II SA/Kr 771/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej, uznając, że termin składania wniosków był niezgodny z Konstytucją.
Skarżący F.M. złożył wniosek o świadczenie pieniężne dla osób deportowanych do pracy przymusowej po upływie ustawowego terminu. Organ administracji umorzył postępowanie, powołując się na bezprzedmiotowość wniosku z powodu uchybienia terminowi. Po utrzymaniu tej decyzji w mocy, skarżący wniósł skargę do sądu. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający przepis o terminie składania wniosków za niezgodny z Konstytucją.
F. M. złożył wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej, jednak uczynił to po upływie ustawowego terminu, który wynosił do 31 grudnia 1999 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. umorzył postępowanie administracyjne, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu uchybienia terminowi. Decyzja ta została utrzymana w mocy po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący F. M. wniósł skargę do sądu, argumentując, że dowiedział się o możliwości ubiegania się o świadczenie dopiero niedawno z powodu choroby i wieku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 czerwca 2003 r. (sygn. akt P 24/02), który uznał art. 4 ust. 5 ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej za niezgodny z Konstytucją RP. Sąd wskazał, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania jest przesłanką do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny uchyla decyzję umarzającą postępowanie w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją stanowi podstawę do żądania wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umorzy postępowanie, gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 145a § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją może stanowić podstawę do żądania wznowienia postępowania administracyjnego.
u.ś.p.d. art. 4 § ust. 5
Ustawa o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik
Przepis ten ustanawiał końcowy termin występowania z wnioskami o przyznanie uprawnienia do świadczenia, który został uznany za niezgodny z Konstytucją.
Dz.U. 2002 Nr 153 poz. 1211 art. 97 § § 1
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe WSA.
Dz.U. 2002 Nr 153 poz. 1271 art. 97 § § 2
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje zasądzenie kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje zasądzenie kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis określający termin składania wniosków o świadczenie pieniężne dla osób deportowanych do pracy przymusowej jest niezgodny z Konstytucją RP (na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego P 24/02). Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego jest przesłanką do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.
Godne uwagi sformułowania
Termin ustawowy nie może być przez organ przedłużany. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją może zgodnie z art. 145a § 1 k.p.a. stanowić podstawę do żądania wznowienia postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Andrzej Irla
przewodniczący
Stanisław Biernat
sprawozdawca
Izabela Dobosz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uchylenie decyzji administracyjnych opartych na przepisach uznanych za niezgodne z Konstytucją, nawet po upływie terminów proceduralnych, jeśli naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których istniało orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność przepisu z Konstytucją oraz gdy naruszenie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z ochroną praw obywateli w obliczu niezgodności przepisów z Konstytucją i wpływu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego na postępowania administracyjne.
“Nawet po terminie można dochodzić swoich praw, gdy prawo jest niezgodne z Konstytucją!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 771/01 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2005-04-25 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2001-03-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Andrzej Irla /przewodniczący/ Izabela Dobosz Stanisław Biernat /sprawozdawca/ Symbol z opisem 634 Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą Sentencja WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA: Stanisław Biernat ( spr.) Izabela Dobosz Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi F. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie uprawnienia do świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia [...] 2000 r. II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W [...] na rzecz skarżącego F. M. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie F. M., ur. [...].1924 r., wystąpił do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z wnioskiem (datowanym na [...].12.1999 r., a zarejestrowanym w Urzędzie 17.01.2000 r.) o przyznanie mu uprawnienia do świadczenia pieniężnego na podstawie ustawy z 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395, z późn. zm.). W dniu [...].04.2000 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. wydał decyzję Nr [...], w której na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 4 ust. 5 ustawy z 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym... umorzył postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku F. M.. W uzasadnieniu organ podał, że wnioski o przyznanie uprawnień do świadczenia pieniężnego na podstawie powołanej ustawy mogły być składane do 31.12.1999 r. Termin ustawowy nie może być przez organ przedłużany. Jego uchybienie powoduje, że postępowanie jest bezprzedmiotowe. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nazwanej odwołaniem, F. M. podał, że nie mógł złożyć wniosku z powodu ciężkiej choroby. W dniu [...].02.2001 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. wydał decyzję [...], w której na podstawie art. 127 § 3, art. 138 § 1 pkt 1 i art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 4 ust. 5 ustawy z 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym..., utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego F. M. podał, że jest osobą starszą i samotną i dopiero niedawno przypadkowo dowiedział się o możliwości ubiegania się o uprawnienie do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1211 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - p.p.s.a. (Dz.U., Nr 153, poz. 1270). Stosownie do § 1 rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04.2003 r., w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U., Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17.06.2003 r. (sygn. akt P 24/02, Dz. U. z 2003 r., nr 110, poz. 1060), orzekł, że art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik, ustanawiający końcowy termin występowania z wnioskami o przyznanie uprawnienia do świadczenia, jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją może zgodnie z art. 145a § 1 k.p.a. stanowić podstawę do żądania wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, opartej na takim przepisie ustawowym. Stosownie do 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że również sytuacja unormowana w art. 145a § 1 k.p.a. stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji (por. np. orzeczenia sygn. akt II SA/Gd 375/00; II SA 1294/99; IV SA 1360/97; II SA 1027/99; II SA 1240/99; II SA/ 1222/99). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § l pkt l lit. b/ p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 97 § 2 ustawy z 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) w związku z art. 200 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI