II SA/Kr 765/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2013-09-30
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościpodział nieruchomościwarunki technicznegranice działkikodeks postępowania administracyjnegoustawa o gospodarce nieruchomościamistan faktycznyweryfikacja dowodówdecyzja administracyjnasąd administracyjny

WSA uchylił decyzję SKO odmawiającą zatwierdzenia podziału nieruchomości, uznając, że organ odwoławczy nie zweryfikował twierdzeń skarżącego o zmianie stanu faktycznego.

Skarżący J.S. wnioskował o zatwierdzenie podziału nieruchomości, jednak Prezydent Miasta odmówił, wskazując na wystające elementy budynku (dach, rynny) naruszające przepisy dotyczące odległości od granicy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący twierdził, że elementy te zostały usunięte przed wydaniem decyzji, jednak SKO nie zweryfikowało tej zmiany. WSA uchylił decyzję SKO, uznając naruszenie przepisów KPA dotyczących prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i uzasadnienia.

Sprawa dotyczyła wniosku J.S. o zatwierdzenie podziału nieruchomości, który został odmówiony przez Prezydenta Miasta K. z powodu wystających elementów budynku (dachu i rynien) naruszających przepisy dotyczące odległości od granicy działki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący podniósł w odwołaniu, że stan faktyczny uległ zmianie – wystające elementy zostały usunięte, co powinno umożliwić podział. SKO nie uwzględniło tej okoliczności, stwierdzając jedynie, że twierdzenia skarżącego „nie przekonują” i nie przeprowadziło weryfikacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przez SKO przepisów art. 7, 77 i 107 § 3 KPA. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy, otrzymując informację o zmianie stanu faktycznego, powinien był ją zbadać i zweryfikować, ponieważ organy orzekają na podstawie stanu faktycznego istniejącego w dacie wydania rozstrzygnięcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy naruszył przepisy KPA dotyczące prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, zgromadzenia materiału dowodowego i uzasadnienia decyzji, nie weryfikując twierdzeń skarżącego o zmianie stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy, otrzymując informację o zmianie stanu faktycznego (usunięcie wystających elementów budynku), powinien był przeprowadzić czynności w celu weryfikacji tej zmiany i jej wpływu na możliwość zatwierdzenia podziału nieruchomości, zgodnie z zasadą orzekania na podstawie aktualnego stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.g.n. art. 95

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Podział nieruchomości nie może nastąpić, jeżeli wydzielana działka budowlana uniemożliwiłaby zgodne z celem i przeznaczeniem korzystanie z budynków i urządzeń.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i działania organów.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady przekonywania.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku prawidłowego uzasadnienia decyzji.

u.g.n. art. 4 § 3a

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Definicja działki budowlanej i wymogi dotyczące jej parametrów.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd związany granicami sprawy, nie granicami skargi.

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Kontrola sądów administracyjnych pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 1

Minimalne odległości ścian z otworami okiennymi i drzwiowymi od granicy nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie zweryfikował twierdzeń skarżącego o zmianie stanu faktycznego (usunięcie wystających elementów budynku) przed wydaniem decyzji. Organ odwoławczy nie uzasadnił, dlaczego nie przekonały go twierdzenia o zmianie stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów o naruszeniu przepisów dotyczących odległości od granicy działki przez wystające elementy budynku (dach, rynny) jako podstawa odmowy podziału.

Godne uwagi sformułowania

taka sytuacja faktyczna daje podstawy do stwierdzenia, że wydzielone działki gruntu nie spełniają wymogów działki budowlanej nie przekonuje (...) zawarte w odwołaniu stwierdzenie (...), że ustalony w toku oględzin stan faktyczny uległ zmianie. Organ w żaden sposób nie wyjaśnił dlaczego jego zdaniem zmieniony względem wcześniej ustalonego stan faktyczny "nie przekonuje". organy administracyjne zawsze orzekają w oparciu o stan faktyczny i stan prawny sprawy istniejący w dacie wydania rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Mariusz Kotulski

przewodniczący sprawozdawca

Anna Szkodzińska

sędzia

Agnieszka Nawara-Dubiel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Należy pamiętać o obowiązku organów administracji publicznej do weryfikacji twierdzeń strony o zmianie stanu faktycznego, zwłaszcza gdy ma ona wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, oraz o konieczności prawidłowego uzasadnienia decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości i wystających elementów budynku, ale zasady proceduralne są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą obowiązku organów do badania aktualnego stanu faktycznego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy organ może zignorować zmianę stanu faktycznego? WSA przypomina o obowiązkach administracji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 765/13 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2013-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel
Anna Szkodzińska
Mariusz Kotulski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art. 7 , 11, 77 , 107 par 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2013 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 24 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego J. S. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Skarżący J.S. w dniu 23 stycznia 2013 roku zwrócił się do Prezydenta Miasta K. z wnioskiem, datowanym na dzień 22 stycznia 2013r., o zatwierdzenie podziału nieruchomości objętej księgą wieczystą [...] składającej się z działki nr [...] o pow. 0,8415 ha położnonej w obrębie nr [...][ , w celu wydzielenia działek zabudowanych dwoma budynkami mieszkalnymi.
Prezydent Miasta K. decyzją nr [...] z dnia 5 marca 2013r. po rozpatrzeniu wniosku J.S. odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości należącej do wnioskodawcy. W uzasadnieniu decyzji podano, iż przeprowadzona w dniu 14 lutego wizja terenowa wykazała, że projektowana linia podziału pomiędzy budynkami mieszkalnymi (wydzielone w projekcie działki [...] i [...] przebiegać ma po ścianie budynku nr[...] , ale niektóre jego elementy wystawałyby poza projektowaną granicę między działkami. Jako owe elementy wskazano wystający o 40 cm poza ścianę budynku dach oraz dwie rynny spustowe, z których woda odprowadzana byłaby po działce nr[...] . Organ podniósł, iż przy rozpatrzeniu wniosku należy się kierować ustawowym kryterium prawidłowości i racjonalności korzystania z istniejących już na działce budowlanej budynków i urządzeń oraz przepisami obowiązującego prawa, w ramach których dokonuje się oceny, czy parametry określonej działki gruntu są wystarczające do jej zabudowy określonym obiektem. Organ powołał się na parametry określone w § 12 ust.1 pkt. 1 rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z przepisu tego wynika nakaz zachowania minimalnej odległości 4 metrów od ściany budynku z otworami okiennymi i drzwiowymi i 3 metrów od ściany bez tych otworów od granicy nieruchomosci w przypadku wznoszenia takiego budynku, albo jego odbudowy, nadbudowy, przebudowy. Organ dowodzi, że konsekwecją takiego nakazu jest jest wykluczenie zaistnienia takiej sytuacji w relacjach sąsiedzkich oraz, że jeśli dokonuje się wyznaczenia granicy wydzielanej działki gruntu w odległości mniejszej od tej ściany budynku niż 4 lub 3 metry, to z chwilą gdy wyznaczona linia podziału stanie się granicą nieruchomości, powstanie taka sama sytuacji, która przy wznoszeniu budyku jest prawnie zakazana. Organ wskazał, że jeśli w chwili wznoszenia budynku nie jest możliwe umieszczanie otworów okiennych i drziowych w ścianie posadowionej w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy nieruchomosci, o tyle sytuacja taka będzie mogła powstać wtedy, gdy dla istniejącego już budynku zostanie wydzielona działka gruntu z liną podziału w odległości mniejszej niż 4 metry od ściany z otworami okiennymi i drzwiowymi,a następnie sąsiednia działka gruntu zostanie zbyta na odrębną własność, dlatego jak twierdzi organ, jeżeli ten stan prawny nie jest dopuszczalny przy wznoszeniu budynku, to należy go również wykluczać w przypadku wydzielania działki gruntu dla istniejącego już budynku. Organ wskazał, że budynki, które znajdują się w na nieruchomości, która miałaby być objęta podziałem, znajdują się w odległości 4 metrów od siebie, a projektowana linia podziału między tymi budynkami przebiega po ścianie budynku nr[...] . Wizja terenowa wykazała, ze okna zostały zamurowane, jednak wystające elementy tego budynku (dach oraz rynny) po dokonaniu proponowanego podziału znajdą się na działce sąsiedniej nr [...] dlatego, jak stwierdził organ wydzielone działki nie spełniają wymogów działki budowlanej w rozumieniu przepisu art. 4 ust. 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Od decyzji Prezydenta Miasta K. , J.S. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , pismem datowanym na dzień 26 marca 2013r. (data wpływu - 28.03.2013r.). Skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości. Podkreślił, że stan faktyczny ustalony w trakcie wizji terenowej przeprowadzonej w dniu 14 lutego 2013r. uległ zmianie jeszcze przed wydaniem decyzji, w taki sposób, iż wystający element dachu o długość 40 cm został usunięty, a rynny zdemontowane. W związku z tym, według skarżącego, odpadła przyczyna uniemożliwiająca dokonanie podziału nieruchomosci, a tym samym podział taki powinien być dokonany.
Decyzją z dnia [,,,] kwietnia 2013r., nr [...] Samorządowe Kolegium odwoławcze w K. utrzymało w mocy zaskarżoną przez J.S. decyzję, znak [...] wydaną przez Prezydenta Miasta K,. , orzekającą o odmowie zatwierdzenia podziału nieruchomości objętej ksiegą wieczystą nr [...] .
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu podkreśliło, że art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami dopuszcza możliwość podziału nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w danych przypadkach, stanowiących podstawę przeprowadzenia postępowania podziałowego. Organ podkreślił, iż w trybie art.95 pkt 7 wyżej wymienionej ustawy, podział nieruchomości nie może nastąpić, jeżeli wydzielana działka budowlana uniemożliwiłaby zgodne z celem i przeznaczeniem korzystanie z budynków i urządzeń położonych na działce. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie podział działki nr [...] miałby polegać na wydzieleniu niezależnie od ustaleń planu miejsowego, 3 działek o numerach [...] ,[...] ,[...] oraz, że projektowana granica pomiędzy działkami [...] ,[...] przebiega po ścianie budynku nr [...] . Organ powołał się na wizję terenową przeprowadzoną przez organ I instancji, która wykazała, że budynek od strony linii podziału posiada ścianę bez otworów okiennych i drzwiowych, dach wystaje poza ścianę budynku na około 40 cm, a rynny znajdują się po obu stronach tej ściany. Organ stwierdził, że taka sytuacja faktyczna daje podstawy do stwierdzenia, że wydzielone działki gruntu nie spełniają wymmogów działki budowlanej w rozumieniu przepisów art. 4 ust. 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Według organu trudno uznać, że projektowany podział umożliwi właścicielom prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego i urządzeń położonych na działce, skoro z zamontowanych rynien oraz dachu woda musiałaby spływać na działkę sąsiada. Organ nadmienił, że nie przekonuje go zawarte w odwołaniu twierdzenie skarżącego jakoby stan faktyczny uległ zmianie.
Na decyzję SKO w K. z dnia 24 kwietnia 2013r., nr [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył J.S. . Skarga wpłynęła do Sądy w dniu 6 czerwca 2013r.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w K. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów art. 7 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący w uzasadnieniu wskazał, że organy odmówiły podziału działki numer [...] z powodu wystających rynien oraz dachu budynku. J.S. nadmienił, iż tuż po oględzinach, które odbyły się w toku postępowania przed organem I instancji zdemontował rynny oraz dokonał przebudowy dachu, tak aby elementy te nie przechodziły już na działkę przewidzianą w projekcie. Skarżący twierdzi iż poinformował organy administracyjne I i II instancji o zmianie stanu faktycznego, jednakże nie zostały przeprowadzone żadne czynności mające na celu weryfikację tego stanu. Według skarżącego zakaz podziału, o którym mowa w art. 95 ust.7 ustawy o gospodarce nieuruchomościami nie ma zastosowania w tej sprawie, a przedmiotowa działka może zostać podzielona. Podnosi, że organy administracyjne nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny, a tym samym naruszyły art. 7 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi SKO w K. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Stosownie natomiast do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej.
Wynikający z przywołanych regulacji zakres kognicji sądów administracyjnych ograniczony został do kontroli sfery prawnej zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd od uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 ust. 1 p.p.s.a.).
Sąd administracyjny kontrolując działalność administracji publicznej pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi. Nie będąc związany granicami skargi, sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa oraz wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlegała decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] kwietnia 2013r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 5 marca 2013r., znak [...] odmawiającej zatwierdzenia podziału nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...] . Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji podstawą motywów zaskarżonego orzeczenia były ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ I instancji, które zostały przyjęte w całości przez SKO. Jak napisało Kolegium "taka sytuacja faktyczna daje podstawy do stwierdzenia, że wydzielone działki gruntu nie spełniają wymogów działki budowlanej w rozumieniu przepisów art.4 ust.3a o gospodarce nieruchomościami albowiem trudno uznać, że projektowany podział umożliwi właścicielom prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego i urządzeń położonych na tej działce, skoro z zamontowanych rynien oraz dachu woda musiałaby spływać na działkę sąsiada." Sygnalizowana w odwołaniu zmiana stanu faktycznego (wystający element dachu został usunięty, a rynny zdemontowane) w opisie sprawy nie została uwzględniona. Okoliczność zmiany stanu faktycznego została jedynie spuentowana stwierdzeniem, że "nie przekonuje (...) zawarte w odwołaniu stwierdzenie (...), że ustalony w toku oględzin stan faktyczny uległ zmianie." Organ w żaden sposób nie wyjaśnił dlaczego jego zdaniem zmieniony względem wcześniej ustalonego stan faktyczny "nie przekonuje". Brak w tym względzie jakichkolwiek ustaleń i rozważań. Zwłaszcza, ze podstawą odmowy zatwierdzenia podziału działki nr [...] przez organ I instancji, a zwłaszcza II instancji był właśnie ustalony w trakcie oględzin (tj.14.02.2013r.) ów stan faktyczny. Kolegium w swoim uzasadnieniu nie podniosło żadnych innych okoliczności, które wspólnie z ustalonym wcześniej stanem faktycznym, albo niezależnie od niego dodatkowo uzasadniałyby odmowę zatwierdzenia podziału nieruchomości. Kolegium również samo (ani też przy pomocy organu I instancji – art.136 k.p.a.) w żaden sposób nie zweryfikowało twierdzeń odwołującego się co do zmiany stanu faktycznego.
W konsekwencji stwierdzić należy naruszenie przez Kolegium art.7, 77 i 107 § 3 k.p.a. w związku z art.11 k.p.a. – w zakresie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, zgromadzenia materiału dowodowego, oraz prawidłowego uzasadnienia decyzji i realizacji zasady przekonywania.
Podsumowując Kolegium powinno zbadać czy zmiana stanu faktycznego miała miejsce, a jeżeli tak, to jaki ma wpływ na wydanie dezycji w przedmiotowej sprawie.
W ocenie Sądu organ odwoławczy otrzymując, w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, informację o zmianie stanu faktycznego, powienien uwzględnić tę okoliczność i przeprowadzić czynności mające na celu weryfikację stanu faktycznego oraz wpływu jego ewentualnej jego zmiany na decyzję w przedmiotowej sprawie. Zgodnie bowiem z podstawową zasadą postępowania administracyjnego organy administracyjne zawsze orzekają w oparciu o stan faktyczny i stan prawny sprawy istniejący w dacie wydania rozstrzygnięcia.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI