II SA/Kr 890/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję SKO o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla samowolnie zrealizowanej inwestycji, uznając sprawę za bezprzedmiotową, gdyż wniosek złożył podmiot nieuprawniony.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla już zrealizowanej inwestycji. Sąd uznał, że postępowanie było bezprzedmiotowe, ponieważ wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej złożyła spółka jawna działająca jako inwestor zastępczy, a nie bezpośredni inwestor (H. G.), na którego organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Sąd podkreślił, że w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, wnioskodawca musi być tym samym podmiotem, na który nałożono obowiązek przez PINB.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę spółki G. Sp.j. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Krakowa o ustaleniu warunków zabudowy i umorzyła postępowanie pierwszej instancji. Sprawa dotyczyła legalizacji samowolnie nadbudowanego i rozbudowanego budynku mieszkalnego. Kluczowym problemem było ustalenie, czy spółka G. Sp.j., działająca jako inwestor zastępczy na podstawie umowy z inwestorem bezpośrednim (H. G.), była uprawniona do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy w celu legalizacji samowoli budowlanej. Organ odwoławczy uznał, że postępowanie jest bezprzedmiotowe, ponieważ obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy w ramach postępowania legalizacyjnego nałożono na inwestora bezpośredniego (H. G.), a nie na inwestora zastępczego. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, wnioskodawca musi być tym samym podmiotem, na który organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Sąd wskazał, że umowa o zastępstwo inwestycyjne nie przenosi administracyjnoprawnych obowiązków na inwestora zastępczego w kontekście postępowań legalizacyjnych. W związku z tym, że skarżąca spółka nie była inwestorem, na którego nałożono obowiązek przez PINB, nie mogła być adresatem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, co skutkowało bezprzedmiotowością postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, inwestor zastępczy nie jest uprawniony do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy w celu legalizacji samowoli budowlanej, jeśli obowiązek ten nałożono na inwestora bezpośredniego. Postępowanie w takiej sytuacji jest bezprzedmiotowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, wnioskodawca musi być tym samym podmiotem, na który organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Umowa o zastępstwo inwestycyjne nie przenosi administracyjnoprawnych obowiązków na inwestora zastępczego w kontekście postępowań legalizacyjnych. Brak tożsamości podmiotu zobowiązanego i wnioskującego prowadzi do bezprzedmiotowości postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenie warunków zabudowy następuje w drodze decyzji w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, gdy nie ma planu miejscowego. Dotyczy to budowy obiektu lub innych robót budowlanych.
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymienia łączny katalog warunków, które muszą być spełnione do wydania decyzji o warunkach zabudowy (m.in. dobra zasada sąsiedztwa, dostęp do drogi publicznej, uzbrojenie terenu).
Pr. bud. art. 48 § 3
Ustawa Prawo budowlane
Określa obowiązek przedstawienia przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy w ramach postępowania legalizacyjnego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 153
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.
p.p.s.a. art. 145
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie przez sąd w przypadku nieuwzględnienia skargi.
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do umorzenia postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 30 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Przejście praw i obowiązków w postępowaniu administracyjnym w przypadku zbycia prawa lub śmierci strony.
k.c. art. 3511
Kodeks cywilny
Swoboda umów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej jest bezprzedmiotowe, jeśli wniosek złożył podmiot inny niż inwestor, na którego organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Umowa o zastępstwo inwestycyjne nie przenosi administracyjnoprawnych obowiązków związanych z legalizacją samowoli budowlanej na inwestora zastępczego.
Odrzucone argumenty
Inwestor zastępczy, posiadający umowę o zastępstwo inwestycyjne, ma interes prawny w uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy dla legalizacji inwestycji. Sąd nie zastosował się do wskazań wyroku WSA z dnia 14 listopada 2018 r. sygn. akt: II SA/Kr 949/18, zbyt rygorystycznie ograniczając krąg podmiotów uprawnionych do ubiegania się o decyzję lokalizacyjną. Organ nie poinformował skarżącego o niewystarczalności umowy o zastępstwo inwestycyjne przed wydaniem decyzji.
Godne uwagi sformułowania
W ocenie sądu stanowisko to jest trafne - w sprawie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej. W przypadku legalizacji samowoli budowlanej, wnioskodawca musi być tym samym podmiotem, na który organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Umowę taką można zawrzeć dla zamierzenia inwestycyjnego ale nie postępowania legalizacyjnego.
Skład orzekający
Monika Niedźwiedź
przewodniczący
Agnieszka Nawara-Dubiel
członek
Mirosław Bator
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o warunki zabudowy w celu legalizacji samowoli budowlanej oraz interpretacja pojęcia bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji legalizacji samowoli budowlanej, gdzie kluczowe jest ustalenie tożsamości inwestora zobowiązanego do legalizacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii prawnej związanej z legalizacją samowoli budowlanej i rolą inwestora zastępczego, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i nieruchomości.
“Inwestor zastępczy kontra samowola budowlana: Kto może legalizować?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 890/22 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2022-10-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Agnieszka Nawara-Dubiel Mirosław Bator /sprawozdawca/ Monika Niedźwiedź /przewodniczący/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Sygn. powiązane II OSK 1373/23 - Wyrok NSA z 2024-07-17 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia Monika Niedźwiedź Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara – Dubiel WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp.j. z siedzibą K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr SKO.ZP/415/183/2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy skargę oddala Uzasadnienie Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia 24 marca 2021 r. orzekł o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Nadbudowa, przebudowa i rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przeznaczeniem na budynek mieszkalny jednorodzinny zlokalizowany na działkach nr [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. K. przy ul. [...] w Krakowie. W uzasadnieniu wyjaśniono, że wniosek inwestora – G. Sp.j. wpłynął do organu I instancji w dniu 10.02.2015 r. Został on rozpatrzony po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia 14.12.2015 ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji pn. "Nadbudowa, przebudowa i rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przeznaczeniem na budynek mieszkalny jednorodzinny z garażem zlokalizowany na działkach nr [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. Krowodrza przy ul. [...] w Krakowie. Decyzję tą jednak uchyliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie rozstrzygnięciem z dnia 4.04.2016 r. i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy została wydana kolejna decyzja pozytywna Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 29.09.2017 r, utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 25.05.2018 r. Decyzje organów I i II instancji zostały jednak uchylone w całości wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14.11.2018 r., sygn. akt: II SA/Kr 949/18. Organ I instancji zreferował ustalenia i zalecenia Sądu, po czym wskazał, że teren określony wnioskiem nadal nie jest objęty planem miejscowym, w związku z czym organ przeprowadził postępowanie na zasadach i w trybie przewidzianym w art. 59 i następne ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W toku postępowania inwestor złożył do akt postanowienie PINB z dnia 07.12.2012 r., inwentaryzację stanu istniejącego budynku oraz aktualne warunki podłączenia do sieci gazowej, a następnie pismem z dnia 02.10.2020 r. i 19.10.2020 r. ograniczył wniosek wyłącznie do sanacji wykonanych już prac budowlanych dokonując korekty tytułu inwestycji do tej wskazanej w decyzji. Dalej organ wskazał na uzyskane w toku sprawy opinie Wydziału Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta Krakowa, Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie, Miejskiego Konserwatora Zabytków, Wydziału Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego UMK i Zarządu Dróg Miasta Krakowa. Pozyskano też milcząco dokonane uzgodnienie projektu decyzji przez Ministra Klimatu i Środowiska, Marszałka Województwa Małopolskiego, Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego i Miejskiego Konserwatora Zabytków. Zdaniem organu I instancji, w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Odwołanie od tej decyzji wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości U.26 w K. zarzucając naruszenie art. 59 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane poprzez wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy, niezbędnej dla celów postępowania legalizacyjnego, na wniosek podmiotu nieuprawnionego do wszczęci postępowania o ustalenie warunków zabudowy oraz uzyskanie warunków zabudowy dla inwestycji zrealizowanej w ramach samowoli budowlanej. Odwołująca wyjaśniła, że inwestorem samowolnych robót budowlanych jest H. G. i to on został zobowiązany przez PINB postanowieniem z 7.12.2012 r. do przedłożenia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Tymczasem z wnioskiem o wz w tej sprawie wystąpiła G. Sp.j. - podmiot nieuprawniony niebędący inwestorem samowolnie wykonanych robót budowalnych. Odwołująca dodała, że przed organem I instancji toczyło się lub nadal toczy kilka postępowań o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej samowoli budowlanej, min. postępowanie zakończone ostateczną decyzją o warunkach zabudowy z wniosku H. G. (obecnie jest rozpatrywana skarga kasacyjna H. G.). Brak jest podstaw do prowadzenia przez organ I instancji kilku postępowań w sprawie, która powinna być przedmiotem jednego rozstrzygnięcia. Ustalenie warunków zabudowy dla samowolnie zrealizowanej inwestycji jest wyjątkiem od zasady z art. 59 ust. 1 u.p.z.p. i powinno być interpretowane w sposób zawężający. Wobec tych zarzutów Odwołująca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania I instancji w całości. Pismem z dnia 18.01.2022 r. G. Sp.j. złożyła do akt sprawy uwierzytelnioną kopię umowy o zastępstwo inwestycyjne pomiędzy H. G. (inwestorem bezpośrednim) a G. Sp.j. . (inwestorem zastępczym) wskazując, że H. G. został zobowiązany postanowieniem PINB z 7.12.2012 r. m.in. do przedłożenia ostatecznej decyzji wz. Podniesiono, że z wydanego w tej sprawie wyroku WSA z dnia 14.11.2018 r. nie wynika, aby tylko inwestor występujący o legalizację mógł ubiegać się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Zwrócono uwagę, ż w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy inwestor nie musi legitymować się tytułem prawnym do nieruchomości ani władać terenem inwestycji. Strona tego postępowania może być każdy podmiot mający subiektywny zamiar dokonania zabudowy lub innego zagospodarowania jakiegoś terenu. Brak jest więc podstaw, by w przypadku legalizacji zawężać krąg osób uprawnionych do starania się o warunki zabudowy. Nawet jednak przy przyjęciu tego ograniczenia, że przy legalizacji należy wykazać jakiś interes prawny przy składaniu wniosku o warunki zabudowy, to interes taki posiada podmiot pełniący funkcję inwestora zastępczego. Umowa ta występuje powszechnie w obrocie gospodarczym i nie jest kwestionowana przez sądy administracyjne ani sądy cywilne. Jednym z rodzajów umowy o zastępstwo inwestycyjne jest umowa o zastępstwo inwestycyjne typu powierniczego, gdzie inwestor zastępczy działa wprawdzie na rachunek inwestora bezpośredniego, ale we własnym imieniu. Przyjęcie, że inwestor zastępczy nie może starać się o ustalenie warunków zabudowy oznaczałoby, że inwestor bezpośredni nie może skutecznie zlecić prowadzenia swoich spraw inwestorowi zastępczemu. Zatem w oparciu o arbitralną wykładnię przepisów doszłoby do ograniczenia gwarantowanej przez prawo swobody umów z art. 3511 k.c. Ewentualne wątpliwości w tym zakresie powinny być rozstrzygane na etapie postępowania legalizacyjnego, a nie warunków zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr SKO.ZP/415/183/2021 działając na podstawie art. 4 ust. 1 i ust. 2 i oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu organ wskazał, że WSA w Krakowie w wyroku z dnia 14.11.2018 r., sygn. akt: II SA/Kr 949/18. wskazał, że ustalenie warunków zabudowy następuje przed zmianą zagospodarowania terenu a nie po zmianie. Tylko w wyjątkowych sytuacjach, wprost wynikających z obowiązujących przepisów prawa, ustalenie warunków zabudowy jest możliwe już po zmianie zagospodarowania terenu - w szczególności po wykonaniu prac budowlanych wymagających uzyskania pozwolenia na budowę. W przedmiotowej sprawie Sąd wytknął, że organ nie podał, jakie (w jakim trybie) toczy się postępowanie legalizacyjne, co jest nim objęte, jak powziął wiedzę o tym postępowaniu. W aktach administracyjnych brak bowiem decyzji PINB o zobowiązaniu inwestora do przedłożenia ostatecznej decyzji potwierdzającej zgodność tego zamierzenia z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ani jakiejkolwiek innej decyzji tego organu wydanej w toczącym się postępowaniu administracyjnym dotyczącym aspektu legalizacji samowolnie zrealizowanych robót budowlanych. Dla Sądu nie było jasne, czy wszystkie prace, dla których w ramach postępowania legalizacyjnego organy obu instancji "ustaliły" warunki zabudowy na dzień wydania decyzji zostały zrealizowane. Uwaga ta dotyczy budynku garażu. W ocenie sądu postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy nie powinno toczyć się w trybie legalizacji samowoli budowlanej i jednocześnie dalszej, legalnej możliwości rozbudowy nielegalnie zrealizowanego (rozbudowanego i nadbudowanego) obiektu. Jeżeli by nawet prezentować pogląd przeciwny - braku przeciwwskazań dla takiej praktyki, organ winien po rzetelnej inwentaryzacji rozmiarów samowoli budowlanej, wyraźnie kwestie te w decyzji wyróżnić i precyzyjnie opisać. W tej zaś sprawie inwentaryzacja taka nie została dokonana - kwestia ta. zostaje zatem nie wyjaśniona. Niezrozumiałe dla Sądu były też parametry zabudowy, jakie organ ustalił w zakresie wielkości wskaźnika powierzchni zabudowy do powierzchni działki. Mianowicie parametr ten pomimo, że dotyczy tej samej inwestycji (wspólnie nazwanej) i tego samego obszaru odrębnie ustalono dla rozbudowy budynku od strony tylnej jako 35% a odrębnie dla garażu w wielkości od 35% do 40%. W toku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji inwestor złożył do akt postanowienie PINB z dnia 07.12.2012 r., inwentaryzację stanu istniejącego budynku oraz aktualne warunki podłączenia do sieci gazowej, a następnie pismem z dnia 02.10.2020 r. i 19.10.2020 r. ograniczył wniosek wyłącznie do sanacji wykonanych już prac budowlanych dokonując korekty tytułu inwestycji do tej wskazanej w decyzji. Po przeprowadzeniu zaś postępowania dla tak określonej inwestycji organ I instancji wydał decyzję z dnia 24.03.2021 r. objętą odwołaniem. Organ wskazał, że zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Po myśli przepisu art. 4 ust. 2 u.p.z.p. w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, zaś sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy. Przepis art. 59 ust. 1 u.p.z.p. wskazuje, że ustalenie, w drodze decyzji, warunków zabudowy następuje w sytuacji zmiany zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegającej na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86. W świetle powyższych unormowań, na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zasadą jest, iż wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest możliwe jedynie, gdy dla danego obszaru nie uchwalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w sytuacji zaś, gdy taki plan obowiązuje postępowanie oparte na przepisach art. 50 - art. 67 u.p.z.p. nie może być prowadzone. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego warunki zabudowy określa się w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Wydanie warunków zabudowy możliwe jest jedynie w przypadku łącznego spełnienia określonych w art. 61 ust. 1 ustawy warunków. W przedmiotowej sprawie w ramach wnioskowanej inwestycji (po korekcie wniosku dokonanej pismem z dnia 02.10.2020 r. i 19.10.2020 r. inwestor Spółka G. - S. sp.j. przewidział legalizację nadbudowy, przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przeznaczeniem na budynek mieszkalny jednorodzinny zlokalizowany na działkach nr [...], [...] obr. [...] jedn. ewid. K. przy ul. [...] w Krakowie. Jak wynika z inwentaryzacji złożonej przez inwestora, przedmiotowa inwestycja została już zrealizowana -na ww. działkach. Przedmiot postępowania i rozstrzygnięcia został zatem ostatecznie ukształtowany tak, że obejmuje on ustalenie warunków dla zabudowy już zrealizowanej w celu umożliwienia jej legalizacji. Wprawdzie pierwotnie wniosek obejmował również dalszą rozbudowę ww. budynku oraz realizację garażu, co - z racji połączenia w jednym postępowaniu dwóch spraw przynależnych do dwóch odrębnych postępowań administracyjnych - w wiążącym w sprawie wyroku z dnia 14.11.2018 r. zostało uznane przez Sąd za niedopuszczalne, jednak po zmianie wniosku powyższa wada i przeszkoda doprowadzenia postępowania została usunięta. Pomimo tego, zdaniem tut. Kolegium nadal ustalenie warunków dla nielegalnie zrealizowanej inwestycji nie jest możliwe. Kolegium zwróciło uwagę, że co do zasady decyzja o warunkach zabudowy rozstrzyga o dopuszczalnym sposobie zagospodarowania i warunkach zabudowy terenu objętego konkretnym planowanym zamierzeniem inwestycyjnym. Decyzja ta stanowi następnie podstawę dla sporządzenia projektów budowlanych, które są weryfikowane na dalszym etapie przez organ architektoniczno-budowlany. Decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest więc na etapie poprzedzającym wystąpienie inwestora o pozwolenie na budowę, a tym samym może dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji już realizowanej. Wyjątek od tej zasady stanowi legalizacja inwestycji, przy czym stosownie do stanowiska wyrażonego w wiążącym w tej sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zawartych w wyroku z dnia 14.11.2018 r., sygn. akt: II SA/Kr 949/18 tylko w wyjątkowych sytuacjach, wprost wynikających z obowiązujących przepisów prawa, ustalenie warunków zabudowy jest możliwe już po zmianie zagospodarowania terenu - w szczególności po wykonaniu prac budowlanych wymagających uzyskania pozwolenia na budowę. Możliwość taka (w zasadzie jedyna) zachodzi w postępowaniu prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z przepisami regulującymi ten tryb postępowania - zmierzający do legalizacji samowoli budowlanej lub do jej rozbiórki -jeżeli budowa, o której mowa w ust. l, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 48 ust 2). W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego (48 ust 3 pkt 1)". Powołując się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 17 maja 2016 r. II OSK 146/15 Sąd wskazał, że "możliwość ubiegania się przez inwestora o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu wybudowanego lub będącego w budowie pozostaje w ścisłym związku z postępowaniem legalizacyjnym, w ramach którego wydawane jest postanowienie w tym przedmiocie. Nie jest natomiast dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań organów nadzoru budowlanego podejmowanych co do robót budowlanych rozpoczętych bądź prowadzonych bez wymaganego pozwolenia na budowę". Zdaniem Sądu, "decyzję o ustaleniu warunków zabudowy po realizacji prac budowlanych wymagających wcześniejszego uzyskania pozwolenie na budowę może legalnie organ administracji architektoniczno-budowlanej wydać, jedynie w sytuacji, kiedy organ nadzoru budowlanego w ramach postępowania regulowanego przepisami art. 48 ustawy nakaże inwestorowi przedłożyć decyzję o warunkach zabudowy. Postępowanie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy nie może więc inicjować samodzielnie podmiot, który samowoli budowlanej się już dopuścił. Z kolei organ, który postępowanie takie prowadzi (zainicjowane zobowiązaniem inwestora przez organu nadzoru budowlanego do przedłożenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy) winien w pierwszej kolejności dokonać inwentaryzacji prac budowlanych, które zostały nielegalnie zrealizowane a następnie dopiero poczynić ustalenia czy można "ustalić" warunki zabudowy dla tej zrealizowanej inwestycji mając na uwadze zasadę dobrego sąsiedztwa, parametry zabudowy oraz inne warunki, o których mowa w art. 61 ust l ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym". Konkludując, w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych inwestor nie może z własnej inicjatywy domagać się wydania decyzji o warunkach zabudowy, lecz musi wykazać, że działa w celu wykonania obowiązku nałożonego na niego postanowieniem wydanym przez organ nadzoru w trybie art. 48 ust. 3 pkt l Prawa budowlanego. Nie jest natomiast dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań organów nadzoru budowlanego podejmowanych co do robót budowlanych rozpoczętych bądź prowadzonych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zrealizowanych z istotnym odstępstwem od projektu budowalnego. Weryfikacja zaś podstaw do prowadzenia postępowania o ustalenie warunków zabudowy w omawianym przypadku należy do organu właściwego do wydania decyzji wz. W judykaturze akcentuje się konieczność rozróżnienia zwykłego trybu wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu mającego powstać legalnie od trybu legalizacyjnego wszczynanego przez organ nadzoru budowlanego w stosunku do obiektu realizowanego w warunkach samowoli budowlanej (por. wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1890/12, wyrok NSA z dnia 28 września 2018 r., II OSK 2333/16). Co prawda ustalenie warunków zabudowy w obu przypadkach odbywa się w taki sam sposób, jednakże gdy obiekt już istnieje, możliwość ubiegania się przez inwestora o wydanie decyzji o warunkach zabudowy musi pozostać w ścisłym związku z postępowaniem legalizacyjnym, w ramach którego wydawane jest postanowienie w tym przedmiocie. W świetle powyższych rozważań Kolegium, mając na uwadze informację o zrealizowaniu na terenie inwestycji obiektu objętego wnioskiem inwestora, zauważyło, że w aktach sprawy zalega postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie Powiat Grodzki z dnia 7.12.2012 r., wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3, art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nakładające na inwestora H. G. obowiązek wstrzymania prowadzenia robót budowlanych związanych z wykonywaną rozbudową i nadbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] obr. [...] K. oraz przedłożenia w PINB w Krakowie - Powiat Grodzki dokumentów związanych z wykonywaną rozbudową i nadbudową ww. budynku, w tym ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Krakowa o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla dz. nr [...]. Organ ustalił też, że ww. roboty zostały rozpoczęte w 2012 r. (t. 3 k. nr 1229). Z powyższego wynika, że inwestorem, który prowadził ww. roboty budowlane zobowiązanym do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy celem legalizacji tej inwestycji jest H. G.. Tym samym, skoro inwestor, który dopuścił się samowoli budowlanej nie może z własnej inicjatywy domagać się wydania decyzji o warunkach zabudowy, lecz musi wykazać, że działa w celu wykonania obowiązku nałożonego na niego postanowieniem wydanym przez organ nadzoru w trybie art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, tylko H. G. jest podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej zrealizowanej inwestycji. Tymczasem z akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie wynika, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy z dnia 10.02.2015 r., który został rozpatrzony decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 24.03.2021 r., złożyła G. Sp.j. wskazana jako inwestor. Zatem nie zachodzi tożsamość inwestora, na którego został nałożony ww. obowiązek przez organ nadzoru budowlanego z inwestorem wnioskującym o ustalenie warunków zabudowy niezbędnych dla legalizacji inwestycji. Zresztą Kolegium z urzędu jest wiadomym, że H. G. wystąpił z takim wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, rozpatrzonym pozytywnie przez organy I i II instancji (decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie o znaku: SKO.ZP/415/730/2018), jednak decyzje organów obu instancji zostały uchylone nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14.03.2019 r., sygn. akt: II SA/Kr 32/19. Dodać należy, że w wiążącym wyroku WSA w Krakowie z dnia 14.11.2018 r. Sąd wyraźnie wskazał na występując w przypadku legalizacji samowoli budowlanej ścisłe powiązanie pomiędzy obowiązkiem inwestora, który dopuścił się samowoli i został zobowiązany dla jej legalizacji do przedłożenia warunków zabudowy, a osobą inwestora występującego o ustalenie warunków zabudowy dla już zrealizowanej nielegalnej inwestycji. Nie ma więc racji G. Sp.j. . nie dostrzegając tego stanowiska Sądu. W konsekwencji powyższego Kolegium stwierdziło, że G. Sp.j. nie może skutecznie ubiegać się o ustalenie warunków zabudowy dla legalizacji przedmiotowej inwestycji, jako że nie jest inwestorem, na którego nałożony został obowiązek postanowieniem wydanym przez organ nadzoru w trybie art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Dodać też należy, że Spółka wezwana przez Kolegium do złożenia dokumentu wydanego przez organ nadzoru budowanego, nakładającego na Nią obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w ramach prowadzonego przez ww. organ postępowania legalizacyjnego, regulowanego przepisami art. 48 ustawy Prawo budowlane zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem — nie złożyła żądanego dowodu. Jak trafnie podniesiono w odwołaniu, że procedowanie warunków zabudowy dla inwestycji zrealizowanej, a nie planowanej, stanowi wyjątkowy przypadek dopuszczony na gruncie art. 59 ust. 1 u.p.z.p., który nie może być interpretowany rozszerzająco. Oceny tej nie może zmienić podniesiona w piśmie z dnia 18.01.2022 r. G. Sp.j. . okoliczność zawarcia umowy o zastępstwo inwestycyjne pomiędzy H. G. (inwestorem bezpośrednim) a G. Sp.j. (inwestorem zastępczym), złożonej do akt sprawy. Kolegium nie kwestionuje dopuszczalności zawierania tego typu umów na gruncie stosunków cywilnoprawnych w ramach swobody umów oraz wynikających z niej wzajemnych zobowiązań ww. podmiotów, jednak nie sposób przyjąć, że skutkiem tej umowy na "inwestora zastępczego" G. Sp.j. . przeszedł ciążący na "inwestorze bezpośrednim" H. G. obowiązek wynikający z ww. postanowienia PINB w Krakowie -Powiat Grodzki bądź że inwestora zastępczy działa w ramach realizacji tego obowiązku na rachunek inwestora bezpośredniego. Na gruncie prawa administracyjnego przejście praw i obowiązków musi wynikać z normy prawnej. Zgodnie z art. 30 § 4 k.p.a. w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Związany z nieruchomością administracyjnoprawny obowiązek uzyskania warunków zabudowy dla legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego jest związany z osobą zobowiązanego i ewentualnie mógłby przejść na jego następców prawnych, lecz G. Sp.j. nie jest następcą prawnym H. G.. Obowiązek wynikający z ww. postanowienia PINB w Krakowie nie został też przeniesiony przez organ nadzoru budowlanego na G. Sp.j. . Tym samym zawarcie umowy o zastępstwo inwestycyjne nie oznacza, że Wnioskodawca w sprawie o warunki zabudowy realizuje własny obowiązek wynikający z postanowienia opartego o art. 48.ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Powyższe nie oznacza, że inwestor zastępczy wcale nie może starać się o ustalenie warunków zabudowy. Gdyby bowiem wniosek o wz dotyczył inwestycji planowanej, a pomiędzy podmiotami była zawarta umowa o zastępstwo inwestycyjne, to w ramach zobowiązań umownych -. które wszak nie stanowią przedmiotu badania organów administracyjnych w sprawie o ustalenie warunków zabudowy - inwestor zastępczy może ubiegać się o ustalenie na jego rzecz warunków zabudowy. Sytuacja kształtuje się jednak odmiennie w przypadku ubiegania się o ustalenie warunków zabudowy celem legalizacji inwestycji zrealizowanej, stanowiącej odstępstwo od reguł wydawania decyzji wz. W tym bowiem przypadku inwestorem działającym w ramach obowiązku nałożonego na niego przez organ nadzoru i inwestorem ubiegającym się o ustalenie warunków zabudowy musi być ten sam podmiot. Przyjęcie przeciwnego poglądu prowadziłoby do obejścia przepisów prawa i dopuszczenia wnioskowania o warunki zabudowy dla tej samej nielegalnej inwestycji przez dwa powiązane ze sobą podmioty, przy czym w obu sprawach administracyjnych byłby realizowany ten sam obowiązek wynikający z jednego postanowienia organu nadzoru. Zatem, choć słusznie G. Sp.j. . odnotowała, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy inwestor nie musi legitymować się tytułem prawnym do nieruchomości ani władać terenem inwestycji, to w przypadku ubiegania się o warunki zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej konieczne jest potwierdzenie istnienia związku między ww. postępowaniami i tożsamości osoby inwestora w obu postępowaniach. Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła G. Sp.j. zarzucając naruszenie: 1/ art. 153 P.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazania co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Krakowie z dnia 14 listopada 2018 r. sygn. akt: II SA/Kr 949/18, a w konsekwencji nieuprawnione przyjęcie, iż tylko podmiot zobowiązany postanowieniem właściwego organu może starać się o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy wiążącej się z procedurą legalizacyjną, gdy tymczasem uzasadnienie wyroku jasno wskazuje, iż sąd nie uznał aby istniały przesłanki do tak rygorystycznego ograniczenia kręgu podmiotów uprawnionych do ubiegania się o decyzję lokalizacyjną, ani z żadnej innej przyczyny nie nakazał umorzenia przedmiotowego postępowania administracyjnego, 2/ art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Wnioskodawca nie ma interesu prawnego w ustaleniu warunków zabudowy w związku z legalizacją inwestycji, gdy tymczasem z zalegającej w aktach sprawy umowy o zastępstwo inwestycyjne wynika bezsprzecznie, iż wnioskodawca posiada interes prawny w uzyskaniu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy; 3/ art. 8 i art. 9 k.p.a. poprzez niepoinformowanie przed wydaniem decyzji, iż umowa o zastępstwo inwestycyjne jest w opinii organu niewystarczająca do wydania decyzji, gdy tymczasem wskazanie powyższego i zakreślenie terminu do podjęcia dodatkowych kroków (np. w ramach postępowania przed PINB) było konieczne aby móc uznać, iż zrealizowane zostały zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej oraz należytego i wyczerpującego udzielania informacji, 4/ art. 59 ust. 1 i art. 52 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 48 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 i 2 (obecnie art. 48b ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2) ustawy Prawo budowlane poprzez błędną ich wykładnie polegającą na przyjęciu, iż w przypadku nałożenia na inwestora - w ramach postępowania legalizacyjnego - obowiązku przedłożenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, tylko ten podmiot (inwestor) jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, gdy tymczasem brak jest podstaw do stosowania w tym przypadku wyjątku od zasady, iż każdy może wystąpić z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, a nawet gdyby przyjąć, iż w przypadku legalizowania obiektu istnieje ograniczenie podmiotowe w zakresie tego, kto może wystąpić z takim wnioskiem, to wówczas należałoby uznać, iż z wnioskiem takim może wystąpić każdy, kto ma w tym interes prawny, w tym w szczególności inwestor zastępczy. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocena legalności decyzji organu odwoławczego, orzekającego o uchyleniu decyzji organu I instancji i umorzeniu postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego. Decyzja organu I instancji wydana była w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedsięwzięcia już zrealizowanego, w ramach próby legalizacji tego przedsięwzięcia. Adresatem tej decyzji nie był inwestor ale podmiot, z którym inwestor zawarł umowę o zastępstwo inwestycyjne. W ocenie organu odwoławczego, adresatem decyzji o ustalenie warunków zabudowy dla przedsięwzięcia już zrealizowanego może być wyłącznie inwestor, na którego organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia tej decyzji w ramach toczącego się postępowania legalizacyjnego. W ocenie sądu stanowisko to jest trafne - w sprawie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania. Zgodnie z dyspozycją art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Tytułem wstępu należy wskazać, że przedmiotem postępowania administracyjnego jest sprawa administracyjna, którą należy rozumieć jako szczególną kompozycję podmiotu administracyjnego stosunku prawnego, jego przedmiotu (węzła praw i obowiązków), podstawy faktycznej oraz podstawy prawnej, w wyniku czego następuje możliwość władczej konkretyzacji norm prawnych odnoszących się do wzajemnych uprawnień i obowiązków organu administracji publicznej oraz podmiotu będącego adresatem rozstrzygnięcia tego organu. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy do czynienia zatem, jeżeli nastąpi dekompletacja któregoś z wyżej wskazanych elementów, w wyniku czego organ stwierdzi, że sprawa administracyjna albo nigdy nie istniała (bezprzedmiotowość pierwotna), albo przestała istnieć (bezprzedmiotowość następcza). Stanowisko to potwierdza ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych. Jak zasadnie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2019 II OSK 1242/17 bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnego - takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Przytoczyć należy też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2020 r. I GSK 2088/19 w którym wskazano, iż z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a., co powoduje, że sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego traci pierwotny charakter sprawy administracyjnej. Sprawa zawisła przed organem administracji jest, lub stała się bezprzedmiotowa jeżeli organ stwierdzi, że bądź brak przedmiotu sprawy administracyjnej tj. sprawy która ma, czy może być załatwiona w formie decyzji (rozstrzygnięcia) organu administracji (bezprzedmiotowość przedmiotowa), bądź podmiot który domaga się takiego rozstrzygnięcia nie może być adresatem decyzji czy innego rozstrzygnięcia organu administracji (bezprzedmiotowość podmiotowa) bądź nie istnieje norma prawna, która dany stan faktyczny nakazuje lub pozwala rozstrzygnąć w formie decyzji organu administracji. Organ trafnie uznał, że przedmiotowa sprawa jest bezprzedmiotowa, przy czym w ocenie sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, zachodziła tu bezprzedmiotowość tak podmiotowa (brak podmiotu który mógł być adresatem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy) jak i z uwagi na brak przepisu, który w zaistniałym stanie faktycznym pozwalał by organowi na wydanie w sprawie rozstrzygnięcia w formie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Tak organ jak i skarżący powołują się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 listopada 2018 II SA/Kr 949/18, wyciągając jednak odmienne wnioski z uzasadnienia tego wyroku i stopnia związania nim organu administracji prowadzącego dalsze postępowanie w sprawie, w której uchylone zostały wcześniejsze rozstrzygnięcia tych organów. Warto wskazać, że w wyroku tym sąd powołuje się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym na wyrok z dnia 4 lipca 2017 r. II OSK 2162/16 w którym NSA orzekł, iż wniosek o ustalenie warunków zabudowy może co do zasady dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji już zrealizowanej lub będącej w toku. Ogólna zasada, że inwestor może ubiegać się o ustalenie warunków zagospodarowania danego terenu nawet kilkakrotnie przedstawiając we wnioskach różne warianty zamierzenia inwestycyjnego ma zastosowanie do zamierzeń inwestycyjnych, a nie do inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku. (...) Wydanie decyzji o warunkach zabudowy w stosunku inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku dopuszczalne jest wyjątkowo - w sytuacji nałożenia na inwestora przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedłożenia tej decyzji w ramach postępowania zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Nie jest dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego. Prezentując własne stanowisko w sprawie II SA/Kr 949/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazuje, iż decyzję o ustaleniu warunków zabudowy po realizacji prac budowlanych wymagających wcześniejszego uzyskania pozwolenie na budowę może legalnie organ administracji architektoniczno-budowlanej wydać, jedynie w sytuacji, kiedy organ nadzoru budowlanego w ramach postępowania regulowanego przepisami art. 48 ustawy nakaże inwestorowi przedłożyć decyzję o warunkach zabudowy. Postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało zainicjowane przez inwestora, który dopuścił się samowoli budowlanej ale przez podmiot – spółkę jawną, z którą inwestor zawarł umowę o zastępstwo inwestycyjne. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż, postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji już zrealizowanych jest postępowaniem specyficznym, nie przystającym w pełni do ogólnych reguł jakimi rządzi się to postępowanie w normalnym procesie budowlanym a dotyczącym zamierzeń inwestycyjnych tj. inwestycji mających być zrealizowanymi w przyszłości. W postępowaniu tym organ administracji ustala dopuszczalność realizacji wnioskowanej inwestycji (czy spełnia ona warunek tzw. dobrego sąsiedztwa) a jeżeli ustalenia w tym zakreskuje są pozytywne, ustala parametry tego zamierzenia. Fakt, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy z zasady dotyczy nie przedsięwzięć już zrealizowanych ale zamierzeń inwestycyjnych wynika wprost z przepisu art. 59 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 503 z późn. zm.) w którym mowa o tym, że zmiana zagospodarowania terenu (...) wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy, oraz z art. 61 ust 1 w/w ustawy, w którym mowa o określeniu wymagań dotyczących nowej zabudowy. Adresatem takiej decyzji może być każdy podmiot, co wynika wprost z art. 63 w/w ustawy gdyż decyzja ta (dotycząca zamierzeń inwestycyjnych) nie rodzi żadnych praw do terenu, którym objęte jest postępowanie o ustalenie warunków zabudowy. Odmiennie sprawa ta przedstawia się przy ustalaniu warunków zabudowy dla inwestycji już zrealizowanych. Sama możliwość wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla tego typu inwestycji (samowoli budowlanej) jest wynikiem nowelizacji przepisu art. 48 ust. 1 pkt 2 lit. b i ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 8 października 2008 r., co nastąpiło na skutek realizacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2007 r., P 37/06. W wyniku tej nowelizacji przepis art. 48 ust 3 pkt 1, który mówił o wymogu przedstawienia przez inwestora ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy, pominięto ten fragment przepisu. którym mowa o decyzji ostatecznej w chwili wszczęcia postępowania, dając tym samym możliwość legalizacji także tych samowoli budowlanych, dla których wcześniej nie było ustalonych warunków zabudowy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2014 r. II OSK 1890/12). W postępowaniu dotyczącym legalizacji samowoli budowlanej organ ma zatem do czynienia już istniejącym obiektem budowlanym zrealizowanym bez wymaganego pozwolenia na budowę, przez konkretnego inwestora, który z zasady jest stroną tego postępowania oraz adresatem decyzji bądź to legalizacyjnej, bądź to o nakazie rozbiórki. Wynika to bezpośrednio z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm.) który w art. 53 ust 1 stanowi, iż obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Konsekwencja tego jest przyjęcie, że tylko inwestor (ewentualnie właściciel lub zarządca jeżeli wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe) może być zarazem wnioskującym o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla istniejącej już samowoli budowlanej, jak i adresatem tej decyzji. Podstawą takiego wniosku (w konsekwencji decyzji) jest jedynie wezwanie, o jakim mowa w art 48art.t 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane a które, jak mowa wyżej, może być nałożone jedynie na inwestora, ewentualnie właściciela lub zarządcę w przypadku gdy nałożenie obowiązku na inwestora jest niemożliwe. Brak podstaw by uznać, że uprawnionym tak do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla istniejącej samowoli budowlanej jest jakikolwiek inny podmiot niż podmioty wyżej wskazane. Także adresatem takiej decyzji nie może być żaden inny podmiot. Postępowanie o ustalenie warunków zabudowy jest bowiem postępowaniem wszczynanym na wniosek a uprawnionym do złożenia wniosku są jedynie wyżej wskazane podmioty. W przywołanym w skardze wyroku z dnia 14 listopada 2018 II SA/Kr 949/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyraźnie wskazuje, że decyzję o ustaleniu warunków zabudowy dla samowoli budowlanej organ może legalnie wydać, jedynie w sytuacji, kiedy organ nadzoru budowlanego w ramach postępowania regulowanego przepisami art. 48 ustawy nakaże inwestorowi przedłożyć decyzję o warunkach zabudowy. Tym samym brak podstaw by uznać, że w wyroku tym sąd akceptuje stanowisko przeciwne (aczkolwiek wyraźnie tego nie artykułuje), tj. że ustalenie warunków zabudowy możliwe jest na rzecz innego podmiotu niż inwestor – sprawca samowoli budowlanej, także na rzecz podmiotu z którym zawarł on umowę o zastępstwo inwestycyjne. Umowę taką można zawrzeć dla zamierzenia inwestycyjnego ale nie postępowania legalizacyjnego. Inwestycją bowiem nie można nazwać postępowania legalizacyjnego. Na koniec wskazać należy, iż organ nadzoru budowlanego nie nałożył na stronę skarżącą obowiązku przedłożenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy w ramach toczącego się postępowania a art. 48 ustawy Prawo budowlane, co jest warunkiem wydania tego typu decyzji. Obowiązek ten został bowiem nałożony na inwestora – H. G.. Konkludując stwierdzić należy, iż w sprawie zachodziła bezprzedmiotowość podmiotowa – strona skarżąca nie mogła być adresatem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowego – już zrealizowanego przedsięwzięcia, ponieważ nie była inwestorem tego przedsięwzięcia na którego organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedłożenia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy w ramach postępowania legalizacyjnego. Nie istnieją też przepisy które uprawniały by inne niż inwestor (ewentualnie właściciel lub zarządca) podmioty do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla przedsięwzięcia już zrealizowanego. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w oparciu o zarządzenia przewodniczącego wydziału wydane na podstawie art. 15zzs4 ust 3 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV (Dz.U. 2020.875).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI