II SA/Kr 919/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Sprawa dotyczyła obiektu o konstrukcji mieszanej, częściowo żelbetowej, częściowo murowanej oraz drewnianej, o wymiarach w rzucie ok. 18,30 x 12,00 m, posadowionego na działkach nr [...] i [...] w miejscowości K. Inwestor, W.P., zgłosił zamiar budowy dwóch wolnostojących wiat o powierzchni zabudowy do 25 m2 każda. Organy nadzoru budowlanego ustaliły jednak, że powstał jeden obiekt budowlany, który został zakwalifikowany jako budynek o powierzchni zabudowy 219,6 m2, przeznaczony do działalności usług tartacznych. W związku z tym uznano, że doszło do samowoli budowlanej, ponieważ wybudowany obiekt był zasadniczo inny od zgłoszonego i wymagał pozwolenia na budowę, a nie samego zgłoszenia. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną kwalifikację jako samowoli budowlanej oraz pominięcie możliwości zastosowania przepisów dotyczących istotnych odstępstw od zgłoszenia. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny. Sąd podkreślił, że różnica między zgłoszonymi wiatami a wybudowanym budynkiem jest na tyle znacząca, że stanowi samowolę budowlaną podlegającą art. 48 Prawa budowlanego. Inwestor nie skorzystał również z możliwości legalizacji obiektu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że budowa obiektu zasadniczo innego od zgłoszonego stanowi samowolę budowlaną, nawet przy braku sprzeciwu organu do zgłoszenia. Interpretacja różnicy między zgłoszeniem a samowolą budowlaną.
Dotyczy specyficznej sytuacji budowy obiektu budowlanego na podstawie zgłoszenia, które zostało przekroczone w sposób istotny.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wybudowanie obiektu budowlanego o parametrach i przeznaczeniu zasadniczo odbiegających od zgłoszonego zamiaru budowy dwóch wiat stanowi samowolę budowlaną podlegającą nakazowi rozbiórki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wybudowanie obiektu budowlanego, który jest istotnie inny od zgłoszonego zamiaru (budynek usługowy zamiast dwóch wiat), stanowi samowolę budowlaną, nawet jeśli zgłoszenie nie spotkało się ze sprzeciwem organu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że różnica między zgłoszonymi wiatami a wybudowanym budynkiem o powierzchni 219,6 m2, przeznaczonym do działalności tartacznej, jest na tyle znacząca, że stanowi samowolę budowlaną, która wymaga pozwolenia na budowę, a nie samego zgłoszenia. Brak sprzeciwu organu do zgłoszenia nie legalizuje budowy obiektu zasadniczo innego od zgłoszonego.
Czy przekroczenie granic zgłoszenia budowy wiat, prowadzące do powstania budynku, powinno być rozpatrywane w trybie przepisów o istotnych odstępstwach od zgłoszenia, czy jako samowola budowlana?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Jeśli obiekt budowlany jest zasadniczo inny od zgłoszonego, należy go traktować jako samowolę budowlaną, a nie jako przypadek istotnych odstępstw od zgłoszenia.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy inwestor realizuje obiekt budowlany zupełnie inny od zgłoszonego, co wymaga pozwolenia na budowę, nie stosuje się przepisów dotyczących istotnych odstępstw od zgłoszenia, lecz przepisy dotyczące samowoli budowlanej (art. 48 Prawa budowlanego).
Czy protokół kontroli, na podstawie którego wydano nakaz rozbiórki, może stanowić podstawę rozstrzygnięcia, jeśli został sporządzony po upływie sześciu miesięcy od ustaleń faktycznych?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli protokół odzwierciedla stan faktyczny istniejący w dacie wydania decyzji i nie ma dowodów na istotne zmiany.
Uzasadnienie
Sąd nie podzielił zarzutu skarżącego dotyczącego nieaktualności protokołu kontroli, wskazując, że skarżący nie wykazał, aby w okresie między kontrolą a wydaniem decyzji nastąpiły zmiany mające wpływ na wynik sprawy. Ponadto, uczestnicy kontroli nie wnieśli uwag do protokołu.
Przepisy (13)
Główne
u.p.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Samowola budowlana - roboty budowlane wykonane bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
u.p.b. art. 3 § pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego.
u.p.b. art. 3 § pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja budynku.
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla wiat o powierzchni zabudowy do 25 m2.
u.p.b. art. 30 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Instytucja zgłoszenia budowy.
u.p.b. art. 48 § ust. 2 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Warunki legalizacji samowoli budowlanej i obowiązek wydania nakazu rozbiórki w przypadku niespełnienia przesłanek.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
u.p.b. art. 50 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Postępowanie naprawcze w przypadku przekroczenia zakresu zgłoszenia.
u.p.b. art. 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Postępowanie naprawcze.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wybudowany obiekt budowlany jest zasadniczo inny od zgłoszonego zamiaru budowy dwóch wiat, co stanowi samowolę budowlaną. • Brak sprzeciwu organu do zgłoszenia nie legalizuje budowy obiektu wymagającego pozwolenia na budowę.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie przepisów o istotnych odstępstwach od zgłoszenia zamiast przepisów o samowoli budowlanej. • Niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i parametrów obiektu. • Nieaktualność protokołu kontroli. • Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Godne uwagi sformułowania
nie każde odstępstwo przez inwestora od treści zgłoszenia zamierzenia budowlanego [...] uzasadnia twierdzenie, że zrealizowana inwestycja ma charakter inwestycji wykonanej bez zgłoszenia, a w konsekwencji jest samowolą budowlaną. • granica legalnego działania inwestora, który dokonał zgłoszenia będzie zatem wyznaczona przez uregulowania uzasadniające wniesienie sprzeciwu określone w art. 30 ust. 6 i 7 Prawa budowlanego. • prawidłowe zakwalifikowanie stwierdzonych odstępstw od dokonanego zgłoszenia powinno nastąpić przy wykluczeniu, czy w sprawie można mówić jednak o wykonaniu innego w swej istocie obiektu niż objętego zgłoszeniem, co kwalifikowałoby wykonane roboty jako samowolną budowę obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, podlegającą procedurze opisanej w art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane.
Skład orzekający
Aldona Gąsecka-Duda
przewodniczący
Iwona Niżnik-Dobosz
sprawozdawca
Małgorzata Łoboz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że budowa obiektu zasadniczo innego od zgłoszonego stanowi samowolę budowlaną, nawet przy braku sprzeciwu organu do zgłoszenia. Interpretacja różnicy między zgłoszeniem a samowolą budowlaną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy obiektu budowlanego na podstawie zgłoszenia, które zostało przekroczone w sposób istotny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje pułapki związane ze zgłoszeniem budowy i konsekwencje wybudowania czegoś zupełnie innego. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie parametrów i przeznaczenia obiektu.
“Zgłosił wiaty, wybudował tartak – sąd wyjaśnia, kiedy zgłoszenie budowy staje się samowolą.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.