II SA/Kr 771/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę utwardzonego placu postojowego, uznając, że jego budowa wymagała pozwolenia na budowę, a skarżący nie złożyli wniosku o legalizację.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę utwardzonego placu postojowego. Skarżący twierdzili, że utwardzenie nie stanowi placu postojowego i jest zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego, a także służy innym celom, jak hodowla koni. Sąd uznał jednak, że utwardzenie o powierzchni umożliwiającej utworzenie ponad 10 stanowisk postojowych stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę. Ponieważ skarżący nie złożyli wniosku o legalizację, sąd oddalił skargę.
Przedmiotem skargi było rozstrzygnięcie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, które nakazywało skarżącym rozbiórkę utwardzonego placu postojowego na ich działce. Organ pierwszej instancji ustalił, że na działce wykonano roboty budowlane polegające na niwelacji i utwardzeniu terenu tłuczniem i żwirem, tworząc plac postojowy dla więcej niż 10 pojazdów mechanicznych, co wymagało pozwolenia na budowę, którego nie uzyskano. Skarżący nie złożyli wniosku o legalizację, co skutkowało wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. Skarżący wnieśli odwołanie, argumentując, że utwardzenie nie jest placem postojowym, a jedynie elementem urządzenia terenu zgodnym z planem zagospodarowania przestrzennego, a także służy innym celom, takim jak hodowla koni i organizacja kuligów. Organ drugiej instancji uchylił decyzję organu pierwszej instancji i doprecyzował przedmiot rozbiórki, podtrzymując nakaz. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że utwardzenie terenu o powierzchni umożliwiającej utworzenie ponad 10 stanowisk postojowych stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że brak pozwolenia na budowę oraz niezłożenie wniosku o legalizację w terminie uzasadniały wydanie decyzji o rozbiórce. Argumenty skarżących dotyczące przeznaczenia terenu, hodowli koni czy planów przyszłej zabudowy zostały uznane za nieprzekonujące i nieudowodnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, utwardzenie terenu o takiej powierzchni stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, a brak wniosku o legalizację uzasadnia nakaz rozbiórki.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że utwardzenie terenu o powierzchni umożliwiającej utworzenie ponad 10 stanowisk postojowych jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia oraz niezłożenie wniosku o legalizację w terminie skutkują obowiązkiem wydania decyzji o rozbiórce.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.p.b. art. 49e § pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Decyzja ta ma charakter związany.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 49 e § pkt 1
Nakaz rozbiórki w przypadku braku wniosku o legalizację.
Pomocnicze
u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa stanowisk postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie. A contrario, budowa powyżej tej liczby wymaga pozwolenia.
u.p.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego, w tym budowli, do której zaliczono utwardzony plac postojowy.
u.p.b. art. 3 § pkt 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja urządzenia budowlanego, które musi pozostawać w związku funkcjonalnym z określonym obiektem budowlanym.
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę.
u.p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Podstawa prawna dla postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.
u.p.b. art. 52 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Obowiązki w formie nakazów i zakazów nakłada się na inwestora, a w przypadku zakończenia robót lub niemożności wykonania przez inwestora, na właściciela lub zarządcę obiektu.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku art. § 21 § ust. 1
Wymogi techniczne dotyczące usytuowania budynków i urządzeń budowlanych, w tym dotyczące miejsc postojowych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Środki stosowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Zakres kontroli sądowej.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 24
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 35
Argumenty
Skuteczne argumenty
Utwardzenie terenu o powierzchni umożliwiającej utworzenie ponad 10 stanowisk postojowych stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę. Brak wniosku o legalizację w terminie uzasadnia wydanie decyzji o rozbiórce. Argumenty skarżących dotyczące przeznaczenia terenu, hodowli koni i organizacji kuligów nie przekonały sądu.
Odrzucone argumenty
Utwardzenie nie stanowi placu postojowego, a jedynie element urządzenia terenu zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego. Utwardzenie służy innym celom, takim jak hodowla koni i organizacja kuligów. Decyzja nie powinna być skierowana do skarżącej, skoro jedynym inwestorem był skarżący.
Godne uwagi sformułowania
A contrario budowa miejsc postojowych w ilości przewyższającej tę liczbę takiego pozwolenia wymaga. Decyzja w przedmiocie rozbiórki ma w takim przypadku charakter związany, co oznacza, że ziszczenie się okoliczności wskazanej w przytoczonym przepisie powoduje po stronie organu obowiązek wydania decyzji o określonej treści.
Skład orzekający
Anna Kopeć
asesor
Małgorzata Łoboz
sprawozdawca
Sebastian Pietrzyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących budowli, placów postojowych, utwardzenia terenu oraz konsekwencji braku pozwolenia na budowę i wniosku o legalizację."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście konkretnej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie funkcji obiektu budowlanego i przestrzeganie procedur Prawa budowlanego, nawet w przypadku pozornie prostych prac jak utwardzenie terenu. Pokazuje też, jak argumenty dotyczące innych celów użytkowania terenu mogą być oceniane przez sąd.
“Czy utwardzenie podjazdu to już budowla? Sąd rozstrzyga o rozbiórce placu postojowego.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 771/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-08-21 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-05-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Kopeć Małgorzata Łoboz /sprawozdawca/ Sebastian Pietrzyk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 589/25 - Wyrok NSA z 2025-11-27 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art 49 e pkt 1 i art 24 i 35 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk Sędziowie: Asesor WSA Anna Kopeć Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi W. S. i A. S. na decyzję nr 128/2024 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 20 marca 2024 r. znak WOB.7721.436.2023.JKUT w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi W. S. i A. S. (dalej: skarżący) jest decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z 20 marca 2024 r. znak WOB.7721.436.2023.JKUT w przedmiocie nakazu rozbiórki. W stanie faktycznym sprawy po przeprowadzeniu oględzin Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem wydał postanowienie z 29 września 2022 r. w przedmiocie wstrzymania prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie utwardzonego placu postojowego na działce nr [...] obr. [...] w K. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ II instancji uchylił powyższe postanowienie postanowieniem z 16 grudnia 2022 r. i orzekł o wstrzymaniu właścicielom działki, tj. skarżącym, prowadzenia przedmiotowych robót budowlanych oraz poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu w terminie 30 dni, a także konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej. Decyzją nr 218/23 z 25 października 2023 r. znak NB.5160.3.21.2022.ML organ I instancji nakazał skarżącym rozbiórkę. Wskazał, że w wyniku czynności kontrolnych 7 lipca 2022 r. ustalono, że na przedmiotowej działce znajduje się utwardzony teren, na który została nawieziona warstwa żwiru (ok. 15 cm). Na utwardzonym terenie znajduje się parking, wypożyczalnia quadów i rowerów. W czasie kontroli znajdowało się tam 8 zaparkowanych samochodów. Znajduje się tam również obiekt kontenerowy, kiosk i blaszak. Na wniosek organu I instancji Starosta Tatrzański udzielił informacji, że dla przedmiotowej działki nie zostało wydane żadne pozwolenie na budowę, ani przyjęte zgłoszenie robót budowlanych. 25 sierpnia przeprowadzono kolejne oględziny, gdzie stwierdzono, że działka została utwardzona tłuczniem, żwirem o grubości ok. 20 cm od strony drogi gminnej od strony północnej do ponad 2 m od strony południowej, w wyniku czego powstały skarpy i nasyp. Działka została w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oznaczona w części symbolem MW, tj. zabudowy mieszkaniowo-wypoczynkowej oraz w części symbolem REz, tj. tereny zieleni o wysokim reżimie ochronnym. Organ wskazał, że na utwardzonym placu postojowym nie ma wyznaczonych miejsc postojowych, jednak ilość samochodów, quadów oraz maszyn znajdujących się na placu w trakcie kontroli wskazuje na fizyczną możliwość urządzenia na nim więcej niż 10 stanowisk dla pojazdów mechanicznych. Organ dodał, że w związku z odrzuceniem przez WSA w Krakowie skargi na postanowienie MWINB ws. wstrzymania robót budowlanych, postanowienie to uprawomocniło się 29 czerwca 2023 r. Skarżący nie złożyli wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu, co stanowi przesłankę do wydania decyzji o rozbiórce. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła skarżąca. Wskazała, że utwardzenie nie stanowi placu postojowego, a działka została utwardzona jedynie w części oznaczonej w MPZP symbolem MW, który umożliwia utwardzenie bez pozwolenia i bez zgłoszenia. Dodała, że organ nie określił precyzyjnie parametrów i lokalizacji podlegającego rozbiórce placu. Podniosła, że decyzja nie powinna być skierowana do niej, skoro jedynym inwestorem był skarżący. Decyzją z 20 marca 2024 r. organ II instancji uchylił decyzję PINB i nakazał skarżącym, jako współwłaścicielom działki, rozbiórkę zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę utwardzonego placu postojowego na przedmiotowej działce. Obszar działki zabudowanej utwardzonym placem postojowym przeznaczonym do rozbiórki zaznaczono na dołączonym rysunku kolorem czerwonym. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku wykonanych robót budowlanych polegających na niwelacji terenu oraz utwardzeniu terenu tłuczniem i żwirem powstał obiekt budowlany – budowla, tj. utwardzony plac. Bez wątpienia utwardzenie służy jako plac postojowy, co wynika z fotografii w aktach sprawy i treści protokołów z 7 lipca 2022 r., 25 sierpnia 2022 r. oraz 14 września 2022 r. Na działce zaparkowane są samochody osobowe, maszyny budowlane oraz quady. Utwardzenie działki nie jest powiązany z żadnym innym obiektem budowlanym, stąd nie jest możliwe zakwalifikowanie robót jako urządzenia budowlanego. Utworzenie placu postojowego jest realizacją samodzielnego obiektu budowlanego. Analizując wielkość utwardzonej powierzchni według szkicu sytuacyjnego organ stwierdził, że na przedmiotowym utwardzeniu można urządzić więcej niż 10 stanowisk postojowych, zatem wykonanie przedmiotowego placu wymagało pozwolenia na budowę, które nie zostało uzyskane. Skarżący nie złożyli wymaganego prawem wniosku o legalizację w wyznaczonym terminie. W tej sytuacji organ orzekł o rozbiórce obiektu w trybie art. 49e pkt 1 Prawa budowlanego. Dalej organ podkreślił, że w ślad za aktualnym brzmieniem art. 52 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Skoro przedmiotowe roboty zostały zakończone, to PINB prawidłowo ustalił podmiot zobowiązany, tj. właściciela nieruchomości. Końcowo organ dodał, że dla precyzyjnego określenia lokalizacji placu podlegającego rozbiórce, uchylił rozstrzygnięcie PINB i doprecyzował przedmiot rozbiórki na rysunku. W skardze na powyższą decyzję skarżący podnieśli zarzuty naruszenia: 1. art. 7, 77 i 107 kpa poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, pominięcie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i w rezultacie oparcie rozstrzygnięcia na tym nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym, 2. § 3 pkt. 25, § 14 oraz § 18 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i bezzasadne uznanie, iż skarżący wykonali plac postojowy, a nie - jak to ma miejsce w rzeczywistości - wyłącznie elementy urządzenia terenu działki o przeznaczeniu budowlanym w związku z planowaną w przyszłości zabudową tej działki i w konsekwencji naruszenie przepisów art. 48 ust. 1 pkt. 1 Prawa Budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nakazanie rozbiórki domniemanego placu postojowego, który w rzeczywistości placem postojowym, w rozumieniu przepisów prawa, nie jest. Skarżący załączyli opinię wydaną przez Wójta Gminy K., z której wynika, że działka znajduje się w terenie oznaczonym symbolami Mw — tereny zabudowy mieszkaniowo-wypoczynkowej eksponowanej w krajobrazie, które przeznacza się pod zabudowę mieszkaniowo-wypoczynkową o całorocznym użytkowaniu, z dopuszczeniem - dla mieszkańców stałych - usług i nie uciążliwej działalności gospodarczej, w tym związanej z rolnictwem oraz niezbędne drogi dojazdowe i towarzyszącą infrastrukturę techniczną i w terenach REz - tereny otwarte, rolne, zieleni o wysokim reżimie ochrony. Według skarżących zdecydowana większość żwiru wysypanego na nieruchomości znajduje się w terenie oznaczonym literami Mw, a więc w terenie, gdzie możliwa jest nie tylko zabudowa mieszkalno- wypoczynkowa, ale również posadowienie niezbędnych dróg dojazdowych i towarzyszącej infrastruktury technicznej. W chwili obecnej toczy się postępowanie przed Urzędem Gminy K. z wniosku skarżących, o dokonanie zmian w studium do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi K., o włączenie do terenów budowlanych pozostałej części działki. Na przedmiotowej nieruchomości składowane są też materiały budowlane (pustaki, deski) w związku z przyszłą inwestycją, a także na potrzeby prac budowlanych i remontowych zabudowań gospodarczych na innych działkach skarżących. Gospodarstwa rolne skarżących obejmują bowiem około 8 ha. Skarżący prowadzą hodowlę koni, obecnie mają 8 koni i zwierzęta te muszą być poddane treningowi w ramach prawidłowej hodowli koni użytkowych. Obszar ten służy do rozprężania koni, tj. w odpowiedni sposób hamowania skrętów, posłuszeństwa koni i zachowania w ruchu drogowymi w zaprzęgu. Na tym obszarze składowane są również bele z sianem dla koni, które nie mogą być przechowywane na terenie podmokłym, bo wówczas nie da się ich pobrać traktorem. Skarżący wskazali, że noszą się z zamiarem wybudowania w przyszłości na przedmiotowej działce budynku mieszkalno-wypoczynkowego, która to nieruchomość obecnie wykorzystywana jest jako wybieg dla koni, które skarżący hodują w swoim gospodarstwie rolnym, a przy użyciu których organizują kuligi dla turystów. Podstawowym celem, dla którego wysypano żwir było właśnie zapobieżenie konieczności rozpoczynania i kończenia tychże kuligów w terenie błotnistym, przy sporadycznie stosowanej możliwości pozostawienia przez uczestników kuligu swoich pojazdów w miejscu rozpoczęcia kuligu. Skarżący podkreślili, że nie jest jednak tak, ażeby na przedmiotowej nieruchomości stworzono plac postojowy, bowiem pozostawianie tam samochodów jest wyłącznie efektem ubocznym organizowania kuligów oraz przejazdów bryczkami. Skarżący są zdania, iż wysypanie pewnej ilości żwiru w błotnistym terenie nie jest równoważne z wykonaniem placu postojowego. Większość wysypanego żwiru uległa już zagłębieniu w błotnistym terenie. Była to bowiem warstwa cienka, a dodatkowo na przedmiotowym obszarze brak jest jakichkolwiek urządzeń, które pozwoliłyby identyfikować obszar jako plac postojowy. Jak podkreślili skarżący, podczas oględzin nie stwierdzono, ażeby istniały wyznaczone miejsca parkingowe, czy choćby budka parkingowego, czy też jakiekolwiek inne urządzenia związane z poborem jakichkolwiek opłat za parkowanie, nie stwierdzono też, ażeby obszar był w jakikolwiek sposób oznakowany jako parking. Sam fakt, iż właściciel terenu i jego pracownicy pozostawili w chwili oględzin na przedmiotowym terenie swoje samochody, nie jest jednoznaczny z istnieniem placu postojowego w rozumieniu przepisów. Elementy zagospodarowania działki budowlanej są elementami prowadzenia działalności rolnej w zakresie hodowli koni i usług turystycznych (organizacja kuligów i przejażdżek bryczkami). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał na uwadze, co następuje. Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że nie zawiera ono wad, powodujących konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Sąd podziela argumentację zawartą w decyzji organu II instancji. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że ustalenia faktyczne organu I instancji, podzielone przez organ II instancji, a związane z tym, że działaniem inwestora powstał plac postojowy na więcej niż 10 samochodów, są poprawne i wynikają z materiału dowodowego zebranego w sprawie. Odpowiadając w tym zakresie na zarzuty skargi, trzeba wskazać, że pracownicy PINB w dniu 7.07.2022r. i w dniu 25 08. 2022r. a także w dniu 14.09.2022r. przeprowadzili czynności kontrolne w terenie, w czasie których sporządzili obszerny materiał zdjęciowy, wraz ze szczegółowym opisem tekstowym w stosownych protokołach. Jak wynika z tego materiału dowodowego, na działce [...] obr. [...] K. wykonano roboty budowlane polegające na niwelacji terenu oraz jego utwardzeniu kruszywem (tłuczniem, żwirem) o grubości od około 20 cm od strony drogi gminnej – strony północnej do ponad 2m od strony południowej, w wyniku czego powstały skarpy, zaś w części południowo – zachodniej nasyp o długości i szerokości ok. 14 m i wysokości 1,5 m ( z wypożyczalnią quadów i skuterów). Działka została ogrodzona od strony drogi. Na terenie utwardzonym w czasie kontroli parkowały, wjeżdżały i wyjeżdżały samochody. Ilość zaparkowanych samochodów, quadów oraz maszyn w czasie kontroli wskazuje, że na terenie utwardzonym istnieje możliwość urządzenia na nim więcej niż 10 stanowisk dla pojazdów mechanicznych. Analiza zdjęć i części pisemnych protokołów kontroli dowodzi tego bezsprzecznie. Utwardzenia dokonano, wedle oświadczeń pełnomocnika strony podczas czynności kontrolnych w sierpniu 2022r. – około 3-4 lata wcześniej. Na wykonany zakres robót w dniu kontroli inwestor nie okazał żadnych dokumentów (zgłoszenie, czy pozwolenie na budowę). W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza ponad wszelką wątpliwość, że powierzchnia utwardzenia, która pełni funkcję placu postojowego, pozwala na utworzenie miejsc postojowych dla samochodów osobowych w ilości ponad 10 stanowisk. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U.2023.682 t.j. z dnia 2023.04.12) stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa stanowisk postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie. A contrario budowa miejsc postojowych w ilości przewyższającej tę liczbę takiego pozwolenia wymaga (porównaj: wyrok NSA z dnia 14 września 2016 r. sygn. akt II OSK 3050/14; wyrok NSA z dnia 3 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 77/08, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zakres ustawy Prawo budowlane został określony w art. 1, zgodnie z którym ustawa ta normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów. Pojęcie obiektu budowlanego wyjaśnione zostało w art. 3 ustawy Prawo budowlane i obejmuje ono m.in. budowle, a więc to wszystko co nie jest budynkiem bądź obiektem małej architektury, a jednocześnie stanowi całość techniczno-użytkową, wraz z instalacjami i urządzeniami. Niewątpliwie w takich kategoriach należy rozważać budowę parkingu, a nawet zwykłe utwardzenie terenu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2012 r. sygn. akt. II OW 142/12, publikowane na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie nie wyjaśniają co należy rozumieć przez pojęcie "utwardzenie terenu". Zdaniem WSA w Krakowie celowym jest w takiej sytuacji sięgnięcie do funkcjonującej w słowniku języka polskiego definicji pojęcia "utwardzać", które oznacza czynić coś twardym, twardszym (por. Nowy Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002). Wskazać także należy na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 30 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 2725/15, zgodnie z którym przez utwardzenie gruntu należy rozumieć taki efekt działań, który doprowadza do trwałej zmiany charakteru podłoża, polega na połączeniu z podłożem materiału utwardzającego w sposób na tyle trwały, że skutek utwardzenia nie podlega usunięciu w efekcie zwykłego korzystania z takiego podłoża. Jakkolwiek zatem utwardzenie może ulegać zniszczeniu, wymagać napraw czy poddawać się rozbiórce, to ta ostatnia winna być efektem celowo podjętych działań, a nie zwykłego korzystania z dokonanego utwardzenia. W ocenie Sądu przedmiotowa inwestycja wyczerpuje powyższe cechy i w związku z tym należy ją zaliczyć do określonej kategorii robót budowlanych, którym jest utwardzenie powierzchni gruntu. Niewątpliwie nawiezienie i rozprowadzenie na gruncie kruszywa zwiększa twardość podłoża, a więc utwardza je. Budową jest więc nawiezienie na grunt materiału utwardzającego w celu wykonania parkingu (tak też: NSA w ww. wyroku z dnia 30 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 2725/15, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Decydującym kryterium zakwalifikowania samowolnie wykonanego obiektu do określonej kategorii obiektów budowlanych powinna być, obok spełniania przez wykonany obiekt przesłanek wskazanych w art. 3 ustawy Prawo budowlane, zamierzona i realizowana przez inwestora funkcja obiektu. Utwardzenie terenu działek kruszywem w taki sposób, że umożliwia to wykorzystywanie działek jako placu postojowego, stanowi wykonanie obiektu w postaci placu postojowego. A zatem powstał obiekt budowlany o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane (budowla). Utwardzenie powierzchni gruntu może być, jak to wyżej wskazano, rodzajem budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Może być także urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Dlatego też, jak podkreśla się w orzecznictwie, o tym, czy nie został przekroczony zakres regulacji z art. 29 ust. 2 pkt 7 p.b. decyduje sposób użytkowania i przeznaczenia utwardzonego terenu. Jeżeli pomiędzy utwardzeniem działki, a innym obiektem budowlanym na tej działce brak jest bezpośredniego związku funkcjonalnego (utwardzenie pełni samodzielną lub dominującą - a nie służebną - funkcję), wtedy zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 3 pkt 9 p.b. jest nieuzasadnione. Urządzenie budowlane z natury swej pozostaje bowiem w związku funkcjonalnym z określonym obiektem budowlanym, w stosunku do którego pełni funkcję służebną. Utwardzenie gruntu może stanowić odrębną budowlę o ile jest dokonywane w celu powstania obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji. W przedmiotowej sprawie utwardzenie gruntu nie jest zawiązane z żadnym innym obiektem budowlanym, a zatem nie odpowiada definicji urządzenia budowlanego zawartej w art. 3 pkt 9 p.b. Okoliczność, że teren działki jest częściowo objęty w planie miejscowym terenem przeznaczonym do zabudowy, nie powoduje zmiany charakteru z budowli na urządzenie, gdyż to powiązanie musi istnieć realnie, a nie planistycznie. Z tego samego powodu - niczym nie wykazany - zamiar budowy w przyszłości jakiegoś obiektu - nie zmienia charakteru placu postojowego. Zgodnie z brzmieniem art. 28 ust. 1 p.b.: "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-37". Analiza treści art. 3 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 29 ust. 4 pkt 4 p.b. pozwala przyjąć, że pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na utwardzeniu powierzchni gruntu na działkach budowlanych. Powyższy przepis stanowiąc wyjątek od reguły wynikającej z art. 28 ust. 1 p.b. ma charakter przepisu szczególnego, a w konsekwencji winien być poddawany ścisłej wykładni. Według natomiast art. 29 ust. 2 pkt 7 p.b. (odpowiednio w dacie budowy spornego obiektu: art. 29 ust. 1 pkt 10 p.b.) nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia budowa miejsc postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie (z wyjątkiem sytuowanych na obszarze Natura 2000). Wymaga ponownego zaznaczenia, że ustawodawca odrębnie traktuje parking, plac postojowy oraz stanowiska postojowe. Świadczy o tym sama treść art. 29 ust. 1 pkt 19 i art. 29 ust. 4 pkt 4 p.b. gdzie odrębnie traktuje się utwardzenie powierzchni oraz miejsca postojowe. Mimo, iż plac postojowy nie zawiera wyznaczonych stanowisk, co przesądza o niemożności traktowania go jako parkingu, konieczność uzyskania pozwolenia na budowę albo jego brak determinowała będzie ilość miejsc przeznaczonych na postój i parkowanie pojazdów. W niniejszej sprawie, jak to już wyżej wskazano, analizując wielkość utwardzonej powierzchni gruntu i konfrontując ją z treścią § 21 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie należy podnieść, że na przedmiotowym utwardzonym terenie można fizycznie urządzić więcej niż 10 stanowisk postojowych dla pojazdów mechanicznych. W konsekwencji wykonanie tego obiektu, bez pozwolenia na budowę trafnie skutkowało zastosowaniem przez organ art. 49e pkt 1 ustawy Prawo budowlane, bowiem skarżący nie skorzystali z możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego. Stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji nie może także podważyć argumentacja skargi, zmierzająca do wykazania zgodności wykonanych robót z obowiązującym planem miejscowym w świetle przyszłych ( w żaden sposób dowodowo niewykazanych) zamierzeń budowlanych, o czym już wspomniano. Dodatkowo dodać należy, że przeznaczenie terenu w MPZP nie ma znaczenia, w sytuacji, gdy skarżący nie złożyli wniosku o legalizację. Zresztą skarżący niekonsekwentnie podają teraz, że "większość" żwiru jest na terenach mieszkaniowych, a w postępowaniu podawali, że całe utwardzenie jest na terenach mieszkaniowych. Z kolei twierdzenia skarżących o przetrzymywaniu koni na utwardzonym terenie są sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym i pojawiły się dopiero w skardze. Z materiału wynika jednoznacznie przeznaczenie terenu działki głównie na plac postojowy dla pojazdów mechanicznych, a nie dla wybiegu dla koni czy usług turystycznych z ich udziałem. Ponadto sugestie skargi umniejszające ilość nawiezionego żwiru ( "nawiezienie pewnej ilości żwiru w błotnistym terenie") nie mogą się ostać w świetle ustaleń organów, że nawieziono od strony południowej żwir o grubości ponad 2 m. Należy podkreślić, że w okolicznościach kontrolowanej sprawy przyczyną wydania nakazu rozbiórki nie było stwierdzenie niezgodności wykonanego obiektu budowlanego z planem miejscowym, ale okoliczność nieprzedłożenia przez skarżących wniosku o legalizację. Jak jednoznacznie wynika z art. 49e pkt 1 u.p.b. organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że decyzja w przedmiocie rozbiórki ma w takim przypadku charakter związany, co oznacza, że ziszczenie się okoliczności wskazanej w przytoczonym przepisie powoduje po stronie organu obowiązek wydania decyzji o określonej treści. Ponadto zauważyć należy, że w obrocie znajduje się prawomocne postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, wydane między innymi w oparciu o art. 48 p.b. Skarżący skutecznie nie zakwestionowali przyjętej tam podstawy prawnej. Z wymienionych przyczyn, skoro zarzuty skargi nie okazały się zasadne, na zas. art. 151 p.p.s.a. orzeczono o jej oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI