II SA/KR 8/22

II SA/Kr 8/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-02-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-01-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Małgorzata Łoboz /przewodniczący/
Mirosław Bator /sprawozdawca/
Piotr Fronc
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Sygn. powiązane
II OSK 1509/22 - Wyrok NSA z 2022-11-15
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Piotr Fronc po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. R. i S. F. na uchwałę Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. n r XVI 1/174/2020 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec skargę oddala
Uzasadnienie
Pismem z dnia 9 lutego 2021 r. M.R. i S.F. wnieśli do
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Rady Gminy
Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. nr XVI 1/174/2020. Zaskarżonej uchwale
zarzucili naruszenie:
1/ art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nienależyte wyważenie interesu ogólnego i interesów indywidualnych, a także brak uzasadnienia faktycznego wprowadzenia dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...]- na całej długości w granicach Gminy; 2/ art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przekroczenie granic przysługującego Gminie władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie uprawnień skarżących związanych z prawem dalszego prowadzenia rozpoczętej już inwestycji pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 na wydzierżawionej w tym celu od Gminy [...] nieruchomości położonej na terenie objętym planem;
3/ art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 listopada 2008 r. w zw. z art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez ograniczenie w sposób nieproporcjonalny i nieuzasadniony prawa skarżących do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz uniemożliwienie im dalszego prowadzenia rozpoczętej już inwestycji pn. Budowo małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 na wydzierżawionej w tym celu od Gminy nieruchomości z uwagi na wprowadzenia dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy;
1
Sygn. akt 11 SA/Kr 8/22
4/ art. 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez wprowadzenie dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy i tym samym niedozwolone ograniczenie swobody działalności gospodarczej pomimo braku ważnego interesu publicznego, w tym także z uwagi na brak przepisów intertemporalnych w stosunku do osób takich jak skarżący, którzy rozpoczęli już realizację inwestycji w przedmiotowym zakresie i ponieśli istotne koszty z tym związane;
5/ art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 17 pkt 1, 4, 9 i 11 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak ogłoszenia o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu w szczególności w prasie miejscowej, brak wyłożenia projektu planu i brak umożliwienia zainteresowanym podmiotom, w tym skarżącym zgłaszania uwag do projektu planu. Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności uchwały w zakresie § 36 ust. 2 pkt 3.
W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że zaskarżonym postanowieniem § 36 ust. 2 pkt 3 uchwały Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec, Rada Gminy Czarny Dunajec wprowadziła dla terenów wód powierzchniowych zakaz realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy, jednocześnie przedmiotowa uchwała nie zawiera żadnych przepisów intertemporalnych, które pozwalałyby dokończenie realizacji inwestycji w zakresie elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] w stosunku do osób takich jak skarżący, którzy rozpoczęli już realizację inwestycji w przedmiotowym zakresie i ponieśli istotne koszty z tym związane. Zaskarżone postanowienie uchwały narusza interes prawny skarżących, gdyż od 2007 r. rozpoczęli oni realizację inwestycji pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860. W szczególności w dniu 2 listopada 2007 r. skarżący uzyskali od Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. uwagi do koncepcji programowo - przestrzennej zespołu MEW "[..]" w km 216+243 i "[...]" w km 216+860 na potoku [...] w miejscowości C . Następnie po uzyskaniu pozytywnej opinii Rady Sołeckiej Gminy C, z dnia 3 marca 2008 r. oraz zgody Rady Gminy C. z dnia 30
2
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
kwietnia 2008 r. wyrażonej w formie uchwały, sama Gmina C. zawarła ze skarżącymi w dniu 17 czerwca 2008 r. umowę dzierżawy gruntu stanowiącego własność Gminy w postaci działki nr [...] o pow. 0,0250 ha położonej w C. nad potokiem [...] w celu wykonania przez skarżących podziemnego kanału doprowadzającego wodę do budynku elektrowni wodnej. Przedmiotowa umowa została zawarta na okres od dnia 1 lipca 2008 r. do dnia 30 czerwca 2023 r. Tym samym skarżący posiadają tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości. Ponieważ realizacja inwestycji pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, skarżący wystąpili z odpowiednim wnioskiem do właściwego w sprawie jej wydania organu - Wójta Gminy (data wpływu wniosku do organu: 25 czerwca 2008 r.). Co istotne, w dacie wszczęcia przedmiotowego postępowania lokalizacja przedsięwzięcia była zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - uchwała numer: VII/59/2003 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 30 maja 2003 r. w szczególności ustalenia tegoż planu nie przewidywały dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy. Przedmiotowy zakaz został wprowadzony dopiero na podstawie zaskarżonego § 36 ust. 2 pkt 3 uchwały numer: XVI 1/174/2020 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec, opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego w dniu 3 marca 2020 r. To z kolei legło u podstawy wydania przez Wójta Gminy decyzji z dnia 13 października 2020 r. odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przez skarżących przedsięwzięcia pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 w miejscowości C. . Zgodnie bowiem z przepisem art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 listopada 2008 r., znajdującym w sprawie zastosowanie w związku z art 153 ust 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko właściwy organ wydoje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu
3
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plon ten został uchwalony. Jak między innymi wskazał Wójt Gminy w wydanej decyzji z dnia 13 października 2020 r. odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przez skarżących przedsięwzięcia pn. Budowo małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 w miejscowości C, - "w dniu 10 lutego 2020 r. Rada Gminy Czarny Dunajec podjęła uchwałę nr XVII/174/2020 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec, której zapisy weszły w życie z dniem 18.03.2020 r., w następstwie czego utracił moc dotychczas obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy, którego przepisy stanowiły podstawę wcześniejszych rozstrzygnięć wydanych w niniejszej sprawie. W świetle ustaleń § 36 ust. 2 pkt 3 obowiązującej uchwały "nie dopuszcza sią możliwości realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] -na całej długości w granicach Gminy". W ocenie organu jednoznaczna treść ww. przepisu powoduje, iż w świetle aktualnego stanu prawnego, przedsięwzięcie będące przedmiotem niniejszego postępowania, polegające na budowie małej elektrowni wodnej w miejscowości C. , w korycie rzeki [...] , nie tylko nie spełnia wymogu zgodności lokalizacji z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynikającej z art. 56 ust. 1 Poś, a jest wręcz sprzeczne z takimi przepisami. Obecnie obowiązujące przepisy planistyczne wyraźnie zakazują realizacji takich przedsięwzięć na całej długości rzeki [...] w granicach administracyjnych Gminy. Dodatkowo uwagę należy zwrócić na fakt, iż w przepisach nowo uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] brak jest przepisów intertemporalnych, które dopuszczałyby na jego niezastosowanie w przedmiotowej sprawie. Od wyżej wymienionej decyzji Wójta Gminy C skarżący wnieśli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. , które decyzją z dnia 25 stycznia 2021 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. SKO wskazało, że w myśl art. 56 ust. 1 POŚ, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Z przepisu tego wynika tym samym, iż zgodność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest podstawowym kryterium oceny .zamierzeń inwestycyjnych podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji o środowiskowych
4
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
uwarunkowaniach. Zwrócić należy uwagę, że ustawodawca wymaga w tym przypadku spełnienia warunku zgodności, a nie innej jego postaci. Powyższe jest równoznaczne tezie, że jedynie stwierdzenie zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem uprawnia organ do wydania decyzji pozytywnej, po spełnieniu pozostałych wymogów ustawy i a contrario brak takiej zgodności obliguje organ do wydania decyzji negatywnej. Przy uwzględnieniu powyższego wskazać należy, że w dniu 18 marca 2020 r. weszła w życie uchwala nr XVII/174/2020 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy [...] , obejmującego m.in teren realizacji przedsięwzięcia stanowiącego przedmiot niniejszego postępowania. Skutkiem wejścia w życie powołanej uchwały była zaś m.in. utrata mocy obowiązującej uchwały Nr VII/59/2003 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 30 maja 2003 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Czarny Dunajec, którego przepisy stanowiły podstawę wcześniejszych rozstrzygnięć organów wydanych w sprawie, jak i wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 1231/17, uchylającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 17 lipca 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia 31 grudnia 2015 r. określającą środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia pn.: "Budowa malej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860", w miejscowości C. , o mocy około 0,25 MW i wysokości piętrzenia jazu 0,8 m, jak również ww. decyzję organu pierwszej instancji. Zważyć zatem należy, że z wydanego przez Wójta Gminy [...] wypisu i wyrysu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, iż obszar realizacji planowanego przedsięwzięcia obejmujący działki ewid. nr [...] ,[...] ,[...] ,[...] zlokalizowane w C. jest obecnie objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy C. zatwierdzonego powołaną wyżej uchwałą nr XVII/174/2020 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy [...], przy czym działki ewid. nr [...] ,[...] ewidencyjnych położone są m.in. w terenie
•
oznaczonym w planie symbolem "3C.WS.2", stanowiącym tereny wód powierzchniowych. Stosownie zaś do postanowień zawartych w § 36 tej uchwały, określających szczegółowe zasady zagospodarowania takich terenów: "nie dopuszcza
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
się możliwości realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...]- na całej długości w granicach Gminy" (§ 36 ust. 2 pkt 3). W ocenie organu odwoławczego jednoznaczna treść tego przepisu powoduje, że w świetle aktualnego stanu prawnego, przedsięwzięcie stanowiące przedmiot niniejszego postępowania, polegające na budowie małej elektrowni wodnej w miejscowości C. , w korycie rzeki –[...] nie tylko nie spełnia wymogu zgodności lokalizacji z przepisami planu miejscowego wynikającej z art. 56 ust. 1 POŚ, ale jest wręcz wyraźnie sprzeczne z takimi przepisami. Obecnie obowiązujące przepisy planistyczne wyraźnie zakazują bowiem realizacji takich przedsięwzięć na całej długości rzeki [...] w granicach Gminy C.. Zauważyć zarazem należy, że w przepisach nowego planu miejscowego brak jest przepisów intertemporalnych, które pozwalałyby na jego niezastosowanie np. w niniejszej sprawie. Jak wynika z powyższego, wskutek wprowadzenia w nowym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] -na całej długości w granicach Gminy, skarżący zostali całkowicie pozbawieni możliwości dalszej realizacji rozpoczętej już inwestycji pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 na wydzierżawionej w tym celu od Gminy C. nieruchomości położonej na terenie objętym planem. Skarżący od początku realizacji tej inwestycji ponieśli istotne, gdyż przekraczające kwotę [...] zł koszty z nią związane, w szczególności koszty: koncepcji budowy ([...] 0 zł), podkładu geodezyjnego ([...] zł), wypisów i obsługi prawnej ([...] zł), raportu oddziaływania na środowisko ([...] zł), podkładu geologicznego ([...] ), ekspertyzy ichtiologicznej ([..] , ekspertyzy biochemicznej ([...] ), dzierżawy działki ([...] zł). Rada Gminy posiadała pełną wiedzę o realizowanej przez skarżących inwestycji (sama zresztą wyrażała m.in. zgodę na zawarcie umowy dzierżawy). Przedmiotową wiedzę posiadał również Wójt Gminy C. , który nie potrafił od 2008 r. w sposób zgodny z przepisami prawa przeprowadzić i zakończyć postępowania w przedmiocie uzyskania przez skarżących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Rozwiązaniem przedmiotowego problemu stała się dla tegoż organu
•
opisana wyżej zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
uchwalona przez Radę Gminy . Nie ulega zatem wątpliwości, że
• przewidziany planem zakaz realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących
6
Sygn. akt 11 SA/Kr 8/22
wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy, ponad wszelką wątpliwość negatywnie oddziałuje na sytuację prawną skarżących. Rada Gminy C. wprowadzając przedmiotowy zakaz dokonała nienależytego wyważenia interesu ogólnego i interesów indywidualnych (skarżących) doprowadzając do całkowitego uniemożliwienia skarżącym dokończenia realizowanej od wielu lat inwestycji. Świadczy o tym dobitnie dostrzeżony w wyżej opisanych decyzjach wydanych toku postępowań administracyjnych prowadzonych przez Wójta Gminy [...] oraz przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze , brak jakichkolwiek przepisów intertemporalnych w stosunku do osób takich jak skarżący, które rozpoczęły już realizację inwestycji w przedmiotowym zakresie i poniosły istotne koszty z tym związane. Wprowadzenie przedmiotowego zakazu przez Radę Gminy [...] nie zostało poparte przy tym żadnym uzasadnieniem faktycznym. To ponad wszelką wątpliwość świadczy o przekroczeniu granic przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmiernym ograniczeniu uprawnień skarżących. Działanie Rady Gminy [...] jest tym bardziej niezrozumiałe i nieuzasadnione, że uniemożliwiając skarżącym dalszą realizację inwestycji Rada Gminy działa również na szkodę rzeki [...] poprzez brak umożliwienia skarżącym wykonania w ramach tej inwestycji trzech przepławek (na istniejących trzech progach wodnych] dla organizmów żywych, umożliwiających im migrację w dół i górę rzeki, a co za tym idzie powrót realnego życia biologicznego na odcinku ok. 1,5 km. Podkreślić należy, że władztwo planistyczne nie może być traktowane jako nieumotywowana ingerencja gminy w prawa skarżących. Ingerencja ta jest możliwa, ale musi też uwzględniać proporcjonalnie wyważony interes publiczny i słuszny interes obywateli. Wymaga to więc od gminy wnikliwego i wszechstronnego rozważenia interesu indywidualnego i publicznego oraz uzasadnienia prawidłowości przyjętych rozwiązań planistycznych, ich celowości i słuszności. Należy pamiętać, że gmina powinna wprowadzać ograniczenia w odpowiedniej proporcji do celów koniecznych dla zapewnienia racjonalnej gospodarki przestrzennej. Nie oznacza to, że gmina może władztwo wykonywać - tak jak w sprawie zaskarżonej uchwały czyni to Gmina [...] - dowolnie, a jej samodzielność w tym zakresie jest nieograniczona. Uprawnienia gminy do ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu nie mogą być nadużywane. Przyjęte w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rozwiązania prawne oparte są na zasadzie równowagi interesu ogólnopaństwowego, interesu gminy i interesu jednostki.
7
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
Oznacza to obowiązek rozważnego wyważenia praw indywidualnych (interesów obywateli] i interesu publicznego. W niniejszej sprawie tego rozważnego wyważenia oczywiście brak. W rezultacie mamy do czynienia z przekroczeniu władztwa planistycznego, gdyż działanie Gminy [...] jest nieuzasadnione i całkowicie dowolne. Poprzez wprowadzenia dla terenów wód powierzchniowych zakazu realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] - na całej długości w granicach Gminy doszło bowiem do ograniczenia w sposób nieproporcjonalny i nieuzasadniony prawa skarżących do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz uniemożliwienia skarżącym dalszego prowadzenia rozpoczętej już inwestycji pn. Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km 216+860 na wydzierżawionej w tym celu od Gminy [...] nieruchomości. Jednocześnie poprzez wprowadzenie przedmiotowego zakazu doszło do niedozwolonego ograniczenia swobody działalności gospodarczej pomimo braku ważnego interesu publicznego. Skarżący nie będą mogli bowiem prowadzić działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej w odnawialnym źródle energii jakim jest mała elektrownia wodna, ponieważ wskutek uchwalenia przez Gminę [...] nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego taka działalność gospodarcza w zakresie nowych tego typu przedsiębiorstw stała się zakazana. Jest to o tyle niezrozumiałe, że przecież odnawialne źródła energii, takie właśnie jak rozwiązania bazujące na pozyskiwaniu energii elektrycznej z wykorzystaniem spadku wody, w przeciwieństwie do nieodnawialnych źródeł energii, są niewyczerpalne i przyjazne środowisku. Przy tym zarówno Unia Europejska, jak i sama Polska, prowadzi aktywną politykę i podejmuje aktywne działania mające na celu wspieranie i rozwój produkcji energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że przy uchwalaniu nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego doszło do naruszenia przepisu art 17 pkt 1,4, 9 i 11 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak ogłoszenia o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu, brak wyłożenia projektu planu i brak umożliwienia zainteresowanym podmiotom, w tym skarżącym zgłaszania uwag do projektu planu. Skarżący nie mogli wziąć czynnego udziału w procedurze uchwalania planu, gdyż nie mieli świadomości o przygotowywanej zmianie kierunku zagospodarowania przestrzennego. W ich ocenie w tym przypadku organ winien był
8
Syg n. akt II SA/Kr 8/22
nie tylko w szczególności dokonać ogłoszenia w prasie miejscowej, czego zaniechał, ale również bezpośrednio doręczyć im pisemne zawiadomienia, skoro posiadał pełną wiedzę o realizowanej przez skarżących inwestycji wynikającą chociażby z zawartej umowy dzierżawy nieruchomości czy też postępowania zmierzającego do uzyskania przez skarżących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Pierwszy z tych obowiązków (ogłoszenia w prasie miejscowej] wynika wprost z art. 17 pkt 1 i 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, drugi obowiązek zaś choć nie wynika wprost z tych przepisów to niemniej jednak taką jego interpretację należy przyjąć, aby uznać, iż osiągnięty został cel wynikający z norm zawartych wyżej wymienionych przepisach. Zaskarżony plan zagospodarowania przestrzennego godzi bowiem niewątpliwie w interesy skarżących, co zostało wyżej wykazane i organ miał tego świadomość. Pomimo tego udział skarżących w procedurze planistycznej poprzez zawiadomienie ich o przystąpieniu do sporządzenia planu lub o wyłożeniu jego projektu nie został zapewniony, a tym samym skarżący nie mieli możliwości składania uwag i wniosków. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie. Organ wskazał, że skarżącym przysługuje obligacyjne prawo do nieruchomości tj. działki ewidencyjnej nr, [...] - skarżący są stroną umowy dzierżawy zawartej pomiędzy nimi a gminą C. . Nadto, do żadnej z działek wskazanych przez skarżących w treści skargi jako działki objęte obszarem realizacji planowanego przedsięwzięcia, tj.: działki ewid. nr [...] ,[...] ,[...] nie przysługuje skarżącym tytuł prawny w postaci prawa własności. Stosownie do art. 1 ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p. w procesie planowania i zagospodarowania przestrzennego nakazuje się uwzględniać dyrektywy odnoszące się m.in. do prawa własności oraz potrzeb interesu publicznego. Z powyższego wynika, iż wszelkie ograniczenia uprawnień właścicielskich możliwe są o tyle, o ile są one konieczne i niezbędne dla ochrony innych wartości, które uwzględnia i realizuje plan miejscowy. W tym miejscu podkreślić należy, iż ww. działki stanowią własność Gminy [...] , zaś w zakresie działki o numerze [...] trwały zarząd przysługuje Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej. Gmina wydzierżawiła działkę o numerze [...] skarżącym. Tym samym, organ zakwestionował okoliczność jakoby z samego faktu posiadania obligacyjnego prawa do nieruchomości (prawa dzierżawy) skarżący mogli skutecznie zaskarżyć uchwałę Rady Gminy [...] objętą przedmiotem skargi. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, to nie właściciel (Gmina [...]
9
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
) kwestionuje zakres uprawnień wynikających z prawa własności do nieruchomości objętych mpzp (w tym m.in. ograniczenia w możliwości zagospodarowania działek w określony sposób - budowa podziemnego kanału doprowadzającego wodę do elektrowni wodnej), zaś kwestionuje ten zakres dzierżawca (skarżący). W swej skardze podnosi on bowiem, iż "ograniczono uprawnienia skarżących związanych z prawem dalszego prowadzenia rozpoczętej już inwestycji pn.: Budowo małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeczki [...] w km 216+860 na wydzierżawionej w tym celu od Gminy C. nieruchomości położonej na terenie objętym planem, niemniej zarzut ten sprowadza się w istocie do ograniczenia prawa dysponowania działką (przeznaczenia/zagospodarowania jej) na konkretny cel związany ze wznoszeniem konkretnego rodzaju obiektu, a więc prawa decydowania o przeznaczeniu gruntu, które co do zasady przysługuje właścicielowi tego gruntu (art. 140 k.c.) - prawo dzierżawcy zaś, w tym wiązka przysługujących mu do dzierżawionej nieruchomości uprawnień - jest pochodną praw właściciela do tejże nieruchomości, których to przekazanie ten ostatni może miarkować układając stosunek obligacyjny, jakim jest dzierżawa. W konsekwencji - zdaniem skarżącego - aktualna wydaje się konstatacja zawarta w przywołanym wyżej orzeczeniu WSA w Krakowie, sprowadzająca się do tego, iż skoro właściciel danej nieruchomości nie kwestionuje ustaleń planu miejscowego, a w tej sprawie odnośnie przedmiotowej nieruchomości uprawnienia te wykonuje Wójt Gminy [...], który to jest jednym z organów planistycznych, to nie można wbrew woli właściciela doprowadzić do zmiany zakresu uprawnień prawa własności. Skoro właściciel chciał uregulować zakres wykonywania prawa własności i jego treść w taki sposób, w jaki opisuje to plan miejscowy, to nie można wbrew właścicielowi tych ustaleń kwestionować. Jak dalej wskazuje WSA w Krakowie: "Gdyby przyjąć odmienną argumentację, a więc przyznać w tym zakresie rację skarżącemu, to wówczas obok właścicieli nieruchomości, skutecznie skargi na treść planu miejscowego mogliby wnosić dzierżawcy nieruchomości, najemcy, leasingobiorcy (korzystający), itp. Tym samym z każdej umowy obligacyjnej można byłoby skutecznie powoływać się na naruszenie chronionego taką umową (i tylko umową) prawa. To zaś spowodowałoby, że pojęcie "naruszonego interesu prawnego" wynikające z ort. 101
•
ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym dotyczyłoby także i takiego interesu, które nie ma wprawdzie oparcia o ochronę w prawie rangi ustawowej, ale wystarczyłoby umowa do wywodzenia takiego interesu i jego ochrony". Skargę z art. 101 u.s.g. może wnieść
10
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
jedynie ten kto wykaże, że jego interes subiektywnie pojmowany, przybierający postać interesu faktycznego, znajduje ochronę w obiektywnym porządku prawnym i jako taki został naruszony określoną uchwałą rady gminy. W przypadku mpzp naruszenie tak rozumianego interesu prawnego (uprawnienia) wykazać może właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, a nie jej dzierżawca, bowiem przepis prawa, zwłaszcza ustawy - Kodeks cywilny, chronią prawa właścicielskie, a nadto nie można wykluczyć, że interesy właściciela (użytkownika wieczystego) i dzierżawcy będą rozbieżne (...)• Umowa dzierżawy tworzy jedynie więź obligacyjną. Organ podniósł również, że organy gminy biorące udział w przeprowadzeniu procedury planistycznej, w tym podejmujące czynności określone w art. 17 u.p.z.p., podjęły przewidziane w tych przepisach czynności, w tym dokonano ogłoszenia o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez: wywieszenie na tablicy ogłoszeń UG C. w okresie od 18.01.2016 r. do 23.02.2016 r., zamieszczenie ogłoszenia o przystąpieniu do sporządzania mpzp w miejscowej prasie (Gazeta [...] z dnia 22.01.2016 r.) oraz udostępniono informację w tym przedmiocie w BIP UG Cz. (data zamieszczenia informacji 19.01.2016 r.). Co więcej, za nieprawdziwy i niemający odzwierciedlenia w zaistniałym stanie faktycznym należy również uznać zarzut dotyczący zaniechania przez organ wyłożenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji również uniemożliwienia przez ten organ zainteresowanym podmiotom zgłaszania uwag do projektu mpzp. Powyższemu zarzutowi przeczy treść dokumentacji planistycznej, z której jasno wynika, iż owe wyłożenie miało miejsce (vide: obwieszczenie o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu mpzp wraz z prognozą oddziaływania na środowisko, które to zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń UG C. w okresie od dnia 17.10.2018 r. do 10.12.2018 r.; ogłoszenie prasowe o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu mpzp wraz z prognozą oddziaływania na środowisko zamieszczone w Gazecie [...] z dnia 18.10.2018 r.; ogłoszenie o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu mpzp wraz z prognozą oddziaływania na środowisko zamieszczone w BIP UG C. w dniu 16.10.2018 r.; protokół z dyskusji publicznej nad rozwiązaniami przyjętymi w projekcie mpzp; ogłoszenia z dni 12-16.09.2019 r. o
•
ponownym wyłożeniu projektu mpzp i prognozy oddziaływania na środowisko do publicznego wglądu w drodze obwieszczenia w prasie, na BIP UG C. oraz lokalnym kościele; protokół z ponownej dyskusji publicznej nad rozwiązaniami
11
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
przyjętymi w projekcie mpzp). Nadto na wypełnienie przez organ wykonawczy gminy powyższych obowiązków wskazują również uwagi, które wpływały w trakcie procedury planistycznej do organu i które to-wbrew stanowisku skarżących zostały rozpatrzone przez organ wykonawczy gminy C. - stosownie do treści art. 17 pkt 12 u.p.z.p., zaś następnie, uchwałę co do sposobu rozpatrzenia wszystkich uwag do projektu mpzp podjął organ stanowiący gminy-stosownie do dyspozycji art. 20 ust. 1 in principia u.p.z.p. Niezależnie od powyższego wskazać wypada, iż zarzut skarżących jawi się jako błędnie skonstruowany. Skarżący podnosi, iż podejmujący zaskarżoną uchwałę organ stanowiący, naruszył art. 91 ust. 1 u.s.g., podczas gdy - w przypadku przyjęcia zasadności zarzutu - doszłoby do ewentualnego naruszenia art. 28 u.p.z.p. i przywołanych w treści zarzutu pozostałych przepisów z zakresu materialnego prawa administracyjnego. Jak bowiem słusznie wskazuje się w judykaturze, przepis art. 28 ust. 1 u.p.z.p. modyfikuje przesłanki stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w stosunku do generalnej reguły wprowadzonej w u.s.g. Wskazanie w przepisie art. 28 ust. 1 u.p.z.p. podstaw nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania oznacza, że przepis ten stanowi lex specialis wobec art. 91 ust. 1 u.s.g. W konsekwencji wskazać należy, iż organ stanowiący nie mógł w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy naruszyć normy zawartej w art. 91 ust. 1 u.s.g. (vide wyrok NSA z dnia 18 listopada 2020 r., II OSK 3745/18, S/P LEX nr 3097915; wyrok WSA w Opolu z dnia 5 grudnia 2019 r, II SA/Op 422/19, S/P LEX nr 2763026; wyrok WSA w Opolu z dnia 18 maja 2020 r., II SA/Op 97/20 S/P LEX nr 3021652; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 listopada 2019 r., IV SA/Po 243/19, S/P LEX nr 2741455). Wskazać wypada na fakt, iż w 2014 r. na terenie Gminy C. rozpętała się szeroka akcja protestów przeciwko elektrowniom wodnym. W okresie wyłożenia projektu Studium uwarunkowania i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy C. zgłoszono blisko 300 uwag do studium, dotyczących konieczności wprowadzenia zakazu sytuowania elektrowni wodnych. Powyższe uwagi zostały uwzględnione, a w konsekwencji w studium znalazł się zapis: "Nie dopuszcza ;się możliwości realizacji nowych elektrowni wodnych, wykorzystujących wody [...]. Ustalenia planów miejscowych powinny wskazywać jednoznaczne zakazy lokalizacji takich inwestycji na całej długości rzeki [...]w granicach gminy. Dopuszczalne może być jedynie wykorzystanie, w tym odtwarzanie, tradycyjnych młynówek zasilających drobne przedsięwzięcia typu tartaki, młyny, itp.". Jak słusznie bowiem wskazano w wyroku WSA w Szczecinie: wójt
12
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
gminy nie może zlekceważyć głosu społeczności (zwłaszcza lokalnej) w procedurze poprzedzającej uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (vide wyrok WSA w Szczecinie z dnia 8 maja 2014 r., Ił SA/Sz 553/13, S/P LEX nr 1465485). Projekt studium, zawierający ww. zapis, został wyłożony ponownie do publicznego wglądu -wówczas brak było jakichkolwiek uwag co do ww. zapisu. W dniu 10 listopada 2014 r. studium, zawierające przywołany zapis, zostało uchwalone przez Radę Gminy C. . Mając zaś na uwadze fakt, iż projekt mpzp musi być zgodny ze studium, od momentu wszczęcia procedury planistycznej odpowiednie zapisy znalazły się w projekcie mpzp. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, iż studium jest prawnie określonym instrumentem kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej w gminie i służy ustaleniu lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego. Związanie ustaleniami studium oznacza takie kształtowanie treści planu miejscowego, aby treść ta uwzględniała i wynikała z ustaleń studium. Treść planu miejscowego jest zatem konsekwencją zapisów studium (vide m.in. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r., II OSK 1904/10, SIP LEXnr 746845, wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2007 r., II OSK 359/07, SIR LEX nr 341275, wyrok NSA z dnia 1 lipca 2010 r., II OSK 904/10, SIP LEX nr 597949). Warunek zachowania zgodności ustaleń planu miejscowego z kierunkami zagospodarowania przestrzennego określonymi w studium tworzy ustawową zasadę sporządzania planu, której naruszenie stosownie do treści art. 28 ust. 1 u.p.z.p. powoduje nieważność planu w całości lub jego części. Zdaniem tut. organu, nie sposób czynić Radzie Gminy C. zarzutu naruszenia -przy uchwalaniu mpzp - art. 1 ust. 3 u.p.z.p. Przepis ten zawiera skierowaną do organu odpowiedzialnego za przygotowanie planu dyrektywę postępowania, stanowiącą o tym, że ustalając przeznaczenie terenu lub określając potencjalny sposób zagospodarowania i korzystania z terenu, organ waży interes publiczny i interesy prywatne, w tym zgłaszane w postaci wniosków i uwag, zmierzające do ochrony istniejącego stanu zagospodarowania terenu, jak i zmian w zakresie jego zagospodarowania, a także analizy ekonomiczne, środowiskowe i społeczne. Wskazać wypada, iż organy gminy starannie wyważyły interes publiczny i interesy prywatne - i to zarówno w procedurze sporządzania mpzp, jak i w poprzedzającej tę procedurze - procedurze sporządzania studium uwarunkowań i
•
kierunków zagospodarowania przestrzennego. W 2014 r. Wójt Gminy C.
rozpatrzył blisko 300 zgłoszonych uwag, zawierających postulaty wykluczenia
możliwości realizacji elektrowni wodnych na C. (w tym postulaty
13
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
kierowane przez Związki Wędkarskie, opierające się na tym, iż elektrownie wodne zagrażają ciągłości przepływu rzeki, niszcząc życie biologiczne). W efekcie powyższych okoliczności - oraz co istotne - braku jakichkolwiek uwag, manifestujących interes prywatny skarżących, związany z dopuszczeniem sytuowania elektrowni wodnych na terenach objętych studium, a następnie mpzp, postanowiono, ze względów środowiskowych wykluczyć możliwość realizowania tego typu inwestycji. Skarżący, pomimo bardzo szeroko rozpowszechnionych informacjach na temat wszczęcia procedury planistycznej oraz kolejnych, następujących po sobie etapach (vide uzasadnienie dla niezasadności zarzutu niedopełnienia przez organ wykonawczy w trakcie procedury planistycznej wymogom określonym w art. 17 pkt 1,4,9 i 11 u.p.z.p.) nie skorzystali z możliwości zgłoszenia wniosków bądź uwag. Nie sposób zaś przyjąć, iż niezamanifestowany przez skarżących w jakikolwiek sposób interes prywatny zarówno w toku procedury uchwalania studium, jak również samego mpzp, pomimo istnienia ku temu obiektywnych możliwości, które gwarantowane są w art. 11 i 17 -18 u.p.z.p. - znajdzie odzwierciedlenie w uchwalanym przez organ stanowiący miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż celem sformalizowanej procedury planistycznej jest m.in. zagwarantowanie hipotetycznej możliwości wpływu na treść przyszłego planu, a na pewno zagwarantowanie przynajmniej rozważenia argumentów podnoszonych przez podmioty, których ustalenia przyszłego planu mogą bezpośrednio dotyczyć i które z tego względu powinny mieć pewność, że w ustawowo określonych granicach czasowych będą mogły zapoznać się z projektem tego planu (tak np.: WSA w Krakowie w wyroku z dnia 5 kwietnia 2012 r., II SA/Kr 127/12). Organ, którego akt jest przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu oraz organ wykonawczy gminy C. zapewniły taką możliwość skarżącym. Skarżący dysponowali możliwością skorzystania z narzędzia wynikającego z dyspozycji art. 18 u.p.z.p. i zakwestionować przyjęte w projekcie planu ustalenia dotyczące zakazu sytuowania elektrowni wodnych. W tym miejscu trafne wydaje się przywołanie konstatacji NSA zawartej w jednym z wyroków, w którym to Sąd ten stwierdza:,, ustawodawca stworzył gwarancje ochrony interesu indywidualnego osób, których nieruchomości objęto planem właśnie poprzez uczestniczenie w procedurze uchwalania planu, a zwłaszcza
•
możliwość złożenia uwag do projektu. Brak uwag uniemożliwia ewentualna korektę rozwiązań zaproponowanych przez organ. Regulacjo art. 18,19 i 20 u.p.z.p. świadczy, że ustawodawca przypisał instytucji uwag duże znaczenie w procedurze planistycznej.
14
'
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
co musi być również uwzględnione przy ocenie legalności konkretnego planu miejscowego" (vide wyrok NSA z dnia 4 października 2017 r., II OSK 2320/16). Nie sposób również zgodzić się z argumentem skarżących, jakoby - choćby pośrednio -obowiązek skierowania przez Wójta Gminy do skarżących indywidualnych zawiadomień o przygotowywanej zmianie mpzp dało się wyinterpretować z normy zawartej w art. 17 pkt 1 i 9 u.p.z.p. Poprzednio obowiązująca ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, w art. 18 ust. 2 pkt 5 stanowiła o tym, iż wójt, burmistrz albo prezydent miasta, po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawiadamia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu m.in. właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu, niemniej brak w obecnie obowiązującej ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odpowiednika ww. przepisu. Nadto -jak się wydaje - ustawodawca celowo odstąpił od ustanawiania takiego obowiązku w aktualnie obowiązującej u.p.z.p.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 22 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 323/21 odrzucił skargę M.R. i S.F. (na uchwałę nr XVI 1/174/2020 Rady Grniny Czarny Dunajec z dnia 10 lutego 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec, a także orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi. Sąd podkreślił, że skarżący nie są właścicielami (współwłaścicielami), czy użytkownikami wieczystymi żadnej nieruchomości objętej postanowieniami zaskarżonej części planu miejscowego. Przysługuje im jedynie prawo obligacyjne (dzierżawa) do jednej z nieruchomości objętej postanowieniami planu, na której mają zamiar wybudować infrastrukturę do elektrowni wodnej. W ocenie Sądu taki tytuł prawny nie może stanowić źródła interesu prawnego do zaskarżenia uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż umowy cywilnoprawne nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego. Sytuacja prawna skarżących może więc być kształtowana wyłącznie w sposób pośredni zaskarżoną uchwałą, jako rezultat ukształtowania prawa własności nieruchomości wydzierżawianej. Przyjął zatem, że brak jest bezpośredniości interesu prawnego podmiotu posiadającego nieruchomość, do której tytuł prawnorzeczowy ma inny podmiot. Na poparcie tego zapatrywania Sąd powołał szereg orzeczeń sądów administracyjnych wydanych na gruncie art. 101 ust. 1 ustawy z których wynika, że na
15
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
naruszenie interesu prawnego mogą powoływać się osoby, którym do nieruchomości objętej uchwałą przysługują prawa rzeczowe, czyli prawa należące do kategorii praw bezwzględnych, które wywierają skutek względem wszystkich innych podmiotów.
Skargę kasacyjną od tego postanowienia wnieśli skarżący, reprezentowani przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, zaskarżając to orzeczenie w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2400/21 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA podniósł, że w przypadku zaskarżenia uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, będącego aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 u.p.z.p.), o naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia rozstrzyga zmiana w sytuacji prawnej skarżącego wskutek uchwalenia lub zmiany planu miejscowego. Powołując się na naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszący skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy powinien wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją a zaskarżoną uchwałą. Związek ten powinien polegać na tym, że uchwała narusza, pozbawia lub ogranicza tak rozumiany interes lub uprawnienie wnoszącego skargę jako indywidualnego podmiotu albo członka określonej wspólnoty samorządowej. Co do zasady w pełni należy podzielić zapatrywanie Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym wystąpienie interesu prawnego i jego naruszenie po stronie podmiotu inicjującego postępowanie zmierzające do podważenia legalności planu miejscowego uzależnione jest od posiadania tytułu rzeczowego do nieruchomości objętej zaskarżoną uchwałą (własność, użytkowanie wieczyste). Niewątpliwie więc właściciel, czy użytkownik wieczysty nieruchomości, którego interes prawny został naruszony wskutek rozwiązań prawnych przyjętych w uchwale posiada legitymację do wniesienia skargi do sądu. Wynika to z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, przywołanego również w zaskarżonym postanowieniu (zob. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 772/21 - LEX nr 3192510). Ograniczenie jednak badania wystąpienia legitymacji skargowej wyłącznie do tak przyjętego założenia, bez jakichkolwiek wyjątków, uznać należy za zbyt daleko idące. Nie można bowiem wykluczyć, że w okolicznościach konkretnej sprawy możliwe jest przyjęcie, iż nie tylko stosunek prawnorzeczowy stanowi podstawę do skutecznego podnoszenia przez skarżącego, że jego prawo lub uprawnienie zostało naruszone
16
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
kwestionowanym aktem. W rozpoznawanej sprawie Rada Gminy Czarny Dunajec w dniu 10 lutego 2020 r. podjęła uchwałę nr XVI 1/174/2020 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Czarny Dunajec, a w zaskarżonym § 36 ust. 2 pkt 3 nie dopuszczono do realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody rzeki [...] na całej długości w granicach Gminy. Uchwała nie zawiera przepisów międzyczasowych, co zgodnie z zasadą bezpośredniego działania nowego prawa oznacza, że ma zastosowanie do wszystkich zdarzeń, w tym mających miejsce przed wejściem w życie nowego prawa. Takiego przepisu zakazującego nie zawierała obowiązująca dotychczas uchwała nr VII/59/2003 Rady Gminy Czarny Dunajec z dnia 30 maja 2003 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na gruncie obowiązywania tego planu miejscowego skarżący podjęli zaś czynności zmierzające do zrealizowania inwestycji pn. "Budowa małej elektrowni wodnej przy istniejącym progu w korycie rzeki [...] w km [...]". Co istotne, w dniu 17 czerwca 2008 r. skarżący zawarli z Gminą umowę dzierżawy gruntu stanowiącego jej własność - części działki o nr ew. [...] , na okres od dnia 1 lipca 2008 r. do dnia 30 czerwca 2023 r., na której zrealizowana miała zostać przedmiotowa inwestycja w zakresie wykonania podziemnego kanału doprowadzającego wodę do budynku przedmiotowej elektrowni wodnej. Wystąpili następnie z wnioskiem o wydanie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację tego przedsięwzięcia. Poza sporem pozostaje, że wydane zostały decyzje w tym przedmiocie, które stanowiły przedmiot kontroli sądowej. Sąd pierwszej instancji odrzucając skargę dostatecznie nie uwzględnił tych okoliczności, co było prostą konsekwencją przyjęcia, że podmiotem legitymowanym do zaskarżenia planu miejscowego jest wyłącznie osoba mająca tytuł rzeczowy do nieruchomości położonej na obszarze objętym planem. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego niezbędne zaś było przeanalizowanie umowy dzierżawy, dokonanie oceny związku treści tej umowy z przedmiotem zaskarżenia, podjętych czynności przez skarżących zmierzających do realizacji przedsięwzięcia. Nie ustalił także Sąd na jakim etapie znajduje się realizacja przedmiotowej inwestycji i nie ocenił, czy i jakie to ma znaczenie z punktu widzenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżących do zaskarżenia § 36 ust. 2 pkt 3 uchwały. Sąd pierwszej instancji nie w
•
pełni dostrzegł, że zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania
17
Syg n. akt II SA/Kr 8/22
przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz praw osób trzecich. Takim tytułem prawnym jest także prawo dzierżawy wynikające z umowy zawartej przez skarżących z Gminą. Trafnie pełnomocnik skarżących kasacyjnie odwołał się do stanowiska wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 522/10 (LEX nr 597664), w którym wskazano, że tytułem prawnym w rozumieniu wskazanego przepisu jest nie tylko własność czy użytkowanie wieczyste, ale może nim być również prawo dzierżawy wynikające z umowy zawartej przez stronę skarżącą z gminą. W orzeczeniu tym wyrażono pogląd, że brak jest podstaw prawnych do zajęcia stanowiska, że w każdej sprawie wyłącznie legitymowanie się prawem rzeczowym do gruntu objętego uchwałą w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (własnością, użytkowaniem wieczystym) przesądza o wystąpieniu interesu prawnego skarżącego, i Sąd w składzie rozpoznającym sprawę pogląd ten w pełni podziela. W niniejszej sprawie nie można tracić z pola widzenia, że wskutek działania Gminy mogłoby dojść do ograniczenia w korzystaniu z wydzierżawionego od Gminy przez skarżących gruntu, a w konsekwencji uniemożliwienia im prowadzenia działalności gospodarczej. Podkreślenia wymaga, że plan zagospodarowania przestrzennego nie może stanowić instrumentu ograniczającego chronioną konstytucyjnie swobodę działań gospodarczych i nakładać ograniczeń o charakterze podmiotowym w zakresie działań konkurencyjnych podmiotów gospodarczych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 430/08, LEX nr 526581). Plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, powinien więc odpowiadać wymaganiom określonym w przepisach prawa materialnego. Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego ograniczenie wprowadzone z powołaniem się na ważny interes publiczny powinno być na tyle merytorycznie uzasadnione, że w konflikcie z zasadą swobody działalności gospodarczej rachunek aksjologiczny przeważa na korzyść ograniczenia (orzeczenie TK z dnia 20 sierpnia 1992 r., sygn. K 4/92, OTK 1992/2/22). Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że interes prawny skarżących w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy, nie został wystarczająco wnikliwie przeanalizowany, a co za tym idzie Sąd pierwszej instancji przedwcześnie odrzucił wniesioną przez nich skargę.
18
Sygn. akt 11 SA/Kr 8/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przy czym na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. kontrola 'działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.
Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocena legalności uchwały Rady Gminy Czarny Dunajec w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Czarny Dunajec, w części w której plan ten zakazuje realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody [...] - na całej długości, w granicach gminy (teren wód powierzchniowych "WS"). Strony skarżące są użytkownikami jednej z gminnych nieruchomości położonych w obrębie tego planu - działki nr [...]. Zgodnie z umową zawartą z Gminą C. , na działce tej ma być wykonany kanał podziemny doprowadzający wodę q|o budynku elektrowni wodnej mającej być przez skarżących zrealizowaną na działkach nr. [...] . Organ zarzuca, że do żadnej z tych działek skarżącym nie przysługuje tytuł prawny w postaci prawa własności a działki te stanowią własność Gminy , zaś działka nr [...] jest w trwałym zarządzie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej. Sam zakaz realizacji nowych elektrowni wodnych wynika z zapisów studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, w którym taki zapis uchwalono, w wyniku uwzględnienia licznych uwag zgłaszanych do studium, by taki zakaz wprowadzić w celu ochrony środowiska. W ocenie sądu skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. póz. 713 z późn. zm. dalej; ustawa). Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z kolei przepis art. 28 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U, z 2020 r. póz. 293 z późn. zm.) stanowi, iż istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub
19
Sygn. akt 11 SA/Kr 8/22
planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Przepisy te determinują legitymację skargową, a także zakres rozpoznania i orzekania sądu administracyjnego. Kontrola zaskarżonego aktu dokonywana jest w granicach wyznaczonych prawną ochroną przysługującą skarżącemu mającemu tytuł prawny do oznaczonej nieruchomości objętej planem. W konsekwencji ewentualne uwzględnienie skargi powinno nastąpić wyłącznie w części wyznaczonej indywidualnym interesem skarżącego. Także potencjalne naruszenia procedury planistycznej mogą być brane pod uwagę tylko wtedy, gdy pozostają w związku z interesem prawnym skarżącego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2020 r. II OSK 2296/19, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1037/17).
W tym kontekście trzeba też dostrzegać różnicę między naruszeniem interesu prawnego (uprawnienia) skarżącego, stanowiącym podstawę legitymacji skargowej, a podstawą do uwzględnienia skargi, w szczególności zaś stwierdzenia nieważności uchwały. Podstawą uwzględnienia skargi może być wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego. W konsekwencji naruszenie interesu prawnego (uprawnienia) skarżącego przesądza o skutecznym uruchomieniu kontroli sądowej, ale samo przez się nie implikuje jeszcze uwzględnienia skargi. Stwierdzenie nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może nastąpić tylko w razie stwierdzenia określonych, stypizowanych naruszeń prawa: istotnego naruszenia zasad sporządzania planu, istotnego naruszenia trybu jego sporządzania oraz naruszenia właściwości organów - jeżeli uchybienia te naruszają interes prawny skarżącego.
Podnieść w tym miejscu należy, iż sąd rozpoznaje niniejszą sprawę po wcześniejszym uchyleniu postanowienia tyt. Sądu w przedmiocie odrzucenia skargi, z uwagi na brak naruszenia interesu prawnego skarżących, jako nie posiadających prawnorzeczowego tytułu do nieruchomości położonych w obrębie planu. W postanowieniu z dnia 22 czerwca 2021 r. II SA/Kr 323/21 sąd wyraził pogląd, że tytuł obligacyjny do nieruchomości (umowa dzierżawy) nie daje podstaw stronie tej umowy do uruchomienia merytorycznej kontroli miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przeciwnego zdania był Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 24 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2400/21 uchylił to postanowienie, w zaleceniach wskazując, że sąd rozpoznając sprawę ponownie powinien poddać
20
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
analizie treść umowy zawartej przez skarżących z Gminą C. , dokonać oceny związku treści tej umowy z przedmiotem zaskarżenia a także podjętych przez skarżących czynności zmierzających do realizacji tego przedsięwzięcia oraz ustalić, jakim etapie się ono znajduje i jaki koszty ponieśli na nie skarżący.
Zgodnie z dyspozycja art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa
stanowi, iż do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Adresatami normy wynikającej z art. 190 p.p.s.a. są zarówno wojewódzki sąd administracyjny, któremu w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, została sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, jak i wnoszący skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy. Związanie sądu administracyjnego pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny oznacza więc, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie, nawet wówczas, gdy nie podziela wyrażonych w tym wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie ocen (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 12 grudnia 2018 r. II FSK 3131/18). Pojęcie "wykładnia prawa" użyte w art. 190 p.p.s.a. należy rozumieć wąsko jako ustalenie znaczenia przepisów prawa. Związanie wykładnią prawa dokonaną w danej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny oznacza, że sąd pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę nie może nie dostosować się do zapatrywania prawnego wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przypadku, gdy sąd pierwszej instancji pominie w swyrn ponownym orzeczeniu wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, może to stanowić istotne uchybienie procesowe i w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na zarzucie art. 190 p.p.s.a., doprowadzić do ponownego uchylenia zaskarżonego orzeczenia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2017 r. II OSK 2244/16).
W tym tez kontekście, niezależnie od własnego poglądu, sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznać musiał iż zaskarżona uchwała naruszyła interes prawny skarżących. W ocenie sądu było to jednak naruszenie legalne. Tytułem wstępu wskazać należy skarga złożona w trybie art. 101 ust 1 ustawy o samorządzie
21
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
gminnym opiera się o badanie legalności zapisów uchwalonego aktu, w niniejszej sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie całościowo ale z ograniczeniem do interesu prawnego wnoszącego skargę. Jak zasadnie wskazuje Naczelny Sądu Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 marca 2013 r. l OSK 1761/12 skarga złożona na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a do jej wniesienia nie legitymuje ani sama ewentualna sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też ewentualny stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Dlatego też skarżący musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a jego konkretną, indywidualną sytuacją prawną. Musi on udowodnić, że zaskarżona uchwała poprzez naruszenie prawa jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną (wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia go przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Podobnie w Postanowieniu z dnia 8 października 2013 r. II OSK 2351/13. Pogląd ten utrwalił się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i wielokrotnie był prezentowany (por. wyrok NSA z 1 marca 2005 r. OSK 1437/2004, wyrok NSA 24 lutego 2009 r. II OSK 1087/08, wyrok NSA 4 czerwca 2008 r. II OSK 1883/07, wyrok NSA z 28 kwietnia n2016 r. II OSK 2992/14). Pogląd ten w pełni podziela też sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Do wniesienia skargi z żądaniem stwierdzenia nieważności uchwały o ustanowieniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, żadnego podmiotu (z wyjątkiem organu nadzoru tj. wojewody, który swoje nieograniczone w zakresie zaskarżania wywodzi z art. 93 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym) nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały ani też ewentualny stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie daje podstawy do korzystania przez każdego z prawa do wniesienia skargi w interesie publicznym (wyrok SN z 7 marca 2003, III RN 42/02 OSNP z 2004 r. Nr 7, póz. 114). Z utrwalonego stanowiska sądów administracyjnych wynika także, że kryterium "interesu prawnego" ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem. W kontekście powyższego należy przyjąć, iż w przypadku rozpatrywania skargi złożonej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wojewódzki sąd administracyjny kontrolując merytorycznie zaskarżony akt w zakresie zasad jego sporządzenia, czyni to zasadniczo w granicach wyznaczonych naruszeniem
22
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
indywidualnego interesu prawnego skarżącego (por. wyrok NSA z 28 kwietniia 2016 r. II OSK 2992/14).
W tym kontekście, stwierdzić należy, iż umowa zawarta pomiędzy skarżącymi a Gminą C. miała na celu wykonanie kanału podziemnego doprowadzający wodę do budynku elektrowni wodnej mającej być przez skarżących zrealizowaną na działkach nr. [...] . Sam zakaz realizacji nowych elektrowni wodnych, o której mowa w § ust 2 pkt 3 zaskarżonej uchwały, nie odnosi się do tego zapisu w żaden sposób. Przepis ten nie zakazuje doprowadzania wody do istniejących już elektrony wodnych ani też elektrowni będących w realizacji czy nawet mających być w przyszłości zrealizowanych. Sama umowa zaś, jej treść, nie odnosi się do realizacji nowych elektrowni wodnych a jedynie do udostępnienia terenu działki pod wykonanie kanału doprowadzającego wodę do mającej powstać elektrowni wodnej. Zakaz wynikający z § 36 ust 2 pkt 3 zaskarżonego planu dotyczy więc nie działki nr [...] ale niektórych z działek na których miała być realizowana elektrownia wodna tj. działek nr. [...]. Z kolei skarżący nie wywodzą, że działki te stanowią ich własność, czy przysługuje im jakiekolwiek do nich prawo rzeczowe czy nawet obligacyjne. Organ podnosi w odpowiedzi n,a skargę (czemu skarżący nie przeczą), że to właśnie gmina jest właścicielem tych działek, podobnie jak działki nr [...] . Wolą Gminy (zarazem organu planistycznego), wyrażoną wyraźnie w zaskarżonej uchwale jest, by nowe elektrownie wodne wykorzystujące wody [..], na całej długości w granicach gminy nie mogły powstać, co motywuje celami środowiskowymi oraz wymogiem zgodności uchwalanego planu miejscowego z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, który to akt wymóg ustanowienia takiego zakazu zawiera.
Co do zgodności planu miejscowego z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C. wskazać należy, iż należy, iż zgodnie z art. 9 ust 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym 4 ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Z kolei art. 15 ust 1 stanowi, iż wójt, burmistrz albo prezydent miasta sporządza projekt planu miejscowego, zawierający część tekstową i graficzną, zgodnie z zapisami studium oraz z przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem, wraz z uzasadnieniem. Z kolei przepis art. 20 ust 1 tejże ustawy stanowi, iż plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on
23
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
ustaleń studium (...). Jak podkreślano wielokrotnie w orzecznictwie studium jest prawnie określonym instrumentem kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej w gminie i służy ustaleniu lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego. To związanie ustaleniami studium oznacza takie kształtowanie treści planu miejscowego, aby treść ta uwzględniała i wynikała z ustaleń studium. Treść planu miejscowego jest zatem konsekwencją zapisów' studium (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 listopada 2010 r. II OSK 1904/10, z dnia 14 czerwca 2007 r. II OSK 359/07, 1 lipca 2010 r. II OSK 904/10). W orzecznictwie wskazuje się, iż związanie ustaleniami studium przy sporządzaniu planu miejscowego polega na takim kształtowaniu postanowień planu, który wynika z wcześniejszych ustaleń studium. Podkreśla się też, iż warunek zachowania zgodności ustaleń planu miejscowego z kierunkami zagospodarowania przestrzennego określonymi w studium tworzy ustawową zasadę sporządzania planu, której naruszenie stosownie do art. 28 ust 1 ustawy, powoduje nieważność planu w całości lub jego części. Przytoczyć tu dla przykładu można wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 listopada 2010 r. II OSK 1904/10, w którym wskazano, iż chociaż studium nie ma mocy aktu powszechnie obowiązującego, nie jest aktem prawa miejscowego, to jako akt planistyczny określa politykę przestrzenną g/niny i bezwzględnie wiąże organy gminy przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ustalenia planu miejscowego są konsekwencją zapisów studium. Skoro zatem w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C. jest wyraźny zakaz realizacji nowych elektrowni wodnych wykorzystujących wody [...] na terenie gminy przeniesienie tego zakazu do planu miejscowego stanowi realizację przepisów art. 9 ust 4 art. 15 ust 1 oraz art. 20 ust 1 ustawy.
Wskazać na koniec należy, iż ważąc interes prawny właściciela terenu i jego dzierżawcy nasuwa się w ocenie sądu jedyny do zaakceptowania wniosek, że wola i interes właściciela terenu zasługuje na ochronę przed wolą i interesem prawnym dzierżawcy. Pogląd ten jest tym wyraźniejszy, że okres umowy na jaki przedmiotowa umowa została, wkrótce bo 30 czerwca 2023 r. się kończy. Z tą też datą skarżącym nie będzie przysługiwał tytuł prawny do działki nr [...] , której to działki zakaz lokalizowania nowych elektrowni wodnych zresztą nie obejmuje. Z kolei jak mowa wyżej działki nr [...] ,[...] ,[...] które częściowo obejmuje zakaz realizowania nowych elektrowni wodnych, stanowią własność gminy. Działek tych skarżący zresztą nie wymieniają jako działek, do których mają tytuł prawny, z
24
Sygn. akt 11 SA/Kr 8/22
którego wywodzą interes prawny dający podstawę do skarżenia przedmiotowej uchwały.
Co do badania kosztów, jakie ponieśli skarżący na realizację przedmiotowego zamierzenia (budowy elektrowni wodnej) i na jakim etapie przedsięwzięcie to się znajduje, stwierdzić należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2400/21, nie wskazał jakimi narzędziami ma się posłużyć Wojewódzki Sąd Administracyjny w wykonaniu tego zalecenia. Możliwości dowodowe jakimi dysponuje sąd są skromne (art. 106 P.p.s.a.). Sąd może w tym zakresie opierać się na oświadczenia składanych przez samych skarżących złożonych tak w skardze jak i piśmie procesowym z dnia 20 listopada 2021 r. Zgodnie z tymi oświadczeniami na realizację przedmiotowej inwestycji ponieśli oni następujące koszty: koncepcji budowy ([...] zł), podkładu geodezyjnego ([...] zł), wypisów i obsługi prawnej ([...] zł), raportu oddziaływania na środowisko ([...] zł), podkładu geologicznego ([...] zł), ekspertyzy ichtiologicznej ([...] zł), ekspertyzy biochemicznej ([...] zł), dzierżawy działki ([...] zł). Jak mowa w piśmie z dnia 20 listopada 2021 r. łącznie koszty te przekroczyły [...] zł. Nie są to koszty małe, ale w ocenie sądu nie wpływają na możliwość stwierdzenia nieważności uchwały a ich podniesienie i ewentualne rozliczenie możliwe jest tylko w drodze postępowania cywilnego. Wnioskując z poniesionych przez skarżących kosztów (na co zostały wydatkowane), wywieść należy, iż realizacja zamierzenia jakim była budowa małej elektrowni wodnej jest ciągle na etapie stadialnym.
Skarżący zarzucili także naruszenie przez Radę Gminy tryb sporządzania planu. Zarzuty te po pierwsze nie dotyczą interesu prawnego skarżących, po drugie nie znajdują oparcia w aktach planistycznych, które dokumentują fakt zachowania przez organ planistyczny właściwego trybu uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego opisany przepisami art. 17- 20 ustawy. W ocenie sądu przy uchwalaniu kontrolowanego plan nie dopuszczono się istotnego uchybienia tak zasad jak i trybu uchwalania planu.
Złożona w tej sprawie skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje bowiem regulacja art. 119 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którą sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy
25
Sygn. akt II SA/Kr 8/22
zażalenie. Oznacza to, że w przypadku skargi na takie postanowienie organu administracji publicznej w obecnym stanie prawnym skierowanie ich do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji.
26