem dokumenty, w tym oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz sporządzony przez uprawnioną osobę projekt budowlany. Projekt budowlany jest kompletny i zawiera wymagane prawem uzgodnienia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także odpisy uprawnień projektantów i ich zaświadczenia z właściwej izby samorządu zawodowego. Projekt zagospodarowania terenu sporządzony został na kopii mapy zasadniczej przyjętej do zasobu geodezyjnego. Projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, m.in. określonymi w ww. rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przedmiotowa inwestycja nie powoduje przesłaniania oraz nie ogranicza nasłonecznienia sąsiednich nieruchomości, nie powoduje zmiany stosunków wodnych na nieruchomościach sąsiednich, nie narusza norm przeciwpożarowych, jak również nie ogranicza użytkowania sąsiednich nieruchomości, w sposób dotychczasowy. Ponadto, projektowana inwestycja nie oddziałuje na obszar Natura 2000 w myśl przepisów art. 96 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r. poz. 784).
M. K. wniosła na ww. decyzję Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając jej naruszenie norm prawa materialnego i procesowego tj.:
- art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo budowlane w zw. z §15 ust. 3 pkt 1 oraz §15 ust. 3 pkt 3 lit. a uchwały nr [...] Rady Miasta K. z dnia 16 maja
2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego, którego realizacja spowoduje powstanie budynku w zabudowie bliźniaczej, co jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na terenie inwestycji,
- art. 34 ust. 3 pkt. 4 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego rozbudowy budynku z przewidywanym podbiciem fundamentów części budynku bez wyników badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechnicznych warunków posadowienia obiektu budowlanego,
- art. 7 w zw. z art. 77 §1 K.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności brak należytego zbadania, czy zatwierdzony projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewystarczające, skrótowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia 11 października 2021 r. skarżąca uzupełniła wniesioną skargę, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie:
* art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w zw. z § 8 ust. 2 pkt 1 uchwały nr [...] Rady Miasta K. z dnia 16 maja 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego obejmującego zastosowanie w obrębie jednej działki dachu spadzistego i płaskiego jednocześnie, co jest sprzeczne z ww. zapisem planu miejscowego,
* art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 57 oraz § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego w sytuacji, gdy inwestor nie wykazał, że spełnione zostały warunki dotyczące zacieniania i nasłoneczniania, określone w ww. przepisach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna.
W związku z brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy zdalnej, stosownie do treści art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( DZ.U. z 2020r.poz.1842 t.j. z późn. zmianami), w sprawie zarządzono przeprowadzenie posiedzenia niejawnego celem rozpoznania sprawy.
1/ W kwestii sprzeczności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego "[...]" rozpocząć należy od zarzutu naruszenia § 15 ust. 3 pkt 1 oraz § 15 ust. 3 pkt 3 lit. a uchwały nr [...] Należy na wstępie skorygować błędnie podaną numerację, albowiem skarżącej chodziło z pewnością o § 15 ust. 2 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 3 lit. a. Brzmienie tych przepisów jest następujące:
§ 15. 1. Wyznacza się tereny oznaczone symbolami MN.1 – MN.7 z przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną w układzie wolnostojącym wraz z komponowaną zielenią ogrodową.
2. W granicach wyznaczonego terenu, w zakresie sposobów jego zagospodarowania i warunków zabudowy oraz zasad kompozycji, ustala się:
1) zakaz zabudowy w układzie bliźniaczym z zastrzeżeniem pkt 3 lit. a;
2) nakazy:
a) teren biologicznie czynny nie może być mniejszy niż 70 %,
b) powierzchnia zabudowy nie może przekroczyć 30 % terenu inwestycji,
c) wysokość zabudowy mieszkaniowej nie może przekroczyć: - 9 m dla budynków nakrytych dachem płaskim, - 11 m dla budynków nakrytych dachem spadzistym,
d) dachy nowo realizowanych budynków należy kształtować jako dwu-, wielospadowe lub płaskie zgodnie z ustaleniami § 8 ust. 2 pkt 1-4 oraz z uwzględnieniem zasad obowiązujących w strefie kształtowania dachów płaskich określonych w § 8 ust. 3 pkt 1,
e) w przypadku przebudowy, rozbudowy lub nadbudowy obiektów mieszkalnych przekrytych dachem spadzistym obowiązuje nakaz kontynuowania istniejącej geometrii dachu z możliwością korekty jego nachylenia,
3) dopuszczenia:
a) realizacji zabudowy w układzie bliźniaczym, gdy istniejący podział geodezyjny uniemożliwia realizację zabudowy w układzie wolnostojącym - na zasadach:
- zachowanie jednolitej geometrii dachów,
- utrzymanie spójności kompozycyjnej poprzez zachowanie symetrii brył obiektów lub powtórzenie elementów charakterystycznych takich jak linia gzymsu, kalenicy, rytm okien,
Istota sprawy tkwi w ustępie pierwszym § 15 MPZP. Plan bowiem przewiduje jako zasadę zabudowę w układzie wolnostojącym, zasadniczo z zakazem zabudowy bliźniaczej. Zatem wyjątkiem będzie zabudowa w układzie bliźniaczym i o takim wyjątku mówi § 15 ust. 2 pkt 3 lit.a, gdy działka geodezyjna, jej układ, nie umożliwia wolnej zabudowy. Należy jednak zauważyć, że chodzi tutaj o zabudowę przyszłą, której nie ma, która nie istnieje w momencie wejścia planu w życie. Zapisy te nie mogą wprost dotyczyć zabudowy bliźniaczej ( i wszelkiej innej), która istnieje i której istnienie plan musi rzecz jasna honorować. Jest to element, który skarżąca całkowicie pomija, odnosząc zapisy planu odnoszące się do nowej zabudowy – literalnie do zabudowy już istniejącej. Tymczasem przedmiotowa część budynku mająca podlegać rozbudowie, przebudowie i nadbudowie już istnieje i przylega do budynku skarżącej, stwarzając w tej sytuacji istnienie zabudowy bliźniaczej co do obu sąsiadujących budynków mieszkalnych. Budynki w zabudowie bliźniaczej najczęściej mają podobne do siebie bryły, ale nie jest to reguła. Jak to wskazał NSA w wyroku z dnia 21 października 2016 r. II OSK 64/15, LEX nr 2169192: "Nie budzi wątpliwości, że zabudowę bliźniaczą charakteryzuje między innymi to, że każdy obiekt posiada odrębne ściany zewnętrzne tak, aby każdy z budynków mógł w całości stanowić odrębny przedmiot własności. O ile zatem istnienie szczeliny dylatacyjnej nie jest elementem niezbędnym do uznania, że budynek jest "bliźniakiem", o tyle niewątpliwie dla takiego stwierdzenia niezbędne jest istnienie dwóch odrębnych ścian, np. przylegających do siebie. Innymi słowy: obiekt w zabudowie bliźniaczej to faktycznie 2 odrębne budynki przylegające do siebie jedną ze ścian". Zatem w chwili obecnej, przed rozpoczęciem inwestycji, mamy już do czynienia z zabudową bliźniaczą na sąsiadujących działkach, co potwierdza zresztą przedstawiony sądowi pierwotny projekt budynku na działce nr [...]: "domu jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej" (dołączony do odpowiedzi na skargę inwestora). Nie ulega zatem żadnej wątpliwości, że zapis MPZP o nakazie zabudowy wolnostojącej oraz o dozwoleniu zabudowy bliźniaczej wyłącznie, gdy istniejący podział geodezyjny uniemożliwia realizację zabudowy w układzie wolnostojącym – nie dotyczy w ogóle przedmiotowej sytuacji rozbudowy i nadbudowy istniejącej zabudowy bliźniaczej. Wobec tego zarzuty naruszenia wskazanych przepisów planu są całkowicie bezzasadne.
Powstaje natomiast pytanie, czy dokonując nadbudowy czy rozbudowy, należy zachować warunki przedstawione jak dla nowych budynków, w tym - zachowanie jednolitej geometrii dachów, - utrzymanie spójności kompozycyjnej poprzez zachowanie symetrii brył obiektów lub powtórzenie elementów charakterystycznych takich jak linia gzymsu, kalenicy, rytm okien. W ocenie Sądu ta część przepisu może mieć zastosowanie, a nawet powinna mieć zastosowanie, o ile jest to możliwe. W badanej sprawie nad częścią nadbudowywaną zaprojektowano dach spadzisty, jaki istnieje w bliźniaczym budynku na działce nr [...], tak więc starano się dostosować przy nadbudowie do wymogów Planu (rys. A10 projektu budowlanego).
Aktualnie, budynek na działce nr [...] posiada dach płaski. Co do tego, skarżąca zarzuciła naruszenie § 8 ust. 2 pkt 1 MPZP o treści: "2. Ustala się następujące zasady kształtowania zabudowy:
1) zakaz stosowania w obrębie jednej działki dachów spadzistych i płaskich jednocześnie, z zastrzeżeniem pkt 2;
2) dopuszcza się wykonanie tarasu o niejaskrawym pokryciu: a) w budynkach mieszkalnych przekrytych dachem spadzistym, przy czym jego powierzchnia maksymalna nie może stanowić więcej niż 20% rzutu poziomego budynku, b) na garażach i budynkach gospodarczych dobudowanych do budynków mieszkalnych.
Należy zauważyć, że nadbudowa istniejącej części nie może pogodzić jednocześnie, w tym samym momencie dostosowania się do bliźniaczego budynku, jak chodzi o dach, oraz zachowania identycznych dachów w obrębie jednej działki. Z tego względu projekt przewiduje II etap z budową dachu spadzistego na drugiej, obecnie nie inwestowanej części budynku, co wynika z projektu budowlanego /k.8 proj. bud. i rysunek A10/. W ocenie Sądu jest to wystarczające dla przyjęcia zgodności z MPZP, zwłaszcza, że § 8 także dotyczy "zasad kształtowania zabudowy", a więc nowych budynków. Także i ten zarzut jest zatem bezzasadny.
2/ Co do zarzutu braku badań geologiczno – inżynierskich oraz geotechnicznych warunków posadowienia obiektu budowlanego, wskazać trzeba, że warunki w omawianym zakresie formułuje Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa I Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz.U.2012.463). Interesujące nas przepisy brzmią następująco:
§ 4. ust.2.
Warunki gruntowe w zależności od stopnia ich skomplikowania dzieli się na:
1)proste - występujące w przypadku warstw gruntów jednorodnych genetycznie i litologicznie, zalegających poziomo, nieobejmujących mineralnych gruntów słabonośnych, gruntów organicznych i nasypów niekontrolowanych, przy zwierciadle wody poniżej projektowanego poziomu posadowienia oraz braku występowania niekorzystnych zjawisk geologicznych;
2)złożone - występujące w przypadku warstw gruntów niejednorodnych, nieciągłych, zmiennych genetycznie i litologicznie, obejmujących mineralne grunty słabonośne, grunty organiczne i nasypy niekontrolowane, przy zwierciadle wód gruntowych w poziomie projektowanego posadawiania i powyżej tego poziomu oraz przy braku występowania niekorzystnych zjawisk geologicznych;
3)skomplikowane - występujące w przypadku warstw gruntów objętych występowaniem niekorzystnych zjawisk geologicznych, zwłaszcza zjawisk i form krasowych, osuwiskowych, sufozyjnych, kurzawkowych, glacitektonicznych, gruntów ekspansywnych i zapadowych, na obszarach szkód górniczych, przy możliwych nieciągłych deformacjach górotworu, w obszarach dolin i delt rzek oraz na obszarach morskich.
3.Rozróżnia się następujące kategorie geotechniczne obiektu budowlanego:
1)pierwsza kategoria geotechniczna, która obejmuje posadawianie niewielkich obiektów budowlanych, o statycznie wyznaczalnym schemacie obliczeniowym w prostych warunkach gruntowych, w przypadku których możliwe jest zapewnienie minimalnych wymagań na podstawie doświadczeń i jakościowych badań geotechnicznych, takich jak:
a)1- lub 2-kondygnacyjne budynki mieszkalne i gospodarcze,
bściany oporowe i rozparcia wykopów, jeżeli różnica poziomów nie przekracza 2,0 m,
c)wykopy do głębokości 1,2 m i nasypy budowlane do wysokości 3,0 m wykonywane w szczególności przy budowie dróg, pracach drenażowych oraz układaniu rurociągów;
2)druga kategoria geotechniczna, która obejmuje obiekty budowlane posadawiane w prostych i złożonych warunkach gruntowych, wymagające ilościowej i jakościowej oceny danych geotechnicznych i ich analizy, takie jak:
a)fundamenty bezpośrednie lub głębokie,
b)ściany oporowe lub inne konstrukcje oporowe, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. b, utrzymujące grunt lub wodę,
c)wykopy, nasypy budowlane, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. c, oraz inne budowle ziemne,
d)przyczółki i filary mostowe oraz nabrzeża,
e)kotwy gruntowe i inne systemy kotwiące;
3)trzecia kategoria geotechniczna, która obejmuje:
a)obiekty budowlane posadawiane w skomplikowanych warunkach gruntowych,
§ 7. 1.W przypadku obiektów budowlanych wszystkich kategorii geotechnicznych opracowuje się opinię geotechniczną.
2.W przypadku obiektów budowlanych drugiej i trzeciej kategorii geotechnicznej opracowuje się dodatkowo dokumentację badań podłoża gruntowego i projekt geotechniczny.
3.W przypadku obiektów budowlanych trzeciej kategorii geotechnicznej oraz w złożonych warunkach gruntowych drugiej kategorii wykonuje się dodatkowo dokumentację geologiczno-inżynierską, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 163, poz. 981).
W projekcie budowlanym zalega opinia geotechniczna /k.59/, gdzie stwierdzono istnienie pierwszej kategorii geotechnicznej warunków posadowienia oraz warunki gruntowe proste. Oznacza to, że nie było podstaw do wykonywania dodatkowych badan podłoża i wykonywania dodatkowej dokumentacji poza wspomnianą opinią geotechniczną. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że skoro przedstawiono opinię geotechniczną, organ sprawdzający nie miał podstaw do jej kwestionowania. Wyczerpująco kwestie tę przedstawił NSA w wyroku z dnia 9 lutego 2021 r. II OSK 396/19 LEX nr 3179384: "Niezasadny jest zarzut dotyczący błędnego ustalenia kategorii geotechnicznej projektowanego budynku. Z art. 35 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa budowlanego wynika, że organ architektoniczno - budowlany nie ma zasadniczo uprawnienia do merytorycznego badania zgodności projektu architektoniczno - budowlanego z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego. Zasadą bowiem jest, że odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno - budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz ewentualnie osoba sprawdzająca projekt, którzy mają obowiązek złożyć oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego). Zgodnie z § 4 ust. 4 rozporządzenia w sprawie ustalenia geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych, kategorię geotechniczną całego obiektu budowlanego lub jego poszczególnych części określa projektant obiektu budowlanego na podstawie badań geotechnicznych gruntu, których zakres uzgadnia z wykonawcą specjalistycznych robót geotechnicznych. O zaliczeniu danego obiektu budowlanego do określonej kategorii geotechnicznej decyduje zatem projektant budynku przy uwzględnieniu regulacji zawartej w § 4 ust. 3 powyższego rozporządzenia. Organ ma jedynie obowiązek sprawdzenia, czy dołączono do projektu budowlanego opinię geotechniczną (§ 7 ust. 1 ww. rozporządzenia), do jakiej kategorii zaliczono obiekt budowlany i czy w związku z tym nie zachodzi konieczność dołączenia do projektu budowlanego dodatkowej dokumentacji, o której mowa w § 7 ust. 2 i 3 powołanego rozporządzenia. Co do zasady do organów nie należy ocena merytoryczna takiej opinii". Podobne stanowisko zajął WSA w Krakowie w wyroku z dnia 14 maja 2015 r. II SA/Kr 250/15 LEX nr 1756592: "W kontekście art. 35 ustawy Prawo budowlane stwierdzono, że ustawodawca rozróżnił sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy (art. 35 ust. 1) oraz sprawdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (art. 35 ust. 2) od sprawdzenia kompletności projektu budowlanego pod względem zawartych w nim opinii i ekspertyz. Sprawdzając kompletność projektu budowlanego, w świetle art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, organ I instancji nie ma podstaw do szczegółowej kontroli zawartości merytorycznej opinii i ekspertyz. Oznacza to, że podważyć treść opinii geotechnicznej lub ekspertyzy technicznej można jedynie w drodze przedłożenia analogicznego badania o odmiennych wynikach, sporządzonego przez uprawnionego projektanta. Skarżący nie załączyli do akt opinii geotechnicznej, ani ekspertyzy technicznej zawierających inne wyniki od tych, które znajdują się w projekcie budowlanym".
Przedstawiony zarzut jest więc bezzasadny.
3/ Kolejny zarzut dotyczył niewykazania, że zostały spełnione warunki z § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W tym zakresie projektant stwierdził, że odległości budynku objętego opracowaniem od budynków istniejących uniemożliwiają zacienianie budynków istniejących na działkach sąsiednich w sposób nie normatywny /str. 14, k. 25 proj. bud./. Może się wydawać, że istotnie kwestia ta ujęta została dość lapidarnie. Jednak gdy przyjrzeć się usytuowaniu budynku objętego opracowaniem, w szczególności części podlegającej rozbudowie, nadbudowie i przebudowie, zauważyć należy, że stwierdzenie takie jest wystarczające. Projektant podawał wymiary od wspomnianej istniejącej części mieszkalnej /projekt zagospodarowania terenu - rys. A01/, niemniej ta część budynku nie będzie w I etapie nadbudowywana czy rozbudowywana /k.10 proj. bud./. Wobec tego istotne jest, jak wygląda kwestia zacieniania przez część powstającą (rozbudowa, nadbudowa).
Od strony wschodniej zatem budynek w tej części przylega do budynku skarżącej na działce sąsiedniej, posadowionego w granicy. Rzecz jasna, w ścianie zachodniej budynku sąsiedniego ( przylegającej) nie ma żadnych okien, więc nie ma mowy o zacienianiu od strony zachodniej tego budynku. Z kolei od strony wschodniej projektowany dach nieco wystaje poza mieszkalną część inwestowanego budynku /k.A10, elewacja południowa/ ale od budynku na działce sąsiedniej nr [...] oddziela go cała bryła mieszkalna oraz odległość 7,49 m do tegoż sąsiedniego budynku /projekt zagospodarowania terenu -rys. A01/. Pozostaje kierunek północny, gdzie bryła rzucać będzie cień do ogrodu ( odległość do sąsiedniej działki od północy wynosi 14,03 m-k.25 proj.bud.) przy czym część mająca być rozbudowaną od strony południowej – od północy jest "krótsza" niż istniejąca część mieszkalna, która wobec faktu uzyskania w przeszłości pozwolenia na budowę, spełnia wymagania w tym względzie. Tym samym w ocenie Sądu, wystarczające jest stwierdzenie projektanta, że projektowana inwestycja nie powoduje oddziaływania na działki sąsiednie w zakresie przesłaniania oraz zacieniania. Jakkolwiek co do zasady należy w tym względzie przedstawić specjalne wykresy, tzw. linijkę słońca, to w sytuacjach oczywistych, zakładając przedłożenie samej opinii projektanta, bez wykresu, jak w niniejszej sprawie, uznać należy, że nie ma to wpływu na wynik sprawy. W tym wypadku z taką oczywistą sytuacją mamy do czynienia, albowiem nie ma mowy o zacienianiu budynków na sąsiednich działkach, jak chodzi o część nadbudowywaną i rozbudowywaną. Pamiętać należy, że organ rozstrzygający o pozwoleniu na budowę, obowiązany jest ocenić, na podstawie części opisowej projektu i rysunków projektu, czy dojdzie do poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich ( art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b.), ze szczególnym uwzględnieniem przepisów dotyczących "przesłaniania" i "zacieniania" określonych w § m13, § 57 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. (...) Analiza spełnienia wymogu zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych powinna być sporządzona przez projektanta i stanowić element opisu projektu zagospodarowania terenu (...) (por. wyrok NSA z 3.11.2016r., sygn.. akt II OSK 191/15, Lex nr 2248487).
W tym wypadku projektant zawarł taką analizę w opisie projektu, a jej skrótowość wynika z istniejących uwarunkowań, o których wspomniano wyżej. Podkreślenia końcowo wymaga, że wyłączną odpowiedzialność za zgodność projektu architektoniczno – budowlanego z przepisami prawa i zasadami wiedzy technicznej ponosi projektant.
Z wymienionych przyczyn, skoro nie zachodzą wskazane w skardze naruszenia prawa materialnego, jak też procesowego, na zas. art. 151 p.p.s.a. należało skargę oddalić.