II SA/Kr 851/14

II SA/Kr 851/14 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2014-07-31
Data wpływu
2014-06-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Monika Rudzka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Zwolniono od kosztów sądowych
Zwolniono od kosztów sądowych
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art.245 par.3, art.246 par.1 pkt.2  w zw. z art. 258 par.1 i par. 2 pkt.7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. , A.K. i M.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.K. , A.K. i M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 11 kwietnia 2014 r. Nr: [....] w przedmiocie określenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a zwolnić skarżących od kosztów sądowych
Uzasadnienie
W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywającego do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w kwocie 200 zł od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 11 kwietnia 2014 roku w przedmiocie określenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi skarżący J.K. , A.K. i M.K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sadowych.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego we wniosku wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i są członkami rodziny (matka i dwaj synowie). Ich miesięczny dochód wynosi 1.342 zł i stanowi go dochód J.K. z działalności rolniczej w wysokości 320 zł oraz emerytura rolnicza M.K. w wysokości 1.022 zł. A.K. jest osobą bezrobotną, nie uzyskującą żadnych dochodów. W rubryce 7 formularza "PPF" jako składniki majątku skarżący wykazali: dom długości 11 metrów, szerokości 9 metrów, 3 poziomowy, pomieszczenia mieszkalne i pomieszczenia gospodarcze, nieruchomość rolną wielkości 8 ha oraz stodołę, stajnię, pastwiska, nieużytki i las 8 ha. Skarżący nie posiadają oszczędności. Jako przedmiot wartościowy wskazany został ciągnik URSUS C-360-3P.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy podano, iż A.K. jest bezrobotnym od 20 lat inżynierem konstruktorem, matka M.K. jest w podeszłym wieku, "ma 86 lat i niedługo umrze". Skarżący nie gromadzą pieniędzy, wydają je na bieżąco.
Dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżących, dlatego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostali oni wezwani do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie stosownych oświadczeń i dokumentów.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący oświadczyli, iż cała rodzina utrzymuje się ze wspólnego gospodarstwa rolnego, którego właścicielem wpisanym w księgach wieczystych jest J.K. W gospodarstwach rolnych o powierzchni kilku hektarów nie prowadzi się księgowości. Wyliczenie dokładnej wartości wysokości nakładów i dochodów z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego jest trudne. Szacunkowe dane (za okres 1 roku) przedstawiają się następująco: nakłady na nawozy 100 zł, paliwo rolnicze 2.000 zł, energia elektryczna 600 zł, zakup narzędzi i amortyzacja maszyn 2.000 zł, środki ochrony roślin 50 zł, ubezpieczenie ciągnika 60 zł, składka emerytalna J.K. 1.512 zł, wydatki na leki M.K. 600 zł, podatek z gospodarstwa rolnego 300 zł (podatki nie są zapłacone, złożone zostały wnioski o zwolnienie i umorzenie ze względu na brak możliwości ich odpracowania), sprzedaż półproduktów i produktów rolnych 5.000 zł, dopłaty unijne 5.178 zł, dochód z gospodarstwa rolnego 2.000 zł – 4.000 zł. Skarżący nie posiadają lokat bankowych, zaś wpłaty za sprzedawane produkty rolne są przelewane na rachunek bankowy, który jest z upływem czasu likwidowany. Rodzina nie korzysta z pomocy społecznej. Woda pobierana jest ze źródła, gospodarstwo nie ma kanalizacji. Gazu strony nie używają, ogrzewają dom własnym drewnem. Nie posiadają telefonu stacjonarnego, korzystają z telefonu na kartę. A.K. był dwa razy zarejestrowany w Urzędzie Pracy, lecz ze względu na fakt, iż nie był w stanie ponosić kosztów przejazdu do Urzędu, został skreślony z listy bezrobotnych. Wykonuje on prace niedochodowe w domu i ogrodzie, takie jak uprawa fasoli, marchwi, sadzenie drzewek owocowych, grodzenie i zbieranie owoców na własne potrzeby na zimę. Nie osiąga miesięcznego dochodu.
Do pisma skarżący załączyli kopie następujących dokumentów: informacji o wysokości składek ubezpieczeniowych J.K. , pokwitowania uiszczenia składki ubezpieczeniowej za ciągnik w kwocie 60 zł, dwóch odcinków płatności kwot 51,51 zł za energię elektryczną, potwierdzenia zasilenia konta Orange kwotą 50 zł oraz odcinka wypłaty emerytury M.K. za czerwiec 2014 roku w kwocie 1.023,99 zł.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Instytucja prawa pomocy winna być stosowana zatem jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domagają się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo.
W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnili w sposób wystarczający, że nie posiadają środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Skarżący A.K. , J.K. i M.K. są członkami rodziny prowadzącymi wspólne gospodarstwo domowe. Na ich dochody składają się: świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości 1.023,99 zł oraz dochody prowadzonego przez J.K. gospodarstwa rolnego w wysokości od 2 do 4 tys. zł rocznie, dochód ze sprzedaży półproduktów i produktów rolnych w wysokości 5 tys. zł rocznie i dopłaty unijne do gruntów w wysokości 5.178 zł rocznie. Nie są to dochody wysokie zważywszy na fakt, że przypadają na trzy osoby. Skarżący A.K. od 20 lat nie jest nigdzie zatrudniony i nie uzyskuje żadnych dochodów. Uzyskiwane dochody są w całości przeznaczane na pokrycie bieżących potrzeb członków rodziny. Skarżący nie dysponują oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mógłby spieniężyć celem pokrycia kosztów sądowych. Wykazany ciągnik URSUS jest wykorzystywany do prac w gospodarstwie rolnym, stanowiącym główne źródło utrzymania skarżących.
W przedstawionej sytuacji majątkowej poniesienie przez skarżących kosztów sądowych mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym własnym utrzymaniu, a ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie mogłaby pozbawić skarżących prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.